Cấp bách đầu tư mở rộng tuyến cao tốc bắc-nam

Trong bối cảnh hiện nay, mở rộng tuyến cao tốc bắc-nam phía đông được xác định là nhiệm vụ cấp bách, khi nguồn lực tư nhân đã sẵn sàng tham gia đầu tư mở rộng theo phương thức đối tác công-tư (PPP). Tuy nhiên, có một số quan điểm, ý kiến không đồng thuận, trì hoãn triển khai dự án, với lý do lo ngại các tranh chấp pháp lý.

Trên toàn tuyến cao tốc bắc-nam, ngoài những đoạn đang được mở rộng, đến hết năm 2025, vẫn còn 1.222km quy mô 4 làn hạn chế, tập trung chủ yếu tại Mai Sơn-Cam Lộ, Quảng Ngãi-Vĩnh Hảo và Mỹ Thuận-Cà Mau.
Trên toàn tuyến cao tốc bắc-nam, ngoài những đoạn đang được mở rộng, đến hết năm 2025, vẫn còn 1.222km quy mô 4 làn hạn chế, tập trung chủ yếu tại Mai Sơn-Cam Lộ, Quảng Ngãi-Vĩnh Hảo và Mỹ Thuận-Cà Mau.

Hệ thống tuyến cao tốc bắc-nam phía đông được xem là “xương sống” của mạng lưới giao thông Việt Nam. Việc triển khai mở rộng các đoạn tuyến được đưa ra không chỉ xuất phát từ yêu cầu cấp bách của xã hội mà còn là nghĩa vụ pháp lý không thể trì hoãn.

Dự án cấp thiết, tư nhân sẵn sàng

Tuyến cao tốc bắc-nam phía đông có tổng chiều dài khoảng 2.063km và chiếm 22% tổng chiều dài mạng lưới cao tốc, quy mô từ 6 đến12 làn xe. Đến nay, toàn tuyến đã đưa vào khai thác 1.443km, đang thi công gần 600km (trong đó đến hết năm 2025 hoàn thành 554km, còn lại 43km), toàn tuyến chủ yếu có quy mô 4 làn xe hạn chế.

Hiện nay, một số đoạn tuyến đang được nghiên cứu, triển khai đầu tư theo quy mô cao tốc hoàn chỉnh như Cầu Giẽ-Ninh Bình, Cao Bồ-Mai Sơn, Cam Lộ-La Sơn, La Sơn-Hòa Liên, Thành phố Hồ Chí Minh-Long Thành, Thành phố Hồ Chí Minh-Trung Lương-Mỹ Thuận.

Như vậy, trên toàn tuyến , ngoài những đoạn đang được mở rộng, đến hết năm 2025, vẫn còn 1.222km quy mô 4 làn hạn chế, tập trung chủ yếu tại Mai Sơn-Cam Lộ, Quảng Ngãi-Vĩnh Hảo và Mỹ Thuận-Cà Mau.

Theo Quyết định số 1454/QĐ-TTg ngày 1/9/2021 của Thủ tướng Chính phủ, phê duyệt quy hoạch mạng lưới đường bộ thời kỳ 2021-2030, tầm nhìn đến năm 2050 và Quyết định số 12/QĐ-TTg ngày 3/1/2025 của Thủ tướng Chính phủ phê duyệt điều chỉnh quy hoạch mạng lưới đường bộ thời kỳ 2021-2030, tầm nhìn đến năm 2050, toàn tuyến đường bộ cao tốc bắc-nam phía đông cần được hoàn thiện quy mô theo quy hoạch 6 làn xe trước năm 2030, nhằm đáp ứng nhu cầu vận tải ngày càng tăng, bảo đảm đồng bộ hạ tầng, khai thác hiệu quả năng lực tuyến trục xương sống của hệ thống giao thông quốc gia.

