Nút thắt pháp lý chờ tháo gỡ
Điểm đáng chú ý nhất tại kỳ điều hành này không chỉ nằm ở việc giá các mặt hàng đồng loạt giảm sâu, mà còn ở việc cơ quan quản lý chưa công bố giá cơ sở đối với mặt hàng xăng sinh học E10 RON95-III, dù loại nhiên liệu này vừa chính thức được triển khai bán đại trà trên phạm vi cả nước.
Theo ghi nhận, từ ngày 1/6 vừa qua, xăng E10 đã chính thức "phủ sóng" toàn quốc để thay thế hoàn toàn xăng khoáng RON95-III truyền thống. Việc đưa một mặt hàng mới vào hệ thống phân phối đại trà đòi hỏi những bước đi đồng bộ về mặt thể chế. Tuy nhiên, tại kỳ điều hành chiều 4/6, giá cơ sở của mặt hàng tiêu dùng phổ biến này vẫn chưa được công bố.
Giải thích về điều này, cơ quan điều hành cho biết hiện Bộ Tư pháp đang trong quá trình thẩm định dự thảo Nghị quyết của Chính phủ về lộ trình sử dụng xăng sinh học E10. Theo tinh thần của dự thảo, xăng E10 RON95-III sẽ được xác định là mặt hàng tiêu dùng phổ biến thuộc diện Nhà nước công bố giá cơ sở, kế thừa trọn vẹn vai trò của xăng khoáng RON95-III trước đây.
Đại diện cơ quan quản lý khẳng định, ngay sau khi Nghị quyết được Chính phủ ban hành, Liên Bộ Công thương-Tài chính sẽ ngay lập tức thực hiện việc công bố giá cơ sở đối với mặt hàng xăng E10 RON95-III theo đúng quy định pháp luật.
Sự thận trọng này là bước đi cần thiết nhằm hoàn thiện hành lang pháp lý cho lộ trình phát triển nhiên liệu sinh học vốn đã được Việt Nam kiên trì triển khai trong nhiều năm qua. Lộ trình này bắt đầu từ mốc năm 2018 khi xăng E5 RON92 được phân phối toàn quốc, tiếp nối bằng giai đoạn thí điểm xăng E10 tại một số địa phương vào tháng 8/2025, trước khi bước vào giai đoạn mở rộng toàn diện từ đầu tháng 6 năm nay.
Để bảo đảm quyền lợi cho người tiêu dùng trước dòng sản phẩm mới, công tác kiểm soát chất lượng đang được đặc biệt chú trọng. Phát biểu tại cuộc họp báo Chính phủ thường kỳ diễn ra trước đó một ngày (3/6), Thứ trưởng Công Thương Nguyễn Sinh Nhật Tân khẳng định, Bộ sẽ tăng cường các biện pháp kiểm tra đột xuất đối với những doanh nghiệp sản xuất, phối trộn và kinh doanh xăng dầu. Mục tiêu tối thượng là bảo đảm tuyệt đối chất lượng xăng E10 trong toàn bộ chuỗi cung ứng, từ khâu sản xuất, phối trộn cho đến khi lưu thông trên thị trường.
Giá xăng dầu trong nước đồng loạt giảm mạnh
Trở lại với những diễn biến chính của thị trường, từ 15 giờ ngày 4/6, người tiêu dùng trong nước đón nhận tin vui khi giá các mặt hàng xăng dầu đồng loạt hạ nhiệt. Sự điều chỉnh này được đánh giá là phản ánh kịp thời và sát sao theo xu hướng vận động của thị trường năng lượng thế giới.
Cụ thể, sau khi điều chỉnh, xăng E5 RON92 giảm mạnh 1.470 đồng/lít, kéo giá bán lẻ xuống còn 21.780 đồng/lít. Xu hướng giảm cũng ghi nhận rõ rệt ở nhóm mặt hàng dầu khi dầu diesel giảm 790 đồng/lít và dầu mazut giảm 800 đồng/kg.
Đồng thời, ở kỳ điều hành này, Liên Bộ cũng quyết định thực hiện trích lập trở lại Quỹ Bình ổn giá xăng dầu với mức 500 đồng/lít đối với xăng sinh học, và 300 đồng/lít (hoặc kg) đối với dầu diesel và dầu mazut
Theo phân tích của các chuyên gia, đà giảm sâu của giá nhiên liệu trong nước xuất phát từ việc giá năng lượng thế giới liên tục hạ nhiệt trong tuần qua. Thị trường quốc tế giai đoạn này chịu tác động tổng hợp từ nhiều yếu tố địa chính trị phức tạp, nổi bật là diễn biến chung quanh các cuộc đàm phán giữa Mỹ-Iran cũng như tình hình xung đột Nga-Ukraine.
Số liệu thống kê bình quân trong 7 ngày qua cho thấy, giá xăng RON92 (nguồn nguyên liệu dùng để pha chế xăng E5 RON92) đã giảm khoảng 7,5%, lùi về mức 116,8 USD/thùng. Tương tự, giá dầu diesel thế giới cũng mất 3,3% giá trị, neo ở mức 141,9 USD/thùng, trong khi dầu mazut giảm 2,3%, xuống còn khoảng 640 USD/tấn.
Việc giá thành phẩm thế giới đi xuống chính là cơ sở vững chắc để cơ quan điều hành đưa ra mức giảm giá mạnh mẽ cho thị trường nội địa trong kỳ điều hành này.
