Về Cao Bồ thăm vùng chè Shan tuyết Di sản Việt Nam, học người Dao làm trà

Quần thể cây chè Shan tuyết cổ thụ tại thôn Lùng Tao, xã Cao Bồ, tỉnh Tuyên Quang là sinh kế gắn với người dân địa phương từ bao đời nay. Cùng với sự phát triển của du lịch cộng đồng, những người làm du lịch trẻ tại thôn Lùng Tao đang đưa trải nghiệm văn hóa trà của người Dao vào các tour khám phá Cao Bồ.

ndo_tr_1790149052449-1941723081044171965-205026454204821143-d68dc07dffa71ee3fdbd055ba09266f6.jpg
Nằm trong vùng đệm Khu bảo tồn thiên nhiên Tây Côn Lĩnh, thôn Lùng Tao (xã Cao Bồ, tỉnh Tuyên Quang) hiện lên như một bức tranh thiên nhiên nguyên sơ, yên bình, giản dị. Từ năm 2009, thôn Lùng Tao đã phát triển du lịch cộng đồng. Không ồn ào, náo nhiệt, nơi đây chinh phục du khách bằng vẻ đẹp hài hòa của thiên nhiên, bằng nhịp sống chậm rãi và đặc biệt là bằng bản sắc văn hóa cộng đồng của đồng bào dân tộc Dao áo dài được gìn giữ qua nhiều thế hệ.
ndo_tr_1789102277601-5784919776457976839-g9072542664822808999-6657fba7e2d224dfe384a6b24ece195b.jpg
Xã Cao Bồ hiện nay có hơn 820ha chè Shan tuyết. Năm 2015, Hội Bảo vệ thiên nhiên và môi trường Việt Nam đã trao bằng công nhận cây Di sản Việt Nam cho quần thể 220 cây chè Shan tuyết cổ thụ tiêu biểu đại diện cho vùng chè Cao Bồ (trước sáp nhập thuộc huyện Vị Xuyên, tỉnh Hà Giang). Việc công nhận góp phần ghi nhận giá trị sinh học, văn hóa và lịch sử của quần thể chè cổ thụ gắn với đời sống cộng đồng người Dao ở Cao Bồ.
ndo_tr_1789102907172-3756076466478047343-g9072542664822808999-cec6502587f6e8f0d99d58e1333e4450.jpg
Cây chè Shan tuyết ở Cao Bồ sinh trưởng trên núi cao, tạo nên những đặc điểm riêng chất lượng và hương vị đặc trưng. Khác với những luống chè thấp ngang thắt lưng ở vùng trung du, cây chè Shan tuyết ở đây phát triển thành những thân cây lớn, người dân phải trèo lên cành để hái từng búp non.
ndo_tr_1789102907526-3756076466478047343-g9072542664822808999-694bb053796106c7dd7b056076566598.jpg
Người dân địa phương thường ưu tiên thu hoạch chè vào những ngày nắng ráo để búp chè đạt chất lượng và hương vị tốt nhất. Người dân thường phải xuất phát từ mờ sáng, mang theo bữa trưa và cần mẫn hái những búp chè 1 tôm 1 lá hoặc 1 tôm 2 lá để kịp mang về phơi sao trong ngày.
ndo_tr_1789102277680-5784919776457976839-g9072542664822808999-85d39d2cb2ccab638dffc7cf11e14c05.jpg
Những cây chè cổ thụ ở Cao Bồ với chi chít quả trên cành. Khi non quả có màu xanh, khi già quả sẽ chuyển sang màu nâu, tự nứt ra để hạt bắn ra ngoài và mọc lên những cây non.
ndo_tr_1789102934431-3756076466478047343-g9072542664822808999-22d0aba993f9852a763870171be7abaf.jpg
Thân cây trà Shan tuyết cổ thụ rêu phong, xù xì, đường kính lớn một người ôm không xuể.
ndo_tr_1789102907336-3756076466478047343-g9072542664822808999-556ae59f5bd7855f4472617f8d65cc78.jpg
Tại xã Cao Bồ có hơn 95% người dân là đồng bào dân tộc Dao sinh sống. Đồng bào dân tộc Dao nơi đây gắn bó với cây chè từ nhiều đời nay, cây chè đã mang lại việc làm, thu nhập ổn định cho người dân địa phương.
