Doanh nghiệp lữ hành cần phát huy vai trò dẫn dắt dòng khách, liên kết chuỗi giá trị, góp phần nâng cao sức cạnh tranh của du lịch Việt Nam.
Lữ hành dẫn nhịp thị trường
Trong cuộc cạnh tranh thu hút khách quốc tế, lợi thế của du lịch Việt Nam không chỉ nằm ở tài nguyên, mà còn ở năng lực chuyển hóa tài nguyên thành những trải nghiệm đặc sắc, tạo giá trị kinh tế, văn hóa và xã hội bền vững. Trong đó, doanh nghiệp lữ hành giữ vai trò kết nối thị trường, sản phẩm, điểm đến và cộng đồng.
Phó Chủ tịch Thường trực Hiệp hội Du lịch Việt Nam Cao Thị Ngọc Lan cho rằng, doanh nghiệp lữ hành không chỉ bán tour mà còn cần phải nắm bắt nhu cầu, thiết kế sản phẩm, kết nối dịch vụ, tổ chức dòng khách, xử lý rủi ro và góp phần định hình hình ảnh điểm đến. “Một điểm đến dù có tài nguyên hấp dẫn đến đâu, nếu không được chuyển hóa thành sản phẩm phù hợp, phân phối qua các kênh hiệu quả và có sự liên kết giữa hàng không, lưu trú, vận chuyển, hướng dẫn, điểm tham quan và truyền thông thì vẫn khó tạo ra tăng trưởng bền vững”, bà Lan nhấn mạnh.
Theo Cục Du lịch Quốc gia Việt Nam, tính đến ngày 15/8/2026, cả nước có 4.673 doanh nghiệp lữ hành quốc tế. Trong 8 tháng đầu năm, Cục đã giải quyết 821 hồ sơ kinh doanh dịch vụ lữ hành quốc tế, trong đó cấp mới 404 giấy phép và thu hồi 181 giấy phép. Những số liệu này cho thấy thị trường lữ hành tiếp tục có sự vận động, với sự gia nhập của các doanh nghiệp mới cùng quá trình điều chỉnh, sàng lọc. Trong bối cảnh đó, năng lực và uy tín là những yếu tố quan trọng đối với khả năng duy trì hoạt động và phát triển bền vững của doanh nghiệp.
Tiến sĩ Nguyễn Anh Tuấn, Viện trưởng Kinh tế Du lịch nhận định, du khách ngày nay không chỉ lựa chọn điểm đến mà còn quan tâm đến sự an tâm, thuận tiện, chất lượng trải nghiệm và câu chuyện khác biệt của hành trình. Điều này đòi hỏi ngành du lịch phải chuyển từ tư duy “có gì bán nấy” sang tư duy thị trường cần gì, Việt Nam có thể thiết kế gì, liên kết nào giúp sản phẩm bán và giữ được chất lượng. Trong tiến trình ấy, doanh nghiệp lữ hành phải được đặt ở vị trí trung tâm của quá trình chuyển hóa từ nhu cầu thị trường thành sản phẩm, từ sản phẩm thành trải nghiệm và từ trải nghiệm thành sự quay trở lại của du khách.
Nâng tầm lữ hành trong kỷ nguyên mới
Theo bà Đoàn Thanh Trà, Phó Tổng Giám đốc Công ty Lữ hành Saigontourist, trong bối cảnh mới, doanh nghiệp lữ hành cần phải nâng cao năng lực tổ chức và phục vụ từng dòng khách. Khách cao cấp cần sự riêng tư, dịch vụ tinh tế, trải nghiệm khác biệt và khả năng xử lý phát sinh nhanh; khách trẻ, đi theo nhóm nhỏ ưu tiên sản phẩm linh hoạt, giàu trải nghiệm bản địa; trong khi khách tàu biển đòi hỏi chương trình gọn, đúng giờ, vận hành chặt chẽ, an toàn và có điểm nhấn. Vì vậy, thiết kế sản phẩm lữ hành không nên bắt đầu từ việc “đưa khách đến những điểm nào”, mà từ việc xác định rõ dòng khách, nhu cầu, khả năng chi tiêu, kênh tiếp cận và những điểm đến phù hợp nhất.
Cũng theo bà Trà, trong thời đại số, doanh nghiệp lữ hành không thể chỉ dựa vào kênh bán hàng B2B (Business-to-Business), mà cần phát triển B2C (Business-to-Consumer), trực tiếp tiếp cận khách hàng qua website, mạng xã hội, nền tảng trực tuyến, email marketing, quảng cáo số, video ngắn... Khi du khách ngày càng có xu hướng tìm hiểu, so sánh và đặt dịch vụ trực tuyến, B2C không chỉ mở rộng kênh bán hàng mà còn giúp doanh nghiệp nắm bắt nhu cầu, thử nghiệm sản phẩm, tiếp nhận phản hồi và cá nhân hóa dịch vụ hiệu quả hơn.
Đáng chú ý, khi chuyển đổi xanh và chuyển đổi số được xác định là hai trụ cột phát triển du lịch, doanh nghiệp lữ hành cần chủ động đưa tiêu chí xanh vào thiết kế sản phẩm, vận hành; đồng thời khai thác dữ liệu, công nghệ và trí tuệ nhân tạo để phân tích thị trường.
Ông Phùng Quang Thắng, Phó Chủ tịch Liên chi hội Lữ hành Việt Nam, Chủ tịch Liên Chi hội Du lịch Xanh Việt Nam cho rằng, phát triển du lịch xanh cần được cụ thể hóa bằng bộ tiêu chí, quy trình đánh giá, cơ chế công nhận và hệ thống giám sát. Với doanh nghiệp, đầu tư xanh không chỉ là chi phí mà còn là đầu tư cho năng lực cạnh tranh, uy tín thương hiệu và khả năng tiếp cận các thị trường giá trị cao. Cùng với đó, việc phân tích dữ liệu khách hàng từ phản hồi trực tuyến, hành vi đặt dịch vụ và xu hướng tìm kiếm sẽ giúp doanh nghiệp điều chỉnh sản phẩm, chuyển từ xúc tiến theo cảm tính sang dựa trên dữ liệu và thị trường, hướng tới đúng khách hàng, sản phẩm và thời điểm.
Trong giai đoạn mới, vai trò của doanh nghiệp lữ hành cần được nhìn nhận đầy đủ hơn: Không chỉ đưa khách đến điểm đến mà còn cần phải nắm bắt thị trường, kết nối nguồn lực và tổ chức dòng khách thông qua sản phẩm. Để phát huy vai trò đó, cần một hệ sinh thái hỗ trợ đồng bộ từ thể chế, hạ tầng, môi trường kinh doanh đến sự phối hợp giữa điểm đến, hàng không, vận chuyển, lưu trú và cộng đồng. Đây cũng là tinh thần Nghị quyết 26-NQ/TW khi xác định phát triển du lịch là nhiệm vụ của cả hệ thống chính trị, doanh nghiệp là lực lượng tiên phong, Nhân dân là chủ thể tham gia và thụ hưởng. Sự phối hợp đồng bộ giữa các chủ thể sẽ tạo nền tảng để du lịch Việt Nam nâng cao giá trị gia tăng, sức lan tỏa và năng lực cạnh tranh bền vững.
