Kinh tế Việt Nam phục hồi và tăng trưởng ấn tượng

Trong năm 2022, Việt Nam có sự phục hồi và tăng trưởng ấn tượng, đi ngược lại xu hướng đình trệ diễn ra tại nhiều nước trên thế giới. Tỷ lệ lạm phát dự kiến cho cả năm nay cũng thấp hơn con số mục tiêu 4% của Ngân hàng Nhà nước. Tuy nhiên, do những bất ổn vĩ mô trên toàn cầu cùng một số bất cập hiện nay trong thị trường bất động sản, trái phiếu… Ngân hàng Phát triển châu Á đã có một số điều chỉnh giảm nhẹ với tăng trưởng GDP của Việt Nam trong năm 2023.
Lượng khách du lịch quốc tế tăng dần từ đầu năm 2022. Ảnh: NGUYỆT ANH
Lượng khách du lịch quốc tế tăng dần từ đầu năm 2022. Ảnh: NGUYỆT ANH

Trong thông tin cập nhật hằng quý vừa ban hành vào tháng 12/2022, Ngân hàng Phát triển châu Á (ADB) đã công bố Bản bổ sung Triển vọng phát triển châu Á 2022 với các dự báo tăng trưởng được điều chỉnh cho Việt Nam. Đối với năm 2022, ADB đã điều chỉnh dự đoán triển vọng tăng trưởng của Việt Nam lên 7,5% khi năm nay sắp kết thúc. Tuy nhiên, đối với năm 2023, ADB đã cắt giảm dự báo tăng trưởng xuống còn 6,3%. Con số này giảm so với ước tính tháng 9, khi ADB cho rằng, Việt Nam có thể đạt mức tăng trưởng gần 6,7% trong năm tới. Điều này vẫn khiến Việt Nam trở thành nền kinh tế phát triển nhanh nhất Đông Nam Á vào năm 2023.

Dự báo GDP cho cả năm 2022 của Việt Nam được ADB điều chỉnh tăng do một số yếu tố liên quan chi tiêu tiêu dùng, du lịch đang dần phục hồi và xuất khẩu tăng trưởng mạnh. Theo báo cáo của ADB, cải thiện khả năng di chuyển là “chìa khóa” cho sự phục hồi kinh tế của Việt Nam. Khi những hạn chế cuối cùng về Covid-19 ở Việt Nam được dỡ bỏ vào đầu năm, người dân đã khôi phục thói quen mua sắm. Năm 2022 ghi nhận mức chi tiêu tiêu dùng mạnh mẽ, với doanh số bán lẻ tăng 17% so với cùng kỳ năm 2021 trong tháng 10.

Tăng trưởng tiêu dùng trong nước được thúc đẩy không chỉ nhờ chi tiêu của người dân. Sau khi các hạn chế biên giới được nới lỏng, số lượng khách du lịch quốc tế đến Việt Nam tăng đều đặn kể từ đầu năm. Từ chỗ hầu như không có khách quốc tế vào năm 2021, Việt Nam đã đạt 2,4 triệu lượt khách vào tháng 10/2022.

Về tăng trưởng xuất khẩu, trong chín tháng đầu năm 2022 xuất khẩu cao hơn 17,3% so với một năm trước đó, với tổng trị giá 282,52 tỷ USD. Nhưng một phần quan trọng trong số này do hiệu ứng cơ sở khi các doanh nghiệp phải giải quyết các công việc tồn đọng do thời điểm giãn cách xã hội vì Covid-19 vào cuối năm 2021.

Cũng đã có một lượng lớn vốn đầu tư trực tiếp nước ngoài (FDI) được bơm vào nền kinh tế Việt Nam trong năm nay. Tính đến tháng 11/2022, hơn 25 tỷ USD vốn đầu tư nước ngoài đã được ghi nhận, đưa Việt Nam tiến tới một năm kỷ lục về FDI. Tuy nhiên, báo cáo của ADB lưu ý rằng, trong tương lai “niềm tin của người tiêu dùng và doanh nghiệp có thể bị ảnh hưởng bởi lạm phát cao và lãi suất tăng”.

