Xóa bỏ tệ nạn mê tín, dị đoan

Dòng người xếp hàng dài mua vàng trước cửa các công ty, cửa hàng vàng bạc, đá quý từ sớm ngày 25-2 (tức 10 tháng Giêng âm lịch, được coi là Ngày vía thần tài), trong mưa dày hạt và gió lạnh, phản ánh phần nào ước mong tài lộc, thành đạt, sung túc, giàu sang…

Xóa bỏ tệ nạn mê tín, dị đoan

Những đoàn người tập trung đông đảo tại các điểm thờ tự nhân dịp lễ hội truyền thống, nhân những ngày đi lễ đầu năm, tất nhiên cũng xuất phát từ nguyện vọng cầu gia sự bình an, phát tài, phát lộc… Nhưng tiền giấy được cài vào nhiều vị trí trong di tích cho đến cả tay tượng Phật, tượng La Hán. Và chân, tay nhiều pho tượng bị người dân xoa tiền, xoa tay để “lấy lộc” đến mức bóng loáng. Còn những bể hóa vàng thì ngùn ngụt lửa, ngùn ngụt khói. Đâu đó, trong thực hành nghi lễ, đã xuất hiện cả những “giá” hầu mới với nhân vật của thời hiện đại.

Hoạt động nghi lễ, sinh hoạt tâm linh, các hoạt động có liên quan một phần đến tâm linh, tín ngưỡng… đã là một phần trong đời sống xã hội. Nhưng qua những năm dài trầm lắng do hoàn cảnh chiến tranh, do đầu những năm hòa bình kinh tế khó khăn, do các quy định pháp luật…, đến khi phục hồi, theo nhiều ý kiến chuyên gia, lại có phần thái quá. Có nhiều biểu hiện phô trương và lãng phí. Đã xuất hiện những hành vi lệch lạc trong thực hành nghi lễ. Đồng thời, sự mê tín, dị đoan có chiều hướng lan rộng, ăn sâu hơn vào các hoạt động đời sống xã hội.

Kinh tế phát triển hơn, hoạt động xã hội mở rộng, sinh hoạt văn hóa, trong đó có sinh hoạt nghi lễ tâm linh, tín ngưỡng… được tôn trọng và có cơ sở pháp luật để định hướng, điều chỉnh. Tuy nhiên, cùng với hiện tượng dành nhiều nguồn lực kinh phí, vật chất, thời gian cho việc lễ, thì xu hướng kém văn minh, sa vào mê tín, dị đoan lại làm xấu đi vẻ đẹp văn hóa, nghệ thuật, làm mờ nhòa những giá trị chân, thiện, mĩ gắn liền với các sinh hoạt nghi lễ tâm linh, tín ngưỡng. Và câu hỏi về nghịch lý xã hội hiện đại hơn, đổi mới, văn minh hơn, nhưng lại thêm nhiều biểu hiện mê tín, dị đoan cùng những hủ tục mới, vẫn lơ lửng.

Đã có nhiều biện pháp tuyên truyền, điều chỉnh nhằm xóa bỏ tệ nạn mê tín, dị đoan, đồng thời tăng cường bảo đảm an ninh trật tự, vệ sinh công cộng trong các hoạt động lễ hội đầu năm. Nhưng còn đó những nguy cơ có hại do sự thái quá, lệch lạc trong suy nghĩ, hành vi khi tham gia vào các sinh hoạt nghi lễ tâm linh, tín ngưỡng hoặc thực hành nghi lễ trong đời sống. Vấn đề lớn này không riêng thuộc vai trò quản lý, điều chỉnh của ngành văn hóa.

Có thể bạn quan tâm

Chuẩn sàn quốc gia

Cuộc họp đột xuất ở cơ quan đã bắt đầu. Cô bạn đồng nghiệp phi thẳng vào chiếc ghế trống duy nhất còn lại, bên cạnh tôi. "Em tranh thủ đưa cháu đi học ngoại ngữ, may mà kịp giờ". Người ngồi bên khẽ nghiêng đầu, cả khán phòng nhanh chóng im lặng khi lãnh đạo bước lên bục phát biểu.

Tan ca nhưng chưa hết ca

Cổng khu công nghiệp Quang Minh, đèn đường đã sáng từ lâu. Dòng người ùa ra từ những cánh cổng nhà máy mỗi lúc một đông. Mọi người lao về những hướng quen thuộc, gần như không ai nói chuyện với nhau. Vài quán nước ven đường đã đóng cửa.

Rút ngắn khoảng cách giữa quy định và thực tế

Cùng với sự phát triển của xã hội, công tác xây dựng luật đang có nhiều thay đổi nhanh chóng và tích cực. Theo thống kê chưa đầy đủ, chỉ trong năm 2025 vừa qua, Quốc hội nước ta đã thông qua gần 90 đạo luật. Đây là dấu ấn lịch sử trong quá trình xây dựng và sửa đổi hệ thống pháp luật cho phù hợp thực tiễn đời sống.

