Dự báo ca bệnh truyền nhiễm tăng
Tại khu vực miền bắc, số ca mắc sốt xuất huyết trong tám tháng năm nay đã tăng 125,2% so cùng kỳ năm 2022. Thành phố Hà Nội là một trong 10 địa phương có số ca mắc sốt xuất huyết tăng cao nhất. Đầu tháng 8, số mắc sốt xuất huyết trên địa bàn Thành phố là 500-600 ca/tuần, hai tuần giữa tháng 8 đã vượt mốc 1.000 ca/tuần. Cộng dồn từ đầu năm, số mắc tăng hơn bốn lần so cùng kỳ năm 2022.
Trong khi đó, tại Bệnh viện Nhi Đồng 2 (Thành phố Hồ Chí Minh) đang điều trị cho hàng chục trẻ mắc bệnh tay-chân-miệng, phần lớn bị bệnh là trẻ dưới ba tuổi. Cùng đó, số bệnh nhi mắc sốt xuất huyết cũng đang có xu hướng gia tăng, có cả trẻ 14-15 tuổi và có vài trường hợp trẻ mắc cùng lúc bệnh sốt xuất huyết và tay-chân-miệng.
Bác sĩ Trần Ngọc Lưu, Khoa Nhiễm, Bệnh viện Nhi Đồng 2, cho biết cao điểm của bệnh tay-chân-miệng là từ tháng 9 đến tháng 11 hằng năm. Song, riêng năm nay, từ tháng 5, bệnh đã xuất hiện, diễn tiến phức tạp và đến nay vẫn chưa có dấu hiệu giảm rõ rệt. Vào mùa tựu trường, khả năng bệnh tay-chân-miệng sẽ vào cao điểm bởi bệnh lây chủ yếu qua hai đường, gồm tiếp xúc trực tiếp với giọt bắn, dịch tiết từ bóng nước có mang virus, hay gián tiếp qua bề mặt tiếp xúc như sàn nhà, đồ chơi, dụng cụ học tập có chứa virus gây bệnh.
Đáng lưu ý, tại Hà Giang, tính đến ngày 31/8, có 30 trường hợp nghi ngờ bệnh bạch hầu đang được cách ly. Lãnh đạo Trường phổ thông dân tộc bán trú tiểu học xã Khâu Vai (huyện Mèo Vạc) cho biết, từ khi phát hiện ổ bệnh trên địa bàn xã, nhà trường đã phối hợp cán bộ y tế phun thuốc tiêu độc khử trùng toàn bộ khu phòng học, nhà ăn, nơi ngủ của học sinh để bảo đảm môi trường an toàn nhất khi đón các em trở lại trường học. Ngành y tế địa phương đã tích cực phối hợp cùng các trường tổ chức phát khẩu trang, thuốc uống dự phòng và tuyên truyền cho học sinh nâng cao nhận thức vệ sinh cá nhân để phòng bệnh; đồng thời, nhà trường hạn chế các em ra khỏi khuôn viên để hạn chế nguy cơ nguồn lây nhiễm bệnh từ bên ngoài.
Theo Giám đốc Trung tâm Y tế huyện Mèo Vạc Lý Chí Thành, để chuẩn bị cho năm học mới, ngành y tế đã tổ chức phun thuốc tiêu độc khử trùng ở tất cả trường học trên địa bàn; đồng thời phối hợp với nhà trường tuyên truyền, hướng dẫn học sinh vệ sinh cá nhân, cùng với đó, tăng cường rà soát đối với học sinh, trường hợp có dấu hiệu bị bệnh như sốt, ho, đau họng… được đưa tới cơ sở y tế để khám, cách ly nếu cần.
Chủ động đối phó
Để chủ động triển khai các biện pháp phòng, chống dịch, không để dịch bùng phát, lan rộng, kéo dài, ngày 29/8, Bộ Y tế đã có thêm Công văn số 5480/BYT-DP đề nghị Ủy ban nhân dân các tỉnh, thành phố quan tâm, chỉ đạo tổ chức triển khai thực hiện công tác phòng, chống dịch sốt xuất huyết trên địa bàn. Cụ thể, tiếp tục chỉ đạo địa phương thực hiện quyết liệt các biện pháp phòng, chống dịch theo các văn bản của Bộ Y tế đã gửi trước đó, trong các tháng 3, 6 và đầu tháng 8.
