Khẩn trương khắc phục hậu quả mưa lũ

Sẵn sàng lực lượng bảo vệ tính mạng người dân

Theo Trung tâm Dự báo khí tượng thủy văn quốc gia, chiều 25/8, bão số 4 đã suy yếu thành áp thấp nhiệt đới. Đây là cơn bão tồn tại dài ngày trên vịnh Bắc Bộ nên hoàn lưu bão gây mưa lớn kéo dài nhiều ngày, gây lũ lớn trên các sông vùng Đông Bắc Bộ, Bắc Trung Bộ những ngày qua.

Cục Quản lý đê điều và Phòng, chống thiên tai (Bộ Nông nghiệp và Môi trường) cho biết: Tính đến 17 giờ ngày 25/8, mưa bão số 4 tiếp tục gây lũ, ngập lụt diện rộng tại các tỉnh Bắc Bộ và Bắc Trung Bộ, khiến 4.208 hộ dân rơi vào cảnh cô lập (Lạng Sơn 1.080 hộ, Bắc Ninh 2.457 hộ, Hà Nội 338 hộ, Thanh Hóa 333 hộ); và vẫn còn 1.674 ngôi nhà bị ngập nước (Lạng Sơn 1.080 nhà, Hà Nội 313 nhà, Ninh Bình 161 nhà...). Chính quyền, lực lượng chức năng các địa phương phải tăng cường sử dụng xuồng nhỏ để tiếp tế lương thực, thực phẩm và nhu yếu phẩm thiết yếu cho người dân vùng bị ngập lụt, chia cắt.

Và đến 17 giờ ngày 25/8, ở các địa phương vẫn còn 345 điểm ngập úng, sạt lở gây ách tắc. Các địa phương đã tập trung tối đa lực lượng hỗ trợ người dân vùng ngập lụt.

Tại Thủ đô Hà Nội, ngày 25/8 Sở Xây dựng đã có hướng dẫn phân luồng tổ chức giao thông, bảo đảm an toàn tại các vị trí bị ngập úng trên các tuyến đường thuộc địa bàn các xã Quốc Oai, Kiều Phú, Phú Cát, An Khánh và Dương Hòa. Sở Xây dựng Hà Nội đề nghị Ủy ban nhân dân các xã này bố trí các lực lượng chức năng trực thuộc tổ chức ứng trực, phối hợp các đơn vị liên quan để điều tiết, hướng dẫn phân luồng giao thông tại các vị trí bị ngập úng.

Cũng những ngày qua, thành phố Quảng Ninh đã huy động lực lượng, phương tiện ứng trực tại các khu vực có nguy cơ ngập lụt, sạt lở. Toàn bộ 378 tàu du lịch, 166 tàu vận chuyển khách tuyến đảo cùng hơn 4.100 tàu cá đã được đưa về nơi tránh trú an toàn. Thành phố cũng tiếp tục yêu cầu các địa phương rà soát khu dân cư ven sườn đồi, bãi thải, mái dốc, chân kè và những nơi có nguy cơ sạt lở; đồng thời khẩn trương khắc phục đất đá trôi xuống khu dân cư, đường giao thông và thống kê đầy đủ thiệt hại do mưa lớn.

Tại Lạng Sơn, mưa lớn làm ngập úng nhiều xã, phường dọc sông Kỳ Cùng, sông Bắc Khê và sông Trung. Trong đó “vùng lòng chảo” xã Thất Khê và Tràng Định là một trong những nơi ngập sâu nhất, nhiều nhà dân nước dâng lên tầng 2. Chính quyền địa phương cùng các lực lượng đã hỗ trợ di dời các hộ đến nơi an toàn. Ngày 24/8, đoàn công tác Bộ Nông nghiệp và Môi trường do Thứ trưởng Nguyễn Hoàng Hiệp dẫn đầu đã kiểm tra công tác ứng phó, khắc phục hậu quả do mưa bão số 4 nơi đây, đã đề nghị tỉnh Lạng Sơn cần có giải pháp căn cơ, không thể để năm nào xảy ra lũ cũng chỉ xử lý tình huống trước mắt. Một trong những vấn đề cần tính toán là tiếp tục phát huy hiệu quả của hồ Bản Lải trong cắt lũ, kết hợp với các giải pháp tăng khả năng thoát lũ nhanh cho khu vực hạ du.

