Thách thức từ lối đá mới
U23 Việt Nam đang trong quá trình xây dựng lực lượng và lối chơi trước khi tham dự SEA Games 32. Khác với huấn luyện viên tiền nhiệm, người thầy mới Philippe Troussier áp dụng phong cách kiểm soát bóng chủ động, tích cực pressing và sẵn sàng ăn miếng trả miếng với đối phương. Ông không thích học trò sử dụng các đường chuyền dài mà chủ trương chơi bóng ngắn, ít chạm. Chỉ sau hơn ba tuần thử nghiệm lối đá mới, các cầu thủ trẻ vốn non nớt kinh nghiệm đã phải lao ngay vào thực chiến tại Doha Cup 2023. Và, các điểm yếu tồn tại bấy lâu ngay lập tức xuất hiện.
Việc lựa chọn Tuấn Tài thi đấu dưới vai trò trung vệ lệch trái vốn được xem như phương án giúp cải thiện khả năng triển khai bóng của chúng ta lên tuyến trên. Tuy nhiên, ở trận gặp U23 Iraq, cầu thủ này có đường chuyền ngang tai hại, tạo điều kiện để đội bạn cướp bóng phản công. Pha bóng đã dẫn đến tấm thẻ đỏ của Vũ Tiến Long, đồng thời khiến những toan tính của thầy Troussier gần như đổ bể. Sau đó, tình huống cắt bóng hụt của Tuấn Tài ở phút 45 cũng trực tiếp mở ra cơ hội để đối phương ghi bàn. Những sai lầm liên tiếp khiến Tuấn Tài bị thay ra ở đầu hiệp hai.
Thực tế, cầu thủ khoác áo Viettel từng đảm nhận vai trò tương tự ở kỳ SEA Games 31. Tuy nhiên, hai đồng đội bên cạnh anh khi ấy là Bùi Hoàng Việt Anh và Nguyễn Thanh Bình đủ sức khỏa lấp những điểm yếu về kinh nghiệm và thể hình của Tuấn Tài. Họ hoàn toàn vượt trội so bộ ba hiện tại là Tiến Long, Duy Cương và Quang Thịnh.
Theo bình luận viên Vũ Quang Huy, hai điểm yếu bộc lộ rất rõ nét nhất của U23 Việt Nam là khả năng chống bóng bổng và thể lực. Đây là những vấn đề khó lòng hóa giải nhanh chóng. Như với hàng phòng ngự, Lương Duy Cương là trung vệ duy nhất có chiều cao hơn 1m80. Còn về thể lực, chúng ta luôn chơi tốt ở hiệp một để rồi xuống sức thấy rõ trong hiệp hai.
Nhớ lại thời điểm đầu tháng 3, huấn luyện viên Philippe Troussier không ngần ngại chỉ ra thách thức thật sự của lứa trẻ. Hầu hết các cầu thủ U23 Việt Nam không được ra sân thi đấu thường xuyên trong sáu tháng qua, ở V-League hay thậm chí là Giải hạng nhất. Điều này khiến họ mất đi cảm quan cơ bản, từ việc quan sát, chuyền cho tới nhận bóng… Bởi vậy, ông thầy người Pháp phải đặt ra yêu cầu cao để các cầu thủ sớm nắm bắt được ý đồ và hiểu phong cách chơi của nhau. Tuy nhiên, lời giải duy nhất dành cho bài toán ấy chỉ có được nếu các cầu thủ được tạo điều kiện thi đấu trên sân nhiều hơn nữa.
Ðứng dậy sau những thất bại
"Thật sự tôi muốn trải qua thời khắc như thế này để U23 Việt Nam phải cải thiện và vượt qua sai lầm. Trong bóng đá, ai cũng muốn thắng nhưng có thời điểm chúng ta phải chấp nhận kết quả không mong muốn. Điều đó giúp chúng ta thay đổi, tìm kiếm cơ hội để tích cực hơn", huấn luyện viên Troussier phát biểu.
Rõ ràng, không ông thầy nào muốn học trò bại trận nên việc rút ra bài học kinh nghiệm sau đó quan trọng hơn rất nhiều. Tư duy của các huấn luyện viên châu Âu chính là giúp các cầu thủ vỡ ra sau từng lần cọ xát, không để ý tới những chuyện bên lề hay sức ép.
Tại Dubai Cup 2022 - giải đấu giao hữu tương tự, U23 Việt Nam (dưới sự dẫn dắt của ông thầy Gong Oh-kyun) cũng áp dụng lối đá chủ động và tích cực pressing. Họ cũng nhận được những hoài nghi khi không ghi nổi bàn thắng nào sau ba trận. Tuy nhiên, từ nền tảng sau lần cọ xát này, chúng ta đã có màn trình diễn ấn tượng để rồi lọt vào vòng tứ kết Giải vô địch U23 châu Á. Các cầu thủ luôn có đủ tiềm năng để triển khai lối chơi mới, nhưng điều này cần phải mất thời gian thẩm thấu bên cạnh chiến lược để mọi thứ vận hành trơn tru.
U23 Việt Nam không chơi lùi sâu, phòng ngự phản công mà chủ động dâng cao, áp sát ngay từ phần sân đối phương khi không có bóng. Bộ ba trung vệ dưới thời ông Troussier có xu hướng dàn ngang, có nhiệm vụ kéo bóng lên tuyến trên. Đây được xem là chiến thuật hiện đại được nhiều huấn luyện viên hàng đầu trên thế giới yêu thích. Bên cạnh đó, sự đổi mới là cần thiết trong bối cảnh lối chơi "co cụm chờ thời" dần cho thấy sự bất cập.
Nhằm hiện thực hóa ước mơ tham dự World Cup, bóng đá Việt Nam cần thời gian thay đổi và cải tổ, cùng việc nhanh chóng đứng dậy sau những lần vấp ngã. Bên cạnh đó, Liên đoàn Bóng đá Việt Nam (VFF) cũng cần từng bước xác định đâu là lối chơi bóng phù hợp nhất với tố chất và thể trạng của phần lớn các cầu thủ. Từ đó, không chỉ các lứa đội tuyển mà còn đó các câu lạc bộ trong nước cố gắng tìm kiếm và đào tạo nhân tài phát huy được hết những điểm mạnh của triết lý chơi bóng ấy. Đây là cách các cường quốc bóng đá thế giới đã áp dụng thành công trong suốt những năm qua.
