(Tiếp theo và hết)
Kỳ 2: Tìm cho mình sự say mê trong học tập
Từ ánh mắt quyết tâm rực sáng của học trò
Học sinh thương cô Liên, cô giáo cũng quý học sinh như con, có những ngày làm cô trò tổ chức ngoại khóa từ chiều tới tận tối, có những buổi kết nối lớp học xuyên biên giới với nước Tusinia tại Bắc Phi xa xôi, do lệch múi giờ, cô trò phải đến trường vào buổi tối và về khá muộn. Bằng tình cảm yêu thương, trân trọng học trò nên từng bước, từng bước nhỏ, cô Liên đã thật sự truyền lửa cho nhiều em hiểu tầm quan trọng của môn ngoại ngữ là công cụ mở cánh cửa ra thế giới.
Nhờ có động lực học từ cô giáo mà nhiều em đã trưởng thành và vươn đến những nấc thang thành công của riêng mình. Trong số những học trò của mình, cô Liên nhớ nhất là Ngầm Văn Đoàn - học sinh Trường THPT Vị Xuyên khóa 2006-2009, nay là Đại úy, Chính trị viên phó tiểu đoàn đang đóng quân ở huyện Đoan Hùng (Phú Thọ). Là học sinh dân tộc thiểu số ở xã đặc biệt khó khăn của huyện Vị Xuyên, mỗi cuối tuần Đoàn phải đi bộ 23km gùi gạo ra nhà trọ để học, hết gạo lại về gùi tiếp, xe đạp không có mà đi. Thậm chí em phải đi lao động, làm những công việc khá nguy hiểm như đập đá ở chân núi để lấy tiền đi học và cho gia đình. Ngày đến tận nơi thăm cậu học trò hiếu học ở trong căn nhà trọ chật chội thiếu thốn đủ thứ cùng các bạn, cô Liên không khỏi nhói lòng. Nhờ sự quan tâm động viên của cô và khao khát học đại học, Đoàn đã đỗ Trường đại học Sư phạm Thái Nguyên ngay sau khi tốt nghiệp năm 2009. Song vì hoàn cảnh gia đình em phải đi làm, vừa học, vừa làm đến 2011 em thi đỗ Trường sĩ quan chính trị với số điểm 24,5, rồi mới đi học.
“Những tháng ngày cấp ba, bao khó khăn chồng chất, nếu như không có những lời động viên, chia sẻ giúp đỡ của cô thì có lẽ em đã bỏ học rồi. Tận đáy lòng, em luôn ghi nhớ công ơn to lớn của cô và các thầy, cô trong Trường THPT Vị Xuyên. Học bổng Vừ A Dính và giải thưởng Lý Tự Trọng mà cô giúp đỡ em, đó là động lực để em phấn đấu không ngừng nghỉ!”, Đại úy Ngầm Văn Đoàn xúc động khi nói với cô Liên sau hơn 10 năm ra trường và đã có những bước đầu trưởng thành trong cuộc sống.
Luôn kể câu chuyện của Đoàn cho các em lớp sau, cô Liên nhấn mạnh rằng, nhờ có tấm gương học tập nên mới có người sĩ quan dạn dày hôm nay và đến nay cả cô và trò vẫn tiếp tục học tập không ngừng nghỉ. “Bạn Vũ Thị Linh, học sinh Trường THPT Vị Xuyên khóa 2008-2011 xa cha mẹ từ miền xuôi lên Vị Xuyên sống với chị gái, em vừa đi làm thêm, vừa học phổ thông, cũng chưa ý thức được về việc học ngoại ngữ cho đến khi được sự động viên và khám phá ra niềm yêu thích với bộ môn này. Nay cô trò vẫn thường xuyên liên lạc và em tâm sự rằng, nhờ ngoại ngữ và những nỗ lực khát khao tiến bộ đã giúp em vào được ngành ngoại giao, mở ra sự nghiệp cho mình. Hiện tại Linh là thư ký Đại sứ Đông Timor”, cô Liên xúc động kể lại những học trò đã tự tạo nên sự khác biệt cho chính mình bằng năng lực học và tự học.
“Lúc nào cô cũng hết lòng vì tất cả các học sinh rồi. Giờ xa mái trường cấp 3 em mới cảm nhận hết ở cô sự tận tụy và có tâm với chữ nghề như thế. Được gặp gỡ và học tập cùng cô là một điều may mắn, chúng em cảm ơn cô vì đã dạy dỗ chúng em 3 năm qua để được như bây giờ”, em Lê Mỹ Lệ một học sinh cũ của cô Liên chia sẻ. “Cô luôn là một cô giáo tâm huyết với nghề và nhiệt tình với học trò. Cô đã đồng hành, là người dẫn dắt em đến với niềm yêu thích môn tiếng Anh”, em Hồ Thanh Mai, hiện là sinh viên Đại học Thái Nguyên, mỗi lần về thăm trường vẫn luôn tìm gặp cô Liên trước tiên. Hơn 20 năm làm nghề giáo, đã có nhiều tấm gương trưởng thành từ sự chỉ bảo và tình yêu nghề của cô, còn cô Liên cho rằng, sự thành công đến từ chính nội tại của các em, từ sự khác biệt trong ý chí học tập, trong ánh mắt quyết tâm rực sáng cô vẫn hay để ý trong những tiết học của mình.