ndo_tr_ok.jpg
Cháng Thị Bích - cô gái dân tộc Dao áo dài sinh ra và lớn lên tại thôn Lùng Tao, xã Cao Bồ. Sau khi tốt nghiệp cao đẳng Dược và đi làm vài năm ở thành phố, Bích tham gia một chương trình nâng cao năng lực cho thanh niên miền núi và quyết định rời thành phố trở về quê hương để xây dựng thương hiệu trà thủ công của gia đình kết hợp làm du lịch cộng đồng.
ndo_tr_1789102907024-3756076466478047343-g9072542664822808999-b812efda077ebff6093c50e14f38ef8d.jpg
Bắt đầu chính thức làm du lịch từ đầu năm 2024, Bích tập trung vào thiết kế các tour du lịch như trekking rừng già Tây Côn Lĩnh, hái chè Shan tuyết cổ thụ, thực hành chế biến chè thủ công. Theo Bích, từ khi tổ chức các tour trải nghiệm, cô đã đón các du khách đến từ Nhật, Thụy Sĩ, Pháp, Anh, Mỹ, Australia... tới để tìm hiểu về cây chè Shan tuyết và tham gia các công đoạn chế biến trà. (Trong ảnh: Bích giới thiệu về những cây chè Shan tuyết cổ thụ cho hai du khách Italia đặt tour tìm hiểu về cây chè Cao Bồ.)
ndo_tr_1790149051883-1941723081044171965-205026454204821143-cee05a1cad8678437f271b6204b6b217.jpg
Ông Marco Buscemi, du khách đến từ Italia cho biết, ông vô tình nghe một podcast về cây trà Shan tuyết cổ thụ ở Cao Bồ và đã đến tận nơi để nhìn tận mắt, sờ tận tay những gốc trà Shan Tuyết cổ thụ. ''Trước đây chúng tôi nghĩ cây chè chỉ có nhiều ở Trung Quốc, Ấn Độ hoặc Sri Lanka. Tôi thực sự ngạc nhiên khi tận mắt nhìn thấy những cây chè cổ thụ hàng trăm năm tuổi này tại Việt Nam. Khi tới Cao Bồ, chúng tôi đã biết Việt Nam có những loại trà rất ngon''. (Trong ảnh: Ông Marco Buscemi đang chụp ảnh cho người bạn đồng hành để lưu lại kỷ niệm dưới tán một cây chè Shan tuyết cổ thụ cao gần 5m).
1920x1080-308.jpg
Du khách yêu trà khi lưu trú tại thôn Lùng Tao có thể thưởng thức những chén trà đặc sản ngay bên bếp lửa các homestay, hay bên hiên nhà sàn với view núi đồi và ruộng bậc thang, thác nước. Du khách cũng có thể đi thăm các xưởng sản xuất trà và phòng trà của người Dao bản địa tại Cao Bồ như Mây Trà Shan hay Lý Trà Cổ.
ndo_tr_1920x1080-3.jpg
Du khách cũng có thể tham quan các xưởng sản xuất chè tại địa phương - nơi đóng vai trò đầu mối thu mua búp chè tươi cho các hộ dân trong bản và chế biến thành các loại trà khác nhau như bạch trà, trà vàng (trà Phổ Nhĩ sống), hồng trà (trà đen), trà nhồi ống tre, trà quýt Shan tuyết, cũng như khai thác các dòng trà tự nhiên quý hiếm trên núi cao như Trà Tiên và Trà Móng Rồng.
ndo_tr_1.jpg
Cháng Thị Bích cho biết, vào vụ sản xuất trà, nhiều du khách nước ngoài đã dành nhiều thời gian ở lại thôn Lùng Tao để tự mình tham gia tất cả các công đoạn sản xuất, học cách tạo ra một mẻ trà đúng chuẩn theo phương thức cổ truyền của người Dao. (Ảnh NVCC)
ndo_tr_2.jpg
Từ những gốc chè cổ thụ trên sườn núi đến chén trà bên bếp lửa, câu chuyện ở Lùng Tao không chỉ là câu chuyện về một sản phẩm nông nghiệp. Đó còn là cách những người trẻ dân tộc Dao áo dài đang tìm một sinh kế mới từ chính di sản của quê hương.

