Tiềm năng lớn của đường sắt liên vận

Đường sắt Việt Nam hiện đang kết nối với đường sắt các nước thông qua hai cửa khẩu đường sắt là ga Đồng Đăng và ga Lào Cai. Trong tương lai, ngành đường sắt tiếp tục nghiên cứu, mở rộng kết nối với Lào và Campuchia.

Tàu đường sắt liên vận Việt Nam-Trung Quốc.
Tàu đường sắt liên vận Việt Nam-Trung Quốc.

Với năng lực khai thác đường sắt hiện nay, sản lượng hàng hóa xuất nhập khẩu bằng đường sắt giữa Việt Nam và các thị trường lân cận vẫn còn rất nhỏ so với tổng kim ngạch xuất nhập khẩu các nước. Theo số liệu thống kê năm 2025, tại cửa khẩu quốc tế Đồng Đăng, kim ngạch hàng hóa xuất nhập khẩu bằng đường sắt giữa Việt Nam và Trung Quốc chỉ chiếm khoảng 5% tổng lượng hàng hóa xuất nhập khẩu.

“Vênh” khổ đường

Theo báo cáo của Cục Đường sắt Việt Nam, hệ thống đường sắt quốc gia Việt Nam hiện có 7 tuyến chính, trong đó có 2 tuyến kết nối quốc tế với Trung Quốc và qua Trung Quốc đến các nước thứ ba (như Nga, Mông Cổ, Trung Á và châu Âu) gồm tuyến Lào Cai-Hà Nội-Hải Phòng và tuyến Hà Nội-Đồng Đăng. Phó Cục trưởng Nguyễn Tiến Thịnh nhận định, hệ thống đường sắt của Việt Nam được xây dựng từ thời Pháp thuộc (1901-1910), khổ đường hẹp 1.000mm, bán kính đường cong nhỏ, sử dụng đầu máy sức kéo diesel, tốc độ chạy tàu thấp,… Đây là những yếu tố làm cản trở hiệu quả hoạt động vận chuyển liên vận quốc tế bằng đường sắt giữa Việt Nam và Trung Quốc.

Trong khi đó, tại Trung Quốc đã chuyển sang khổ đường tiêu chuẩn trên thế giới 1.435mm, dẫn đến hàng hóa vận chuyển bằng đường sắt giữa Việt Nam và Trung Quốc phải chuyển tải giữa 2 loại khổ đường, làm tăng thời gian, chi phí vận chuyển, giảm sức thu hút của vận tải đường sắt so với các phương thức vận tải khác. Hàng hoá xuất sang Trung Quốc và hàng từ cảng Hải Phòng tạm nhập, tái xuất, quá cảnh Việt Nam đi Trung Quốc (ngược lại) qua cửa khẩu đường sắt ga Lào Cai phải chuyển tải giữa tàu khổ đường sắt 1.000mm (Việt Nam) với tàu khổ 1.435mm tại ga Hà Khẩu (Trung Quốc).

Hàng hoá từ các tỉnh phía nam hoặc từ Thái Lan, Lào,… quá cảnh Việt Nam xuất Trung Quốc, qua cửa khẩu ga Đồng Đăng phải chuyển tải bằng ô-tô sang ga Bằng Tường, hoặc phải chuyển tải sang tàu khổ 1.435mm ngay từ ga Yên Viên. Do tiêu chuẩn hạ tầng kỹ thuật lạc hậu, khổ đường “lệch pha” nhau, tuyến đường sắt liên vận Việt Nam kết nối Trung Quốc chỉ đảm đương được lượng hàng hóa xuất nhập khẩu rất nhỏ, chưa tương xứng tiềm năng.

ndo_br_gen-n-z7700752551257-4ed55565aa93ba8fe8f7ed62bddb394a-2691.jpg
Việc kết nối bằng đường sắt thông qua Trung Quốc hiện nay là thuận lợi nhất để vận chuyển hàng hóa đến Trung Quốc và từ Trung Quốc đi tiếp sang các nước thứ ba.

