Tạo chuyển biến toàn diện về dạy và học ngoại ngữ

Đề án dạy và học ngoại ngữ trong hệ thống giáo dục quốc dân giai đoạn 2017-2025 không chỉ tạo bước đột phá về chương trình, nội dung, phương pháp giảng dạy mà còn góp phần nâng cao năng lực ngoại ngữ cho học sinh, sinh viên và đội ngũ giảng viên, đáp ứng yêu cầu phát triển nguồn nhân lực trong bối cảnh hội nhập quốc tế sâu rộng.

Các chuyên gia trang bị kiến thức cho giáo viên tiếng Anh tại diễn đàn “Bồi dưỡng, đào tạo đội ngũ để triển khai hiệu quả việc đưa tiếng Anh thành ngôn ngữ thứ hai trong trường học”.
Các chuyên gia trang bị kiến thức cho giáo viên tiếng Anh tại diễn đàn “Bồi dưỡng, đào tạo đội ngũ để triển khai hiệu quả việc đưa tiếng Anh thành ngôn ngữ thứ hai trong trường học”.

Trưởng ban quản lý Đề án Ngoại ngữ quốc gia Nguyễn Thị Mai Hữu cho biết: Ngày 22/12/2017, Thủ tướng Chính phủ đã phê duyệt việc điều chỉnh, bổ sung Đề án dạy và học ngoại ngữ trong hệ thống giáo dục quốc dân giai đoạn 2017-2025. Trên cơ sở đó, Bộ Giáo dục và Đào tạo ban hành nhiều chương trình quan trọng như: Chương trình làm quen tiếng Anh dành cho trẻ mẫu giáo, Chương trình giáo dục phổ thông môn tiếng Anh thí điểm các cấp hệ 10 năm, Chương trình giáo dục phổ thông 2018 các môn ngoại ngữ… Qua đó, hoạt động dạy học ngoại ngữ được thống nhất và mở rộng trên phạm vi cả nước.

Nếu như trước năm 2018, trẻ mầm non chưa chính thức được làm quen với tiếng Anh, học sinh lớp 1, lớp 2 chưa học ngoại ngữ, tỷ lệ học sinh từ lớp 3 đến lớp 12 học chương trình mới chỉ đạt dưới 36% thì đến nay có 28,5% số trẻ mẫu giáo được làm quen với tiếng Anh, gần 100% số học sinh từ tiểu học đến trung học phổ thông được học môn ngoại ngữ trong Chương trình giáo dục phổ thông 2018. Đáng chú ý, nhiều địa phương đã giảng dạy thêm các ngoại ngữ khác ngoài tiếng Anh. Những số liệu này cho thấy sự thay đổi rõ rệt về nhận thức cũng như sự nỗ lực trong triển khai đề án trên thực tiễn.

Không chỉ dừng lại ở giáo dục phổ thông, hầu hết các cơ sở giáo dục đại học, kể cả khối quân đội và công an cũng đã xác định lộ trình áp dụng chuẩn đầu ra năng lực ngoại ngữ theo Khung năng lực ngoại ngữ 6 bậc dùng cho Việt Nam. Việc mở rộng các chương trình đào tạo tiên tiến, liên kết quốc tế bằng ngoại ngữ đã thúc đẩy mạnh mẽ quá trình sử dụng ngoại ngữ trong giảng dạy và học tập, giúp sinh viên và giảng viên nâng cao trình độ. Đến nay, tỷ lệ giảng viên tiếng Anh ở các trường cao đẳng, đại học trực thuộc Bộ Giáo dục và Đào tạo đạt chuẩn năng lực bậc 5 trở lên đạt 98%, tăng đáng kể so với các năm trước. Cùng với đó, phong trào học ngoại ngữ trong học sinh, sinh viên lan tỏa rộng rãi, với nhiều câu lạc bộ, hoạt động ngoại khóa, sân chơi bổ ích, giúp các em rèn luyện kỹ năng giao tiếp, tự tin hội nhập.