Có thể bạn quan tâm

Hoàng hôn trên đảo Bé, Lý Sơn. (Ảnh: TRẦN THÀNH)

Gìn giữ, lan tỏa không gian xanh biển, đảo

Đặc khu Lý Sơn (Quảng Ngãi) có nhiều lớp giá trị được bồi đắp từ thiên nhiên và đời sống cư dân qua thời gian. Dấu tích của núi lửa, nét đặc trưng của những cánh đồng tỏi, không gian biển và hệ sinh thái quanh đảo tạo nên diện mạo riêng, đồng thời cũng mở ra những khả năng phát triển du lịch.

Đến Bắc Hoa, Bắc Ninh, du khách như bước vào không gian văn hóa lưu giữ vẹn nguyên bản sắc của đồng bào dân tộc Nùng. (Ảnh: TTXVN)

Bộ tiêu chí "Điểm đến du lịch nông thôn bền vững": Nâng tầm giá trị điểm đến

Việc xây dựng Bộ tiêu chí "Điểm đến du lịch nông thôn bền vững" được xem là công cụ đo lường cấp thiết, giúp các địa phương xác định đúng thực trạng của từng điểm đến, chuẩn hóa chất lượng quản trị và mở ra lộ trình cụ thể cho phát triển xanh. Qua đó, góp phần tạo sinh kế, nâng cao thu nhập cho người dân bản địa.

Các tháng cuối năm thích hợp cho những chuyến đi thuyền ngắm cảnh, khám phá lòng hồ sông Đà. (Ảnh: Q.HOA)

Mùa thu nơi "vịnh xanh" Tủa Thàng

Khoảng tháng 9, tháng 10, khi tiết trời vào thu, vùng cao Tủa Thàng (Điện Biên) cũng khoác lên mình sắc màu trong trẻo, dịu dàng của núi rừng và mặt nước sông Đà. Lòng hồ xanh biêng biếc, những hòn đảo nhỏ xen giữa trùng điệp núi non, cùng cầu treo Pa Phông rực rỡ tạo nên khung cảnh như tranh vẽ, mời gọi những bước chân xê dịch.

Các hoạt động văn hóa được tổ chức tại Làng Văn hóa các dân tộc Việt Nam. (Ảnh: KHÔI MINH)

Điều chỉnh thời gian tổ chức Festival Thu Hà Nội 2026

Festival Thu Hà Nội năm 2026 với chủ đề “Thu Hà Nội-Hành trình cảm xúc” sẽ được tổ chức từ ngày 16 đến 18/10/2026, thay cho thời gian dự tính từ ngày 25 đến 27/9. Việc điều chỉnh nhằm bảo đảm tiến độ, chất lượng và yêu cầu tổ chức sự kiện, đồng thời tạo điểm nhấn quảng bá hình ảnh Hà Nội trong mùa thu.