Cùng với việc nâng dự báo cho năm 2022, ADB cũng giảm triển vọng tăng trưởng GDP của Việt Nam cho năm 2023 với những nhận định về các yếu tố tác động:

Thứ nhất là “thanh khoản còn lại eo hẹp để phục hồi kinh tế sau khi thắt chặt tiền tệ gần đây”. Việt Nam đã kiên trì không tăng lãi suất trong khoảng thời gian nền kinh tế chưa gặp phải nhiều vướng mắc trong tám tháng đầu năm 2022. Phải đến tháng 9, Ngân hàng Nhà nước mới thực hiện bước tăng lãi suất đầu tiên. Lần tăng lãi suất thứ hai đã được thực hiện ngay trong tháng 10.

Cần lưu ý rằng, dữ liệu trong báo cáo của ADB dựa trên thông tin công khai cho đến ngày 30/11. Nhưng ngày 5/12, Ngân hàng Nhà nước tuyên bố sẽ nới lỏng chính sách tiền tệ. Cụ thể, là sẽ nới rộng giới hạn về số tiền mà các ngân hàng có thể cho vay từ 1,5 đến 2%. Trên thực tế, điều này sẽ tạo điều kiện cho thêm 10 tỷ USD được đưa vào nền kinh tế.

Thứ hai là “Phát hành nợ doanh nghiệp giảm từ tháng 1 đến tháng 10”. Trong năm qua, thị trường trái phiếu doanh nghiệp Việt Nam đã trải qua nhiều thách thức. Một số công ty bất động sản sử dụng đòn bẩy quá mức đã làm giảm niềm tin của nhà đầu tư vào thị trường trái phiếu. Để khôi phục niềm tin và xây dựng một thị trường minh bạch, ổn định hơn, Nghị định 65 đã được ban hành nhằm thắt chặt các quy định về phát hành trái phiếu doanh nghiệp. Nhưng các nhà phát hành trái phiếu cần phải có thêm thời gian để thích nghi những quy định mới.

Trong quý I/2022, lượng trái phiếu trị giá 5,7 tỷ USD đã được chào bán ra công chúng. Trong quý III, con số đó giảm xuống còn 2,8 tỷ USD. Lượng trái phiếu bán ra giảm mạnh nhất được ghi nhận từ thời điểm Nghị định 65 có hiệu lực vào tháng 9 đến cuối tháng 11, với doanh số bán trái phiếu chỉ đạt 295 triệu USD. Trước tình trạng doanh số bán trái phiếu giảm mạnh, Bộ Tài chính đã đề xuất tạm dừng một năm thực hiện Nghị định 65.

Thứ ba là “Giải ngân vốn đầu tư công chậm lại”. Tính đến hết tháng 11/2022, giải ngân vốn đầu tư công của Việt Nam đạt 14 tỷ USD, chỉ đạt 58,33% kế hoạch giải ngân. Sự chậm trễ trong giải ngân thường là do vấn đề thu hồi đất cho các dự án, bố trí tái định cư và bồi thường cho chủ đất... Năm nay, Bộ Kế hoạch và Đầu tư cũng viện dẫn chi phí nguyên vật liệu tăng cao đang đẩy giá thành dự án lên cao.

Cuối cùng là “Các dấu hiệu cho thấy nhu cầu toàn cầu đối với hàng xuất khẩu đang suy yếu”. Trong quý cuối cùng của năm, các đơn đặt hàng đối với hàng hóa sản xuất đã giảm Chỉ số Nhà quản trị mua hàng xuống dưới mốc quan trọng là 50. Vào tháng 11, chỉ số này đạt 47,4, giảm từ mức 50,6 của tháng 10, cho thấy lĩnh vực sản xuất của Việt Nam có thể đang bị thu hẹp. Điều này phần lớn là do các yếu tố kinh tế bên ngoài. Lạm phát tại các thị trường trọng điểm, bao gồm Mỹ và EU, đang cản trở chi tiêu của người tiêu dùng, từ đó dẫn đến giảm đơn đặt hàng từ Việt Nam.

