Khoa học xã hội và nhân văn với sứ mệnh bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng trong kỷ nguyên mới

Ngày 17/12, tại Hà Nội đã diễn ra Hội thảo Khoa học xã hội và nhân văn với sứ mệnh bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng trong kỷ nguyên mới, do Viện Hàn lâm Khoa học xã hội Việt Nam tổ chức. Đến dự, có đồng chí Ngô Đông Hải, Ủy viên Ban Chấp hành Trung ương Đảng, Phó Trưởng Ban Tuyên giáo và Dân vận Trung ương.

Toàn cảnh Hội thảo.
Toàn cảnh Hội thảo.

Hội thảo thu hút nhiều chuyên gia và nhà khoa học trong lĩnh vực xã hội và nhân văn. Đã có 59 bài gửi đến Hội thảo, 55 bài được sử dụng trong Kỷ yếu, có 7 tham luận được trình bày và nhiều ý kiến phát biểu thảo luận sâu sắc.

Đây là hoạt động chào mừng Đại hội XIV của Đảng rất ý nghĩa, nhằm tiếp tục khẳng định vị trí, vai trò đặc biệt quan trọng của khoa học xã hội và nhân văn đối với sự phát triển của đất nước nói chung, đặc biệt đối với nhiệm vụ bảo vệ vững chắc nền tảng tư tưởng của Đảng - một nhiệm vụ có ý nghĩa sống còn đối với sự nghiệp cách mạng nói riêng trong bối cảnh tình hình thế giới và trong nước đang có nhiều biến động nhanh chóng, phức tạp, khó lường.

tu-tuong3.jpg
Tiến sĩ Ngô Đông Hải, Ủy viên Trung ương Đảng, Phó Trưởng Ban Tuyên giáo và Dân vận Trung ương phát biểu tại Hội thảo.

Phát biểu khai mạc và đề dẫn Hội thảo, Tiến sĩ Ngô Đông Hải, Ủy viên Trung ương Đảng, Phó Trưởng ban Tuyên giáo và Dân vận Trung ương khẳng định: Trong lịch sử 80 năm qua của nền khoa học xã hội và nhân văn Việt Nam, lịch sử 72 năm của Viện Hàn lâm Khoa học xã hội Việt Nam đã cung cấp các minh chứng cho thấy, khoa học xã hội và nhân văn đã có nhiều đóng góp to lớn về lý luận và thực tiễn trong công cuộc xây dựng và bảo vệ Tổ quốc, góp phần cung cấp các luận cứ cho Đảng tiếp tục kiên định, vận dụng, phát triển sáng tạo chủ nghĩa Mác-Lênin, tư tưởng Hồ Chí Minh, phát triển và bổ sung lý luận về đường lối đổi mới trong những điều kiện mới của Việt Nam.

Tiến sĩ Ngô Đông Hải nhấn mạnh, thực hiện Nghị quyết số 35-NQ/TW, Kết luận số 89-KL/TW của Bộ Chính trị về tăng cường bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng, đấu tranh phản bác các quan điểm sai trái, thù địch trong tình hình mới, trước các mục tiêu, nhiệm vụ to lớn được đề ra trong Dự thảo văn kiện Đại hội XIV của Đảng, trong bối cảnh tình hình thế giới diễn biến nhanh chóng, phức tạp và khó lường, chúng ta nhận thức sâu sắc rằng: bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng, bao gồm chủ nghĩa Mác-Lênin và tư tưởng Hồ Chí Minh, lý luận về đường lối đổi mới của Đảng - là nhiệm vụ sống còn của toàn Đảng, toàn dân và toàn quân, đặc biệt là trong bối cảnh toàn cầu hóa và cách mạng công nghiệp 4.0 đang diễn ra mạnh mẽ.

Giáo sư, Tiến sĩ Lê Văn Lợi, Chủ tịch Viện Hàn lâm Khoa học xã hội Việt Nam cho rằng, khoa học xã hội và nhân văn với tư cách là nhóm ngành khoa học nghiên cứu về những quy luật phản ánh lịch sử hình thành, phát triển của xã hội, về xã hội, con người và các mối quan hệ xã hội có sứ mệnh và vai trò hết sức to lớn không chỉ ở việc lưu giữ, làm phong phú và phát triển tri thức khoa học trên các lĩnh vực xã hội và nhân văn, mà còn cung cấp các luận cứ khoa học làm cơ sở cho việc hoạch định chủ trương, đường lối của Đảng, chính sách và pháp luật của Nhà nước, góp phần nâng cao dân trí, giáo dục lòng yêu nước, lòng tự hào dân tộc cho cán bộ và nhân dân, củng cố khối đại đoàn kết toàn dân; góp phần nâng cao trình độ, nhận thức chính trị, tư tưởng của cán bộ, đảng viên và nhân dân trong việc nhận diện và đấu tranh phản bác các quan điểm sai trái, thù địch, xuyên tạc về nền tảng tư tưởng của Đảng, chống phá Nhà nước và chế độ xã hội chủ nghĩa ở Việt Nam.

tu-tuong-1.jpg
Giáo sư, Tiến sĩ Lê Văn Lợi, Chủ tịch Viện Hàn lâm Khoa học xã hội Việt Nam phát biểu tại Hội thảo.

