Khơi thông nguồn lực từ tín chỉ carbon rừng

Từ chỗ chủ yếu được nhìn nhận là tài nguyên cần bảo vệ, rừng đang từng bước được định vị là “tài sản xanh”, có thể tham gia thị trường carbon toàn cầu, đóng góp cho mục tiêu tăng trưởng xanh, phát triển bền vững và thực hiện cam kết phát thải ròng bằng 0.

Khơi thông nguồn lực từ tín chỉ carbon rừng. (Ảnh: Đỗ Bảo)
Khơi thông nguồn lực từ tín chỉ carbon rừng. (Ảnh: Đỗ Bảo)

Năm 2023, lần đầu tiên Việt Nam chuyển nhượng thành công 10,3 triệu tín chỉ carbon rừng tự nhiên cho Ngân hàng Thế giới, thu về 51,5 triệu USD. Đến tháng 8/2025, Việt Nam chuyển nhượng thêm 1 triệu tấn CO2 giảm thải được từ vùng Bắc Trung Bộ, theo mức trung bình 5 USD mỗi tấn trong lần chi trả trước, Việt Nam có thể thu về 5 triệu USD. Những dấu mốc này đã mở ra cách tiếp cận mới trong phát huy giá trị đa dụng của rừng, biến tiềm năng sinh thái thành nguồn lực phát triển.

Giá trị từ rừng, nguồn lực cho kinh tế xanh

Ở nhiều địa phương có tỷ lệ che phủ rừng cao, tín chỉ carbon không còn là khái niệm xa vời mà đang dần hiện hữu như một cơ chế tạo nguồn lực mới cho bảo vệ và phát triển rừng.

Tại Quảng Trị, từ nguồn thu bán tín chỉ carbon, hàng chục tỷ đồng đã được phân bổ cho chủ rừng, cộng đồng và lực lượng quản lý rừng. Những cánh rừng vì thế không chỉ giữ màu xanh sinh thái mà đang mang thêm giá trị kinh tế bền vững.

dqwadasqwdwq.jpg
Anh Hồ Văn Kiên, thành viên tổ bảo vệ rừng cộng đồng xã Khe Sanh, tỉnh Quảng Trị. (Ảnh: Đỗ Bảo)

Anh Hồ Văn Kiên, thành viên tổ bảo vệ rừng cộng đồng xã Khe Sanh, tỉnh Quảng Trị chia sẻ, có thêm nguồn kinh phí từ tín chỉ carbon rừng, người dân càng thêm động lực gắn bó với rừng, chăm sóc và bảo vệ rừng tốt hơn.

Ông Phan Văn Phước, Phó Giám đốc Sở Nông nghiệp và Môi trường tỉnh Quảng Trị nhận định: “Tín chỉ carbon rừng là nguồn lực quan trọng hỗ trợ quản lý, bảo vệ, phát triển rừng, đồng thời hỗ trợ cộng đồng dân cư phát triển thêm các công trình phúc lợi, nâng cao nhận thức bảo vệ rừng cho người dân”.

Đà Nẵng, với tỷ lệ che phủ rừng thuộc nhóm cao nhất cả nước, cũng đang được đánh giá có tiềm năng lớn phát triển thị trường tín chỉ carbon.

Theo ông Hồ Quang Bửu, Phó Chủ tịch Ủy ban nhân dân thành phố Đà Nẵng, trữ lượng rừng và khả năng hấp thụ carbon của địa phương rất lớn. Đây là tiềm năng rất lớn cho phát triển chứng chỉ carbon ở Việt Nam. Những tín hiệu ấy cho thấy, từ giữ rừng đến tạo giá trị từ rừng đang là bước chuyển quan trọng trong tư duy phát triển lâm nghiệp.

Việt Nam hiện có hơn 14,8 triệu ha rừng, trong đó trên 11 triệu ha là rừng tự nhiên. Theo tính toán của các chuyên gia, mỗi năm rừng Việt Nam hấp thụ ròng xấp xỉ 40 triệu tấn carbon.

qudwdsd.jpg
Đà Nẵng với tỷ lệ che phủ rừng thuộc nhóm cao nhất cả nước, cũng đang được đánh giá có tiềm năng lớn phát triển thị trường tín chỉ carbon. (Ảnh: Đỗ Bảo)

Ông Phạm Hồng Lượng, Phó Cục trưởng Cục Lâm nghiệp và Kiểm lâm (Bộ Nông nghiệp và Môi trường) cho rằng đây là tiềm năng rất lớn nếu sớm hoàn thiện khuôn khổ pháp lý để vận hành thị trường.

