Muôn kiểu xung đột
Bức xúc. Căng thẳng. Mang xô, chậu, nước ra sảnh sát quầy lễ tân để gội đầu, chuyện xảy ra ở chung cư Imperia Garden, số 203 Nguyễn Huy Tưởng (Thanh Xuân, Hà Nội), là cách mà người dân thể hiện sự bất bình khi chủ đầu tư-Công ty Cổ phần HBI cắt nước sinh hoạt trong những ngày đầu Xuân 2018 (ba ngày từ 25 đến 27-2-2018).
Chuyện cắt nước chỉ là giọt nước tràn ly, còn trước đó, các cư dân đã bày tỏ sự bất bình về phí dịch vụ cao không tương xứng với chất lượng và những vướng mắc trong hợp đồng mua bán. “Hiện tại, phí dịch vụ chúng tôi phải đóng là 11 nghìn đồng/m2/tháng, mức này không chỉ cao so với hiện trạng vệ sinh còn yếu kém, mà còn có hiện tượng chênh lệch diện tích so với hợp đồng”, anh Nguyễn Anh Dũng, cư dân sống ở tầng 10 trong tòa chung cư cho biết. Còn phía BQL tòa nhà cho rằng mức phí này là hợp lý, bởi theo quy định của TP Hà Nội, cho phép áp dụng tối đa là 16,5 nghìn đồng/m2/tháng.
Ở chung cư T&T Riverview (thuộc quản lý của Công ty CP T&T Land), có trụ sở tại 440 Vĩnh Hưng (quận Hoàng Mai), vào ngày 19-3 vẫn diễn ra cảnh nhiều người dân treo băng-rôn phản đối chủ đầu tư đã không thực hiện nhiều cam kết trong hợp đồng cùng với các biểu hiện gian lận thương mại: Hệ thống chiếu sáng thiếu; chủ đầu tư đã thay thế bồn cầu một khối thành bồn cầu hai khối để ăn tiền chênh lệch; không cấp vòi cấp nước máy giặt; không lắp đặt điều hòa hành lang… Ngoài ra, khi quảng cáo bán chung cư, chủ đầu tư khôn khéo tạo sức hút bằng cách “ôm” luôn hồ dân sinh của phường Vĩnh Hưng vào khu vực của dự án, cũng như tìm cách che chắn khu vực nghĩa trang phía sau tòa nhà. Anh Ðinh Hải Sâm, đại diện cho cư dân tại chung cư T&T Riverview cho biết, dù đã gửi đơn kiến nghị, nhưng chủ đầu tư vẫn chưa giải quyết thỏa đáng.
Chuyện “vênh” giữa chủ đầu tư với người dân cũng thật muôn hình vạn trạng. Như ở Tổ hợp chung cư HH Linh Ðàm, có đến 12 tòa nhà, nhưng theo phản ánh của người dân, việc vận hành có rất nhiều vấn đề, từ thang máy hỏng chậm sửa chữa, lối xuống tầng hầm không đủ ánh sáng, điện chiếu sáng ở hành lang bị cắt một nửa số đèn vào ban ngày, đến cả việc bảo vệ tự động cắt nước của dân, hay cho kinh doanh trên các tầng… Thậm chí, còn có người thuê căn hộ tại tầng 12A-HH2B để lập điện tổ chức cúng thuê, hầu đồng gây mất an ninh - trật tự, đốt hương khói gây ngạt cho cư dân và dẫn tới nguy cơ cháy nổ cao… Cách đây tròn một năm, phóng viên Nhân Dân cuối tuần cũng đã đến tìm hiểu về công tác vận hành, xử lý biển quảng cáo sai quy định tại tổ hợp này. Tuy nhiên, chỉ sau một thời gian bị lực lượng quản lý tòa nhà “dẹp”, những sai phạm lại nở rộ như thường.
Một trong những lý do đẩy xung đột lên cao đó là các chung cư chưa tổ chức bầu được các Ban quản trị (BQT). Chính ông Nguyễn Hữu Ðương, Giám đốc Tổ hợp chung cư HH Linh Ðàm (Doanh nghiệp tư nhân số 1 tỉnh Ðiện Biên), cũng phải kêu lên, đây là vấn đề khá phức tạp. Nhưng phức tạp không có nghĩa là không làm bởi đây là vấn đề đã được luật pháp quy định rõ.
Ðể chủ đầu tư không “xử ép” cư dân…
Là cơ quan quản lý ngành dọc, Sở Xây dựng Hà Nội cho rằng, việc thành lập BQT tại các chung cư là quan trọng và cấp thiết, bởi đây là cầu nối giữa cư dân với chính quyền địa phương, chủ đầu tư và đơn vị quản lý vận hành trong quản lý, vận hành khai thác các thiết bị sử dụng chung, bảo đảm an ninh trật tự, vệ sinh… Nhiều nơi dân số tăng tới hàng chục nghìn cư dân, nếu không thành lập BQT đồng nghĩa với việc cư dân không có tiếng nói và dễ bị chủ đầu tư “xử ép”.
Nhằm quản lý tốt hơn các tòa chung cư, bảo đảm đời sống cho người dân, mới đây UBND thành phố Hà Nội đã ban hành Chỉ thị số 15/CT-UBND ngày 28-8-2017 về tăng cường hiệu lực trong công tác quản lý, sử dụng nhà chung cư trên địa bàn. Theo đó yêu cầu chủ đầu tư ngay sau khi đủ điều kiện phải tổ chức Hội nghị nhà chung cư để thành lập BQT và thực hiện bàn giao hồ sơ nhà chung cư, thu và bàn giao kinh phí bảo trì phần sở hữu chung của nhà chung cư cho BQT theo quy định của pháp luật về nhà ở và Thông tư số 02/2016/TT-BXD. Tiếp đó, Chính phủ đã ban hành Nghị định 139/2017/NÐ-CP ngày 27-11-2017, có hiệu lực từ ngày 15-1-2018, quy định cụ thể nhiều mức phạt của từng vi phạm.
Ông Nguyễn Xuân Lưu, Chủ tịch UBND quận Thanh Xuân cho rằng, việc người dân treo băng-rôn, khẩu hiệu đấu tranh với chủ đầu tư gây cản trở giao thông, mất an ninh - trật tự là chưa đúng, thay vào đó nên chọn hình thức kiện ra tòa để giải quyết tranh chấp dân sự. Ðấu tranh một cách cực đoan, sai luật hay phải đeo đuổi ra tòa là điều cư dân không hề mong muốn. Họ cần một cuộc sống an cư, và điều đó chỉ có được khi mà các cơ quan chức năng, đặc biệt là các phường, xã, quận, huyện sát sao, đôn đốc các chủ đầu tư, ban quản lý vận hành trên địa bàn, thực thi hiệu quả những gì đã được quy định rõ.
Chỉ như vậy mới có thể loại bỏ được từ gốc những mầm mống gây nên xung đột giữa bên bán, bên vận hành và bên mua tại các dự án chung cư.