Hiện nay, mạng lưới liên vận quốc tế của Việt Nam được tổ chức thông qua 8 ga liên vận quốc tế, gồm Lào Cai, Yên Viên, Hải Phòng, Đồng Đăng, Giáp Bát, Sóng Thần, Kép và Cao Xá. Các ga này đóng vai trò đầu mối kết nối vận tải đường sắt Việt Nam với mạng lưới đường sắt Trung Quốc và hệ thống vận tải liên vận Á-Âu, thông qua 13 hành lang vận tải của Tổ chức Hợp tác đường sắt (OSJD). Việc kết nối bằng đường sắt thông qua Trung Quốc hiện nay là thuận lợi nhất để vận chuyển hàng hóa đến Trung Quốc và từ Trung Quốc đi tiếp sang các nước thứ ba.

Đường sắt Trung Quốc hiện có mạng lưới rộng lớn và hiện đại bậc nhất thế giới, với thị trường hơn 1,4 tỷ dân và sản lượng hàng hóa xuất nhập khẩu đứng hàng đầu thế giới. Thông qua kết nối với phía Trung Quốc, hàng hóa của Việt Nam có thể thuận lợi vận chuyển đến các nước khu vực châu Âu, Trung Á, Mông Cổ và Liên bang Nga. Trong giai đoạn 2021-2025, sản lượng vận tải hàng hóa liên vận quốc tế qua hai cửa khẩu đường sắt chính Lào Cai-Sơn Yêu và Đồng Đăng-Bằng Tường có tổng sản lượng vận chuyển khoảng 5,1 triệu tấn; riêng năm 2025 đạt 1,12 triệu tấn, tăng 19% so với năm 2024.

Thực tế, chỉ riêng tuyến vận tải đường sắt Việt Nam-Trung Quốc trong năm 2025 đã vận chuyển hơn 1 triệu tấn hàng hóa, tăng gần 30% so với năm trước, cho thấy xu hướng chuyển dịch ngày càng rõ sang vận tải đường sắt trong hoạt động xuất nhập khẩu. Ngoài khối lượng hàng hóa xuất nhập khẩu trực tiếp, còn có container quá cảnh Trung Quốc đi các nước thứ ba, góp phần thúc đẩy hoạt động logistics quốc tế.

“Với quy mô vận chuyển lớn, vận tải liên vận quốc tế bằng đường sắt đã trở thành kênh logistics chiến lược, giúp giảm chi phí vận tải và chi phí logistics cho doanh nghiệp; tăng năng lực thông quan hàng hóa xuất nhập khẩu; kết nối trực tiếp hàng hóa Việt Nam với thị trường Trung Quốc, Trung Á và châu Âu thông qua mạng lưới vận tải Á-Âu; thúc đẩy phát triển sản xuất, thương mại và dịch vụ logistics dọc các hành lang kinh tế”, ông Nguyễn Tiến Thịnh đánh giá.

Trong giai đoạn 2021-2025, sản lượng vận tải hàng hóa liên vận quốc tế qua hai cửa khẩu đường sắt chính Lào Cai-Sơn Yêu và Đồng Đăng-Bằng Tường có tổng sản lượng vận chuyển khoảng 5,1 triệu tấn; riêng năm 2025 đạt 1,12 triệu tấn, tăng 19% so với năm 2024. Thực tế, chỉ riêng tuyến vận tải đường sắt Việt Nam-Trung Quốc trong năm 2025 đã vận chuyển hơn 1 triệu tấn hàng hóa, tăng gần 30% so với năm trước, cho thấy xu hướng chuyển dịch ngày càng rõ sang vận tải đường sắt trong hoạt động xuất nhập khẩu.

ndo_br_69329df808dcb36fd59f698b-7427.jpg
Ông Nguyễn Tiến Thịnh, Phó Cục trưởng Đường sắt Việt Nam.

Do đó, các tuyến đường sắt mới khổ tiêu chuẩn kết nối sang Trung Quốc được đầu tư, xây mới sẽ góp phần giảm chi phí logistics và nâng cao năng lực cạnh tranh của nền kinh tế, tăng cường kết nối và thúc đẩy vận tải liên vận quốc tế thông qua mạng lưới đường sắt Á-Âu.

