Thành phố Hồ Chí Minh tạo thuận lợi cho cộng đồng doanh nghiệp công nghiệp hỗ trợ phát triển

Diễn đàn nhằm hỗ trợ các doanh nghiệp công nghiệp hỗ trợ Việt Nam nâng cao năng lực cạnh tranh, tiếp cận các yêu cầu từ nhà đầu tư toàn cầu và tìm kiếm cơ hội trong chuỗi cung ứng quốc tế.

Thúc đẩy phát triển công nghiệp hỗ trợ Việt Nam trong chuỗi cung ứng toàn cầu

Diễn đàn do Trung tâm Xúc tiến Thương mại và Đầu tư Thành phố Hồ Chí Minh (ITPC) phối hợp cùng Hiệp hội Công nghiệp hỗ trợ Việt Nam (VASI), Hiệp hội Công nghiệp hỗ trợ Thành phố Hồ Chí Minh (HASI) và Viện Quản trị Chính sách và Chiến lược phát triển (IPADS) tổ chức.

Diễn đàn quy tụ các đại biểu đại diện từ Bộ Công thương, Ủy ban nhân dân và sở ngành các tỉnh/thành phố; các hiệp hội ngành nghề; các chuyên gia từ các trường đại học, viện nghiên cứu trong nước và quốc tế; đại diện các tập đoàn có vốn đầu tư nước ngoài (FDI) trong lĩnh vực điện tử-cơ khí-ô tô-thiết bị chính xác; cùng gần 300 doanh nghiệp công nghiệp hỗ trợ trong cả nước.

Diễn đàn hướng đến mục tiêu đánh giá toàn diện thực trạng ngành công nghiệp hỗ trợ Việt Nam năm 2025, nhận diện các cơ hội và thách thức trong giai đoạn tái cấu trúc mạnh mẽ của chuỗi cung ứng toàn cầu.

Trên cơ sở đó, diễn đàn đưa ra khuyến nghị chiến lược nhằm nâng cao tỷ lệ nội địa hóa, phát triển ngành công nghiệp hỗ trợ bền vững và nâng cao năng lực cạnh tranh quốc gia; đồng thời hoạch định định hướng phát triển công nghiệp hỗ trợ Việt Nam giai đoạn 2026-2035 và hành động 2026-2030.

Tại diễn đàn, Ban tổ chức đã cung cấp bức tranh chi tiết về bối cảnh kinh tế vĩ mô, khẳng định tầm quan trọng chiến lược của công nghiệp hỗ trợ.

Cụ thể, kinh tế Việt Nam đã đạt cột mốc lịch sử, khi tổng kim ngạch xuất nhập khẩu tính đến ngày 15/11/2025 đã vượt 801 tỷ USD. Trong đó, kim ngạch xuất khẩu đạt 410,28 tỷ USD và nhập khẩu đạt 390,74 tỷ USD, tạo ra mức xuất siêu 19,54 tỷ USD.

Đáng chú ý, các ngành hàng chủ lực ghi nhận mức tăng trưởng cao so với cùng kỳ năm 2024, như: Nhóm máy vi tính, sản phẩm điện tử và linh kiện tăng 48,3%; nhóm máy móc, thiết bị, dụng cụ và phụ tùng tăng 11,7%.

Tuy nhiên, cơ cấu nhập khẩu vẫn cho thấy nhu cầu rất lớn về linh kiện và bán thành phẩm, đơn cử như nhóm máy vi tính, sản phẩm điện tử và linh kiện đạt 6,62 tỷ USD, cùng nhóm máy móc, thiết bị, dụng cụ, phụ tùng đạt 2,59 tỷ USD. Số liệu này chỉ rõ dư địa phát triển của công nghiệp hỗ trợ trong nước còn rất lớn, đồng thời đặt ra yêu cầu phải nâng cao năng lực cung ứng để giảm phụ thuộc vào nhập khẩu và nâng tầm vị thế trong chuỗi cung ứng toàn cầu.

Nhằm khơi thông dư địa phát triển của công nghiệp hỗ trợ, các diễn giả tại diễn đàn tập trung phân tích xu hướng quốc tế và sự dịch chuyển chuỗi cung ứng toàn cầu, đánh giá năng lực doanh nghiệp công nghiệp hỗ trợ Việt Nam, mức độ đáp ứng tiêu chuẩn quốc tế và khả năng tham gia vào mạng lưới cung ứng của các tập đoàn đa quốc gia; đồng thời, trình bày các nghiên cứu về mô hình thành công quốc tế trong phát triển cụm công nghiệp hỗ trợ, đặc biệt từ Nhật Bản, Hàn Quốc, Singapore, để đề xuất các chính sách, cơ chế hỗ trợ phù hợp cho Việt Nam.

Bên cạnh đó, các đại biểu còn thảo luận về rào cản liên quan đến chi phí logistics, kiểm soát chất lượng, đầu tư công nghệ, chuyển đổi số và phát triển nhân lực kỹ thuật.

