Tôn vinh giá trị cội nguồn
Trong ngôi nhà nhỏ nằm ở đường Lê Cơ, phường Hòa Cường, thành phố Đà Nẵng, anh Đảng gọi đây là nơi gửi những duyên lành đến với mọi người. Sửa soạn lại bộ bút lông cùng nghiên mực, anh Đảng nhớ lại ngày đầu tiếp xúc với bộ môn viết thư pháp.
Năm 16 tuổi, cậu thư sinh Lê Quang Đảng lần đầu tiên đến khu phố chợ. Ánh mắt của Đảng tập trung ngay vào gian hàng bán liễn, câu đối chữ Hán. Dù không hiểu nghĩa các chữ Hán nhưng sự tò mò đã khởi đầu cho hành trình khám phá thư pháp của Đảng.
“Đó là những năm tháng học cấp 3 đầy thú vị của tôi. Thời điểm đó, tôi tự hỏi, các ông đồ viết chữ Hán thành câu đối thì tại sao không viết thư pháp chữ Việt?”, anh Đảng nhớ lại.
Mỗi ngày đến trường, Đảng dùng viên phấn trắng để tái hiện cách ông đồ cầm bút lông. Càng thực hành viết chữ, Đảng nhận ra chữ Việt có nét độc đáo riêng. Nếu thư pháp chữ Hán có tám nét cơ bản thì thư pháp chữ Việt sẽ đa dạng hơn. Thư pháp chữ Việt có đường nét chữ uốn lượn, có thể kéo dài hoặc rút ngắn tùy theo cảm xúc của người viết.
Khi kỹ thuật điều khiển bàn tay đã vững, Đảng chuyển sang viết bằng bút lông trên bề mặt ống tre. Một chiếc ống đựng bút có dòng thư pháp Việt của cậu thư sinh Lê Quang Đảng đã ra đời. Bạn bè, thầy cô trong trường đều bất ngờ với tác phẩm này. Đó là dấu mốc ý nghĩa, tiếp thêm động lực để Đảng theo đuổi đam mê thư pháp Việt.
Muốn gắn bó với con đường viết thư pháp, anh Đảng hiểu rằng, điều cần nhất là tự tìm cho mình những niềm vui riêng trong cuộc sống. Một lần gặp gỡ với người yêu chữ gợi cho anh những suy tư về đời sống thường nhật. Cùng nhìn vào một con chữ của anh Đảng nhưng mỗi người sẽ có cách tiếp cận, đánh giá khác nhau. Điều đó xuất phát từ kinh nghiệm sống của mỗi người.
“Trong cuộc đời chúng ta, rất khó để nói mọi thứ đạt đến sự toàn hảo. Sẽ có lời khen và cũng có những điều chưa được trọn vẹn. Thư pháp tương tự như vậy. Mỗi bối cảnh đặt con chữ sẽ cho ra những cảm xúc riêng biệt”, anh Đảng chia sẻ.
Để viết nên những bức thư pháp có chiều sâu, anh Đảng tập trung thể hiện đủ các yếu tố gồm tâm, ý, trí và lực. Đời sống hằng ngày tác động rất lớn đến quá trình viết chữ. “Khả năng tự kiểm soát suy nghĩ bên trong sẽ giúp bàn tay dễ dàng viết nên nét chữ đẹp. Bản thân tôi luôn lấy chữ “Nhẫn” làm mục tiêu xuyên suốt quá trình làm nghề”, anh Đảng nói.
Trong khu vườn nhỏ của mình, anh Đảng bày biện một không gian vừa nghỉ ngơi, vừa là nơi sáng tác thư pháp. Một mái chòi lợp cỏ tranh, chung quanh trồng những loại cây đậm chất miền quê giản dị. Với anh Đảng, gia đình chính là nền tảng quan trọng nhất của một con người.
Những đêm khuya thanh vắng, anh Đảng ngồi lặng thinh. Chỉ một mình và anh tự hỏi, giữa nhịp sống hiện đại hối hả, có bao giờ bạn lắng lại để nghĩ về mái nhà, về tình phụ mẫu và những giá trị cội nguồn đã nuôi dưỡng tâm hồn mình? Tình cha nghĩa mẹ, sự hòa thuận vợ chồng và đạo làm con là ba mảnh ghép tạo nên phong cách thư pháp Lê Quang Đảng.
Để nét chữ chạm đến trái tim mỗi người, nhà thư pháp Lê Quang Đảng tập trung khơi dậy giá trị đạo hiếu trong mỗi gia đình. Cái duyên đưa anh Đảng đến với thư pháp một phần là từ sự ủng hộ của gia đình. Sự khích lệ đó đã trở thành động lực để anh Đảng sống trọn với niềm đam mê con chữ.