Du lịch chăm sóc sức khỏe đang từng bước trở thành phân khúc có giá trị gia tăng cao, kéo dài thời gian lưu trú của khách quốc tế khi đến Việt Nam. (Ảnh: TTXVN)

Kiến tạo hệ sinh thái du lịch chăm sóc sức khỏe tại Việt Nam

Đề án "Phát triển du lịch chăm sóc sức khỏe ở Việt Nam đến năm 2030" nhằm từng bước hình thành nền tảng du lịch chăm sóc sức khỏe theo hướng chuyên nghiệp, có sản phẩm đặc trưng, dịch vụ chất lượng và chuỗi liên kết bền vững. Từ đó, hướng tới trở thành sản phẩm chủ đạo, mang giá trị gia tăng cao của ngành du lịch Việt.

Du lịch Việt Nam cần có những "sếu đầu đàn" đủ mạnh để dẫn dắt sản phẩm, thị trường, góp phần xác lập vị thế du lịch quốc gia. (Ảnh: QUANG NGHĨA)

Bài toán 15 “sếu đầu đàn” và sức bật du lịch Việt

Nghị quyết 26-NQ/TW đặt mục tiêu đến năm 2030, hình thành 15 tập đoàn, tổng công ty du lịch có thương hiệu mạnh và sức cạnh tranh quốc tế. Đây không đơn thuần là chỉ tiêu về số lượng, mà còn nhằm tạo ra những “sếu đầu đàn” đủ sức dẫn dắt sản phẩm, thị trường, góp phần xác lập vị thế du lịch Việt Nam trên bản đồ du lịch thế giới.

Gian hàng Việt Nam tại Triển lãm Du lịch Trung Quốc-ASEAN lần thứ 23 diễn ra từ ngày 19-21/9 vừa qua ở Quế Lâm, Quảng Tây, Trung Quốc. (Ảnh: TITC)

Mở ra chương mới trong hợp tác du lịch Việt Nam-Trung Quốc

Năm hợp tác du lịch Việt Nam-Trung Quốc 2026-2027 đã mở ra một giai đoạn mới với nhiều cơ hội lớn. Song song với việc mở rộng tour, tuyến, phát triển sản phẩm mới, Việt Nam mong muốn tăng cường kết nối hàng không, đường bộ và đường sắt. Từ đó, đẩy mạnh giao lưu văn hóa, tăng cường trao đổi khách hai chiều.

Du khách tham quan Di tích quốc gia đặc biệt Văn Miếu-Quốc Tử Giám (Hà Nội). (Ảnh: TRẦN HẢI)

Cơ hội bứt phá của du lịch Việt Nam

Trước yêu cầu “Tái cơ cấu ngành du lịch, chuyển mạnh mô hình phát triển từ số lượng sang chất lượng, thông minh, xanh, sáng tạo” theo quan điểm chỉ đạo tại Nghị quyết số 26-NQ/TW, ngành du lịch nước ta cần tăng cường liên kết, xác định đúng thị trường và sản phẩm để thu hút dòng khách chất lượng cao. 

Các tiết mục biểu diễn tại Festival Thăng Long-Hà Nội năm 2026 cho thấy sức hấp dẫn của việc phát huy chất liệu di sản thông qua sáng tạo và trải nghiệm văn hóa. (Ảnh: Ban Tổ chức)

Festival Thăng Long-Hà Nội 2026: Để di sản tiếp tục được trao truyền và sáng tạo

Từ Hoàng thành Thăng Long, làng gốm Bát Tràng đến hồ Hoàn Kiếm, Festival Thăng Long-Hà Nội 2026 đã kết nối di sản, nghệ thuật với đời sống đương đại. Hơn 16 hoạt động đặc sắc diễn ra, thu hút khoảng 250 nghìn lượt khách với sự tham gia của hơn 3.000 nghệ sĩ, diễn viên, 100 nghệ nhân, cùng các đoàn nghệ thuật trong và ngoài nước.

Hậu trường MV “Lá ngọc cành vàng” của ca nương Kiều Anh. (Ảnh: Antiantiart)

Nghị quyết số 26-NQ/TW: Đòn bẩy phát triển du lịch từ các ngành công nghiệp văn hóa

Từ bộ phim Hộ linh tráng sĩ, đến MV Come My Way hay MV Lá ngọc cành vàng, có thể thấy địa điểm được lựa chọn cho một MV, một bộ phim hay một lễ hội không đơn thuần là câu chuyện của bối cảnh. Đằng sau mỗi lựa chọn không gian là cách một sản phẩm văn hóa được kết nối với một vùng đất và những bản sắc riêng biệt.