Trong ngày 25/8, Cục Quản lý đê điều và Phòng, chống thiên tai tiếp tục cử đoàn công tác phối hợp chặt chẽ với thành phố Bắc Ninh và Hải Phòng xử lý các sự cố về đê điều. Những ngày qua, nhiều khu vực chuyên trồng cây ăn quả lớn của Bắc Ninh như Lục Nam, Lục Ngạn, Sơn Động bị ngập nước, chia cắt nghiêm trọng. Ủy ban nhân dân thành phố Bắc Ninh đề nghị các xã, phường tiếp tục chú ý các phương án theo phương châm “4 tại chỗ”, không để úng ngập trong các khu công nghiệp, đô thị, bảo đảm không ảnh hưởng đời sống sinh hoạt của người dân.

Không chỉ bão, nhiều hình thái thời tiết nguy hiểm vẫn xuất hiện

Trước đó, ngày 19/8, Trung tâm Dự báo khí tượng thủy văn quốc gia thông tin dự báo xu thế thiên tai trên cả nước từ nay đến hết năm 2026. Theo đó, El Niño được dự báo tiếp tục duy trì ở cường độ mạnh đến rất mạnh. Trên Biển Đông có thể xuất hiện 4-6 cơn bão và áp thấp nhiệt đới, trong đó khoảng 1-3 cơn có khả năng đổ bộ vào đất liền Việt Nam.

Từ nay đến tháng 10/2026, mưa vừa, mưa to có khả năng xuất hiện tại nhiều nơi trên cả nước. Sang tháng 11, lượng mưa có xu hướng thấp hơn trung bình nhiều năm, tập trung chủ yếu tại khu vực từ Hà Tĩnh đến thành phố Huế và Duyên hải Nam Trung Bộ. Đáng lưu ý, khu vực Trung Bộ có khả năng thiếu hụt mưa trong các tháng chính của mùa mưa (tháng 10-11), ảnh hưởng đến sản xuất vụ Đông Xuân, vụ Hè Thu, cây công nghiệp, hoạt động của các hồ chứa và phát điện. Tại khu vực cao nguyên Trung Bộ và Nam Bộ, mùa mưa có khả năng kết thúc sớm, làm gia tăng nguy cơ xâm nhập mặn xảy ra sớm và gay gắt hơn so với trung bình nhiều năm.

Về không khí lạnh, có khả năng hoạt động yếu hơn trung bình nhiều năm. Rét đậm, rét hại được dự báo xuất hiện muộn, với số ngày ở mức thấp hơn trung bình nhiều năm cùng kỳ. Mùa đông năm 2026 nhiều khả năng là một mùa đông ấm.

Theo các chuyên gia khí tượng, mặc dù số lượng cơn bão trong năm nay được dự báo thấp hơn trung bình nhiều năm, các địa phương và người dân tuyệt đối không được chủ quan. Các tỉnh, thành phố cần theo dõi chặt chẽ diễn biến của bão, áp thấp nhiệt đới và các hình thế gây mưa lớn để chủ động phương án ứng phó. Đối với những khu vực có nguy cơ cao xảy ra lũ quét và sạt lở đất, cần rà soát các điểm xung yếu, chuẩn bị phương án sơ tán dân khi cần thiết. Các hồ chứa thủy lợi, thủy điện cần thường xuyên cập nhật thông tin dự báo khí tượng thủy văn để điều chỉnh phương án vận hành phù hợp, vừa bảo đảm an toàn công trình, vừa hạn chế nguy cơ ngập lụt cho vùng hạ du.

Từ thực tế cơn bão số 4 xoay vần trên vùng biển vịnh Bắc Bộ đến 5 - 6 ngày, được coi là hiện tượng rất hiếm thấy, các chuyên gia cho rằng diễn biến của bão trong bối cảnh biến đổi khí hậu ngày càng khó lường. Vì vậy, thay vì chỉ quan tâm đến số lượng cơn bão, điều quan trọng hơn là chúng ta theo dõi sát diễn biến của từng cơn bão cũng như các hiện tượng thời tiết cực đoan đi kèm để có biện pháp ứng phó kịp thời, giảm thiểu tối đa thiệt hại về người và tài sản trong những tháng cuối năm 2026.

Đối với người dân, việc thường xuyên theo dõi các bản tin dự báo, cảnh báo thời tiết, hạn chế đi vào khu vực ngập sâu, ngầm tràn, suối khi có mưa lớn; đồng thời chủ động gia cố nhà cửa, bảo vệ tài sản và chuẩn bị các phương án phòng tránh thiên tai là những giải pháp cần thiết.