Qua từng nét chữ, anh Đảng mong muốn gửi đến người nhận chữ một thông điệp về giá trị cao quý của tình cảm gia đình. Trên mọi chặng đường đời, sự đồng hành cùng nhau giữa các thành viên trong gia đình là phương châm sống của anh Đảng. Chữ “Cha Mẹ” được anh sáng tạo thành hình ảnh một ngọn núi cao, tựa như công ơn to lớn của Cha Mẹ. Bên dưới là bài thơ đại diện hình ảnh của con cháu. Sau khi nhận được bức thư pháp Cha Mẹ, một vị khách gửi lại lời cảm ơn anh Đảng đã khéo léo gửi gắm tình cảm gia đình vào bức thư pháp.
Đi tìm sự rung cảm nội tâm
Một ngày mới của anh Đảng bắt đầu bằng những phút giây ngồi yên tĩnh. Anh nói, khi tâm an, vạn sự sẽ an. Trước khi đặt bút lên giấy, trong tâm của anh Đảng cần đạt đến trạng thái “tâm không”, tức trong tâm không có gì. Khi đó, ngòi bút mới chứa đựng sự thư thái, khoáng đạt.
Gần một năm nay, anh Đảng tạo một sân chơi nhỏ dành cho các bạn trẻ có năng khiếu thư pháp. Nhìn vào đôi mắt trong veo của nhóm trẻ, anh Đảng thấy hình ảnh của mình 20 năm về trước. Từng kỹ thuật chuẩn bị giấy bồi, lên ý tưởng, viết các nét thư pháp đầu tiên... được anh Đảng chậm rãi hướng dẫn.
“An Nhiên, Tự Tại, Tĩnh, Tâm là các chữ được nhóm trẻ yêu thích. Trong thời đại số phát triển quá nhanh, chúng ta nên giúp con trẻ được sống chậm lại. Khi chúng có được những niềm vui dù chỉ là mài mực, xếp giấy, viết đôi dòng chữ... cũng sẽ là một ký ức đẹp”, anh Đảng gợi mở.
Với nhà thư pháp Lê Quang Đảng, đời sống xã hội luôn đổi thay liên tục, muôn màu muôn dạng. Việc tìm ra điểm cân bằng trong cách đối nhân xử thế giúp anh Đảng viết thành chữ “Tâm”.
“Mỗi nét mực, con chữ đều xuất phát từ nội tâm của mình mà ra. Chữ “Tâm” chỉ thật sự có linh hồn khi người viết đạt đến trạng thái cân bằng tuyệt đối. Chúng ta không thể đổ lỗi, oán trách những điều chưa tốt mà hãy đối diện một cách cởi mở, vô tư”, nhà thư pháp Lê Quang Đảng bày tỏ.
Nhìn cách anh Đảng cẩn thận xếp từng cuộn giấy, sửa soạn mỗi cây bút lông mới thấy sự trân trọng, cầu toàn của anh. Gọi đây là quá trình đưa vẻ đẹp cuộc sống vào thư pháp sẽ không quá lời. Trải qua những thăng trầm cùng thư pháp Việt, anh Đảng nhận thấy kỹ thuật làm chủ ngòi bút lông là một yếu tố quan trọng. Từng con chữ được viết ra tựa như giá trị của một con người. Nét vuốt dài, nét rẽ hướng, nét nhấn nhá, xoay đuôi chữ... đều phụ thuộc vào ngòi bút lông.
Với anh Đảng, một ngày trọn vẹn cùng thư pháp là khi cảm xúc, suy nghĩ không bị chi phối bởi những điều chung quanh. Anh không nhớ đã viết nên bao nhiêu bức thư pháp nhưng một điều có thể khẳng định, mỗi bức là một tác phẩm độc bản.
“Mình phải làm chủ được ngòi bút như tự làm chủ chính cuộc đời của mình. Học chữ là học cả đời. Sẽ có những thay đổi bất ngờ của đường nét con chữ. Cũng như ngày hôm nay không thể giống với ngày hôm qua. Hơn hết là bản thân chúng ta sẵn sàng đón nhận sự thay đổi đó”, anh Đảng nói.
Gắn bó với nghệ thuật thư pháp, anh Đảng cảm thấy sự may mắn đến từ những cơ hội gặp gỡ, kết duyên cùng người yêu chữ. Anh quan niệm, đó là trường đời. Nụ cười kèm lời khen của người xem chữ trở thành “thước đo” cho quá trình viết thư pháp. Đôi khi, một lời nhận xét thể hiện sự chưa ưng ý sẽ góp phần giúp anh Đảng tự soi lại bản thân mình để hoàn thiện hơn. Cuộc sống cần đa dạng góc nhìn mới giúp con người ngày càng hoàn thiện hơn.
Mới đây, nhà thư pháp Lê Quang Đảng cùng một học trò thực hiện chuyến đi cho chữ từ thành phố Đà Nẵng đến tỉnh Thái Nguyên, trong vòng 20 ngày. Điều thú vị nằm ở chỗ chuyến đi không dùng tiền mặt. Dọc đường, từng bữa cơm chay, chai nước, chỗ nghỉ ngơi được anh Đảng ngỏ ý trao đổi bằng những bức thư pháp. Các cuộc gặp không hẹn trước cứ diễn ra tự nhiên. Với anh Đảng, cuộc gặp gỡ của ngày hôm nay được tạo nên từ nhân duyên của ngày hôm qua.
