Nếu chuyển đổi số có thể hiểu là tích hợp, áp dụng công nghệ số để tăng cường hiệu quả quản lý, kinh doanh, thì chuyển đổi xanh chính là những nỗ lực nhằm đạt đến sự phát triển lâu bền, có trách nhiệm với môi trường và xã hội.
Chiến lược phát triển du lịch Việt Nam đến năm 2030 vừa khẳng định phải “phát triển du lịch bền vững và bao trùm trên nền tảng tăng trưởng xanh”, vừa nhấn mạnh cần “phát triển du lịch theo hướng chuyên nghiệp, chất lượng, hiệu quả; đẩy mạnh ứng dụng những thành tựu của cuộc cách mạng công nghiệp 4.0”. Công điện số 34/CĐ-TTg của Thủ tướng Chính phủ về việc thúc đẩy phát triển du lịch, bảo đảm thực hiện tốc độ tăng trưởng kinh tế hai con số, cũng đặc biệt nhấn mạnh nhiệm vụ đẩy nhanh chuyển đổi số, chuyển đổi xanh trong phát triển du lịch…
Mới đây, Chương trình Đại hội đồng Tổ chức Xúc tiến Du lịch các Thành phố toàn cầu lần thứ 12 (TPO 2025) và Diễn đàn Du lịch cấp cao vừa diễn ra trong khuôn khổ Hội chợ Du lịch Quốc tế Thành phố Hồ Chí Minh-ITE HCMC 2025 đều chọn chủ đề “Định hình tương lai ngành du lịch: Hướng tới chuyển đổi số và chuyển đổi xanh”.
Theo Phó Thủ tướng Mai Văn Chính, trong kỷ nguyên số và phát triển bền vững, cần nhận thức sâu sắc rằng chuyển đổi số và chuyển đổi xanh không phải hai con đường song song tách biệt, mà là “chìa khóa vàng”, hai “trụ cột chiến lược” đồng hành, bổ sung, tạo nên sức mạnh tổng hợp để kiến tạo phát triển du lịch bền vững, hiện đại, nhân văn và có bản sắc văn hóa.
Đồng quan điểm, Bộ trưởng Văn hóa, Thể thao và Du lịch Nguyễn Văn Hùng cũng khẳng định: Chuyển đổi số và chuyển đổi xanh trong du lịch chính là chiến lược hành động mang tính tất yếu đối với mọi quốc gia, trong đó có Việt Nam.
Thời gian qua, nhiều địa phương, điểm đến, doanh nghiệp du lịch Việt Nam đã chủ động ứng dụng công nghệ số, công nghệ xanh trong kinh doanh du lịch, phát triển du lịch thông minh, từ đó hình thành những mô hình điểm đến, sản phẩm du lịch mới hấp dẫn, thân thiện với môi trường. Những chiến dịch như giảm rác thải nhựa trong hoạt động du lịch, hỗ trợ doanh nghiệp ứng dụng công nghệ số trong quản lý, vận hành, xúc tiến quảng bá du lịch đã được triển khai trên quy mô lớn. Ngày càng nhiều tour du lịch xanh, khách sạn thông minh, những doanh nghiệp, điểm đến được cấp chứng nhận bền vững…
Tuy nhiên, theo các chuyên gia, để có những bước tiến dài và xa hơn trong chuyển đổi số và chuyển đổi xanh, du lịch Việt Nam cần vượt qua nhiều thách thức với hệ thống giải pháp toàn diện và đồng bộ. Chủ tịch Liên Chi hội Du lịch Xanh Việt Nam Phùng Quang Thắng nhận định, cả chuyển đổi xanh và chuyển đổi số đều cần chi phí đầu tư ban đầu cho công nghệ và hạ tầng liên quan. Đây là xu hướng không thể phủ nhận, nên đòi hỏi sự vào cuộc của tất cả các bên. Nhà nước đóng vai trò định hướng nhưng doanh nghiệp phải là lực lượng tiên phong, cùng với đó là sự hưởng ứng của cộng đồng địa phương.
Bên cạnh các chính sách ưu đãi về thuế, vốn, cần vận động được đông đảo doanh nghiệp tham gia để tạo nhu cầu lớn về chuyển đổi xanh, từ đó kích thích thị trường sản xuất, giúp hạ giá thành vật liệu xanh, giảm tải chi phí đầu tư. Ông Thắng cũng lưu ý chuyển đổi xanh không chỉ dừng ở bảo vệ môi trường mà phải gắn với bảo tồn, phát huy giá trị văn hóa và mang lại lợi ích thiết thực cho cộng đồng…
Nhấn mạnh đây là xu hướng không thể đảo ngược, Phó Cục trưởng Cục Du lịch Quốc gia Việt Nam Phạm Văn Thủy cho biết, một nền tảng số dùng chung cho ngành du lịch đang được xây dựng để các doanh nghiệp có thể dễ dàng khai thác dữ liệu số cho quảng bá, xúc tiến du lịch, cũng như du khách có thể dễ dàng tìm kiếm những thông tin về du lịch Việt Nam…
Liên quan chuyển đổi xanh, ông Phạm Văn Thủy nhận định nước ta có nhiều tài nguyên về du lịch xanh, cần tăng cường xây dựng nhiều sản phẩm du lịch xanh theo mong muốn của thị trường để hấp dẫn du khách.
Vừa qua, phát biểu chỉ đạo tại Diễn đàn Du lịch cấp cao “Định hình tương lai ngành du lịch: Hướng tới chuyển đổi số và chuyển đổi xanh”, Phó Thủ tướng Chính phủ Mai Văn Chính đã khẳng định, cần mạnh mẽ chuyển đổi mô hình tăng trưởng, lấy chuyển đổi số làm động lực để nâng cao chất lượng dịch vụ, trải nghiệm du khách và hiệu quả quản lý; chuyển đổi xanh là nền tảng để xây dựng một ngành du lịch hài hòa với thiên nhiên, có trách nhiệm với cộng đồng và môi trường.
Phó Thủ tướng cũng chia sẻ một số định hướng lớn, bao gồm việc tiếp tục hoàn thiện thể chế, đổi mới tư duy về phát triển du lịch, chuyển từ tư duy “tăng trưởng bằng mọi giá” sang tư duy “phát triển bền vững”; tăng cường hành động và mở rộng hợp tác quốc tế theo hướng chuyển đổi số, chuyển đổi xanh; nghiên cứu xây dựng một bộ nguyên tắc về du lịch số và du lịch xanh, khuyến khích các quốc gia và doanh nghiệp áp dụng; đẩy mạnh liên kết vùng và liên kết ngành, từ đó hình thành những sản phẩm đặc trưng, độc đáo, có chiều sâu và sức cạnh tranh cao; đầu tư mạnh mẽ vào phát triển nguồn nhân lực; nghiên cứu bổ sung các cơ chế, chính sách phù hợp, khuyến khích doanh nghiệp đầu tư, phát triển các mô hình kinh doanh du lịch hiệu quả, ưu tiên mô hình du lịch số và du lịch xanh…