Đây là động lực huy động nguồn tài chính ngoài ngân sách cho chiến lược phát triển lâm nghiệp, đồng thời tạo thêm nguồn lực để chủ rừng, người dân tiếp tục gắn bó với rừng, thúc đẩy quản trị rừng hiện đại hơn”, ông Phạm Hồng Lượng nhấn mạnh.

Đáng chú ý, giá trị của tín chỉ carbon không dừng ở nguồn thu. Cơ chế này còn mở ra động lực đổi mới công nghệ, thúc đẩy sản xuất xanh, nâng cao chất lượng rừng, gắn bảo vệ môi trường với phát triển kinh tế. Trong bối cảnh thị trường carbon toàn cầu được dự báo đạt quy mô hàng trăm tỷ USD vào năm 2030, việc chủ động tham gia thị trường này không chỉ là cơ hội kinh tế mà còn là bước đi chiến lược.

ong-pham-hong-luong.jpg
Ông Phạm Hồng Lượng, Phó Cục trưởng Cục Lâm nghiệp và Kiểm lâm (Bộ Nông nghiệp và Môi trường). (Ảnh: Đỗ Bảo)

Hoàn thiện thể chế để hình thành thị trường carbon rừng

Theo Luật Lâm nghiệp 2017, dịch vụ hấp thụ và lưu giữ carbon rừng đã được luật hóa, trở thành một trong năm loại dịch vụ môi trường rừng. Điều này tạo nền tảng pháp lý vững chắc cho việc phát triển thị trường carbon rừng. Hiện Việt Nam đang khẩn trương hoàn thiện khung pháp lý để vận hành sàn giao dịch carbon vào năm 2029.

Thực tế cho thấy, việc xây dựng thị trường tín chỉ carbon rừng vẫn đối mặt nhiều rào cản từ khung pháp lý, tiêu chuẩn kỹ thuật, cơ chế chia sẻ lợi ích, đến hệ thống đo đạc, báo cáo, kiểm chứng phát thải.

Ông Vũ Tấn Phương, Giám đốc Văn phòng Chứng chỉ Quản lý rừng bền vững cho rằng cần sớm có các quy định mang tính chuyên ngành về đối tượng tham gia, phương thức đo đếm, cơ chế khuyến khích đầu tư và chia sẻ lợi ích.

Cùng quan điểm này, ông Phạm Hồng Lượng nhấn mạnh: “Điều quan trọng hiện nay là tiếp tục hoàn thiện khuôn khổ pháp lý, làm rõ quyền carbon, tiêu chuẩn carbon, hệ thống đo đạc, báo cáo, kiểm chứng và nâng cao năng lực cho các chủ thể tham gia thị trường”. Đây được xem là điều kiện tiên quyết để Việt Nam từng bước hình thành và vận hành hiệu quả thị trường carbon trong nước, đồng thời kết nối với thị trường quốc tế.

Ông Phan Văn Phước, Phó Giám đốc Sở Nông nghiệp và Môi trường tỉnh Quảng Trị. (Ảnh: Đỗ Bảo)

Ông Phan Văn Phước, Phó Giám đốc Sở Nông nghiệp và Môi trường tỉnh Quảng Trị. (Ảnh: Đỗ Bảo)

Tín chỉ carbon rừng không chỉ là câu chuyện mua bán phát thải. Xa hơn, đây là bước chuyển trong tư duy phát triển, từ bảo vệ rừng đơn thuần sang phát triển kinh tế dưới tán rừng; từ coi rừng chỉ là tài nguyên cần gìn giữ sang nhìn nhận rừng là nguồn lực có thể tạo giá trị mới.