Hoàn thiện hành lang vận tải quốc tế

Theo Quy hoạch mạng lưới đường sắt thời kỳ 2021-2030, tầm nhìn đến năm 2050, mạng lưới đường sắt Việt Nam kết nối Á-Âu thông qua Trung Quốc để tham gia vận tải liên vận quốc tế theo 3 tuyến: Lào Cai-Hà Nội-Hải Phòng (đã khởi công dự án thành phần 1, đầu tư hạ tầng kết nối các ga trên tuyến và quảng trường ga, sử dụng vốn trong nước vào ngày 19/12/2025), Hà Nội-Đồng Đăng và Hải Phòng-Hạ Long-Móng Cái (hai tuyến này đang được Chính phủ Trung Quốc hỗ trợ kỹ thuật lập quy hoạch chi tiết từ tháng 9/2025, sẽ hoàn thành quy hoạch trong năm 2026).

Thứ trưởng Xây dựng Nguyễn Danh Huy nhấn mạnh, Bộ Xây dựng đang nghiên cứu và chuẩn bị đầu tư các tuyến đường sắt có ý nghĩa chiến lược kết nối trực tiếp với Trung Quốc. Đồng thời, việc nâng cấp tuyến đường, ga liên vận quốc tế cũng đang được nghiên cứu để phát triển thành các trung tâm logistics và ga hàng hóa liên vận quốc tế, nhằm nâng cao năng lực xếp dỡ container, tổ chức tàu hàng liên vận và kết nối các phương thức vận tải khác.

Cụ thể, tuyến đường sắt mới Hà Nội-Đồng Đăng (khoảng 156km) và Hải Phòng-Hạ Long-Móng Cái (khoảng 187km), dự kiến đầu tư theo tiêu chuẩn khổ đường 1.435mm, điện khí hóa, vận tải hành khách và hàng hóa, tốc độ tàu khách 160km/giờ, tốc độ tàu hàng 120km/giờ; giai đoạn đầu dự kiến đầu tư đường đơn, trong tương lai sẽ mở rộng thành đường đôi. Bộ Xây dựng đang giao Ban Quản lý dự án đường sắt tổ chức lập báo cáo nghiên cứu tiền khả thi cho 2 tuyến đường sắt này, hoàn thiện công tác chuẩn bị đầu tư và thu xếp nguồn vốn đầu tư cho dự án.

Bộ Xây dựng đang nghiên cứu và chuẩn bị đầu tư các tuyến đường sắt có ý nghĩa chiến lược kết nối trực tiếp với Trung Quốc. Đồng thời, việc nâng cấp tuyến đường, ga liên vận quốc tế cũng đang được nghiên cứu để phát triển thành các trung tâm logistics và ga hàng hóa liên vận quốc tế, nhằm nâng cao năng lực xếp dỡ container, tổ chức tàu hàng liên vận và kết nối các phương thức vận tải khác.

ndo_br_huypp-2745.jpg
Thứ trưởng Xây dựng Nguyễn Danh Huy.

Với tuyến đường sắt Lào Cai-Hà Nội-Hải Phòng có chiều dài tuyến chính khoảng 391km, đường đơn, khổ 1.435mm, vận chuyển chung hàng hóa và hành khách; tổng mức đầu tư khoảng 203.231 tỷ đồng, đến nay, Dự án thành phần 2 (đầu tư xây dựng công trình đường sắt, dự kiến sử dụng vốn vay ODA và vốn trong nước) đang được Ban Quản lý dự án Đường sắt tổ chức lập Báo cáo nghiên cứu khả thi, dự kiến phê duyệt dự án trong quý III/2026, khởi công vào quý IV/2026. Để đón đầu các dự án đường sắt liên vận, ngành đường sắt đang từng bước hoàn thiện cơ chế vận tải đa phương thức, tăng cường kết nối giữa đường sắt với hệ thống cảng biển, cảng cạn ICD, đường bộ và các khu công nghiệp, qua đó hình thành chuỗi logistics liên hoàn từ sản xuất đến xuất khẩu.

ndo_br_gen-h-z7700916998816-4a7076312bd8f5de3947f0685d62a755-2062.jpg
Việt Nam tiếp tục hợp tác với các nước trong khu vực và tổ chức quốc tế trong lĩnh vực đường sắt, đặc biệt là trong khuôn khổ Tổ chức Hợp tác Đường sắt (OSJD), nhằm thúc đẩy kết nối vận tải với mạng lưới đường sắt Á-Âu.

