Thời gian gần đây, địa danh Thiên Phủ, một xã miền núi còn nhiều khó khăn của tỉnh Thanh Hóa xuất hiện nhiều trên các nền tảng mạng xã hội. Không phải bằng những chiến dịch truyền thông quy mô lớn hay những sản phẩm truyền thông được dàn dựng công phu, Thiên Phủ đến với công chúng bằng những video mộc mạc, những giai điệu giản dị, mang hơi thở đời sống thường ngày. Sự chân thực ấy đã tạo nên sức lan tỏa, chạm đến cảm xúc của người xem, khơi gợi sự tò mò về một vùng đất còn chưa được biết đến nhiều trên bản đồ du lịch.
Thay đổi tư duy từ người đứng đầu
Qua các video clip đang được chia sẻ rộng rãi, xã Thiên Phủ hiện lên như một bức tranh đa sắc, hùng vĩ mà yên bình, hoang sơ mà đậm đà bản sắc. Những dãy núi trùng điệp bao bọc bản làng bình yên, mây bảng lảng vờn quanh mái nhà sàn, sắc thổ cẩm rực rỡ trên nếp váy của phụ nữ Thái, Mường… Không gian văn hóa ấy gần như vẫn giữ được vẻ nguyên sơ trước làn sóng đô thị hóa, và điều đó đang trở thành lợi thế cạnh tranh cho Thiên Phủ trong bối cảnh du lịch trải nghiệm, du lịch bản địa đang ngày càng được ưa chuộng.
“Thiên Phủ nép mình bên sườn núi/Khói lam chiều vương bản Thái xa xôi/Nơi đại ngàn ôm ấp những giấc mơ/Núi rừng hùng vĩ, mây trắng lững lờ/ Tiếng khua luống vọng về từ vách đá/Ngô men lá say đắm hồn ta...”. Những câu hát trong ca khúc “Khói lam chiều Thiên Phủ” vang lên như lời tâm tình, thủ thỉ, kể những câu chuyện chan chứa cảm xúc về một vùng đất dấu yêu. Tác giả của ca khúc là Phan Văn Đại, không phải một nghệ sĩ chuyên nghiệp. Nhiều người không khỏi bất ngờ khi biết anh chính là Chủ tịch Ủy ban nhân dân xã Thiên Phủ.
Thực tế cho thấy, dù còn nhiều khó khăn về hạ tầng, giao thông, nhưng Thiên Phủ lại sở hữu những giá trị văn hóa đặc sắc.
Trước đó, anh Đại làm Trưởng phòng Phổ biến pháp luật thuộc Sở Tư pháp tỉnh Thanh Hóa. Bắt đầu từ ngày 1/7/2025 chính thức được nhận nhiệm vụ mới, anh xác định Thiên Phủ như là quê hương thứ hai của mình. Anh nuôi khát vọng đưa Thiên Phủ đến với mọi người, đưa mọi người đến với Thiên Phủ. Đây cũng là điều mong mỏi của nhiều người cho nên ước mong của anh đã nhanh chóng nhận được sự đồng thuận của tập thể lãnh đạo địa phương trong việc tìm kiếm động lực phát triển mới.
Thực tế cho thấy, dù còn nhiều khó khăn về hạ tầng, giao thông, nhưng Thiên Phủ lại sở hữu những giá trị văn hóa đặc sắc: nghề dệt thổ cẩm, ẩm thực truyền thống, các lễ hội dân gian, nếp sống cộng đồng đậm bản sắc. Vấn đề đặt ra là làm thế nào để đánh thức những tài nguyên ấy thành động lực phát triển. Trong bối cảnh đó, chuyển đổi số được lãnh đạo xã Thiên Phủ xác định là một khâu đột phá, một “cánh cửa” mở ra cơ hội mới cho địa phương.
Chủ tịch xã Phan Văn Đại trực tiếp tham gia quản trị các trang mạng xã hội của xã, sáng tác, quay dựng, đăng tải nội dung lên các nền tảng như TikTok, Facebook, Zalo. Từ sự tiên phong đó đã tạo hiệu ứng lan tỏa rộng rãi và truyền cảm hứng đến đội ngũ cán bộ, đảng viên và các tầng lớp nhân dân. Hàng loạt trang thông tin, kênh mạng xã hội được hình thành: từ trang chính thức của chính quyền, các tổ chức đoàn thể, đến những kênh cá nhân như “Thiên Phủ hôm nay”, “Du lịch cộng đồng Thiên Phủ”, “Chợ Mường Khăng”, “Thiên Phủ kết nối yêu thương”…
Mỗi nền tảng là một “cửa sổ” nhỏ, nhưng khi cộng hưởng lại, đã tạo nên một “không gian số” rộng lớn, nơi hình ảnh Thiên Phủ được tái hiện sinh động và đa chiều. Bên cạnh việc đẩy mạnh quảng bá, sự hiện diện trên không gian số mang đến những chuyển biến rõ rệt trong nhận thức của người dân địa phương.