Bà Nghiêm Phương Thúy, đại diện Cục Lâm nghiệp và Kiểm lâm, Bộ Nông nghiệp và Môi trường cho biết, để từng bước hình thành và vận hành hiệu quả thị trường tín chỉ carbon rừng, Bộ đang tập trung xây dựng bốn nhóm định hướng trọng tâm nhằm thể chế hóa dịch vụ hấp thụ và lưu giữ carbon rừng, tạo nền tảng pháp lý và kỹ thuật cho lĩnh vực còn rất mới mẻ này.

Theo bà Thúy, trước hết, trọng tâm đặt ra là hoàn thiện khung pháp lý đối với dịch vụ hấp thụ và lưu giữ carbon rừng, bảo đảm quản lý chặt chẽ đóng góp do quốc gia tự quyết định (NDC), tránh phát hành hoặc chuyển nhượng tín chỉ vượt quá phần đóng góp giảm phát thải của Việt Nam.

Cùng với đó, các cơ chế, chính sách liên quan đến quản lý và vận hành sàn giao dịch carbon trong nước, bao gồm thị trường carbon bắt buộc, cơ chế giao dịch và giám sát thị trường cũng đang được nghiên cứu, hoàn thiện.

Hiện Việt Nam đang khẩn trương hoàn thiện khung pháp lý để vận hành sàn giao dịch carbon vào năm 2029. (Ảnh: Đỗ Bảo)

Hiện Việt Nam đang khẩn trương hoàn thiện khung pháp lý để vận hành sàn giao dịch carbon vào năm 2029. (Ảnh: Đỗ Bảo)

Một định hướng quan trọng khác là xây dựng khung kỹ thuật và hệ thống tiêu chuẩn cho thị trường carbon rừng. Trong đó, việc xây dựng bộ tiêu chuẩn carbon rừng quốc gia được xem là nền tảng để các dự án carbon đăng ký, triển khai và được công nhận theo một chuẩn thống nhất.

Theo bà Thúy, việc triển khai các dự án thí điểm theo tiêu chuẩn quốc gia không chỉ giúp hoàn thiện phương pháp đo đạc, báo cáo, thẩm định, kiểm chứng lượng giảm phát thải, mà còn là cơ sở thực tiễn quan trọng để từng bước nhân rộng mô hình trong thời gian tới.

Trong bối cảnh thế giới theo đuổi mục tiêu phát thải ròng bằng 0, việc phát triển thị trường tín chỉ carbon rừng sẽ góp phần khơi thông nguồn lực tài chính cho bảo vệ rừng, nâng cao sinh kế người dân, phát triển kinh tế lâm nghiệp và đóng góp vào mục tiêu tăng trưởng xanh.

Như nhận định của nhiều chuyên gia, dư địa của Việt Nam còn rất lớn. Vấn đề còn lại là sớm hoàn thiện thể chế, nâng cao năng lực thực thi để biến tiềm năng ấy thành nguồn lực phát triển. Khi đó, rừng không chỉ giữ màu xanh cho đất nước, mà còn trở thành “nguồn vốn xanh” cho tương lai.

Có thể bạn quan tâm

Đồng hành xanh hóa nông nghiệp: Từ giấc mơ đến hiện thực

Đồng hành xanh hóa nông nghiệp: Từ giấc mơ đến hiện thực

Từ những vùng đất từng bị xem là chai cứng, khó canh tác, các mô hình nông nghiệp ứng dụng công nghệ sinh học đang từng bước tạo nên sự thay đổi rõ rệt. Không chỉ giúp giảm chi phí, tăng năng suất và nâng cao giá trị nông sản, những vườn chanh leo, dâu tây, cà chua… còn mở ra hướng đi mới cho nông nghiệp xanh, bền vững.

Tọa đàm “Tài nguyên thiên nhiên và chuyển đổi xanh ở Việt Nam”. (Ảnh: TL)

Thúc đẩy chuyển đổi xanh, hướng tới phát triển bền vững

Trong bối cảnh hiện nay, thúc đẩy năng lượng tái tạo, nông nghiệp tuần hoàn, bảo vệ rừng, quản lý bền vững tài nguyên nước và khai thác khoáng sản gắn với công nghệ sạch không chỉ là xu thế tất yếu, mà còn là giải pháp then chốt để hài hòa giữa khai thác và bảo tồn, hướng tới phát triển nhanh và bền vững.

Mô hình nhà máy xanh.

