Vững đà tăng trưởng
Công ty cổ phần Vận tải và xếp dỡ Hải An (Công ty Hải An) là một trong những mô hình thành công nhất về kinh doanh vận tải biển tại khu vực Hải Phòng. Ngay cả ngày thứ bảy, chủ nhật, cảng Hải An vẫn tấp nập xe, phương tiện bốc xếp hàng hóa. Trưởng phòng Khai thác Công ty Hải An Lê Huy Dũng cho biết: Cảng Hải An có công suất thiết kế 250.000 TEU. Chưa đầy 10 năm hoạt động, cảng đã vượt xa công suất thiết kế. Năm 2014, sau 5 năm hoạt động, cảng đã đạt công suất 350.000 TEU. Năm 2020, Cảng Hải An đạt công suất 346.000 TEU. Đại dịch Covid-19 dường như vẫn tác động nhiều đến kinh doanh dịch vụ của Công ty Hải An.
Cảng Đồng Nai là cảng kết nối, trung chuyển giữa các khu công nghiệp trong khu vực và cảng nước sâu Cái Mép - Thị Vải. Giám đốc Công ty cổ phần Cảng Đồng Nai Nguyễn Ngọc Tuấn cho biết: Được thành lập từ năm 1989 với diện tích 24 ha, đến năm 2005 thì cổ phần hóa, cho đến nay cảng liên tục hoạt động trong trạng thái hết công suất. Giữa mùa dịch công ty vẫn xin mở rộng thêm 7 ha để bảo đảm cung ứng dịch vụ. Liên tục nhiều năm, cổ tức công ty đạt 25 - 30%/năm, thu nhập người lao động đạt 23 triệu đồng/tháng.
Liên tục nhiều năm qua, vận tải biển Việt Nam luôn đạt tăng trưởng ở mức hai con số. Năm 2020, ngay cả trong đại dịch Covid-19, vận tải biển vẫn tăng trưởng 4%. Quan trọng hơn là bảo đảm kết nối huyết mạch giữa Việt Nam và thế giới, Cục trưởng Hàng hải Nguyễn Xuân Sang cho biết.
Những chuyển đổi linh hoạt, sáng tạo
Đã một thời xin xây cảng biển như một trào lưu làm sân bay, hoặc nhà máy mía đường, nhà máy bia trước đó. Bên cạnh những cụm cảng biển được đầu tư hiện đại như Tân Vũ - Lạch Huyện phía bắc hoặc Cát Lái, Cái Mép - Thị Vải ở phía nam, cũng có không ít những cảng nhỏ manh mún không đồng bộ. Đó là kết quả của đầu tư công bị lệch hướng bởi lợi ích cục bộ, địa phương. Nhiệm vụ của ngành hàng hải là tận dụng, phát huy sức mạnh cơ sở vật chất hiện có đóng góp cho nền kinh tế. Cục trưởng Hàng hải Nguyễn Xuân Sang đánh giá: Có những hạn chế do tầm nhìn quy hoạch. Những năm qua, ngành vận tải biển phát triển vũ bão. Đến mức mà những dự báo tương lai nhanh chóng bị lỗi thời. Phải có những điều chỉnh cho phù hợp với hiện tại.
Trước đây, ngành hàng hải có những quy định cứng về tiêu chuẩn kỹ thuật cho phép các cảng tàu theo kích cỡ tải trọng. Đã rất nhiều lần, các cảng nhỏ lỡ cơ hội đón tàu hàng, đồng thời làm đội giá chi phí vận tải cho các chủ hàng. Cục Hàng hải đã khảo sát, đánh giá lại độ bền cầu tàu, độ sâu luồng lạch từng thời điểm thủy triều… từ đó đưa ra giải pháp kỹ thuật phù hợp. Các tàu container thường chỉ đầy trước khi đi biển xa hoặc lúc vừa trở về. Còn thông thường tải trọng thật cho phép vào các cảng thường, mớm nước không quá sâu. Các cảng vụ chỉ đạo chọn thời điểm thủy triều lên, chọn hoa tiêu lành nghề, tăng cường tàu lai dắt. Cho đến nay, tất cả các tàu lớn được đưa vào, ra đều bảo đảm an toàn tuyệt đối. Nhờ những cách làm sáng tạo, năng lực hệ thống cảng được nâng lên đáng kể, hiệu quả đầu tư mỗi cảng được nâng lên, Nhà nước thu được hàng hóa rẻ hơn. Đây là yếu tố quyết định để ngành vận tải thu hút nguồn hàng, vươn lên chiếm lĩnh thị trường.
Tăng sức cạnh tranh cho nền kinh tế
Chi phí logistics tại Việt Nam được ước tính 21 - 25% GDP, tùy theo các nguồn khác nhau. Mức chi phí này cao hơn rất nhiều so với Ấn Độ 5 - 15%; Thái - lan 19%; Singapore 8%... Điều bất ngờ là chi phí bốc xếp hàng tại các cảng biển Việt Nam thuộc loại thấp nhất khu vực và thế giới. Thậm chí Bộ Giao thông vận tải phải ban hành quy định về giá sàn các loại dịch vụ bốc xếp, tránh việc các doanh nghiệp cảng biển hạ giá dịch vụ quá mức. Tổng Giám đốc Tổng công ty Tân Cảng Sài Gòn Ngô Minh Thuấn cho biết: Cụm cảng container của Tân Cảng là một trong các cụm cảng lớn nhất thế giới. Từ năm 2018 đến 2020, cụm cảng Tân Cảng tăng liên tiếp ba bậc từ 21 lên 19 trong bảng xếp hạng các cảng lớn nhất thế giới. Cảng Cái Mép - Thị Vải có thể đón tàu container 200.000 tấn, là một trong ba quốc gia có cảng nước sâu nhất Đông - Nam Á cùng với Singapore và Malaysia. Giá dịch vụ và thời gian giải phóng tàu tốt đến mức các hãng vận tải lớn trên thế giới đều chọn Việt Nam làm trung chuyển. Cần nhớ rằng, Tổng công ty Tân Cảng Sài Gòn chiếm tới 62% thị phần cả nước, chiếm 92% khu vực TP Hồ Chí Minh. Có nghĩa là, giá dịch vụ vận tải biển của Tân Cảng đại diện cho khu vực TP Hồ Chí Minh và cả nước nói chung.
Cục trưởng Hàng hải Nguyễn Xuân Sang đánh giá: Hệ thống cảng biển nước ta vận hành gần đạt 100% công suất. Nhờ vậy, chi phí dịch vụ có thể giảm mà các doanh nghiệp vẫn bảo đảm lợi nhuận, tích lũy đầu tư nâng cao năng lực trong tương lai. Đây chính là đóng góp của ngành vận tải biển nâng cao sức cạnh tranh của nền kinh tế.
(Còn nữa)
