Không ngoài mong đợi, ngày 5/7 - ngày đầu tiên của HTGD mới do FPT thực hiện đã giúp TT có thanh khoản rất cao, dù chưa vượt được kỷ lục trước đó. Điều ngoài mong đợi chính là thay vì bùng nổ tăng, TT lại bị bán tháo mạnh. Rất đông nhà đầu tư (NĐT) nghĩ rằng, thanh khoản lớn nhờ HTGD mới sẽ giúp công ty CK (CTCK) hưởng lợi. Điều này sẽ đẩy giá cổ phiếu (CP) tăng. Bất ngờ là phiên này, người “ôm” CPCK lại canh xả là chủ đạo…
Lý do khiến các CPCK quay đầu giảm đúng ngày HTGD mới vận hành có lẽ là hiệu ứng của việc đầu cơ sớm. Nhóm này đã tăng giá từ trước và một bộ phận NĐT chờ đợi thời điểm này để chốt lời. Cũng không thể nói những CPCK còn tăng nghĩa là những mã tốt hơn. Đơn giản là yếu tố cung cầu ở mã nào càng hiệu quả thì biến động giá càng bình thường. Những mã nhỏ, thanh khoản ít thường dễ được đầu cơ ngược dòng hơn.
CP ngân hàng (NH) bất ngờ quay trở lại hút dòng tiền trong phiên này cũng không hẳn vì HTGD mới. Kể cả khi giao dịch rất lớn thì thanh khoản phiên này cũng chưa tới điểm nghẽn của hệ thống cũ. Dù vậy, nhóm CPNH tăng trở lại cũng vẫn mang yếu tố đầu cơ ngắn hạn và cần phải kiểm chứng thêm thời gian. Rất tiếc, CPNH tăng giá phiên này không có nhóm trụ. Trong tốp 4 vốn hóa của nhóm CPNH thì duy nhất TCB là tăng. Điều này làm ảnh hưởng nhất định đến khả năng tăng điểm ở chỉ số. VN Index kết thúc phiên vẫn giảm 9,14 điểm so tham chiếu, tương đương 0,64%. Bù lại khá nhiều mã CPNH nhỏ hơn tăng tốt.
Phiên này có thể xem là khởi đầu khá thuận lợi cho HTGD mới, khi trục trặc hầu như không xảy ra, chỉ ở phía một vài CTCK. Thanh khoản hai sàn khớp lệnh đạt 29.261 tỷ đồng được xem là rất cao. Kỷ lục lịch sử là phiên khớp hơn 33.823 tỷ đồng hôm 4/6 vừa qua.
Hệ thống không hề nghẽn khi thanh khoản lên mức cao như vậy, nghĩa là dư địa để thanh khoản tăng còn nhiều. Vấn đề chính là liệu NĐT có bỏ tiền ra để giao dịch đẩy thanh khoản lên hay không. Thanh khoản tăng mạnh phiên này cũng cho thấy một yếu tố mang tính quyết định là các CPNH có đạt thanh khoản lớn không. TCB đột biến giao dịch, VPB, STB đều khớp rất mạnh. Nếu không có sự gia tăng thanh khoản trong nhóm này thì toàn TT khó đạt được mức giao dịch lớn.
Việc một số mã vượt đỉnh như TCB, VPB, ACB hứa hẹn thanh khoản có thể tăng, vì nhiều NĐT sẽ coi vượt đỉnh là tín hiệu mua. Tuy nhiên, với những gì diễn ra tại nhóm CPCK phiên này, kịch bản ngược lại cũng có thể xảy ra.
HTGD mới “rất trơn tru” đã được “thử tải” ở cường độ giao dịch rất cao trong phiên chiều 6/7. Kết quả là TT đã đột ngột xuất hiện đợt bán tháo mà không hề có dấu hiệu rõ ràng nào và bên mua không còn tiền mà “đỡ”...
Trước đó, cả phiên sáng 6/7, TT điều chỉnh nhẹ và giao dịch bình thường khi đi ngang với sự vận động yếu. Đến 2 giờ chiều, lực bán đột ngột tăng nhanh, những nhóm CP thời thượng là CPNH và CPCK bị xả mạnh nhất. Điều này cũng không có gì là bất ngờ, vì nhiều mã tăng giá quá nhiều. Điều lạ là khối lượng CP chờ chực bán ra lại ở ngưỡng quá cao. CP hai nhóm này giảm sàn hàng loạt với thanh khoản cao.
CPCK ít ảnh hưởng đến chỉ số VN Index, nhưng nhóm CPNH là câu chuyện khác. Chỉ số VN30 Index đóng cửa bốc hơi 4,43% giá trị, là mức giảm sâu nhất trong ngày kể từ cuối tháng 1/2021. Trong khi đó, VN Index giảm 3,99%, cũng là kỷ lục 5 tháng. Tác động của nhóm CPNH lên hai chỉ số là khác nhau. Riêng rổ VN30 phiên này ghi nhận tới bảy mã giảm hết biên độ, trên toàn sàn HoSE là 64 mã, HNX có 25 mã. Đó là chưa kể hơn 300 CP giảm hơn 2% phiên này. Những mã đi ngược dòng phiên này phần lớn là các mã đầu cơ nhỏ.
Phiên bán tháo này dĩ nhiên khiến rất nhiều NĐT mua vào phiên đầu tuần choáng váng. Tuy vậy, TT cũng không phải phát tín hiệu đổ vỡ. Không có lý do rõ ràng nào hay ảnh hưởng thông tin đặc biệt gì dẫn đến phiên bán tháo như vậy.
TT bị xả thuần túy do thay đổi cung cầu. Nhóm CPNH và CPCK là hai nhóm mạnh nhất, tăng nhiều nhất thời gian qua và rất dễ bị chốt lời. Thanh khoản quá lớn ở hai nhóm này như một quả bóng bị tích quá nhiều. Do đó, NĐT chốt lời bớt, dù khiến giá biến động mạnh nhưng cũng khiến áp lực tích lũy này giảm đi.
Không phải ngẫu nhiên nhóm giảm sàn trong số các blue chip chủ đạo là CPNH và CPCK. Lợi nhuận cao khiến người nắm giữ CP bán rẻ vẫn còn lãi, trong khi nhu cầu bán lại quá lớn. Đối với các blue chip khác, mức giảm cũng khác nhau tùy vào mức độ tăng giá trước đó.
Thanh khoản phiên này ước đạt 26.929 tỷ đồng khớp lệnh trên sàn HoSE là khá lớn. Kỷ lục của sàn này là 29.180 CP. Rõ ràng là đã có một khối lượng CP khổng lồ được đổi ra thành tiền và những NĐT mua vào vẫn còn kỳ vọng lớn. Dù gì thì đợt báo cáo kết quả kinh doanh quý II vẫn còn chờ số liệu chính thức.
Điều quan trọng còn lại là dòng tiền vào TT có ổn định hay không. Trong giai đoạn 5 tháng đầu năm, việc sử dụng margin rất lớn khiến các CTCK đạt ngưỡng tối đa. Điều đó cho thấy không hẳn là lượng tiền mới vào nhiều, mà là nguồn tiền vay mở rộng đột biến. Vay mượn nhiều thì rủi ro càng cao khi giá tăng quá nóng. Do đó, việc xả margin cũng là điều rất có lợi cho TT ở thời điểm này.