Bên cạnh đó, Thông tư số 06/2024/TT-BGTVT ngày 15/11/2024 của Bộ Giao thông vận tải (nay là Bộ Xây dựng) về Quy chuẩn kỹ thuật quốc gia QCVN 117:2024/BGTVT cũng quy định, đường bộ cao tốc tối thiểu phải có 4 làn xe, có làn dừng xe khẩn cấp được bố trí liên tục (trừ các vị trí qua cầu có khẩu độ nhịp từ 150m trở lên).

Tuy nhiên, việc triển khai mở rộng tuyến cao tốc bắc-nam phía đông không hề dễ dàng, khi dự án đang phải đối mặt với hàng loạt thách thức về nguồn lực tài chính (tổng mức đầu tư sơ bộ hơn 152.000 tỷ đồng), các yêu cầu kỹ thuật phức tạp cũng như công tác tổ chức thi công, vận hành. Trong đó, các chuyên gia khuyến cáo việc đầu tư mở rộng cần đặc biệt lưu tâm các vấn đề về bảo đảm an toàn giao thông trong suốt quá trình thi công, xử lý kỹ thuật tại các vị trí tiếp giáp giữa công trình hiện hữu và phần mở rộng, tránh làm ảnh hưởng đến kết cấu hạ tầng đã khai thác.

Trước những thách thức không nhỏ này, trong thời gian qua, một số doanh nghiệp tư nhân ngành giao thông-xây dựng đã tiến hành khảo sát, nghiên cứu, chủ động đề xuất một số phương án khả thi để tham gia đầu tư mở rộng tuyến cao tốc bắc-nam theo phương thức PPP, góp phần giảm gánh nặng ngân sách và đẩy nhanh tiến độ triển khai dự án.

ctbn1.jpg
Việc đầu tư mở rộng tuyến cao tốc bắc-nam không đơn giản, dự án đang đối mặt với hàng loạt thách thức về nguồn lực tài chính (tổng mức đầu tư sơ bộ hơn 152.000 tỷ đồng), các yêu cầu kỹ thuật phức tạp cũng như công tác tổ chức thi công, vận hành.

Mới đây, trong văn bản số 5266/BXD/KHCT gửi Chính phủ ngày 18/6/2025 về kết quả nghiên cứu đầu tư mở rộng các đoạn tuyến cao tốc bắc-nam theo phương thức PPP, Bộ Xây dựng đề xuất thời điểm triển khai mở rộng nên được cân nhắc sau khi hoàn thành bảo hành của nhà thầu theo các dự án đầu tư công trước đây để tránh phát sinh tranh chấp pháp lý liên quan, hạn chế dư luận hiểu chưa đúng về việc thi công lại các hạng mục vừa hoàn thành.

Lý do trì hoãn có thuyết phục?

Nhận định về đề xuất này, Phó Giáo sư, Tiến sĩ Nguyễn Thường Lạng, chuyên gia kinh tế cho rằng, kể cả khi vấn đề kỹ thuật hay bảo hành của các dự án đã hoàn thành có phức tạp, hay nảy sinh tranh chấp pháp lý thì các bên có thể xác định rõ trách nhiệm, cân nhắc lợi ích-thiệt hại để giải quyết, giảm bớt rủi ro pháp lý. “Nếu có chồng chéo lợi ích giữa bảo hành dự án cũ với dự án mới thì các cơ quan chức năng cũng không nên trì hoãn, làm chậm đi cả một dự án mở rộng đường cao tốc nối hai đầu đất nước, đang rất cần thiết được khẩn trương triển khai. Không nên vì cái nhỏ mà làm hỏng cái lớn”, Phó Giáo sư, Tiến sĩ Nguyễn Thường Lạng nhấn mạnh.

ctbn4.jpg
Việc chậm trễ mở rộng dự án tuyến cao tốc bắc-nam phía đông, trong khi tư nhân đã sẵn sàng vào cuộc triển khai, có nguy cơ làm mất cơ hội phát triển kinh tế-xã hội đất nước.