Qua 8 năm triển khai, đề án đã góp phần đổi mới việc dạy và học ngoại ngữ từ chương trình, nội dung, phương pháp đến hình thức kiểm tra, đánh giá, tiếp cận xu hướng hiện đại của thế giới. Năng lực ngoại ngữ của học sinh, sinh viên, trí thức và người lao động được nâng cao rõ rệt, đáp ứng yêu cầu học tập, nghiên cứu, giao lưu quốc tế và tham gia thị trường lao động. Số lượng thí sinh được miễn thi ngoại ngữ trong kỳ thi tốt nghiệp trung học phổ thông nhờ có chứng chỉ quốc tế như IELTS, TOEFL, TOEIC tăng đều qua các năm, từ 28.620 thí sinh năm 2021 lên 67.000 thí sinh năm 2024...

Từ thực tiễn triển khai trên địa bàn, Phó Giám đốc Sở Giáo dục và Đào tạo Thành phố Hồ Chí Minh Nguyễn Bảo Quốc cho biết: Mặc dù thành phố đã chủ động đưa ngoại ngữ vào nhà trường từ năm 1998, song chỉ khi triển khai đề án thì việc dạy và học mới được tổ chức bài bản, toàn diện hơn, hướng đến những mục tiêu cụ thể. Các trường học đã mạnh dạn áp dụng nhiều mô hình đa dạng như dạy tiếng Anh từ lớp 1, đưa tiếng Anh bổ trợ, tiếng Anh Toán-Khoa học vào giảng dạy học sinh tiểu học; đồng thời mở rộng dạy các ngôn ngữ khác như tiếng Nhật, tiếng Hàn. Điều này cho thấy tính thích ứng và sự chủ động của các địa phương trong triển khai đề án.

Thực hiện đề án, Trường đại học Sư phạm Hà Nội triển khai 7 chương trình đào tạo giáo viên dạy các môn học bằng tiếng Anh như: Toán, Vật lý, Hóa học, Sinh học, Tin học, Giáo dục tiểu học-Tiếng Anh, Giáo dục mầm non-Tiếng Anh. Hằng năm, có khoảng 250 sinh viên tốt nghiệp từ các chương trình này, phần lớn đạt bậc 4/6 và có việc làm đúng chuyên ngành. Trong công tác bồi dưỡng, nhà trường đã phối hợp với các tỉnh, thành phố phía bắc bồi dưỡng năng lực ngoại ngữ cho gần 1.000 lượt giáo viên và nghiệp vụ sư phạm cho gần 4.000 lượt giáo viên. Kết quả này được các địa phương đánh giá cao, đặc biệt trong triển khai Chương trình giáo dục phổ thông 2018.

Trong giai đoạn tới, Trường đại học Sư phạm Hà Nội tập trung vào ba trụ cột, đó là ứng dụng công nghệ tiên tiến, đặc biệt là trí tuệ nhân tạo (AI) trong dạy và học tiếng Anh và các môn bằng tiếng Anh, gắn với nền tảng học tập số cá nhân hóa; phát triển đội ngũ giảng viên ngoại ngữ cả về số lượng và chất lượng, đi đôi với chính sách đãi ngộ phù hợp; đổi mới kiểm tra, đánh giá với ngân hàng câu hỏi chuẩn hóa, ứng dụng công nghệ, bảo đảm khách quan và chính xác. Nhà trường đặt mục tiêu mở rộng đào tạo giáo viên dạy môn học bằng tiếng Anh, xây dựng mô hình phổ thông điển hình đưa tiếng Anh thành ngôn ngữ thứ hai; đồng thời chuẩn hóa đầu ra gắn với yêu cầu hội nhập quốc tế.

Thứ trưởng Thường trực Bộ Giáo dục và Đào tạo Phạm Ngọc Thưởng cho biết: Trong xu thế hội nhập toàn cầu hiện nay, việc đào tạo, bồi dưỡng thế hệ học sinh, công dân Việt Nam trở thành công dân toàn cầu là yêu cầu tất yếu. Việc xây dựng, ban hành và triển khai Đề án dạy và học ngoại ngữ trong hệ thống giáo dục quốc dân đã đáp ứng yêu cầu và đòi hỏi này. Những năm qua, đội ngũ giáo viên công lập, ngoài công lập, giáo viên tại các trung tâm ngoại ngữ cùng học sinh đã nỗ lực, cố gắng để hoàn thành mục tiêu, tạo nên sự thành công của đề án.

