“Ngập” trong ô nhiễm rác thải tại Đà Nẵng

Hàng loạt khu xử lý chất thải rắn sinh hoạt tại khu vực phía nam thành phố Đà Nẵng đang rơi vào tình trạng quá hạn khai thác, chậm tiến độ hoặc bị tạm dừng do vi phạm quy định... khiến rác thải tồn đọng kéo dài. Thực trạng này khiến môi trường ô nhiễm nghiêm trọng, ảnh hưởng trực tiếp đến đời sống người dân.

Rác thải hiện đang chất thành đống với khối lượng gần 2.200 tấn trên địa bàn các xã Duy Xuyên, Nam Phước, Duy Nghĩa và Thu Bồn.
Rác thải hiện đang chất thành đống với khối lượng gần 2.200 tấn trên địa bàn các xã Duy Xuyên, Nam Phước, Duy Nghĩa và Thu Bồn.

Rác thải ùn ứ

Từ sau Tết Nguyên đán, tình trạng rác thải ùn ứ tại các xã Duy Xuyên, Thu Bồn, Duy Nghĩa, Nam Phước... ngày càng nghiêm trọng với nhiều điểm tập kết tự phát dọc Quốc lộ 14H và khu dân cư. Ông Nguyễn Văn Nam, người dân xã Duy Xuyên cho biết, từ tháng 10/2025, rác thải bắt đầu dồn ứ, bốc mùi hôi thối nồng nặc. "Giờ đi đâu trong xã cũng gặp rác chất thành đống. Mấy ngày trước có mưa khiến nước từ rác thải chảy ra càng gây ô nhiễm. Mong sao chính quyền sớm có giải pháp chấm dứt tình trạng này để nhanh chóng ổn định cuộc sống của người dân”, ông Nam nói.

Hiện rác thải sinh hoạt tại 4 xã trên do Hợp tác xã Dịch vụ môi trường Duy Xuyên Xanh thu gom, vận chuyển về Nhà máy xử lý chất thải rắn sinh hoạt Bắc Quảng Nam (xã Đại Lộc). Tuy nhiên, từ ngày 25/9/2025, Nhà máy xử lý chất thải rắn sinh hoạt Bắc Quảng Nam đã bị buộc phải đóng cửa, dừng hoạt động do có hành vi chôn lấp, đổ chất thải trái quy định. Tạm thời, UBND thành phố Đà Nẵng ban hành phương án vận chuyển rác về Khu xử lý Tam Nghĩa. Tuy nhiên, do công suất xử lý này chỉ đạt khoảng 42 tấn/ngày, thấp hơn lượng rác phát sinh 55-60 tấn/ngày, dẫn đến tình trạng ùn ứ kéo dài nhiều tháng qua.

Nhà máy xử lý chất thải rắn sinh hoạt Bắc Quảng Nam do Công ty CP Môi trường Huy Hoàng Eco làm chủ đầu tư từng được kỳ vọng thay thế bãi rác Đại Hiệp quá tải bằng công nghệ hiện đại. Tuy nhiên, từ khi đưa vào hoạt động cho đến nay, hiệu quả vận hành chưa tương xứng, đặc biệt sự cố chôn lấp, đổ thải trái quy định tiếp tục gióng lên cảnh báo về công tác quản lý. Hiện, UBND thành phố Đà Nẵng đang chỉ đạo hoàn thiện thủ tục để sớm đưa nhà máy hoạt động trở lại, đồng thời yêu cầu chủ đầu tư chịu trách nhiệm xử lý lượng rác tồn đọng, bảo đảm quy định môi trường.

Loay hoay bài toán xử lý chất thải

Khu vực phía nam thành phố Đà Nẵng hiện có 2 điểm xử lý rác chính là Tam Xuân 2 (xã Tam Xuân) và Tam Nghĩa (xã Núi Thành). Theo quy hoạch, Khu xử lý rác thải Tam Xuân 2 phải đóng cửa từ cuối năm 2023, song đến nay vẫn tiếp tục hoạt động trong tình trạng quá tải, tiềm ẩn nguy cơ ô nhiễm môi trường.

Để thay thế, UBND tỉnh Quảng Nam (cũ) đã phê duyệt Dự án đầu tư Khu xử lý chất thải rắn Nam Quảng Nam (diện tích 15,8 ha, công suất 350 tấn/ngày đêm) với kỳ vọng giải quyết nhu cầu xử lý rác cho toàn khu vực. Tuy nhiên đến nay do vướng mắc giải phóng mặt bằng, dự án vẫn chưa thể đưa vào vận hành như kế hoạch.

Mới đây, tại buổi kiểm tra thực tế, Phó Chủ tịch UBND thành phố Đà Nẵng Phan Thái Bình đã yêu cầu các đơn vị liên quan tập trung phối hợp tháo gỡ dứt điểm những vướng mắc thực hiện dự án. “Các chủ đầu tư, chính quyền địa phương và đơn vị liên quan cần phối hợp chặt chẽ với các sở, ngành để đẩy nhanh tiến độ giải phóng mặt bằng, tháo gỡ khó khăn. Đến trước ngày 30/10/2026 phải hoàn thành Khu xử lý chất thải rắn Nam Quảng Nam, bảo đảm phát huy hiệu quả công trình và đáp ứng yêu cầu xử lý chất thải của khu vực”, đồng chí Phan Thái Bình nhấn mạnh.

Trên địa bàn khu vực phía nam của thành phố Đà Nẵng, hiện Nhà máy xử lý chất thải rắn sinh hoạt Bắc Quảng Nam bị tạm dừng do vi phạm pháp luật; Nhà máy xử lý rác sinh hoạt công suất 120 tấn/ngày tại Cẩm Hà dù đã hoàn thành nhưng vẫn chưa thể vận hành do vướng thủ tục; Khu chôn lấp chất thải rắn sinh hoạt Nam Quảng Nam chậm tiến độ thi công.

Thực tế cho thấy, tình trạng ùn ứ rác thải kéo dài bắt nguồn từ việc các dự án chậm tiến độ, cùng với sự thiếu quyết liệt của các cơ quan liên quan trong tháo gỡ vướng mắc. Nếu không sớm làm rõ trách nhiệm, quyết liệt thúc đẩy tiến độ, nguy cơ ô nhiễm môi trường sẽ tiếp tục gia tăng, ảnh hưởng trực tiếp đến đời sống người dân và suy giảm niềm tin vào hiệu quả quản lý.

Phó Chủ tịch UBND xã Duy Xuyên Nguyễn Phước Minh cho biết, hiện khối lượng rác thải đang tồn đọng trên địa bàn 4 xã là gần 2.200 tấn, riêng xã Duy Xuyên là 360 tấn. “Các điểm tập kết tạm đã quá tải trong khi lượng rác thải luôn phát sinh mỗi ngày khiến tình trạng ô nhiễm thêm trầm trọng, gây bức xúc trong nhân dân”, ông Minh cho hay.