Ở góc độ doanh nghiệp tư nhân, đại diện một trong các nhà đầu tư đề xuất phương án đầu tư mở rộng tuyến cao tốc bắc-nam phía đông theo PPP trong thời gian qua cho biết, các vấn đề kỹ thuật của giai đoạn I (nếu có) thì nhà đầu tư hoàn toàn có thể kiểm định được chất lượng các công trình đã hoàn thành, xác định nguyên nhân và trách nhiệm có thuộc về nhà thầu hay cơ quan quản lý đã thực hiện giai đoạn trước hay không. Việc kiểm định này là bước hậu kiểm cần thiết cho quá trình hợp tác PPP, nếu xem phần đầu tư công thuộc về trách nhiệm của cơ quan quản lý nhà nước.

“Nhà đầu tư triển khai giai đoạn mở rộng có nghĩa vụ phải tổ chức kiểm định công trình trước khi triển khai thi công và chịu trách nhiệm trong trường hợp những vấn đề kỹ thuật xảy ra do lỗi của mình gây ra hoặc do yêu cầu phải phá dỡ, điều chỉnh để mở rộng”, đại diện doanh nghiệp này khẳng định.

ctbn2.jpg
Các vấn đề khiếm khuyết kỹ thuật trong giai đoạn trước, nhà đầu tư hoàn toàn có thể kiểm định được chất lượng các công trình, xem xét trách nhiệm có thuộc về ai.

Bởi vậy, thay vì chờ đợi một cách thụ động, từ góc độ cơ quan quản lý, Bộ Xây dựng hoàn toàn có thể chủ động rà soát danh mục dự án đầu tư công đã thực hiện, dự án nào hết thời gian bảo hành thì tiến hành nghiệm thu với nhà thầu, bàn giao lại cho nhà đầu tư để thực hiện mở rộng. Dự án nào chưa hết thời hạn bảo hành, có thể yêu cầu nhà đầu tư mới thiết lập cam kết với nhà thầu cũ để tiếp tục thực hiện nghĩa vụ bảo hành.

“Văn bản của Bộ Xây dựng chỉ nêu những lo ngại về vấn đề pháp lý mà chưa cho thấy tầm nhìn về triển vọng trong tương lai, trong khi nguồn lực kinh tế tư nhân của Việt Nam đã sẵn sàng, cũng rất cần được tạo điều kiện để tham gia đóng góp, phát triển. Nếu chờ đợi thêm 1-2 năm nữa mới triển khai dự án, tôi cho rằng nó vừa kìm hãm tiến độ mở rộng tuyến cao tốc bắc-nam, đồng thời làm chậm quá trình đưa tinh thần của Nghị quyết 68 về phát triển kinh tế tư nhân vào trong cuộc sống”, Phó Giáo sư, Tiến sĩ Nguyễn Thường Lạng đánh giá.

Không lâu trước đó, tại văn bản số 1988/BXD-KHTC ngày 14/4/2025 báo cáo Thủ tướng Chính phủ về nghiên cứu đầu tư mở rộng các đoạn tuyến cao tốc bắc-nam theo quy mô hoàn chỉnh bằng hình thức đầu tư công, Bộ Xây dựng đã đưa ra những dẫn chứng về sự cần thiết đầu tư mở rộng ngay tuyến cao tốc bắc-nam phía đông, đồng thời đề xuất tiến độ khởi công dự án vào quý IV/2025.

Thời gian vừa qua, Tổng Bí thư Tô Lâm đã nhiều lần phát biểu, nhấn mạnh tinh thần “vừa chạy vừa xếp hàng” để tập trung hoàn thiện thể chế, nhằm đáp ứng nhu cầu phát triển đất nước. Việc chậm trễ mở rộng dự án tuyến cao tốc bắc-nam phía đông, trong khi tư nhân đã sẵn sàng vào cuộc và có giải pháp triển khai, không chỉ có nguy cơ làm mất cơ hội phát triển kinh tế-xã hội đất nước, mà còn lãng phí thời gian, nguồn lực và niềm tin của các bên liên quan. Xét cho cùng, đó cũng là có lỗi với sự trông đợi, mong mỏi của nhân dân.