Trong đó, Bộ Y tế khuyến cáo yếu tố cốt lõi quyết định việc bảo đảm cung ứng thuốc là các đơn vị chủ động đặt hàng trước các doanh nghiệp nhập khẩu. Đề nghị Ủy ban nhân dân các tỉnh, thành phố tăng cường chỉ đạo các cơ sở y tế dự phòng bảo đảm đủ nhu cầu về hóa chất, sinh phẩm, vật tư, thiết bị cho công tác phòng, chống dịch bệnh trên địa bàn, đặc biệt là hóa chất phòng, chống dịch bệnh sốt xuất huyết, tay-chân-miệng và máy phun hóa chất để thực hiện công tác xử lý ổ dịch trên địa bàn triệt để, hiệu quả. Với dịch truyền dextran là dung dịch cao phân tử, được dùng trong điều trị sốc trên bệnh nhân sốt xuất huyết dengue nặng, vừa qua, Cục Quản lý dược (Bộ Y tế) đã cấp phép các hồ sơ đề nghị nhập khẩu 17.010 túi. Như vậy, sau thời gian thiếu hụt, hiện Bộ Y tế đã bảo đảm có nguồn cung ứng dịch truyền dextran.
Các chuyên gia nhận định, dịch sốt xuất huyết tại miền bắc có thể tăng nhanh vào đầu tháng 9 và tháng 10 do thời tiết mưa nhiều, nhiệt độ hằng ngày dao động trong khoảng 26-32 độ C,… là các điều kiện phát sinh bọ gậy và muỗi. Tương tự, Thành phố Hồ Chí Minh và các tỉnh phía nam cũng đang trong mùa mưa, thuận lợi cho muỗi vằn phát triển làm lây lan bệnh sốt xuất huyết. Cùng đó, bệnh tay-chân-miệng, thủy đậu, đau mắt đỏ cũng có nguy cơ lây lan mạnh.
Để phòng, chống dịch bệnh, các địa phương cần tăng cường theo dõi, bám sát tình hình trên địa bàn; chuẩn bị sẵn sàng phương án ứng phó, đồng thời tiếp tục đẩy mạnh giám sát, phát hiện sớm và xử lý kịp thời các ca bệnh, ổ dịch, đặc biệt vào thời điểm học sinh, sinh viên tựu trường. Với dịch tay-chân-miệng, phòng ngừa ở trường học, nhất là các trường mầm non, nhà trẻ,… giáo viên cần thường xuyên vệ sinh dụng cụ học tập, bàn ghế, sàn lớp học; nhắc nhở các bé rửa tay thật sạch; chuẩn bị sẵn dụng cụ và dung dịch sát khuẩn cho trẻ. Trường hợp nghi ngờ hoặc phát hiện trẻ nhiễm bệnh, thầy cô giáo cần báo với cha mẹ học sinh đưa đi khám bệnh ngay.
Bác sĩ Trần Ngọc Lưu (Khoa Nhiễm, Bệnh viện Nhi Đồng 2) lưu ý thêm, nếu trong lớp học, cùng lúc có nhiều trẻ bị sốt xuất huyết hoặc tay-chân-miệng thì nhà trường nên nghĩ đến việc có ổ dịch trong trường, lớp. Lúc này, nhà trường cần cách ly trẻ bệnh, trẻ lành, sát khuẩn vệ sinh trường, lớp và báo ngay cho cơ quan y tế địa phương để có hướng xử lý triệt để. Ngoài ra, các bệnh lây nhiễm như sởi, thủy đậu, quai bị, bạch hầu cũng có thể gia tăng khi trẻ đến trường. Do đó, bậc cha mẹ nên kiểm tra lại sổ tiêm chủng của trẻ nhằm bảo đảm trẻ đã tiêm ngừa đầy đủ vaccine phòng bệnh.
