Lý do thì có nhiều, nhưng chủ yếu do đây là thời điểm giao mùa, sự thay đổi nóng - lạnh, ẩm - khô sẽ khiến người dân dễ bị ảnh hưởng sức khỏe. Cộng với những ngày cuối thu, là quãng thời gian mà những người nông dân ở các huyện ngoại thành Hà Nội và nhiều tỉnh đồng bằng sông Hồng bắt đầu đốt đồng để chuẩn bị cho vụ mới. Khói bụi từ các cánh đồng cộng hưởng với khói bụi từ các phương tiện tham gia giao thông hằng ngày đông nghẹt trên những đường phố đương nhiên khiến cho người ta khó thở.
Còn nhớ, khi xã hội còn bị cách ly bởi dịch Covid-19, từng có thông báo trên phương tiện truyền thông rằng, sau bao nhiêu năm bị ảnh hưởng bởi thời tiết cực đoan và độc hại, thì lần đầu tiên các chỉ số từ cơ quan chức năng cho thấy không khí tại Hà Nội “hết ô nhiễm” trong thời kỳ được đánh giá là sẽ ô nhiễm nhất trong năm.
Lý do trực quan thì ai cũng thấy, khi lượng xe cộ tham gia giao thông vắng bóng, Thủ đô đương nhiên là sạch sẽ hơn, không còn tiếng ồn, không còn khói bụi từ hàng nghìn, vạn chiếc xe mỗi ngày trên phố. Và khói bụi từ đốt đồng khi ấy, có vẻ cũng bớt được phần nào, dù rằng vụ mùa sau đó, chẳng thấy ai bỏ cánh đồng hoang cho cỏ mọc. Như vậy, có lẽ khói bụi từ những cánh đồng chưa hẳn đã là nguyên nhân chính.
Cái cần thiết của Hà Nội, thành phố rộng lớn đang ngày một trở nên chật hẹp, là những lá phổi xanh đang bị hạn chế. Hệ thống công viên, hồ điều hòa đang chiếm tỷ lệ ngày càng mất cân đối so các dự án đầu tư xây dựng, những thứ khiến con người ta dồn lại với nhau tại trung tâm thay vì giãn dần ra các đô thị vệ tinh như nhiều chuyên gia về quy hoạch kiến trúc từng trông đợi.
Phương án thu phí xe cộ vào nội đô đang được trông đợi như một giải pháp nhằm hạn chế tắc đường, hạn chế ô nhiễm do khói bụi phương tiện. Tuy nhiên, người ta vẫn cứ phải sử dụng phương tiện cá nhân nếu như buộc phải vào trung tâm thành phố. Bởi hệ thống giao thông công cộng chưa đáp ứng được nhu cầu cho công dân đô thị. Phương án thu phí phương tiện cá nhân chỉ có thể đạt được mục đích… thu tiền nếu như các công trình tàu điện đô thị và hệ thống xe bus chưa được cải thiện.
Nhìn vào thực tế đó để có thể thấy những việc cần làm của Thủ đô để giải quyết ô nhiễm môi trường.
