“Rùng mình”
Mấy ngày gần đây, dư luận không khỏi phẫn nộ về câu chuyện một học sinh lớp 3 bị cô giáo phạt súc miệng bằng nước vắt từ giẻ lau bảng chỉ vì tội... nói chuyện trong lớp.
Cô giáo bị lên án trong câu chuyện là giáo viên chủ nhiệm lớp 3A5 Trường tiểu học An Đồng (An Dương, Hải Phòng). Hình phạt không khác gì “nhục hình” của cô giáo trẻ này đã gây nên một làn sóng phẫn nộ. Bộ Giáo dục và Đào tạo (GD&ĐT) đã phải gửi công văn hỏa tốc yêu cầu lãnh đạo Sở GD&ĐT Hải Phòng vào cuộc. Điều đáng nói, đây không phải là lần đầu những hình phạt như thế được một số thầy, cô áp dụng.
Đầu tháng 3, một cô giáo Trường tiểu học Bình Chánh, Bến Lức (Long An) đã bị phụ huynh ép quỳ đúng 40 phút để “thấu hiểu” hình phạt do chính cô đặt ra với học sinh. Trước đó, do một số học sinh nói chuyện riêng trong lớp, cô giáo này đã nhiều lần bắt cả lớp phải quỳ hàng giờ trên ghế ngồi và cho học sinh khác tát vào mặt. Cả cô giáo bắt học sinh quỳ và phụ huynh bắt cô giáo quỳ đều bị nhận hình thức kỷ luật thích đáng.
Tháng 12-2016, một phụ huynh có con học tại Trường tiểu học Hoàng Liệt (Hoàng Mai, Hà Nội) đã phản ánh việc một cô giáo trường này dùng băng dính dán vào miệng nhiều học sinh vì tội... nói chuyện riêng trong lớp. Cô giáo này sau đó đã thừa nhận sự việc này, số lượng học sinh bị cô dán băng dính vào miệng là… 56 em. Sau đó, cô Hồng Anh đã bị trường cho chấm dứt hợp đồng công việc.
Tháng 10-2015, thầy giáo chủ nhiệm lớp 7A3, Trường THCS Cát Tài (Phù Cát, Bình Định) đã bắt học sinh Lưu Thế P nằm ngửa trên bục giảng rồi ra sức… đổ nước vào miệng em này. Lý do bởi trước đó lớp ồn ào, học sinh P đã đứng ra nhắc nhở lớp, tuy nhiên thầy giáo cho rằng đó không phải là trách nhiệm của em P nên đã sử dụng hình phạt đối với P. Sau khi vụ việc được phản ánh, trường này cũng quyết định buộc thôi việc đối với thầy giáo này.
Năm 2014, ngành giáo dục tỉnh Bình Phước đã phải chỉ đạo kiểm điểm, kỷ luật nghiêm khắc đối với ba giáo viên Trường tiểu học Hoàng Diệu (huyện Bù Gia Mập), vì “sáng kiến” ra hình phạt… phạt 19 học sinh ăn ớt do không học bài và nói chuyện riêng trong lớp. Năm 2013, 11 học sinh khác của Trường tiểu học Liên Minh Công Nông (huyện Củ Chi, TP Hồ Chí Minh) còn bị giáo viên của mình bắt ngậm... giẻ lau bảng chỉ vì gây ồn ào trong lớp???
Cần tập huấn đạo đức nghề giáo
Việc sử dụng những hình phạt “kinh dị” như trên không chỉ vi phạm pháp luật, vi phạm đạo đức nghề giáo mà còn gây tổn hại lớn đến tâm lý, sức khỏe của học sinh. TS Nguyễn Tùng Lâm, Chủ tịch Hội Tâm lý giáo dục Hà Nội thốt lên, không thể tưởng tượng tại sao giáo viên lại có thể nghĩ ra những hình phạt như thế. Ông Lâm cho rằng, những học sinh phải chịu hình phạt như vậy trước mặt bạn bè sẽ cảm thấy bị hạ nhục, cảm giác tự ti, xấu hổ sẽ theo các em đến suốt cuộc đời.
Còn TS Vũ Thu Hương, Giảng viên Trường ĐH Sư phạm Hà Nội cho rằng, ngoài việc thiếu kỹ năng, nghiệp vụ sư phạm, thiếu tình yêu với nghề, với trẻ thì áp lực công việc cũng là một yếu tố quan trọng khiến thầy, cô không thể giữ bình tĩnh trong những tình huống nhất định. “Giáo viên hiện nay chịu quá nhiều áp lực, từ phía người quản lý về chuyên môn phải hoàn thành giáo án, dự giờ, luyện thi học sinh giỏi, tham gia các cuộc thi chuyên môn...; từ sĩ số lớp quá đông, học sinh hiếu động; từ phía phụ huynh không chấp nhận con mình học dốt, bị điểm kém; từ môi trường giáo dục; ngoài ra còn từ những chuẩn mực khắt khe mà xã hội “đóng khung” cho nhà giáo”, TS Hương chia sẻ.
Bà Hương cũng cho rằng, ngành giáo dục, ngoài việc quan tâm hơn đến các chế độ về tiền lương, thưởng cho giáo viên cần định kỳ cho thầy, cô khám sức khỏe, đặc biệt là sức khỏe tâm thần. Mục đích là giúp phát hiện những giáo viên đang chịu áp lực tâm lý có những hành vi lệch chuẩn để điều chỉnh kịp thời.
GS, TS Phạm Tất Dong, Phó Chủ tịch kiêm Tổng Thư ký Hội Khuyến học Việt Nam thì cho rằng, đã đến lúc, Bộ GD&ĐT cần tổ chức các đợt tập huấn đạo đức nhà giáo, tuyên truyền để giáo viên hiểu biết pháp luật về trẻ em, cách ứng xử với học sinh.