Bên cạnh đó, các cơ quan chức năng cũng đang phối hợp với các bộ, ngành liên quan để đơn giản hóa thủ tục hải quan, kiểm dịch và thủ tục vận tải quốc tế, tạo điều kiện thuận lợi cho hàng hóa xuất nhập khẩu đi bằng đường sắt qua các cửa khẩu biên giới. “Việt Nam tiếp tục tăng cường hợp tác với các nước trong khu vực và các tổ chức quốc tế trong lĩnh vực đường sắt, đặc biệt là trong khuôn khổ Tổ chức Hợp tác Đường sắt (OSJD), nhằm thúc đẩy kết nối vận tải với mạng lưới đường sắt Á-Âu”, Thứ trưởng Nguyễn Danh Huy khẳng định.

Trong thời gian tới, Việt Nam cũng đang nghiên cứu các phương án kết nối hệ thống đường sắt trong nước với các hành lang vận tải quốc tế, nhằm tận dụng vị trí địa kinh tế của Việt Nam trong mạng lưới vận tải Á-Âu, đồng thời góp phần giảm chi phí logistics và nâng cao năng lực cạnh tranh của nền kinh tế.

Có thể bạn quan tâm

Ảnh minh họa.

Chứng khoán ngày 12/6: Áp lực từ nhóm bất động sản khiến VN-Index giảm gần 7 điểm

Trong phiên giao dịch ngày 12/6, thị trường chứng khoán Việt Nam tiếp tục điều chỉnh khi nhóm bất động sản chịu áp lực bán mạnh, kéo VN-Index giảm 6,96 điểm xuống 1.791,65 điểm. Dù thanh khoản cải thiện đáng kể và nhiều cổ phiếu ngân hàng, phần mềm duy trì sắc xanh, khối ngoại vẫn bán ròng hơn 503 tỷ đồng.

Người tiêu dùng ngày càng quan tâm hơn đến các thông điệp doanh nghiệp công bố trên sản phẩm.

Bài học từ những vi phạm lặp lại trong hoạt động quảng cáo, kinh doanh

Trong môi trường kinh doanh ngày càng minh bạch và chịu sự giám sát chặt từ phía cơ quan quản lý, tuân thủ quy định truyền thông không chỉ đơn thuần là yêu cầu pháp lý mà là cam kết của doanh nghiệp đối với tính chính xác thông tin, quyền tiếp cận của người tiêu dùng và trách nhiệm cạnh tranh lành mạnh trên thị trường.

Không khí thi công diễn ra hết sức khẩn trương, máy móc nhân công được huy động tối đa "3 ca, 4 kíp" để kịp tiến độ về đích trước ngày 30/6/2026.

Tăng tốc hoàn thành dự án cải tạo kênh Thụy Phương, bổ cập nước sông Tô Lịch

Dự án cải tạo tuyến kênh Thụy Phương kết hợp xây dựng hệ thống cống ngầm bổ cập nước từ sông Hồng, tổng vốn hơn 920 tỷ đồng, đang bước vào giai đoạn nước rút. Công trình nhằm giải quyết tình trạng úng ngập và góp phần cải thiện môi trường, từng bước khôi phục dòng chảy sông Tô Lịch, đem lại diện mạo đô thị xanh, sạch, bền vững.

Các đồng chí lãnh đạo xã Thanh Yên cùng nhà đầu tư cung cấp thông tin cụ thể, rõ ràng về các dự án và vùng quy hoạch dự án đến cán bộ, nhân dân thôn Thanh Trường.

Điện Biên: Xã Thanh Yên - Khi cam kết chuyển thành hành động

Thực hiện cam kết tạo thuận lợi và triển khai ngay việc giải phóng mặt bằng để "đón" nhà đầu tư, tập thể lãnh đạo Đảng ủy, Ủy ban nhân dân xã Thanh Yên (tỉnh Điện Biên) đã về từng thôn dân cư để triển khai đến nhân dân rõ chủ trương, rõ thời điểm và rõ trách nhiệm từng cấp, từng ngành, từng người...