Hiệu quả từ mô hình sử dụng tài nguyên hướng đến phát triển xanh bền vững

Mô hình sản xuất không chất thải của Gốm Đất Việt là minh chứng tiêu biểu cho hướng đi công nghiệp xanh, bền vững tại Việt Nam. Đơn vị đã tận dụng triệt để nguồn tài nguyên đất sét từ mỏ riêng, áp dụng công nghệ hiện đại để tái sử dụng toàn bộ chất thải phát sinh trong quá trình sản xuất, không phát sinh rác thải ra môi trường.

Để đạt được các cam kết khí hậu, chuyển dịch năng lượng xanh trên toàn diện các lĩnh vực, đặc biệt là khối doanh nghiệp sản xuất, không còn là lựa chọn mà là yêu cầu bắt buộc.

Thúc đẩy chuyển đổi số cùng chuyển đổi xanh nhằm bảo đảm phát triển bền vững

Trong dòng chảy chuyển dịch năng lượng toàn cầu, Việt Nam đang bước vào một giai đoạn bản lề, nơi bài toán tăng trưởng không còn tách rời khỏi yêu cầu phát triển bền vững. Cam kết đạt phát thải ròng bằng 0 vào năm 2050 đã và đang trở thành áp lực chuyển đổi thật sự đối với nền kinh tế, đặc biệt là khu vực sản xuất công nghiệp.

Sản phẩm viên nén sinh khối của Nhà máy nhiên liệu sinh khối Erex Sakura Tuyên Quang được thị trường Nhật Bản đón nhận.

Đánh thức tiềm năng năng lượng sinh khối: Hướng đi chiến lược cho mục tiêu Net Zero của Việt Nam

Trong bối cảnh toàn cầu đẩy mạnh chuyển dịch năng lượng nhằm hiện thực hóa cam kết phát thải ròng bằng 0 tại COP26, Việt Nam đang đứng trước cơ hội lớn để khai thác hiệu quả các nguồn năng lượng tái tạo, trong đó năng lượng sinh khối được xem là một trụ cột giàu tiềm năng nhưng chưa được phát huy tương xứng.

Việt Nam trong bức tranh nhiên liệu hàng không bền vững khu vực

Việt Nam trong bức tranh nhiên liệu hàng không bền vững khu vực

Báo cáo ASEAN 2050 SAF Outlook công bố vừa qua - do tổ chức tư vấn GHD thực hiện, với sự tài trợ của Quỹ Thương mại và Đầu tư Canada vì phát triển (CTIF), đối tác tri thức Boeing và Ban Thư ký ASEAN - cho thấy Đông Nam Á sở hữu tiềm năng lớn trong sản xuất nhiên liệu hàng không bền vững (SAF) từ phế thải nông lâm nghiệp. 

Cán bộ, chiến sĩ lực lượng vũ trang tỉnh Điện Biên cùng cán bộ, nhân dân xã Mường Nhà ra quân đào hố trồng cây cà-phê, mắc-ca trong ngày 2/4.

Lực lượng vũ trang tỉnh Điện Biên chung sức cùng nhân dân trồng mới cây cà-phê, mắc-ca

Chủ động triển khai kế hoạch trồng mới cây cà-phê, mắc-ca đã được Ủy ban nhân dân tỉnh ban hành, ngày 2/4, Bộ Chỉ huy Quân sự tỉnh Điện Biên tổ chức Hội nghị Ban Chỉ đạo thực hiện chiến dịch "Điện Biên Phủ trong thời bình cơ cấu lại ngành nông nghiệp..." (gọi tắt là BCĐ 1850) của Bộ Chỉ huy Quân sự tỉnh Điện Biên.

Hà Nội từng bước đẩy mạnh chuyển đổi phương tiện theo hướng hiện đại, thân thiện môi trường.

Từ ngày 1/4, Hà Nội vận hành 10 tuyến buýt điện

Từ ngày 1/4/2026, Hà Nội đưa vào vận hành 10 tuyến xe buýt điện với tổng số 288 phương tiện. Đây là bước tiến quan trọng trong lộ trình phát triển hệ thống vận tải công cộng xanh, góp phần nâng cao chất lượng dịch vụ và giảm thiểu ô nhiễm không khí đô thị. 