Khơi dậy niềm tự hào, thúc đẩy sự phát triển
Chứng kiến những hình ảnh quen thuộc của bản làng được cộng đồng mạng đón nhận, trân trọng, chính người dân cũng bắt đầu nhìn lại giá trị của những gì mình đang có, từ đó, tạo động lực để mỗi cá nhân nâng cao ý thức gìn giữ và phát huy bản sắc văn hóa. Câu chuyện của anh Hà Văn Vịnh, chủ một homestay tại bản Lở, là một minh chứng sinh động.
Anh cho biết, trước đây, việc đón khách tại bản chủ yếu mang tính tự phát, quy mô nhỏ lẻ, mạnh ai nấy làm. Nhưng từ khi hình ảnh bản làng xuất hiện trên mạng xã hội, lượng khách tìm đến ngày càng tăng, các hộ dân chủ động kết nối nhau, tổ chức việc đón tiếp khách bài bản, cải tạo cơ sở vật chất, đáp ứng tốt hơn nhu cầu của thị trường. Những ngôi nhà sàn truyền thống, những món ăn dân tộc giản dị như cá suối nướng, nếp nương, canh rau chua,… hay việc xuống suối bắt cá bỗng trở thành trải nghiệm hấp dẫn đối với du khách. Niềm vui của anh Vịnh và bà con bản Lở là có thêm sinh kế, thu nhập gia đình được cải thiện, những giá trị văn hóa của dân tộc được đón nhận.
Chị Phùng Thị Hoa vốn lạ lẫm, e dè với việc số hóa nhưng hiện nay cũng đang mạnh dạn tham gia vào “cuộc sống số”. Nhờ có sự hỗ trợ của cán bộ xã và những người trẻ trong việc hướng dẫn kỹ năng, chị đã tự tin thực hiện các clip giới thiệu bản làng, chia sẻ lên các hội nhóm du lịch. Bẽn lẽn khi được gọi là một trong những “đại sứ của bản làng”, chị thổ lộ, mình muốn vẻ đẹp của quê hương mình được nhiều người biết đến. Tương tự, trên trang quảng bá du lịch cộng đồng xã Thiên Phủ, chị Chiêu Lương, một nông dân của xã Thiên Phủ cũng nồng nhiệt mời bạn bè bốn phương về thăm vùng đất xinh đẹp, nơi mình sinh ra và lớn lên.
Việc tận dụng các nền tảng số, huy động sự vào cuộc từ lãnh đạo xã đến các tầng lớp nhân dân đã giúp Thiên Phủ từng bước thu hẹp khoảng cách địa lý, đưa một địa danh vùng sâu, vùng xa ngày càng trở nên gần gũi với công chúng. Trong sự vận động của du lịch hiện đại, khách du lịch có nhu cầu lớn trong việc tìm kiếm những điểm đến mới, được trải nghiệm chân thực, gắn với đời sống bản địa, do đó những giá trị mang đậm văn hóa vùng miền là “tài nguyên mềm” giàu tiềm năng, cần được phát huy. Khi được “kích hoạt” qua không gian số, những giá trị ấy được bảo tồn, tỏa rộng và từng bước chuyển hóa thành nguồn lực phát triển kinh tế-xã hội.
Sự khởi sắc hiện nay ở xã Thiên Phủ cũng đặt ra những yêu cầu mới. Để phát triển bền vững, địa phương không thể chỉ dừng lại ở việc quảng bá, mà cần tiếp tục đầu tư đồng bộ: từ hạ tầng giao thông, cơ sở lưu trú, đến nâng cao chất lượng dịch vụ và đào tạo nguồn nhân lực. Việc xây dựng sản phẩm du lịch bài bản, gắn với bảo tồn văn hóa, cũng là một bài toán cần được tính toán kỹ lưỡng, tránh nguy cơ phát triển nóng thiếu sự kiểm soát, làm mai một bản sắc.
Hiện tại Thiên Phủ chưa phải là một điểm sáng trên bản đồ du lịch quốc gia, nhưng những gì đang diễn ra ở đây cho thấy một hướng đi rõ ràng và giàu triển vọng, phù hợp với định hướng của Đảng, Nhà nước. Điều trân quý nhất mà Thiên Phủ đang làm được chính là khơi dậy niềm tin vào một hướng phát triển dựa trên nội lực. Chính quyền dám đổi mới và dẫn dắt bằng hành động cụ thể, người dân tự tin vào giá trị của mình, thì dù xuất phát điểm vẫn còn nhiều khó khăn, con đường phía trước chắc chắn sẽ mở ra những cơ hội rộng lớn. Từ những “tín hiệu số” gửi gắm lên không gian mạng, người dân nơi đây ước mong trong thời gian không xa, mảnh đất bình yên, trữ tình này sẽ trở thành điểm hẹn yêu thích của du khách gần xa.
