Ảnh hưởng đến cả khách hàng và lái xe
Chia sẻ về những khó khăn buộc các lái xe phải lên tiếng phản đối, anh Đào Thanh H, một lái xe GrabBike tại Hà Nội cho biết, trung bình hiện nay, mỗi xe GrabBike hoạt động hết công suất cũng chỉ đạt thu nhập từ 300 - 400 nghìn đồng/ngày, trừ đi chi phí xăng xe và nay bị chiết khấu tiếp thì đời sống vô cùng khó khăn. Chưa kể hãng tăng giá cước, nhiều khách hàng cũng quay lưng làm ảnh hưởng tới thu nhập nên các lái xe mới tụ tập để yêu cầu công ty tính toán lại.
Phân tích cụ thể, anh H cho biết, từ ngày 5-12, Grab đã tăng cước khá cao đối với mỗi cuốc xe. Trong khi đó, đối với lái xe, trước đây chúng tôi đã đóng chiết khấu 20%, giờ phải đóng thêm các khoản khác lên đến trên dưới 30% thì thu nhập còn lại là bao?
Ngày 5-12, Grab cho biết, tiến hành kê khai thuế VAT trên toàn bộ doanh thu hợp tác, bằng cách khấu trừ ngay nghĩa vụ thuế VAT (thuế suất 10%) cho toàn bộ cuốc xe vận tải, trước khi phân chia doanh thu theo hợp đồng cho đối tác. Tỷ lệ phân chia không thay đổi (ở mức 75% hoặc 80%). Mức thuế thu nhập cá nhân cũng được giữ nguyên là 1,5%. Tuy nhiên, mức khấu trừ trên mỗi chuyến xe của lái xe sẽ tăng lên lần lượt là 28,364% và 32,841%, tùy từng đối tác.
Ngoài tăng mức khấu trừ với lái xe, Grab cũng đồng thời thông báo sẽ tăng giá các dịch vụ GrabCar kể từ trưa 5-12. Theo đó, giá cước thấp nhất của GrabCar tại Hà Nội sẽ tăng thêm 2.000 đồng, từ 25.000 đồng lên 27.000 đồng cho 2 km đầu và tăng từ thêm 1.000 đồng (từ 8.500 đồng lên 9.500 đồng cho mỗi km tiếp theo).
Tương tự, GrabCar bảy chỗ tăng từ 30.000 đồng lên 32.000 đồng cho 2 km đầu và từ 10.000 lên 11.000 đồng cho mỗi km tiếp theo. Tại TP Hồ Chí Minh, giá cước thấp nhất của GrabCar cũng tăng thêm 2.000 đồng, từ 25.000 đồng lên 27.000 đồng cho 2 km đầu và tăng từ thêm 500 đồng cho mỗi km tiếp theo.
Với dịch vụ xe ôm công nghệ GrabBike, giá cước mỗi km (sau 2 km đầu tiên) tăng từ 3.400 đồng lên 4.000 đồng. Còn giá cước tính theo thời gian di chuyển (sau 2 km đầu tiên) tăng từ 300 lên 350 đồng mỗi phút. Đáng chú ý, đối với dịch vụ xe GrabCar, Grab thu thêm 400 đồng/phút tính theo thời gian di chuyển.
Đối với dịch vụ GrabCarPlus, Grab thu 500 đồng/phút tính theo thời gian di chuyển. Tương tự, các dịch vụ xe hai bánh của Grab gồm GrabBike, GrabBikePremium, GrabExpress và GrabFood cũng đã được điều chỉnh tăng giá từ đầu tháng 12.
Tăng giá và chiết khấu có phải do ảnh hưởng từ NĐ 126?
Cho rằng việc tăng giá cước của Grab phải làm sao bảo đảm hài hòa giữa lợi ích của lái xe và của hành khách, chuyên gia kinh tế Ngô Trí Long phân tích: Grab đã tăng giá cước còn tăng mức khấu trừ của lái xe, như vậy có hợp lý hay không là vấn đề cần xem xét? Riêng đối với hành khách, Grab tăng giá cước nhưng phải làm sao để người tiêu dùng chấp nhận được bởi trong thị trường cạnh tranh, dựa trên chất lượng dịch vụ, giá cả, khách hàng có quyền lựa chọn dịch vụ mình thấy hài lòng.
Nhìn nhận vấn đề ở khía cạnh khác, ông Phan Bá Mạnh, chuyên gia công nghệ trong lĩnh vực vận tải cho rằng: Khi Uber và Grab vào thị trường Việt Nam chúng ta đã đánh giá, nhận định sai về mô hình kinh doanh này. Chính vì vậy mà đã tạo ra một chính sách méo mó gây nhiều tranh cãi trong thời gian vừa qua giữa taxi truyền thống với Grab và giờ là giữa lái xe và Grab dẫn đến sự lãng phí nguồn lực xã hội và nhiều hệ quả ảnh hưởng lâu dài.
Theo ông Mạnh, việc thu thuế VAT 10% hoàn toàn hợp lý nếu lúc đầu các nhà làm luật đánh giá đúng bản chất mô hình kinh doanh của Grab.
Tại buổi làm việc với Grab vào chiều 9-12, Tổng cục Thuế cho biết, đã giải thích rõ cho đại diện Grab về NĐ 126. Cụ thể, NĐ 126 không có thay đổi về chính sách thuế VAT. NĐ 126 quy định nghĩa vụ khai thuế VAT đối với hoạt động hợp tác kinh doanh là do doanh nghiệp (DN) thực hiện. DN phải khai thuế VAT đối với toàn bộ doanh thu của hoạt động hợp tác kinh doanh. Đối với Grab là hoạt động kinh doanh vận tải, Tổng cục Thuế nhấn mạnh, DN khai thuế VAT theo phương pháp khấu trừ thì thuế suất thuế VAT là 10% và DN được khấu trừ thuế VAT tăng đầu vào theo quy định.
Cũng tại cuộc họp, đại diện của Grab cũng chưa thông tin rõ cho cơ quan thuế về việc Grab tăng giá và tăng mức chiết khấu đối với lái xe là do ảnh hưởng của NĐ 126 (?).