Nghệ nhân chế tác một món trang sức bạc truyền thống của dân tộc Miêu tại Khu tự trị dân tộc Choang Quảng Tây, miền nam Trung Quốc. (Ảnh: Tân Hoa xã)

Sáng 12/6, kỳ vọng hạ nhiệt xung đột Mỹ-Iran tiếp đà phục hồi cho giá bạc

Sáng 12/6, giá bạc thế giới tiếp tục phục hồi lên ngưỡng hơn 67 USD/ounce. Giới phân tích cho rằng, sự dao động này của giá bạc phản ánh những kỳ vọng ngày càng mạnh mẽ vào khả năng Mỹ và Iran sắp đạt được một thỏa thuận hòa bình, qua đó làm dịu bớt lo ngại về lạm phát kéo dài và thúc đẩy việc tăng lãi suất.

(Ảnh: NGỌC BÍCH)

Giá vàng ngày 12/6: Vàng miếng, vàng nhẫn tăng 9 triệu đồng/lượng chiều mua vào

Giá vàng thế giới hôm nay (12/6) tăng mạnh trở lại, giao dịch ở mức 4.202 USD/ounce khi Tổng thống Mỹ bất ngờ hủy kế hoạch không kích vào Iran giúp thị trường bớt lo ngại về nguy cơ xung đột leo thang khiến giá dầu tăng mạnh kéo theo lạm phát. Trong nước, giá vàng cũng tăng vọt, mua vào-bán ra ở mức 142,4-145,4 triệu đồng/lượng.

Tổng Giám đốc Ngân hàng Chính sách xã hội Dương Quyết Thắng phát biểu chỉ đạo tại buổi làm việc với chi nhánh Ngân hàng Chính sách xã hội tỉnh Phú Thọ.

Phú Thọ đẩy mạnh tín dụng chính sách xã hội, góp phần phát triển kinh tế-xã hội

Sau khi thực hiện mô hình chính quyền địa phương 2 cấp và sắp xếp đơn vị hành chính, chi nhánh Ngân hàng Chính sách xã hội tỉnh Phú Thọ đã nhanh chóng ổn định tổ chức bộ máy, bảo đảm hoạt động tín dụng chính sách xã hội luôn gần dân, sát dân, phục vụ thuận lợi, kịp thời nhu cầu vay vốn của người dân.

Đại sứ Hà Hoàng Hải giới thiệu với Chủ tịch Ptak Warsaw Expo Tomasz Szypuła về các sản phẩm của Việt Nam. (Ảnh do Đại sứ quán Việt Nam tại Ba Lan cung cấp)

Cơ hội mở rộng mạng lưới đối tác, thúc đẩy xuất khẩu hàng Việt Nam sang Ba Lan và châu Âu

Các đối tác Ba Lan và quốc tế đánh giá cao việc Việt Nam tham dự Hội chợ Thực phẩm quốc tế Warsaw Food Expo 2026; coi đây là cơ hội để mở rộng mạng lưới đối tác, thúc đẩy xuất khẩu, đồng thời tìm kiếm các giải pháp logistics và phân phối phù hợp nhằm đưa hàng hóa Việt Nam tiếp cận hiệu quả hơn thị trường Ba Lan và châu Âu.

Thu chế phẩm nitrat hóa góp phần bổ sung nguồn thức ăn tự nhiên khi nuôi tôm thẻ. (Ảnh: VÂN NGA)

Hiệu quả nuôi tôm trong môi trường nước độ mặn thấp

Nuôi tôm trong môi trường độ mặn thấp đang phát sinh một số khó khăn như: nguồn nước khan hiếm, thiếu khoáng chất và dễ bị ô nhiễm... Vì vậy, để khắc phục tình trạng này, các nhà khoa học đã nghiên cứu, ứng dụng công nghệ lai Biofloc - lọc sinh học (Bio RAS) để nuôi tôm thẻ chân trắng trong môi trường có độ mặn thấp.