Thứ trưởng Phạm Ngọc Thưởng cũng lưu ý, dạy và học ngoại ngữ có vai trò hết sức quan trọng, vừa là yêu cầu tự thân, vừa là nhu cầu của xã hội và xu thế phát triển. Chưa bao giờ giáo dục nói chung và dạy, học ngoại ngữ nói riêng có nhiều điều kiện thuận lợi nhưng đồng thời cũng đối diện không ít thách thức như hiện nay. Do đặc điểm quy mô dân số, địa bàn, vùng miền khác nhau, việc cần làm trước hết là nâng cao nhận thức và tư duy xã hội về vai trò của học ngoại ngữ. Trên cơ sở đó, Ban Quản lý Đề án Ngoại ngữ quốc gia cần tham mưu để sử dụng hiệu quả những kinh nghiệm rút ra trong thời gian qua, phát huy giá trị của đề án, xây dựng lộ trình triển khai phù hợp, thiết thực và hiệu quả hơn trong giai đoạn tiếp theo.

Có thể bạn quan tâm

Giờ học của học sinh Trường phổ thông dân tộc nội trú trung học phổ thông tỉnh Tuyên Quang. (Ảnh: ĐẠI THẮNG)

Nhiều nhiệm vụ năm học đáp ứng yêu cầu

Năm học 2025-2026 chỉ còn hơn một tháng nữa sẽ khép lại. Trong giai đoạn nước rút, toàn ngành giáo dục tiếp tục nỗ lực triển khai đồng bộ nhiều nhiệm vụ trọng tâm, đặc biệt chú trọng tăng cường các điều kiện bảo đảm về cơ sở vật chất, phát triển đội ngũ nhà giáo và đổi mới phương pháp dạy học.

Nhiều hoạt động tri của sinh viên Thành phố Hồ Chí Minh tri ân người có công trong dịp lễ 30/4 và 1/5.

Ngày chiến thắng 30/4 không chỉ là ký ức

Kỷ niệm Ngày Giải phóng miền nam, thống nhất đất nước (30/4) năm nay vượt ra khỏi ý nghĩa của một lần trở về ký ức, trở thành phép thử đối với giáo dục: làm thế nào để những giá trị của quá khứ không dừng lại ở cảm xúc.

[Ảnh] Trân quý những món quà vượt nghìn cánh sóng

[Ảnh] Trân quý những món quà vượt nghìn cánh sóng

Đồng hành cùng Đoàn công tác số 10 năm 2026 đến thăm quần đảo Trường Sa có cô giáo Phạm Hoàng Phương, Phó Hiệu trưởng Trường tiểu học Chu Văn An A (Hà Nội) và cô giáo Ngô Thị Lan. Trong hải trình của mình, các cô mang theo những lá thư viết tay và món quà nhỏ do chính tay các em học sinh làm, gửi tặng các bạn trên đảo Đá Tây.

(Ảnh minh họa: Nhà xuất bản Giáo dục Việt Nam)

Giảm giá sách giáo khoa bình quân 13,3% trong năm học 2026-2027

Nhằm bảo đảm cung ứng đầy đủ, kịp thời sách giáo khoa cho năm học mới, đồng thời chia sẻ khó khăn với phụ huynh, học sinh, Nhà xuất bản Giáo dục Việt Nam tiếp tục điều chỉnh giảm giá sách giáo khoa bình quân 13,3% và khuyến khích tái sử dụng sách, góp phần thực hành tiết kiệm, chống lãng phí.

Tiết dạy minh họa "Ứng dụng AI hỗ trợ dạy học lớp 3".

Bước chuyển mạnh mẽ của lớp học truyền thống khi ứng dụng trí tuệ nhân tạo

Những ngày này, khi cây phượng nơi sân Trường tiểu học thực hành sư phạm Ngụy Như Kon Tum đỏ rực báo hiệu hè về, cũng là lúc nơi đây trở thành “điểm hẹn” của 57 thầy, cô giáo cốt cán khu vực tây Quảng Ngãi để cùng sinh hoạt chuyên môn với chủ đề “Ứng dụng trí tuệ nhân tạo (AI) vào quản lý và dạy học trong giáo dục tiểu học”.