Xét trên tất cả các khía cạnh thì báo cáo của ADB có cái nhìn tương đối tích cực với triển vọng tăng trưởng kinh tế của Việt Nam. Tuy nhiên, nó làm nổi bật một số thách thức chính mà đất nước sẽ phải đối mặt và tập trung nguồn lực để giải quyết trong năm 2023.

Có thể bạn quan tâm

Nhà đầu tư tìm hiểu thông tin về dự án tại sàn giao dịch bất động sản. Ảnh: NAM ANH

Bất động sản không còn là cuộc chơi của kỳ vọng

Sau một chu kỳ tăng nóng kéo dài, thị trường bất động sản đang chứng kiến sự thay đổi tâm lý của nhà đầu tư, từ kiếm lợi nhuận nhờ chênh lệch giá sang tìm kiếm dòng tiền khai thác. Sự thay đổi này bắt nguồn từ việc nhà đầu tư đã không còn tin tuyệt đối vào khả năng tăng giá liên tục của bất động sản.

Tư vấn cho khách hàng vay mua bất động sản. Ảnh: NAM ANH

Dòng vốn đang được phân loại theo giá trị

Nếu trước đây tín dụng bất động sản chủ yếu được nhìn dưới góc độ rủi ro và cần kiểm soát chặt, thì quyết định mới của Ngân hàng Nhà nước Việt Nam (NHNN) được xem là bước điều chỉnh quan trọng nhằm định hướng dòng vốn vào các lĩnh vực phục vụ nhu cầu thực như nhà ở xã hội, khu công nghiệp và khu chế xuất.

Việt Nam - Mỹ ra tuyên bố chung về tiền tệ

Việt Nam - Mỹ ra tuyên bố chung về tiền tệ

Ngân hàng Nhà nước Việt Nam và Bộ Tài chính Mỹ vừa công bố Tuyên bố chung về tiền tệ, tái khẳng định cam kết hợp tác chặt chẽ trong khuôn khổ Đối thoại Chính sách Tài chính vĩ mô Việt Nam - Mỹ, nhấn mạnh việc tuân thủ các nghĩa vụ quốc tế liên quan chính sách tỷ giá và tiền tệ.

Mới nhưng không lạ

Có thể nói, thị trường chứng khoán (TTCK) Việt Nam đang ở giai đoạn phân hoá khốc liệt bậc nhất trong lịch sử. 

Nhiều ngân hàng lớn đang chuẩn bị triển khai các kế hoạch huy động vốn quy mô lớn qua kênh trái phiếu. Ảnh: NAM ANH

Sự đảo chiều trên thị trường trái phiếu

Ngân hàng vốn được xem là khu vực “khỏe” nhất trên thị trường vốn, nhưng nay cũng đã bước vào cuộc đua huy động trái phiếu với mức lãi suất tiệm cận lãi vay. Nhiều đợt phát hành trái phiếu gần đây của các ngân hàng ghi nhận lãi suất lên tới 8-9%/năm, cao hơn đáng kể so cùng kỳ năm trước.

Các hãng hàng không linh hoạt áp dụng nhiều giải pháp để tiết giảm chi phí. Ảnh: KỲ DUYÊN

Kích cầu hàng không, du lịch để thúc đẩy tăng trưởng

Cú sốc giá nhiên liệu đặt các hãng hàng không và lữ hành đứng trước thử thách mới, không chỉ là cạnh tranh về giá mà phải xem xét trong tổng thể chuỗi vận tải-lưu trú-dịch vụ-điểm đến và đặc biệt là phải xây dựng nền tảng phát triển bền vững để thích ứng tốt hơn trong bối cảnh thị trường liên tục thay đổi.

Đừng chủ quan với “hàng cơ bản”

“Hàng cơ bản” là khái niệm chỉ cổ phiếu (CP) của doanh nghiệp (DN) có vị thế đầu ngành, thương hiệu lớn và nền tảng kinh doanh vững chắc. Nhưng trong thời gian gần đây, không ít hàng cơ bản vẫn có thể giảm giá 15-20% chỉ trong thời gian ngắn, đưa không ít nhà đầu tư (NĐT) vào thế tiến thoái lưỡng nan.