Có thể bạn quan tâm

Bộ trưởng Tài chính Ngô Văn Tuấn làm việc với Bộ trưởng Kế hoạch, Hợp tác quốc tế và Phát triển Cộng hòa Ghi-nê Ismaël NaBé. (Ảnh: Bộ Tài chính)

Việt Nam và Ghi-nê mở rộng hợp tác kinh tế, đầu tư

Việt Nam sẵn sàng trở thành cửa ngõ để Ghi-nê tiếp cận thị trường ASEAN gần 700 triệu dân, đồng thời kỳ vọng Ghi-nê sẽ tạo điều kiện để doanh nghiệp Việt Nam mở rộng đầu tư, kinh doanh tại thị trường châu Phi.

Chuỗi livestream góp phần đưa chính sách thuế đến gần hơn với doanh nghiệp, hộ và cá nhân kinh doanh. (Ảnh: Cục Thuế)

Cục Thuế triển khai chuỗi livestream hỗ trợ người nộp thuế

Cục Thuế triển khai chuỗi livestream “Đồng hành cùng doanh nghiệp, hộ, cá nhân kinh doanh năm 2026” nhằm phổ biến chính sách, hướng dẫn thực hiện và trực tiếp giải đáp những vướng mắc của người nộp thuế. Hai chương trình đầu tiên sẽ được phát trong tháng 8/2026.

Dự án Trường nội trú liên cấp xã Hướng Phùng đang được khẩn trương hoàn thiện để kịp đưa vào sử dụng đầu năm mới (Ảnh: HƯƠNG GIANG)

Quảng Trị yêu cầu đến 31/8 giải ngân vốn đầu tư công đạt tối thiểu 60% kế hoạch năm 2026

Ngày 20/8, Ủy ban nhân dân tỉnh Quảng Trị cho biết, Chủ tịch Lê Hồng Vinh vừa ký công văn yêu cầu các sở, ban, ngành, đơn vị cấp tỉnh, Ủy ban nhân dân các xã, phường, đặc khu tiếp tục đẩy nhanh tiến độ giải ngân vốn đầu tư công, duy trì tỷ lệ giải ngân cao hơn mức bình quân chung của cả nước. 

Việc được Trung Quốc cấp thêm 140 mã số vùng trồng và 31 mã số cơ sở đóng gói sẽ góp phần mở rộng năng lực tham gia chuỗi xuất khẩu chính ngạch của sầu riêng Đắk Lắk. (Ảnh: Nguyễn Công Lý)

Trung Quốc phê duyệt thêm 140 mã số vùng trồng và 31 mã số cơ sở đóng gói cho sầu riêng Đắk Lắk

Ngày 20/8, Phó Chủ tịch Ủy ban nhân dân tỉnh Đắk Lắk Nguyễn Thiên Văn cho biết, Tổng cục Hải quan Trung Quốc (GACC) vừa thông báo chấp thuận cấp thêm cho tỉnh Đắk Lắk 140 mã số vùng trồng, với tổng diện tích 4.321,88ha và chấp thuận cấp thêm 31 mã số cơ sở đóng gói, có tổng diện tích 91.135m2, công suất khoảng 5.470 tấn/ngày.

Quy hoạch, hạ tầng, pháp lý, chất lượng sống và khả năng tài chính đang trở thành những “bộ lọc” quan trọng của thị trường bất động sản. (Ảnh: HNV)

Người mua bất động sản chuyển từ kỳ vọng tăng giá sang ưu tiên giá trị thực

Khảo sát tâm lý người tiêu dùng bất động sản quý II/2026 của Batdongsan.com.vn cho thấy niềm tin thị trường đang cải thiện nhưng người mua không còn ra quyết định chủ yếu dựa trên kỳ vọng giá tăng.Quy hoạch, hạ tầng, pháp lý, chất lượng sống và khả năng tài chính đang trở thành những “bộ lọc” quan trọng.