Thừa ủy quyền của Chủ tịch nước, Phó Chủ tịch Thường trực Hội đồng nhân dân tỉnh Quảng Trị Phạm Thị Hân trao Huân chương Lao động hạng Nhất cho nhà trường.

Quảng Trị: Trường trung học phổ thông chuyên Võ Nguyên Giáp đón nhận Huân chương Lao động hạng Nhất

Sáng 29/4, tại phường Đồng Hới, Trường trung học phổ thông chuyên Võ Nguyên Giáp, tỉnh Quảng Trị tổ chức Lễ kỷ niệm 30 năm thành lập và đón nhận Huân chương Lao động hạng Nhất. Đến dự có các đại biểu của tỉnh cùng đông đảo các thế hệ cán bộ, giáo viên, học sinh nhà trường qua các thời kỳ. 

Thầy, cô giáo Trường trung học phổ thông Tam Đảo trao quà, đồ dùng học tập tặng em Trần Văn Thiên.

Ngôi trường ấm áp tình yêu thương

Với khoảng 28% số học sinh là người dân tộc thiểu số cùng sự nâng cao chất lượng dạy học, thời gian qua, các thầy, cô giáo Trường trung học phổ thông Tam Đảo (xã Tam Dương Bắc, tỉnh Phú Thọ) luôn chú trọng giáo dục, vun đắp những giá trị nhân văn bằng tình yêu thương, chia sẻ với học sinh...

Học sinh tìm hiểu thông tin tuyển sinh tại Đại học Kinh tế quốc dân.

Đẩy mạnh chuyển đổi số trong tuyển sinh đại học năm 2026

Công tác tuyển sinh đại học những năm gần đây ghi nhận nhiều tín hiệu tích cực với xu hướng ổn định, tỷ lệ nhập học tăng cao và phương thức tuyển sinh ngày càng minh bạch. Tuy nhiên, bên cạnh kết quả đạt được vẫn còn những “nút thắt” cần tháo gỡ.

[Video] Hơn 500.000 thí sinh chưa đăng ký thi tốt nghiệp THPT 2026

[Video] Hơn 500.000 thí sinh chưa đăng ký thi tốt nghiệp THPT 2026

Theo Cục Quản lý chất lượng (Bộ GD&ĐT), đến 22h ngày 24/4, hệ thống đăng ký trực tuyến thi tốt nghiệp THPT đã ghi nhận 482.193 thí sinh đăng ký dự thi, tương đương gần một nửa tổng số thí sinh dự kiến. So với quy mô hơn 1 triệu thí sinh dự kiến tham gia kỳ thi năm nay, hiện vẫn còn hơn 500.000 em chưa hoàn tất đăng ký.

Lớp học chữ bản Làng Sáng lúc nào cũng đông đủ học viên.

Gieo chữ trên đỉnh Làng Sáng

Giữa những bản làng cheo leo của tỉnh Sơn La, nơi cái nghèo và hủ tục từng níu chân bao phận đời, vẫn còn nhiều phụ nữ không biết chữ. Con chữ, với họ, thậm chí có lúc tưởng như không có cơ hội chạm tới. Nhưng trong màn đêm của bản Làng Sáng, xã Tà Xùa hôm nay, một lớp học xóa mù chữ đang bền bỉ sáng đèn.

Học sinh, sinh viên được trải nghiệm tại ngày hội.

Định hướng nghề nghiệp từ sớm: Giảm khoảng cách giữa đào tạo và thực tiễn

Tại Ngày hội hướng nghiệp Future Fest 2026, các chuyên gia ở các lĩnh vực giáo dục, y tế... đã trực tiếp chia sẻ, trao đổi với học sinh về cơ hội nghề nghiệp, kỹ năng lựa chọn ngành học phù hợp. Nhiều vấn đề thực tiễn cũng được đặt ra như cách xử lý khi chọn sai ngành nhằm tránh lãng phí thời gian và chi phí.