Ảnh minh họa. (Ảnh: TTXVN)

Rà soát cơ chế thu, chi đối với chủ đầu tư và ban quản lý dự án

Bộ Tài chính đang lấy ý kiến dự thảo Thông tư quy định về thu, chi của chủ đầu tư và ban quản lý dự án sử dụng vốn ngân sách nhà nước. Dự thảo được xây dựng nhằm cập nhật các quy định pháp luật mới và xử lý một số vướng mắc phát sinh trong thực tiễn, tạo điều kiện để ban quản lý dự án tăng tính chủ động trong quản trị tài chính.

[Infographic] Chứng khoán ngày 11/6: VN-Index giảm 5,10 điểm, khối lượng giao dịch thấp

[Infographic] Chứng khoán ngày 11/6: VN-Index giảm 5,10 điểm, khối lượng giao dịch thấp

Kết phiên giao dịch 11/6, VN-Index giảm 5,10 điểm (-0,28%) về mức 1.798,61 điểm, quanh vùng giá tâm lý 1.800 điểm. Thanh khoản thị trường giảm, khối lượng giao dịch khớp lệnh giảm mạnh 17,9% so với phiên trước, khoảng 50% mức trung bình. Điều này cho thấy dòng tiền, chất lượng và tâm lý thị trường vẫn chưa cải thiện.  

Diễn đàn Đầu tư Việt Nam 2026 diễn ra ngày 11/6.

Diễn đàn Đầu tư Việt Nam 2026: Để thị trường chứng khoán trở thành "huyết mạch vốn" cho nền kinh tế

Diễn đàn Đầu tư Việt Nam 2026 (Vietnam Investment Forum 2026 Summer Summit) do VietnamBiz và Việt Nam Mới phối hợp tổ chức, diễn ra vào chiều 11/6 tại Hà Nội. Thông qua diễn đàn, các khách mời thảo luận về chiến lược kinh doanh, đầu tư, trong đó tập trung tăng trưởng thị trường chứng khoán trong thời gian tới.

Phát triển nguồn nhân lực logistics trong bối cảnh mới.

Phát triển nguồn nhân lực logistics trong bối cảnh mới

Logistics được ví như “mạch máu” của nền kinh tế, bảo đảm dòng chảy hàng hóa, kết nối sản xuất với thị trường và nâng cao năng lực cạnh tranh quốc gia. Khi Việt Nam bước vào giai đoạn phát triển mới, yêu cầu đặt ra phải xây dựng được đội ngũ nhân lực logistics chất lượng cao, thích ứng với trí tuệ nhân tạo (AI) và dữ liệu lớn.

Quang cảnh hội nghị đối thoại giữa lãnh đạo tỉnh Quảng Ngãi với doanh nghiệp, nhà đầu tư trên địa bàn tỉnh về lĩnh vực đất đai.

Lãnh đạo tỉnh Quảng Ngãi đối thoại với doanh nghiệp, nhà đầu tư liên quan đến lĩnh vực đất đai

Chiều 11/6, Ủy ban nhân dân tỉnh Quảng Ngãi tổ chức Hội nghị đối thoại với doanh nghiệp, nhà đầu tư trên địa bàn tỉnh liên quan lĩnh vực đất đai, nhằm trao đổi thông tin, giải đáp, hỗ trợ giải quyết các đề xuất, kiến nghị, tháo gỡ những khó khăn, vướng mắc trong hoạt động đầu tư, sản xuất, kinh doanh.

Hoàn thiện thể chế hải quan được kỳ vọng góp phần cải thiện môi trường kinh doanh và nâng cao năng lực cạnh tranh.

Sửa đổi Luật Hải quan: Tạo nền tảng pháp lý cho mô hình quản lý hiện đại

Sau 12 năm thực thi, Luật Hải quan đang được đề xuất sửa đổi nhằm đáp ứng yêu cầu cải cách thủ tục hành chính, chuyển đổi số và hoàn thiện cơ chế phân cấp, phân quyền. Những thay đổi được hướng tới đơn giản hóa thủ tục đồng thời tạo khuôn khổ pháp lý phù hợp với sự phát triển của thương mại hiện đại và hội nhập quốc tế.