Tính đến nay, đã có 42 ngân hàng điều chỉnh giảm lãi suất tiền gửi niêm yết. Ảnh: NAM ANH

Lãi suất lại gặp áp lực

Khi tín dụng tăng nhanh còn tiền gửi tăng chậm, áp lực lãi suất bắt đầu quay lại hệ thống ngân hàng. Ở mặt khác, ngân hàng đang chịu áp lực phải bảo đảm mức lãi vay ở mức thấp nhất có thể nhằm hỗ trợ doanh nghiệp và thúc đẩy nền kinh tế.

Những dự án được đầu tư hạ tầng đồng bộ thường ghi nhận giá trị bất động sản tăng rõ rệt. Ảnh: NAM ANH

“Cơn sốt” kỳ vọng của bất động sản

Liên tiếp các dự án hạ tầng lớn được công bố, giá chào bán bất động sản tại nhiều nơi bị đẩy lên cao. Các chuyên gia cảnh báo, thị trường đang được dẫn dắt bởi kỳ vọng nhiều hơn nền tảng.

Các ngân hàng thương mại, tổ chức tín dụng đồng loạt điều chỉnh hạ lãi suất. Ảnh: NAM ANH

Thế khó của ngành ngân hàng

Bước sang năm 2026, ngành ngân hàng đang hoạt động trong bối cảnh nhiều sức ép đan xen. Các ngân hàng một mặt phải thực hiện yêu cầu giảm lãi suất, mặt khác, mục tiêu tăng trưởng được điều chỉnh thấp hơn so với năm 2025.

Khu liên hợp sản xuất gang thép Hòa Phát Dung Quất 2.

Nhiều vướng mắc ngăn bước các đại dự án

Nhiều dự án công nghiệp và hạ tầng quy mô lớn đang gặp khó trong việc đạt các mốc tiến độ đã đặt ra. Vướng mắc về mặt bằng, tái định cư và thủ tục liên quan vẫn là những lý do "muôn thuở".

Trụ cột an sinh mới từ quỹ hưu trí bổ sung

Trụ cột an sinh mới từ quỹ hưu trí bổ sung

Sau 10 năm thí điểm, khuôn khổ pháp lý cho chương trình bảo hiểm hưu trí bổ sung đã được hoàn thiện nhằm góp phần đa dạng hóa hệ thống an sinh xã hội, tăng thu nhập cho người lao động khi về hưu. Đây cũng là một công cụ tài chính hỗ trợ phát triển thị trường vốn trong dài hạn.

Doanh nghiệp giới thiệu Robot chữa cháy tại triển lãm quốc phòng. Ảnh: NAM HẢI

Thử nghiệm cho doanh nghiệp an ninh và quốc phòng

Cơ chế thử nghiệm có kiểm soát (sandbox) pháp lý cho doanh nghiệp đặc thù về an ninh và quốc phòng được đặt ra rõ nét trong Dự thảo Nghị quyết của Quốc hội về một số cơ chế, chính sách đặc biệt phát triển kinh tế nhà nước.

Công ty cổ phần Công nghệ HENO đã xuất sắc được vinh danh ở Hạng mục API - Financial Technology (Vietnam) với giải pháp Tingee by HENO.

Từ một ý tưởng “bình dân”

Nhiều sáng tạo công nghệ ở Việt Nam không sinh ra trong phòng thí nghiệm. Thậm chí có những thứ bắt đầu từ nhu cầu rất nhỏ ở quán phở, quán cà-phê, chợ dân sinh...

Người dân dùng điện thoại để truy xuất thông tin các sản phẩm nông sản. Ảnh: NAM ANH

Thúc đẩy tiêu dùng thông minh ở khu vực nông thôn

Vốn được xem là thị trường thứ cấp, khu vực nông thôn chủ yếu tiêu thụ hàng hóa giá rẻ và chất lượng không cao. Tiêu dùng thông minh đang và sẽ trở thành "lá chắn" để người dân bảo vệ sức khỏe bản thân và cộng đồng.

Giao dịch vàng tại doanh nghiệp Phú Quý. Ảnh: TRẦN VIỆT

Người trả học phí sau cơn sốt tài sản

Giá thị trường giảm sâu, không khí trên các hội nhóm vàng, bạc trở nên căng thẳng. Nhiều người nắm giữ bạc rơi vào trạng thái hoang mang khi khoản lỗ lên tới hàng chục triệu đồng chỉ sau vài tuần.

