Giao thông công cộng phải hút khách hơn nữa

Có đi xe bus ở Hà Nội mới thấy bây giờ tình hình chung đã khá hơn trước. Vào bến “to”, khách có vị trí đợi riêng, an toàn. Không gian bến bãi giờ cũng được vệ sinh sạch sẽ hơn, đỡ bụi bặm, mùi mẽ nôn nao, cáu bẩn như ngày trước.

Chờ không lâu, xe xuất bến theo đúng luồng. Rời bến, các xe chạy đúng theo các tuyến, dừng thường xuyên tại các điểm dọc đường để đón, trả khách. Trên xe cũng mở loa thường xuyên chào đón hành khách, lưu ý theo dõi thái độ phục vụ của nhân viên, nhắc nhở tất cả mọi người ứng xử có văn hóa. Tiện hơn nữa là ngoài các xe bus to chạy trên đường lớn, giờ đã phát triển thêm nhiều tuyến bus nhỏ “luồn lách” qua tuyến đường xã, đón được nhiều hơn, đáp ứng nhu cầu đi lại sâu và xa hơn, hành khách đỡ phải di chuyển xa ra quốc lộ, tỉnh lộ.

Mấy điểm cộng đó đáng hoan nghênh và đã khá thì phải càng tốt hơn nữa. Còn những điểm hạn chế khác thì mong doanh nghiệp, chính quyền địa phương nghiên cứu xử lý tránh để bất cập dài dài. Ấy là có những điểm chờ xe bus ngay… mặt đường, rất nguy hiểm! Không vỉa hè, không mái che, chỉ trơ trọi cây cột dựa vào hành lang đường sắt, bụi mù mịt. Hành khách ra đây đứng khác nào đối diện nguy cơ va chạm trên đường xe đông đúc, lướt nhanh. Cái nữa là nhìn độ xuống cấp của nhiều xe bus đã đến lúc gần… báo động! Vỏ xe, ghế ngồi, thiết bị trong xe nhiều khi ở tình trạng… “tã” đến nơi, xe vừa chạy vừa kêu cọt kẹt. Thế này thật khó lòng thuyết phục hành khách sử dụng lâu dài.

Người dân được khuyến khích sử dụng giao thông công cộng, rẻ, tiện lợi, sạch, bảo vệ môi trường chung. Nhưng những tiêu chí này mới chỉ đạt được một phần, trong khi xe bus đã trở thành dịch vụ quen thuộc nhiều năm rồi. Quan trọng nữa, là giao thông công cộng như xe bus, đường sắt trên cao được nhắm tới để sử dụng phổ biến, liên tục cho việc đi học, đi làm, thậm chí đi chơi…, góp phần giảm tải phương tiện giao thông, giảm xả thải cho đô thị. Nhưng chất lượng xe cộ, số lượng tuyến như thế vẫn hạn chế để dân có thể đi thường xuyên mà vẫn dùng nhiều phương tiện cá nhân. Một chủ trương được nêu cao thời gian qua là hạn chế xe xăng, sử dụng xe điện, nếu được triển khai hợp lý, thuyết phục, sẽ bảo vệ môi trường đáng kể. Tuy nhiên như thế vẫn sẽ khó giải được bài toán giảm mật độ phương tiện cá nhân, chống ùn tắc, giảm nguy cơ tai nạn, mà phải có tàu, xe công cộng mới đạt hiệu quả cao.

Nghiên cứu nâng cấp giao thông công cộng, bảo dưỡng, chăm sóc xe, chuyển đổi năng lượng sạch, bảo đảm an toàn, tiện lợi và sạch sẽ các điểm đón trả khách… Đó là một mục tiêu công ích, nhân văn mà các bên liên quan cần chú trọng hơn nữa, trên đà phát triển đô thị vì con người, văn minh, xanh sạch, thậm chí là thành phố thông minh, trên nền tảng công nghệ. Kẻo vẫn cứ dai dẳng mãi nhận định, phục vụ công cộng, vé rẻ thì chất lượng chỉ nhàng nhàng thế thôi!