Không còn chỉ là lãi lỗ

Quán bún đầu ngõ ồn ào từ lúc nào. Nồi nước dùng tỏa khói nghi ngút. Chiếc xe máy vừa dắt ra đã có xe khác điền vào chỗ trống. Bà chủ đứng chắn giữa lối đi, đang phân bua với người đối diện: "Giờ làm gì cũng phải cẩn thận, không như trước được nữa".

Nghịch lý phí chồng phí

Tôi ở chung cư. Hầm để ô-tô chứa được khoảng 140 chiếc. Ngày nắng ráo, hầm xe còn già nửa. Nhưng mấy hôm nay mưa rả rích suốt, căn hầm gần như trống không. Mua xe mà chỉ được dùng “dè sẻn” khi mưa gió, rét buốt, ấy là cái khổ của nhiều người ở một đô thị quá đông đúc, phố nào cũng “cấm đỗ, cấm dừng” như Hà Nội.

Trừng phạt và nhân văn

Gần 100 lỗi vi phạm, trong đó có 96 lỗi vi phạm giao thông và tổng tiền phạt 474,6 triệu đồng là hậu quả một lái xe ở xã Xuân Lũng (Phú Thọ) phải gánh chịu do thiếu ý thức tuân thủ pháp luật. Người này rơi vào tình trạng “khóc dở, mếu dở” khi bị phạt số tiền lớn gấp nhiều lần giá trị chiếc ô-tô “cà tàng” của mình.

Thế giới ảo và những bản án có thật

Trong vài ngày qua, vụ việc tranh cãi giữa những tay “giang hồ” gây náo loạn không gian mạng đã được cơ quan chức năng nhanh chóng vào cuộc. Cuộc “livestream” của các đối tượng tại một địa điểm thuộc tỉnh Bắc Ninh đã mang lại kết quả không mấy có hậu cho cả “nạn nhân” lẫn thủ phạm. Cơ quan công an đã khởi tố Nguyễn Văn Hợi (nick mạng là Khánh Sky), Hồ Văn Khoa và sau đó là Trần Đình Tiệp (nick mạng Vua quạt)… những người tham gia trực tiếp vào vụ việc.

Không quên những người nằm xuống

Không lễ cưới, không giấy đăng ký kết hôn, những gì liệt sĩ Huỳnh Văn Quên để lại cho người yêu chỉ là câu hẹn ước “Thắng trận này, anh sẽ về cưới em”. Nhưng ông Quên mãi mãi không về. 58 năm sau ngày ông hy sinh, bà Nguyễn Thị Lệ, nay vừa được công nhận vợ liệt sĩ, đỏ hoe đôi mắt khi cầm trên tay tấm di ảnh được phục dựng của chồng.

Khi những ý tưởng thôi thì thầm

Hành lang giảng đường đại học vắng tanh. Sau một cánh cửa lớp, tiếng thầy giáo đều đều những kiến thức triết học. Bỗng giọng thầy ngừng lại, thay thế là tiếng cười của đám sinh viên.

Xây dựng môi trường sống từ mỗi gia đình

Trong một quãng thời gian ngắn, hàng loạt công ty liên quan vụ án "sở hữu kỳ nghỉ" và hàng trăm nhân viên đã bị cơ quan chức năng nhiều tỉnh, thành phố khởi tố về tội lừa đảo chiếm đoạt tài sản. Đây được đánh giá là sự vào cuộc nhanh chóng của cơ quan công an sau nhiều vụ việc đơn lẻ đã được người dân và truyền thông phản ánh.

Khoảng lặng giữa cuộc tăng tốc

Sáng nay tôi nhận hộ một món đồ do vợ đặt trên mạng. Người giao hàng lại là một cậu bạn thời đại học. Tuy nhiều năm rồi không gặp, nhưng tôi vẫn nghe ai đó nói cậu ấy đang làm ở một cơ quan báo chí lớn. Trước cái nắm tay chần chừ trên gói hàng, cậu bạn chỉ cười khẽ: Cơ quan tớ bị giải thể rồi.

Cái bẫy và khoảng trống của sự quan tâm

Thím tôi đã hơn 70 tuổi, sống ở thôn quê. Mấy năm trước, thím thấy bà con trong xóm kháo nhau có công ty đưa xe tải về tặng quà tri ân ở trường tiểu học trong xã. Đã nghe cảnh báo chuyện bị lừa mua hàng “rởm” giá cao, thím tôi cẩn thận để hết tiền ở nhà. Thím bảo: Chỉ đến nhận quà rồi về, mất tiền sao được!

Đại học “mất giá”

Tôi còn nhớ như in một ngày hè của hơn 20 năm trước. Sau buổi thi đại học cuối cùng, mặt trời đỏ lửa, nhưng lòng tôi phơi phới. Dù chưa biết kết quả, việc làm tốt bài thi cho tôi niềm tin rằng mình sẽ “vượt vũ môn”. Áp lực đỗ đại học khi ấy đúng là tảng đá lớn đè lên tôi, lên cả cha mẹ và gia đình của một thế hệ tôi.