Không gian mới bên sông Thames

Bờ kè Bazalgette là không gian công cộng ven sông mới mở cửa tháng 1 vừa qua trên bờ sông Thames, London (Anh). Công trình rộng khoảng 0,6ha, được đặt tên theo kỹ sư nổi tiếng người Anh Joseph Bazalgette, xây dựng bên trên dự án “siêu cống” thoát nước sông Thames.

Không gian công cộng mới mang tên Joseph William Bazalgette bên sông Thames. Ảnh: THE GUARDIAN
Không gian công cộng mới mang tên Joseph William Bazalgette bên sông Thames. Ảnh: THE GUARDIAN

Công trình bờ kè Bazalgette được đặt theo tên của Joseph William Bazalgette, một kỹ sư dân dụng đã xây dựng hệ thống cống thoát nước đầu tiên của London từ cuối thế kỷ 19 và vẫn còn được sử dụng đến ngày nay. Khu công viên mở cửa từ ngày 13/1, với các tác phẩm điêu khắc xếp dọc bờ kè, lối đi bộ, làn đường cho xe đạp và không gian cây xanh, giúp nối liền mạch lối đi ven sông giữa hai công trình nổi tiếng của Thủ đô nước Anh là Điện Westminster và Tháp London.

Bờ kè Bazalgette nằm ngay phía trên đường hầm thoát nước sông Thames (Tideway). Đây là hệ thống cống ngầm khổng lồ để thu gom lượng nước thải và ngăn chặn rác thải đổ vào sông Thames. “Việc xây dựng hệ thống cống này đặt ra yêu cầu kỹ thuật cần phải có nhiều giếng thông gió dọc theo tuyến đường. Hiện nay, những giếng này đã được bịt kín và phần diện tích bên trên được cải tạo thành những công viên nhỏ. Bờ kè Bazalgette là công viên lớn nhất trong số đó và được đặt tên theo kỹ sư trưởng đứng sau công trình bờ kè và hệ thống cống ngầm ban đầu”, ông Roger Bailey, Giám đốc kỹ thuật của dự án Tideway, cho biết.

“Nơi đây ban đầu là một công trường xây dựng quan trọng cho hệ thống cống ngầm khổng lồ, nay đã được biến đổi thành một không gian công cộng. Cư dân London có thêm một nơi để dừng chân, khám phá và tận hưởng dòng sông theo cách mà nhiều thế hệ trước chưa từng có”, ông Bailey chia sẻ. Cũng theo ông, khu vực ven sông Thames từng bị ô nhiễm trước đây nay đã được hồi sinh hoàn toàn, trở thành một không gian công cộng mới.

221a.jpg
Ở một góc công trình mới. Ảnh: THE TELEGRAPH

Bờ kè Bazalgette là công trình công cộng lớn nhất được xây dựng cạnh sông Thames trong khoảng 150 năm qua, bao gồm hệ thống lối đi bộ, điểm ngắm cảnh, công viên nhỏ với các tác phẩm nghệ thuật và một số cây xanh. Nghệ sĩ người Anh Nathan Coley là “cha đẻ” của 5 tác phẩm điêu khắc hình khối khổng lồ, được đặt dọc theo không gian mới, cho biết: “Có một luồng gió mạnh thổi dọc theo con sông. Vấn đề là tạo ra những khu vực có mái che phía sau và kín đáo hơn một chút, cũng phải chú trọng đến việc tạo khung cảnh cho không gian bằng phẳng, rộng mở. Tôi đưa hình ảnh những khối tảng khổng lồ và một thác nước vào không gian này với mục đích tiếng nước chảy sẽ khỏa lấp tiếng ồn giao thông từ đường hầm gần đó, giúp trẻ em có một nơi chơi đùa bên thác nước”.

Kiến trúc sư (KTS) Clare Donnelly, KTS trưởng của dự án thiết kế không gian công cộng bên bờ kè Bazalgette cho rằng đây là không gian ấn tượng, kết hợp hài hòa giữa di sản, nghệ thuật công cộng để tạo nên một quảng trường nhỏ ngay bên trên công trình xử lý nước thải lớn. “Bên dưới lòng đất, các cống, đường ống và hệ thống xoáy nước chặn dòng nước thải và dẫn chúng vào hệ thống cống ngầm của London. Bờ kè Bazalgette là minh chứng cho những gì mà kỹ thuật xây dựng và đầu tư dài hạn có thể mang lại cho Thủ đô London”, Donnelly nhấn mạnh.

KTS Donnelly giải thích rằng, tất cả không gian mở trên bờ kè Bazalgette là kết quả của quá trình hợp tác giữa nhiều KTS, để khéo léo xử lý các yêu cầu kỹ thuật của hệ thống cống thoát nước. “Đó là lý do tại sao nó dài và hẹp. Thứ nhất, vì lượng nước thải khổng lồ chảy qua đó. Thứ hai là do tất cả các vật cản khác nhau dưới lòng đất”, bà nói và cho biết thêm rằng không thể xây giếng sâu ngay cạnh cây cầu vì không đủ không gian, trong khi đó tuyến đường sắt Waterloo & City chạy bên dưới khu vực này, nên phải dời giếng xa hơn nữa.

Để mang thêm “hơi thở cuộc sống” cho khu vực này, các nhà quản lý đã lên kế hoạch xây dựng cửa hàng và quán cà-phê. Hiện đã có một khu gian hàng nhỏ, nhiều ghế đá, điểm dừng chân, những bậc thềm ngồi và các chi tiết thiết kế khác nhau được KTS tạo ra để người đi đường có thể nán lại. KTS Donnelly chia sẻ: “Chúng tôi cố gắng làm những điều đơn giản, chẳng hạn như cung cấp ghế đá và đài quan sát để mọi người có thể dừng lại và tận hưởng khung cảnh sông nước thay vì chỉ đơn thuần là đi từ điểm A đến điểm B”.