Theo TS Nguyễn Quốc Hùng, Phó Chủ tịch kiêm Tổng Thư ký Hiệp hội Ngân hàng Việt Nam, tăng trưởng tín dụng toàn hệ thống đến nay đã vượt 16%, cao hơn mức định hướng ban đầu. Dự kiến đến cuối năm, tăng trưởng tín dụng có thể đạt khoảng 19-20%. Tuy nhiên, Ngân hàng Nhà nước (NHNN) sẽ căn cứ diễn biến thực tế để điều hành chỉ tiêu theo hướng linh hoạt, nhằm vừa hỗ trợ mục tiêu tăng trưởng kinh tế, vừa bảo đảm thanh khoản và an toàn hệ thống ngân hàng.
Tăng trưởng tín dụng có thể đạt 20%
Cũng theo ông Hùng, một trong những động lực quan trọng thúc đẩy tăng trưởng tín dụng năm nay là việc đẩy mạnh giải ngân vốn đầu tư công. Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ và các bộ, ngành đã chỉ đạo quyết liệt, giúp tiến độ đầu tư công tăng mạnh, nhiều đơn vị đạt tỷ lệ giải ngân rất cao.
Cùng với đó, hoạt động sản xuất, kinh doanh của nhiều doanh nghiệp trong các lĩnh vực như công nghiệp, vật liệu xây dựng, hàng tiêu dùng, khu vực doanh nghiệp nhỏ và vừa có dấu hiệu khởi sắc; các doanh nghiệp tiếp cận được nguồn vốn tín dụng với mặt bằng lãi suất hợp lý để mở rộng sản xuất, kinh doanh.
Bên cạnh đó, dù lĩnh vực xuất nhập khẩu còn chịu áp lực từ biến động thị trường quốc tế và cạnh tranh trong khu vực, nhưng nông - lâm - thủy sản và công nghiệp chế biến tiếp tục đóng vai trò quan trọng trong hỗ trợ tăng trưởng kinh tế, qua đó thúc đẩy nhu cầu tín dụng.
Theo SSI Research (Trung tâm Phân tích và tư vấn đầu tư thuộc Công ty CP Chứng khoán SSI), bước sang quý IV/2025, tăng trưởng lợi nhuận ngành ngân hàng có thể chững lại, ước đạt khoảng 10,8% so với cùng kỳ, chủ yếu do chịu tác động từ nền so sánh cao của quý IV/2024. Tuy nhiên, đà tăng trưởng vẫn được kỳ vọng duy trì ở nhóm ngân hàng tư nhân như Techcombank, VPBank, HDBank… nhờ tăng trưởng tín dụng tích cực, biên lợi nhuận ổn định và đóng góp ngày càng rõ nét từ hoạt động dịch vụ.
Trên cơ sở đó, SSI dự báo lợi nhuận toàn ngành sẽ tăng tốc trở lại trong giai đoạn tiếp theo, từ khoảng 15% năm 2025 lên 18% vào năm 2026.
Ở khía cạnh chất lượng tài sản, Công ty CP Xếp hạng tín nhiệm đầu tư Việt Nam (VIS Rating) cho rằng, tỷ lệ nợ có vấn đề của toàn hệ thống sẽ tiếp tục xu hướng giảm trong quý IV/2025, khi Luật Các tổ chức tín dụng sửa đổi năm 2025 chính thức có hiệu lực từ ngày 15/10/2025, qua đó hỗ trợ hiệu quả hơn cho công tác thu hồi nợ.
VIS Rating cũng ghi nhận 15/27 ngân hàng đang tiến sát hoặc trên đà hoàn thành kế hoạch lợi nhuận cả năm, cho thấy triển vọng quý cuối năm của ngành đang chuyển biến tích cực hơn, với chất lượng tài sản và biên lãi ròng dần được cải thiện.
Trên thực tế, khu vực doanh nghiệp vừa và nhỏ được kỳ vọng phục hồi rõ rệt khi môi trường thương mại quốc tế dần ổn định và đơn hàng mới tăng trở lại. Cùng với đó, tín dụng cho đầu tư công tiếp tục đóng vai trò trụ cột, tạo dư địa tăng trưởng ổn định cho các ngân hàng có lợi thế trong cho vay dự án, doanh nghiệp lớn và chuỗi cung ứng.
Về cơ cấu, dòng vốn tín dụng cũng được dự báo sẽ có sự dịch chuyển theo hướng phù hợp hơn với các động lực tăng trưởng của nền kinh tế. Cho vay mua nhà có thể chậm lại khi lãi suất huy động tăng dần, kéo theo chi phí vốn cao hơn, trong khi tín dụng được ưu tiên cho sản xuất, kinh doanh và đầu tư công.
Đối với cho vay tiêu dùng, sau giai đoạn điều chỉnh mạnh, lĩnh vực này được kỳ vọng phục hồi theo hướng bền vững hơn, nhờ thu nhập hộ gia đình cải thiện và quá trình tái cơ cấu các công ty tài chính cơ bản hoàn tất.
Bộ phận nghiên cứu chuyên sâu của Công ty CP Chứng khoán MB dự báo, tăng trưởng tín dụng toàn ngành năm 2025 có thể đạt khoảng 20%. Mức này được cho là phù hợp trong bối cảnh kinh tế tăng trưởng gần 8%, kéo theo nhu cầu vốn tăng mạnh.
