Nhìn từ bến cảng lớn thứ nhì châu Âu

Kết hợp hài hòa công - tư

Để tìm hiểu về việc ứng dụng Cách mạng công nghiệp 4.0 trên một vùng lãnh thổ, đoàn Việt Nam đã làm việc với chính quyền thành phố Hamburg - cảng biển lớn nhất nước Đức và lớn thứ hai châu Âu, một trong ba thành phố của CHLB Đức được hưởng quy chế như một bang.

Từ nhiều năm nay, thành phố Hamburg đã thực hiện cơ cấu lại các hệ thống doanh nghiệp và áp dụng khoa học công nghệ vào sản xuất. Thành phố cũng thực hiện tư nhân hóa một loạt doanh nghiệp thuộc lĩnh vực du lịch - dịch vụ gắn liền với hoạt động cảng mà thành phố đang sở hữu. Đối với kết cấu hạ tầng cảng, thành phố chỉ xây dựng cầu cảng từ ngân sách nhà nước, sau đó tiến hành đấu thầu khai thác cầu cảng. Các yêu cầu về áp dụng công nghệ, về bảo vệ môi trường, về ứng dụng khoa học công nghệ và về đóng góp ngân sách cho thành phố (bao gồm cả tạo việc làm), là những tiêu chí quan trọng để quyết định việc trúng thầu.

Một trong những yêu cầu rất cao của thành phố đối với các doanh nghiệp là áp dụng các thành tựu của khoa học công nghệ vào lĩnh vực kinh tế cảng, mà từ năm 2013 được gọi là cuộc “Cách mạng công nghiệp 4.0”, thực tế đã được thực hiện ở Hamburg từ những năm đầu tiên của thế kỷ 21, chứ không phải bây giờ mới bắt đầu.

Phát triển kinh tế song song với cải thiện an sinh xã hội

Có thể nói, với chính quyền thành phố Hamburg, cuộc Cách mạng công nghiệp 4.0 “đi trên hai chân”: nhà máy và gia đình.

Một mặt, các khu vực cảng được áp dụng tự động hóa cao nhằm nâng cao khả năng bốc xếp, vận chuyển container, để Hamburg từ một cảng sông nằm sâu trong nội địa gần 100 km đã trở thành cảng container lớn thứ hai của châu Âu. Đến nay, 100% các cầu cảng sử dụng container đều được tự động hóa nhằm theo dõi quá trình di chuyển và thông báo chính xác thời hạn đến, làm giảm thời gian chờ đợi tại các bến, rút ngắn quá trình giao hàng, nâng cao hiệu quả sử dụng đội tàu, từ đó góp phần làm giảm giá cước vận tải, nâng cao khả năng cạnh tranh.

Mặt khác, chính quyền thành phố Hamburg hết sức chú trọng cải thiện các điều kiện an sinh xã hội, đặc biệt là giáo dục. Chính quyền thành phố dành mỗi năm 2,2 tỷ euro cho giáo dục mầm non và giáo dục tiểu học. Ngài T.Xmít (Thomas Smith), người phụ trách công tác đối ngoại của thành phố, còn được gọi là Bộ trưởng Ngoại giao của tiểu bang Hamburg, giải thích: Hamburg có tới 34% người dân không phải là người bản xứ. Họ đến Hamburg lập nghiệp là vì các chế độ thu hút nhân tài an sinh xã hội mà thành phố cung cấp cho cư dân. Việc thành phố hoàn thiện hệ thống mẫu giáo và giáo dục tiểu học là giúp cho họ không phải lo lắng về việc chăm sóc và dạy dỗ con nhỏ, để toàn tâm toàn ý vào công việc.

Một điều mà các thành viên tham gia đối thoại cảm nhận ở Hamburg là các dịch vụ internet không giống như ở Việt Nam. Tại các nhà máy và cơ quan, trường học, việc sử dụng internet là phổ biến và internet có tốc độ đường truyền rất cao, nhưng ở nhiều nơi công cộng không có wifi miễn phí như ở Việt Nam.

Các bạn Đức giải thích: Họ không khuyến khích sử dụng mạng xã hội một cách quá rộng rãi, và việc nhiều người sử dụng mạng xã hội không thể xem là thước đo của cuộc Cách mạng công nghiệp 4.0. Đặc biệt, từ sau vụ khủng bố bằng xe tải vào khu chợ Noel ở Berlin, phía Đức có chủ trương siết chặt và kiểm soát chặt chẽ các mạng xã hội để ngăn ngừa khủng bố, bảo đảm an ninh. Việc sử dụng internet và tự động hóa chỉ được ưu tiên tuyệt đối cho các nhà máy và các cơ quan, để tạo ra các giá trị kinh tế đóng góp trực tiếp cho phát triển thành phố.

Tiềm năng rộng mở

Cuộc đối thoại giữa đoàn đại biểu Đảng Cộng sản Việt Nam và đoàn đại biểu Đảng Xã hội dân chủ Đức lần thứ sáu diễn ra trong năm ngày, đã cung cấp cho cả hai phía cái nhìn thực tế hơn về khả năng hợp tác, năng lực của mỗi bên cũng như mong muốn phát triển trong tương lai.

Trong quá trình trao đổi, phía Việt Nam đã chứng minh cho phía Đức một vấn đề rất quan trọng: Hợp tác phát triển kinh tế với Việt Nam không làm ảnh hưởng đến việc làm trên nước Đức, mà mặt khác lại tạo điều kiện cho những người lao động Đức niềm vui khi với cùng một đồng tiền bỏ ra, họ có thể có nhiều lựa chọn mua các hàng hóa mà bản thân nước Đức cũng như các nước châu Âu không sản xuất được. Phía Việt Nam cũng chứng minh với phía bạn việc hai nước hợp tác chặt chẽ với nhau trong việc hỗ trợ các tiêu chuẩn kỹ thuật để hàng Việt Nam có thể đạt các tiêu chuẩn rất cao của thị trường Đức, vừa góp phần vào bảo vệ môi trường, vừa bảo đảm sự lựa chọn cho người tiêu dùng, phù hợp với định hướng phát triển bền vững mà hai nước đều quan tâm.

Chia tay nước Đức, hai phía đều cảm nhận rằng khả năng hợp tác là rất lớn. Chúng tôi hẹn gặp lại các bạn tại cuộc đối thoại lần thứ bảy tại Hà Nội và không quên chúc các bạn Đức giành được thắng lợi to lớn trong cuộc bầu cử Quốc hội Đức diễn ra vào tháng 9-2017 tới đây.