Thêm một lời nhắc nhở

Một mảnh nhỏ của ký ức văn hóa dân tộc vừa biến mất vĩnh viễn.
Di tích quốc gia Chùa Làng Vẽ bị cháy sáng 10/2.
Di tích quốc gia Chùa Làng Vẽ bị cháy sáng 10/2.

“Toàn bộ tòa Tam bảo bị cháy, cùng với 25 pho tượng và hiện vật (8 bức hoành phi, 5 đôi câu đối, một số hương án, cửa võng…)…” là thiệt hại được ghi nhận bước đầu theo báo cáo của địa phương về vụ hỏa hoạn xảy ra sáng 10/2 tại di tích quốc gia Chùa Làng Vẽ (tên chữ là Huyền Khuê Tự), thuộc phường Thọ Xương, thành phố Bắc Giang, tỉnh Bắc Giang. Rất nhanh chóng, các cơ quan chức năng từ địa phương tới trung ương đã vào cuộc, triển khai các hoạt động bảo vệ di tích, đánh giá mức độ thiệt hại và nghiên cứu đề xuất phương án xử lý. Tỉnh Bắc Giang cũng lập tức chỉ đạo các địa phương tăng cường biện pháp bảo vệ các thiết chế văn hóa như bảo tàng, nhà trưng bày, nhà truyền thống và các di tích lịch sử- văn hóa. Các biện pháp tăng cường khả năng chữa cháy và tập huấn kỹ năng phòng cháy, chữa cháy cho người dân, đội ngũ quản lý các thiết chế văn hóa cũng đã được khởi động lại, với mức độ quyết liệt và chặt chẽ.

Có điều, sự thiệt hại của di tích là điều không thể cứu vãn. Cho dù, với những hệ thống tư liệu cùng sự hỗ trợ của công nghệ hiện đại, việc phục dựng lại các kiến trúc và hiện vật đã bị cháy giống hệt như cũ không phải là điều vượt quá tầm tay. Nhưng, giá trị lịch sử mà các di tích, di vật mang chứa, vượt qua bao biến cải, thăng trầm, mới là điều khiến cho di tích, di vật ấy trở nên “độc nhất, vô nhị”, đặc sắc và khác biệt.

Tới đây, khi tiến hành các hoạt động khôi phục, tôn tạo lại phần đã bị phá hủy ở Huyền Khuê Tự, có lẽ, cơ quan chức năng nên cân nhắc giữ lại một phần nhỏ hiện trạng của vụ cháy vừa qua, để lưu dấu và nhắc nhớ về những giá trị đã “một đi không trở lại” ấy.

Thêm một lời cảnh báo gay gắt đối với công tác bảo vệ các di tích lịch sử-văn hóa. Mong rằng, lời cảnh báo ấy sẽ tác động tới các cơ quan quản lý, để thiết lập những giải pháp tốt hơn, bảo vệ hiệu quả hơn những giá trị mà cha ông đã trao truyền lại cho hậu thế.