NIM vẫn là biến số khó lường
Về triển vọng năm 2026, TS Nguyễn Quốc Hùng cho rằng, tăng trưởng tín dụng năm 2025 được xem là nền tảng quan trọng tạo đà cho giai đoạn tiếp theo, thể hiện quyết tâm tăng trưởng cao của toàn hệ thống và đòi hỏi sự điều hành đồng bộ, thống nhất. Tuy nhiên, tăng trưởng cần đi đôi với tính bền vững, dựa trên cái nhìn tổng thể của nền kinh tế để phát huy thế mạnh và khắc phục những điểm nghẽn.
Song song với tăng trưởng, hệ thống ngân hàng cần củng cố nền tảng hoạt động, nâng cao chất lượng tài sản, phát triển tín dụng xanh và bảo đảm kỷ luật, an toàn hệ thống. Trên hết, dòng vốn tín dụng cần hướng vào các lĩnh vực tạo giá trị thực, qua đó giữ ổn định kinh tế vĩ mô và tạo động lực cho tăng trưởng dài hạn.
Hiện, thị trường vẫn đối mặt với không ít yếu tố khó đoán khi từ đầu tháng 10/2025, áp lực thanh khoản trong hệ thống ngân hàng đã gia tăng, thể hiện qua việc lãi suất liên ngân hàng qua đêm tăng nhanh, từ mức bình quân khoảng 4% lên 6-7%.
Ngoài ra, theo số liệu của NHNN, đến cuối tháng 11, dư nợ tín dụng của toàn nền kinh tế đạt khoảng 18,2 triệu tỷ đồng, tăng 16,56% so với đầu năm, cao hơn đáng kể so với mức tăng 11,47% của cùng kỳ năm trước. Trong khi đó, tổng huy động vốn đạt khoảng 17,14 triệu tỷ đồng, tăng 12,05% so với đầu năm, cũng cao hơn mức tăng 7,01% của cùng kỳ.
Việc “cho vay ra nhiều hơn tiền huy động vào” khiến khoảng cách giữa hai đầu vốn ngày càng lớn, từ đó làm áp lực thanh khoản của các ngân hàng trở nên rõ ràng hơn, nhất là vào giai đoạn cuối năm. Điều này lý giải cho động thái tăng lãi suất huy động hàng loạt trong thời gian gần đây. Đáng chú ý, nhóm ngân hàng quốc doanh cũng không nằm ngoài cuộc đua lần này, cho thấy nguồn lực đang gặp nhiều sức ép.
Với xu hướng lãi suất tiết kiệm đang tăng, ông Nguyễn Thế Minh, Giám đốc phân tích Khối khách hàng cá nhân Công ty Chứng khoán Yuanta Việt Nam dự báo, lãi suất có thể ổn định trở lại trong quý I/2026 khi thanh khoản hệ thống ngân hàng cải thiện. Tuy nhiên, sang quý II, tín dụng có thể tăng nhanh hơn, kéo theo nhu cầu vốn lớn. Vì vậy, mặt bằng lãi suất năm 2026 được dự báo sẽ khó duy trì ở mức thấp như năm 2025.
Theo Công ty Chứng khoán Vietcap, áp lực lên biên lãi ròng (NIM) của các ngân hàng nhiều khả năng sẽ kéo dài đến hết quý I/2026, do lãi suất liên ngân hàng và lãi suất huy động duy trì ở mức cao, tiếp tục gây sức ép lên hiệu quả sinh lời. Vietcap dự báo NIM có thể chạm đáy trong năm 2025, sau đó ổn định hoặc nhích lên nhẹ trong năm 2026.
Công ty chứng khoán này kỳ vọng, NHNN sẽ tiếp tục duy trì lập trường chính sách tiền tệ theo hướng nới lỏng, nhằm tạo dư địa hỗ trợ mục tiêu tăng trưởng GDP 10% của Chính phủ trong năm 2026. Trên thực tế, thanh khoản ngắn hạn đang được NHNN hỗ trợ khá chủ động và nhất quán; theo quy luật những năm trước, áp lực thanh khoản thường bắt đầu hạ nhiệt từ khoảng tháng 3, sau giai đoạn cao điểm dịp Tết.
Tuy nhiên, Vietcap cũng lưu ý, NIM vẫn là biến số khó lường nhất của ngành ngân hàng trong năm 2026. Rủi ro suy giảm vẫn hiện hữu nếu tình trạng căng thẳng thanh khoản kéo dài lâu hơn dự kiến. Thực tế thị trường cho thấy, các khoản vay trung và dài hạn, đặc biệt là cho vay mua nhà, đang có dấu hiệu chững lại khi nhiều ngân hàng điều chỉnh tăng lãi suất cho vay, qua đó đặt thêm thách thức đối với khả năng duy trì hiệu quả sinh lời.
Tổng hòa các yếu tố trên cho thấy, triển vọng ngành ngân hàng năm 2026 sẽ phụ thuộc lớn vào khả năng điều hành linh hoạt chính sách tiền tệ và mức độ cân bằng giữa mục tiêu tăng trưởng tín dụng với yêu cầu ổn định thanh khoản và hiệu quả sinh lời.