Khu Công nghệ cao Thành phố Hồ Chí Minh hướng đến mô hình thân thiện với môi trường. (Ảnh: KHÁNH TRÌNH)

Giúp doanh nghiệp bứt phá trong chuyển đổi xanh

Với những biến động khó lường về kinh tế, địa chính trị trên toàn cầu, yêu cầu chuyển đổi sang mô hình tăng trưởng xanh và bền vững không còn là lựa chọn dài hạn mà đã trở thành đòi hỏi cấp bách đối với nền kinh tế Việt Nam.

Người dân thành phố Huế đang quen dần với việc phân loại rác tại nguồn.

Huế tìm giải pháp giảm bao bì nhựa, kết nối chính sách với thực tiễn

Ngày 20/3, tại thành phố Huế, Sở Nông nghiệp và Môi trường phối hợp Viện Nghiên cứu phát triển thành phố Huế (HueIDS) và Dự án “Huế - Đô thị giảm nhựa ở miền trung Việt Nam” (WWF-Việt Nam) tổ chức Diễn đàn quốc gia về thúc đẩy giảm bao bì nhựa thông qua chính sách và thí điểm tại địa phương.

Bốn em trong nhóm Dự án Green Era trao tiền, phối hợp Đoàn Thanh niên Khu bảo tồn Thiên nhiên Đakrông chăm sóc vườn cây. (Ảnh: Quang Huy)

Gieo hạt giống xanh cho một kỷ nguyên xanh

Giữa những thách thức ngày càng gay gắt của biến đổi khí hậu toàn cầu, câu chuyện về Dự án Green Era do một nhóm học sinh trung học phổ thông sáng lập để lại nhiều suy ngẫm sâu sắc.

Chuyển dịch năng lượng tái tạo: Cần chính sách, vốn và trao quyền cho phụ nữ.

Chuyển dịch năng lượng tái tạo: Cần chính sách, vốn và trao quyền cho phụ nữ

Năm 2024, năng lượng tái tạo mới chiếm 12,8% sản lượng điện quốc gia, trong khi mục tiêu đến năm 2050 là 71,5%. Để rút ngắn khoảng cách ấy, Việt Nam cần đồng thời giải ba bài toán: hoàn thiện khung pháp lý, huy động 136,3 tỷ USD vốn đầu tư, và đưa phụ nữ từ vị trí "bên lề" vào trung tâm cuộc chuyển dịch.

Chuyển dịch năng lượng: Khi công nghệ trở thành chìa khóa của Net Zero. Ảnh minh họa.

Chuyển dịch năng lượng: Khi công nghệ trở thành chìa khóa của Net Zero

Trong bối cảnh Việt Nam đẩy mạnh phát triển kinh tế gắn với yêu cầu bảo vệ môi trường và thực hiện các cam kết quốc tế về biến đổi khí hậu, năng lượng không còn chỉ là yếu tố bảo đảm cho sản xuất và đời sống, mà đã trở thành trụ cột quan trọng của mô hình tăng trưởng xanh, phát triển bền vững.

Hành khách hoàn thành thủ tục hàng không, chuẩn bị ra tàu bay.

Nội Bài tăng 8 bậc trong Top 100 sân bay tốt nhất thế giới

Với vị trí thứ 71 trong bảng xếp hạng Skytrax 2026, Cảng Hàng không quốc tế Nội Bài không chỉ ghi nhận bước tiến mạnh mẽ về thứ hạng mà còn khẳng định sự ổn định bền vững khi đây là lần thứ 8 cửa ngõ hàng không Thủ đô vinh dự góp mặt trong danh sách 100 sân bay tốt nhất toàn cầu.

Ứng dụng công nghệ số giúp ngành kiểm lâm Sơn La thực hiện tốt nhiệm vụ quản lý, bảo vệ rừng.

Thu hút đầu tư vào thị trường carbon rừng

Trong bối cảnh thực hiện giảm phát thải và hướng tới mục tiêu phát thải ròng bằng “0”, thị trường carbon rừng đang trở thành kênh tài chính xanh quan trọng. Với tiềm năng hấp thụ carbon lớn, Việt Nam có nhiều cơ hội tham gia sâu hơn vào thị trường này.