Diễn đàn còn tập trung đề xuất giải pháp phát triển hệ sinh thái liên kết giữa doanh nghiệp, viện-trường, hiệp hội và cơ quan quản lý, từ đó góp phần phục vụ cho việc kiến tạo định hướng chiến lược quốc gia. Nổi bật, hai phiên tọa đàm chính tại diễn đàn đã tập trung vào giải pháp tham gia chuỗi cung ứng toàn cầu và phát triển mạng lưới liên kết.

Thành phố Hồ Chí Minh triển khai bốn nhóm nhiệm vụ lớn hỗ trợ doanh nghiệp công nghiệp hỗ trợ

Có dư địa lớn để phát triển mạnh mẽ công nghiệp hỗ trợ là Thành phố Hồ Chí Minh sau khi hợp nhất, với tổng diện tích mở rộng lên 6.772,6km² đã tiếp tục khẳng định vai trò đầu tàu kinh tế của cả nước và cả lĩnh vực công nghiệp hỗ trợ. Thành phố cũng là địa phương dẫn đầu cả nước về quy mô vốn FDI còn hiệu lực với gần 141,3 tỷ USD và 19.943 dự án tính đến ngày 31/10/2025. Sự sáp nhập đã tạo ra sự cộng hưởng về chức năng và vai trò vùng, trong đó: khu vực trung tâm đóng vai trò trung tâm tài chính quốc tế, phát triển công nghệ cao, dịch vụ, là đô thị lõi; khu vực phía bắc (Bình Dương cũ) là thủ phủ phát triển công nghiệp công nghệ cao và đổi mới sáng tạo; khu vực phía đông nam (Bà Rịa-Vũng Tàu) phát triển kinh tế biển, du lịch biển, năng lượng sạch và logistics. Với nền tảng này, Thành phố Hồ Chí Minh đã xác định công nghiệp hỗ trợ là một trong những ngành công nghiệp trọng yếu và là trụ cột quan trọng để nâng cao chất lượng tăng trưởng.

Để hỗ trợ doanh nghiệp, Thành phố Hồ Chí Minh hiện đang tập trung triển khai bốn nhóm nhiệm vụ lớn nhằm hỗ trợ cộng đồng doanh nghiệp công nghiệp hỗ trợ, cụ thể: Tiếp tục rà soát, hoàn thiện và vận hành hiệu quả các cơ chế, chính sách hỗ trợ doanh nghiệp công nghiệp hỗ trợ; tăng cường liên kết với các địa phương có thế mạnh về công nghiệp, hình thành mạng lưới sản xuất và cung ứng liên vùng. Đẩy mạnh phát triển các khu, cụm công nghiệp theo hướng chuyên sâu, giúp doanh nghiệp nâng cao năng lực đáp ứng các tiêu chuẩn kỹ thuật khắt khe từ các tập đoàn đa quốc gia. Thúc đẩy đổi mới công nghệ, chuyển đổi số trong doanh nghiệp công nghiệp hỗ trợ; đồng thời phát triển nguồn nhân lực chất lượng cao. Tăng cường kết nối doanh nghiệp trong nước với các tập đoàn quốc tế, các nhà mua hàng lớn thông qua các hoạt động xúc tiến đầu tư, kết nối cung-cầu…

Bà Cao Thị Phi Vân, Phó Giám đốc Trung tâm Xúc tiến Thương mại và Đầu tư Thành phố Hồ Chí Minh cho biết: Trên cơ sở hệ sinh thái công nghiệp được mở rộng sau hợp nhất địa giới hành chính, cùng với việc phát huy nguồn lực của đội ngũ doanh nghiệp năng động, Thành phố định hướng phát triển công nghiệp hỗ trợ theo mô hình “ngành công nghiệp nền tảng”. Định hướng này được kỳ vọng sẽ tạo động lực mới cho tăng trưởng, góp phần nâng cao chất lượng tăng trưởng kinh tế, thu hút dòng vốn đầu tư công nghệ cao và hình thành các chuỗi giá trị mới với hàm lượng giá trị gia tăng lớn, phát triển theo hướng bền vững.

Từ thực tiễn, Phó Giám đốc Trung tâm Xúc tiến Thương mại và Đầu tư Thành phố Hồ Chí Minh Cao Thị Phi Vân khẳng định, với vai trò cơ quan xúc tiến của thành phố, Trung tâm Xúc tiến Thương mại và Đầu tư Thành phố Hồ Chí Minh cam kết tiếp tục đồng hành cùng doanh nghiệp, đóng vai trò là cầu nối thông tin, hỗ trợ xúc tiến, hỗ trợ doanh nghiệp tiếp cận chính sách và mở rộng thị trường. Từ đó, cộng đồng doanh nghiệp cùng các hiệp hội, tổ chức quốc tế, công nghiệp hỗ trợ Việt Nam, đặc biệt là tại Thành phố Hồ Chí Minh sẽ có những bước phát triển mạnh mẽ hơn, đóng góp vào sự tăng trưởng của nền kinh tế.