Vẻ đẹp của Đại Nội Huế, một phần trong Quần thể di tích Cố đô Huế, mang đậm dấu ấn văn hóa, lịch sử, kiến trúc của triều đại nhà Nguyễn. Nơi đây được tổ chức UNESCO công nhận là di sản văn hóa thế giới vào năm 1993. (Ảnh: THẾ ĐẠI)

Sức hút của du lịch di sản: Đi để khám phá câu chuyện đằng sau mỗi điểm đến

Ngày nay, cách du khách lên kế hoạch cho các chuyến đi khám phá văn hóa tại Việt Nam đã có sự thay đổi không nhỏ. Du khách không chỉ tìm kiếm những điểm đến di sản, mà còn quan tâm tới cách thức để trải nghiệm thông qua các tour có hướng dẫn, chương trình biểu diễn văn hóa, cảnh quan địa phương và các di tích lịch sử.

Khách du lịch đến Thủ đô Hà Nội vào dịp Tết. (Ảnh: THÀNH ĐẠT)

Du lịch Việt nỗ lực giữ vững quy mô, tốc độ tăng trưởng top đầu Đông Nam Á

Thực hiện Quy hoạch hệ thống du lịch thời kỳ 2021-2030, tầm nhìn đến năm 2045, theo Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch, Việt Nam đặt mục tiêu đón 45-50 triệu lượt khách quốc tế, 160 triệu lượt khách nội địa vào năm 2030. Tổng thu từ khách du lịch đạt 80-90 tỷ USD, đóng góp trực tiếp 10-12% GDP cho đất nước. 

Công viên đá Núi Chúa kỳ thú dưới nắng chiều.

[Ảnh] Công viên đá Núi Chúa: "Bảo tàng địa mạo" triệu năm bên bờ biển Khánh Hòa

Nằm tĩnh lặng trong ranh giới Vườn Quốc gia Núi Chúa, Công viên đá Núi Chúa là một trong những điểm đến hoang sơ và kỳ vĩ bậc nhất Ninh Thuận (cũ). Trải qua hàng triệu năm kiến tạo địa chất, hàng vạn khối đá đã bị phong hóa, bào mòn thành những hình thù độc đáo, xếp chồng lên nhau vươn dài ra sát mép sóng.

Khách hàng trải nghiệm thanh toán QR xuyên biên giới. (Ảnh: HOÀNG TRANG)

Kết nối thanh toán, nâng trải nghiệm du lịch

Sự thay đổi trong cách lựa chọn điểm đến và sử dụng dịch vụ của du khách Trung Quốc đang đặt ra yêu cầu mới đối với du lịch Việt Nam. Bên cạnh sức hấp dẫn của cảnh quan, ẩm thực và văn hóa bản địa, khả năng thanh toán thuận tiện trở thành một mắt xích góp phần hoàn thiện trải nghiệm, mở rộng cơ hội kinh doanh cho doanh nghiệp.

Quang cảnh hội nghị. (Ảnh: CÔNG LÝ)

Nâng cao hiệu quả chính sách hỗ trợ phát triển du lịch cộng đồng trong đồng bào dân tộc thiểu số ở Đắk Lắk

Chính sách hỗ trợ phát triển du lịch cộng đồng trong vùng đồng bào dân tộc thiểu số đã tạo được những kết quả bước đầu, hình thành một số mô hình, cải thiện điều kiện phục vụ khách du lịch, tạo thêm việc làm, tăng thu nhập và phát huy vai trò chủ thể của cộng đồng trong phát triển du lịch gắn với bảo tồn văn hóa dân tộc.