LPBank lọt Top 6 ngân hàng tư nhân nộp ngân sách lớn nhất Việt Nam theo bảng xếp hạng Vietnam Largest Taxpayers (VNTAX). (Ảnh: LPBank)

LPBank lọt Top 6 ngân hàng tư nhân nộp ngân sách lớn nhất Việt Nam

Năm 2025, LPBank đóng góp 3.298 tỷ đồng vào ngân sách nhà nước, tăng hơn 3 lần so năm 2021, đưa ngân hàng vào Top 6 ngân hàng tư nhân nộp ngân sách lớn nhất Việt Nam. Kết quả này ghi dấu hành trình mở rộng quy mô, nâng cao hiệu quả hoạt động và từng bước gia tăng năng lực tạo giá trị cho nền kinh tế.

Hội nghị đối thoại về thuế thu nhập cá nhân, thuế thu nhập doanh nghiệp và chuẩn hóa sổ sách kế toán. (Ảnh: KHÔI MINH)

Chuẩn hóa sổ sách, chủ động phòng ngừa rủi ro thuế

Ngày 19/8, Trung tâm Xúc tiến đầu tư và Hỗ trợ doanh nghiệp Hà Nội (Sở Tài chính Hà Nội) tổ chức Hội nghị đối thoại về thuế thu nhập cá nhân, thuế thu nhập doanh nghiệp và chuẩn hóa sổ sách kế toán. Hội nghị cập nhật chính sách thuế, trao đổi giải pháp chuẩn hóa hồ sơ, chứng từ, nâng cao năng lực quản trị và phòng ngừa rủi ro.

Quang cảnh triển lãm HORECFEX Vietnam 2026. (Ảnh: Công Vinh)

HORECFEX Vietnam 2026 thúc đẩy ứng dụng công nghệ, kiến tạo tương lai ngành HORECA

HORECFEX Vietnam 2026 - Diễn đàn công nghệ, đổi mới sáng tạo và cung ứng cho ngành du lịch với gần 100 gian hàng về công nghệ, nhà cung cấp sản phẩm, thiết bị và giải pháp dành cho ngành khách sạn, nhà hàng và du lịch đã chính thức khai mạc vào sáng 20/8, tại Cung hội nghị quốc tế Ariyana Đà Nẵng (thành phố Đà Nẵng).

Tuyến đường nối phường Định Công và trục Vành đai 2,5 và đường Giải Phóng đang dần về đích sau 23 năm kéo dài.

Giải cứu dự án đường Nguyễn Cảnh Dị nối dài: Khi kỷ cương gắn liền với trách nhiệm

Sau 23 năm kéo dài vướng mắc giải phóng mặt bằng, pháp lý và kỹ thuật, dự án Khu đô thị mới Bắc Đại Kim mở rộng đang được tháo gỡ từ sự chỉ đạo quyết liệt của Thành ủy, Ủy ban nhân dân thành phố Hà Nội, cùng sự vào cuộc của chính quyền cơ sở, chủ đầu tư, phấn đấu hoàn thành tuyến đường Nguyễn Cảnh Dị nối dài trong quý III/2026.

Cục trưởng Nguyễn Thu Hương phát biểu tại buổi làm việc. (Ảnh: BÁ DŨNG)

Vĩnh Long: Cục Thống kê hiến kế tháo gỡ khó khăn, nâng cao hiệu quả điều hành kinh tế

Ngày 20/8, Đoàn công tác của Cục Thống kê do Cục trưởng Nguyễn Thu Hương làm Trưởng đoàn có buổi làm việc với Ủy ban nhân dân tỉnh Vĩnh Long về kết quả thực hiện các nhiệm vụ phát triển kinh tế-xã hội 7 tháng đầu năm, đồng thời trao đổi về các động lực, kịch bản tăng trưởng cho những tháng cuối năm 2026 và định hướng năm 2030.