Bạn Hiếu, bạn Khuê, bạn Tuấn từ chỗ mới lên cấp THPT thiếu căn bản kiến thức và chưa có phương pháp học môn tiếng Anh, dần dần các bạn đều là những thành viên tích cực, thường được các bạn bầu làm nhóm trưởng các dự án học tập, dự án kết nối các lớp học xuyên biên giới, rồi năm lớp 12 cả ba bạn đều tham dự đội tuyển học sinh giỏi môn tiếng Anh cấp trường cấp tỉnh và có điểm thi tốt nghiệp THPT môn tiếng Anh rất cao. Sự khác biệt không nằm ở đâu khác chính là ở việc học tập với quyết tâm cao của chính các em, như lời Bác dạy, “học tập là công việc phải tiếp tục suốt đời”.
Cô Liên tâm sự rằng, sau đề tài Phát triển đội ngũ giáo viên THPT ở tỉnh Hà Giang thực hiện khi đi học thạc sĩ tại Trung Quốc năm 2015-2018 đến giờ, càng có động lực để chăm chỉ đào sâu công tác chuyên môn. “Trong đề tài tôi có đề cập đến một giải pháp mà bây giờ tôi đang theo đuổi, đó là học tập suốt đời. Tôi cũng mong muốn chia sẻ và hỗ trợ trong cộng đồng giáo viên, đó là một cách học để mình đổi mới bản thân”, cô nói với tôi sau khi khiêm tốn nhận rằng “làm xong cái đề tài tự nhiên mình chăm hẳn lên”.
“Các em hãy nâng tầm mình lên”
Với tinh thần xây dựng môi trường giáo dục thân thiện, tích cực, đời sống học đường của học sinh Trường THPT Vị Xuyên đang từng bước được cải thiện, học sinh tự tin, trẻ trung, năng động hơn. Cuối năm, trong tiếng ve đón chào hè, cũng là thời điểm thầy cô chuẩn bị chia tay một lứa học trò, những lời dặn dò của thầy Hiệu trưởng Trần Quang Vinh với học sinh sẽ là hành trang theo các em mãi sau này trên đường đời: “Các em hãy nâng tầm mình lên. Các em sẽ thấy niềm hạnh phúc mình đang được sống một cuộc sống thật có ý nghĩa”.
Thầy Vinh cho biết thêm, năm học 2022-2023 là năm học đầu tiên bậc THPT triển khai chương trình giáo dục phổ thông 2018, do đó Ban giám hiệu nhà trường đã đổi mới trong công tác chỉ đạo, quản lý cũng như cả quá trình dạy và học. Đổi mới phương pháp giảng dạy, thắp lửa trong từng giờ lên lớp, tổ chức các phong trào hội giảng, tích cực bồi dưỡng học sinh giỏi kết hợp với việc bảo đảm chất lượng, nâng cao năng lực tự học, tự đánh giá, học tập một cách sáng tạo, hiệu quả… đó là những việc mà thầy trò THPT Vị Xuyên hướng tới để tạo nên chất lượng giáo dục thực chất, có chiều sâu.
Còn với cô giáo Phạm Thị Liên, kỷ niệm mà cô nhớ mãi vào ngày bảo vệ luận văn, Giáo sư chủ tịch hội đồng là giảng viên Đại học Sư phạm Bắc Kinh có nói một câu: “Con đường học tập của các bạn từ đây mới thực sự bắt đầu!”. “Câu nói ấy lúc nào cũng ở trong đầu tôi, thôi thúc vượt qua giới hạn của một cô giáo miền núi có thể đưa học sinh của mình tiếp cận với những môi trường học tập mà các bạn miền xuôi có. Và muốn làm được như vậy, tôi phải là người làm trước để các em có động lực”, những chia sẻ của chị cũng chính là câu trả lời cho việc chị tìm kiếm niềm say mê, nhiệt huyết từ đâu.
Tự học và học tập suốt đời là luận điểm quan trọng trong tư tưởng Hồ Chí Minh về giáo dục. Theo Bác, “Học không bao giờ cùng”, việc học phải thường xuyên và lấy việc tự học làm cốt. Những tấm gương bình dị như cô trò Trường THPT Vị Xuyên cho thấy dù là học ở nhà trường hay “học” khi làm việc, nghiên cứu, thì học không chỉ dừng ở trong sách vở, mà vừa làm, vừa học như lời Bác dạy.
