Sống lại cảm xúc đẹp về người thầy

Nhà văn Nguyễn Thị Thiện là nhà giáo, cả đời gắn bó với nghề dạy học, dù đã hưu trí nhưng vẫn đau đáu nghĩ về mái trường, đồng nghiệp và những thế hệ học trò. Từ tình yêu ấy, chị đã tìm từ nhiều nguồn và viết cảm nhận những tác phẩm thơ ca tâm đắc về thầy cô, mái trường trong “Con đò thời gian”, NXB Tri thức ấn hành tháng 8/2026.

Sống lại cảm xúc đẹp về người thầy

Cuốn sách với 380 trang đã tập hợp những tiếng lòng đẹp đẽ về nghề dạy học, làm sống lại miền ký ức tưởng đã xa mà thực ra vẫn gắn bó với mỗi người.

Nhan đề tác phẩm “Con đò thời gian”, tác giả đã chọn được một ẩn dụ đẹp về người thầy - người chèo đò âm thầm đưa bao thế hệ học trò qua dòng sông thời gian, từ bến tri thức đến những chân trời của cuộc đời. Điều đáng quý là trong tác phẩm, hình tượng người thầy không hiện ra theo một khuôn mẫu đơn điệu. Qua 38 bài thơ và 12 ca khúc được bình giảng, thầy cô được nhìn từ nhiều phía: Từ ký ức học trò, từ ánh mắt của phụ huynh, của đồng nghiệp, của những học trò đã trưởng thành và cả từ chính người đứng trên bục giảng. Có “Thăm thầy giáo cũ”, “Mừng thọ thầy Nguyễn Thúc Hào”, “Cô là thần tượng của em”, “Vùng phấn bay”, “Bàn chân thầy giáo”; lại có “Cô giáo làng tôi”, “Có một nghề”, “Lời của thầy”, “Lời ru của thầy”, “Thời gian của chúng tôi”… Và có “Bài ca người giáo viên Nhân dân”, “Người thầy”, “Hành khúc ngày và đêm”… Những góc nhìn đa dạng ấy cuối cùng gặp nhau ở một điểm: Người thầy hiện lên vừa gần gũi, bình dị vừa mang một vẻ đẹp âm thầm mà lớn lao.

Nghề dạy học vốn là một nghề đặc biệt: Người làm nghề ấy thường đứng phía sau, nhưng thành quả của họ lại hiện lên trong cuộc đời của người khác. Một người thầy giỏi có thể không để lại một công trình mang tên mình, nhưng có thể để lại trong học trò nhân cách, ước mơ, con đường đi tới thành công. Bởi vậy, câu nói của nhà giáo dục Comenxki rằng “Dưới ánh sáng mặt trời không có nghề nào cao quý bằng nghề dạy học”, hay lời Thủ tướng Phạm Văn Đồng nói dạy học là “nghề cao quý nhất trong những nghề cao quý”, dường như tìm được tiếng vang tự nhiên trong những trang sách “Con đò thời gian”. Qua cách tác giả lựa chọn và bình thơ ca, cuốn sách trở thành một cuộc trở về với một trong những giá trị đẹp nhất của tâm hồn Việt: Lòng biết ơn người đã dạy mình nên người. Hình tượng người thầy ở đây không phải một tượng đồng lạnh lẽo mà là người thầy có chiếc áo bạc màu, mái đầu đã bạc, có những đêm thao thức, có phút chia tay lặng lẽ; nhưng có một trái tim trẻ, một niềm tin không cạn và một ánh sáng đủ sức soi qua nhiều thế hệ.

Đọc sách, ta không chỉ hiểu thêm về vẻ đẹp của thơ ca mà còn nhớ đến người thầy, người cô của riêng mình. Đó là sự thành công sâu xa nhất của một cuốn sách viết về nghề dạy học: Làm cho lòng biết ơn đang ngủ yên trong mỗi người bỗng thức dậy. Người thầy đi qua thời gian, nhưng ở lại trong những gì học trò trưởng thành. Người thầy như con đò cứ lặng lẽ sang sông, người lái đò có thể khuất sau một bến quê, nhưng những người đã được đưa qua sông vẫn tiếp tục đi về chân trời của mình. Đó chính là vẻ đẹp bền vững, là ý nghĩa nhân văn sâu xa của “Con đò thời gian”.