Sầu riêng đã vươn lên trở thành mặt hàng rau quả xuất khẩu chủ lực, với kim ngạch hàng tỷ USD mỗi năm. (Ảnh: Ban Tổ chức cung cấp)

Gỡ điểm nghẽn ngành hàng sầu riêng, kiến tạo xuất khẩu bền vững

Sầu riêng đã vươn lên trở thành mặt hàng rau quả xuất khẩu chủ lực, với kim ngạch hàng tỷ USD mỗi năm. Tuy nhiên, sự phát triển nóng về diện tích, sản lượng đang đặt ra yêu cầu cấp thiết về kiểm soát chất lượng, tổ chức lại vùng nguyên liệu, quản lý mã số vùng trồng, đa dạng hóa thị trường và nâng cao giá trị ngành hàng.

Giáo sư, Tiến sĩ Nguyễn Trọng Hoài trao đổi với phóng viên báo chí bên lề Hội thảo khoa học quốc gia “Đổi mới mô hình phát triển của Việt Nam đáp ứng yêu cầu phát triển” sáng 20/8, tại Hà Nội.

Muốn trở thành nước thu nhập cao, Việt Nam phải tăng tốc nguồn nhân lực và năng suất

Theo Giáo sư, Tiến sĩ Nguyễn Trọng Hoài, Giảng viên cao cấp Đại học Kinh tế Thành phố Hồ Chí Minh, để hiện thực hóa mục tiêu trở thành quốc gia có thu nhập cao vào năm 2045, Việt Nam cần chuyển mạnh từ mô hình dựa vào vốn, tài nguyên và FDI với trình độ công nghệ trung bình sang phát triển nguồn nhân lực chất lượng cao...

Giáo sư, Tiến sĩ Ngô Thắng Lợi, Giảng viên cao cấp, Đại học Kinh tế Quốc dân trả lời phỏng vấn sáng 20/8, tại Hà Nội.

Tạo động lực tăng trưởng mới từ công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số

Trao đổi bên lề Hội thảo khoa học quốc gia “Đổi mới mô hình phát triển của Việt Nam đáp ứng yêu cầu phát triển”, Giáo sư, Tiến sĩ Ngô Thắng Lợi cho rằng cần tạo động lực tăng trưởng mới từ công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số, đồng thời nâng cao năng suất và chất lượng dòng vốn FDI.

VETC quyết định chưa áp dụng và tạm dừng triển khai chính sách phí dịch vụ VETC này để rà soát, lắng nghe thêm ý kiến khách hàng và xây dựng giải pháp phù hợp hơn. (Ảnh: HUYỀN THANH)

VETC tạm dừng thu phí dịch vụ Ví VETC

Ngày 20/8, Công ty Trách nhiệm hữu hạn Thu phí tự động VETC cho biết, trước các phản ánh của dư luận xã hội liên quan chính sách phí dịch vụ Ví VETC vừa qua, VETC quyết định chưa áp dụng và tạm dừng triển khai chính sách phí này để rà soát, lắng nghe thêm ý kiến khách hàng và xây dựng giải pháp phù hợp hơn.

Định hình kiến trúc phát triển mới cho Việt Nam

Bài 5: Định hình kiến trúc phát triển mới cho Việt Nam

Năm 2026 trở thành dấu mốc quan trọng để Việt Nam quyết định đổi mới mô hình phát triển, tăng trưởng 2 con số trong dài hạn nhằm vượt bẫy thu nhập trung bình, hiện thực hóa mục tiêu trở thành quốc gia phát triển, thu nhập cao vào năm 2045.