Nhiều doanh nghiệp ngành gỗ và mỹ nghệ đã mạnh dạn đầu tư lớn cho công nghệ và máy móc phụ trợ. Ảnh: NAM ANH

Ngành gỗ và nội thất tìm kiếm mô hình đổi mới

Việt Nam hiện giữ vị trí xuất khẩu nội thất hàng đầu Đông Nam Á và đứng thứ hai thế giới. Sau nhiều năm gia công với vai trò là nhà sản xuất thiết bị gốc (OEM) cho đối tác nước ngoài, ngành gỗ và nội thất Việt Nam đứng trước bài toán tối ưu hóa lợi nhuận.

Nhà đầu tư theo dõi diễn biến trên thị trường chứng khoán Việt Nam. Ảnh: TRỌNG HIẾU

Chuẩn mực mới của thị trường chứng khoán

Trong bối cảnh thị trường chứng khoán Việt Nam đang hướng tới những chuẩn mực cao hơn và hội nhập sâu vào dòng vốn quốc tế, việc nâng cao chất lượng quản trị doanh nghiệp là yếu tố then chốt, trở thành chiến lược bứt phá để phát triển trong dài hạn.

Vietcombank đã gửi thư mời các đơn vị tư vấn tham gia báo giá dịch vụ thẩm định giá độc lập cho đợt phát hành cổ phiếu riêng lẻ. Ảnh: NAM ANH

Chu kỳ M&A ngân hàng năm 2026

Hàng loạt kế hoạch bán cổ phần và tìm đối tác chiến lược đang được các ngân hàng triển khai trước mùa đại hội cổ đông 2026. Sau nhiều năm tái cấu trúc, hoạt động này có thể trở thành động lực định hình lại cục diện hệ thống tài chính.

Tư vấn cho cá nhân và hộ kinh doanh tại Thuế Thành phố Hà Nội. Ảnh: NAM ANH

Tiếp tục hỗ trợ kê khai thuế cho hộ kinh doanh

Từ ngày 10/3/2026, Cục Thuế mở đợt cao điểm 15 ngày tuyên truyền và hỗ trợ hộ, cá nhân kinh doanh thực hiện các chính sách thuế mới thông qua chương trình “Đồng hành cùng hộ kinh doanh, cá nhân kinh doanh trong tuân thủ pháp luật thuế” trên phạm vi cả nước.

Cảnh sát đột kích vào trụ sở Xôi lạc TV. Ảnh: NGUYỄN HẢI

Mạnh tay với xâm phạm bản quyền số

Hệ thống phát sóng bóng đá lậu “Xôi Lạc TV” vừa bị triệt phá đã phơi bày một đường dây xâm phạm bản quyền quy mô trên không gian mạng. "Cuộc chiến" khốc liệt vẫn còn ở phía trước nhưng đã đến lúc nhìn lại nhận thức của đám đông.

Tiền gửi tiết kiệm một lần nữa được xem là kênh an toàn, nhất là khi mặt bằng lãi suất huy động đang có xu hướng đi lên. Ảnh: NGUYỆT ANH

“Hầm trú ẩn” của dòng tiền trong biến động

Kinh tế toàn cầu biến động khó lường, từ xung đột địa chính trị đến giá hàng hóa lên xuống mạnh, tâm lý thận trọng lan rộng trên thị trường tài chính. Nhiều nhà đầu tư có xu hướng rút khỏi các kênh rủi ro.

Mặt hàng chíp điện tử có cơ hội tăng tốc mạnh mẽ, góp phần nâng cao vị thế doanh nghiệp Việt trong chuỗi cung ứng toàn cầu. Ảnh: NAM ANH

Chủ động thích ứng hàng rào thuế quan

Những điều chỉnh thuế quan mới từ Mỹ đang mở ra một chu kỳ chính sách đầy biến động. Chủ động thích ứng, đa dạng hóa thị trường và củng cố nội lực trở thành yêu cầu cấp thiết để giữ vững đà tăng trưởng xuất khẩu.