Tại hội thảo, các đại biểu tập trung thảo luận một số nhóm vấn đề trọng tâm như: đánh giá sâu sắc kết quả đạt được trong những năm qua và những vấn đề đặt ra; làm rõ cơ sở lý luận và thực tiễn để xác định, phát huy vai trò, sứ mệnh của khoa học xã hội và nhân văn trong bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng trong giai đoạn mới; bên cạnh đó, trước các thách thức mới của kỷ nguyên số, ngành khoa học xã hội và nhân văn cần làm gì, như thế nào để góp phần tiếp tục làm sáng tỏ, bổ sung, phát triển và vận dụng sáng tạo chủ nghĩa Mác-Lênin và tư tưởng Hồ Chí Minh trong điều kiện xây dựng chủ nghĩa xã hội ở Việt Nam, góp phần làm giàu thêm nền tảng tư tưởng của Đảng, củng cố niềm tin và tạo sự đồng thuận xã hội…;

Đồng thời khẳng định vai trò then chốt, không thể thay thế của khoa học xã hội và nhân văn trong việc bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng. Khoa học xã hội và nhân văn không chỉ là công cụ nhận thức mà còn là vũ khí tư tưởng sắc bén, là lực lượng tiên phong trên mặt trận tư tưởng, lý luận.

tu-tuong.jpg
Các chuyên gia, nhà khoa học chụp ảnh kỷ niệm tại Hội thảo.

Nhiều giải pháp quan trọng đã được đề xuất nhằm nâng cao vai trò của khoa học xã hội và nhân văn trong bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng. Trong đó, nhấn mạnh việc tăng cường sự lãnh đạo của Đảng đối với lĩnh vực này; đầu tư nguồn lực tương xứng, đề xuất dành ít nhất 20% ngân sách khoa học-công nghệ cho khoa học xã hội và nhân văn; đẩy mạnh nghiên cứu liên ngành, ứng dụng công nghệ số, trí tuệ nhân tạo; mở rộng hợp tác quốc tế; nâng cao năng lực truyền thông khoa học và chú trọng bồi dưỡng đội ngũ cán bộ nghiên cứu “vừa hồng, vừa chuyên”.

Trên cơ sở kết quả của Hội thảo, Viện Hàn lâm khoa học xã hội Việt Nam sẽ xuất bản sách để chào mừng Đại hội XIV của Đảng và lan tỏa giá trị, ý nghĩa của Hội thảo trong xã hội.

Trong kỷ nguyên vươn mình của dân tộc, khi đất nước đang đối mặt với những thách thức to lớn trên mặt trận tư tưởng, văn hóa, nhiệm vụ của khoa học xã hội và nhân văn càng trở nên nặng nề và vô cùng quan trọng. Toàn thể đội ngũ những người làm khoa học xã hội và nhân văn cần phát huy truyền thống yêu nước, cách mạng, có ý thức trách nhiệm cao trước Đảng, Nhà nước và nhân dân, ra sức học tập, nghiên cứu, nâng cao trình độ lý luận, chuyên môn, kỹ năng nghiên cứu để hoàn thành tốt sứ mệnh cao cả mà lịch sử đã giao phó.

Có thể bạn quan tâm

Trình diễn giải pháp công nghệ cho an ninh, an toàn, cứu hộ tại Secutech+ Vietnam 2026

Trình diễn giải pháp công nghệ cho an ninh, an toàn, cứu hộ tại Secutech+ Vietnam 2026

Tại triển lãm Secutech+ Vietnam 2026, HTI Group giới thiệu hệ sinh thái các sản phẩm công nghệ được nghiên cứu, phát triển và làm chủ bởi đội ngũ kỹ sư Việt Nam, từ các giải pháp phục vụ an ninh, giám sát, phòng cháy, chữa cháy và cứu hộ cứu nạn đến những ứng dụng trí tuệ nhân tạo (AI) và công nghệ số...

Từ những em bé thu mình vì mặc cảm, các em ở trường Hy Vọng dần hòa nhập với bạn bè, được ghi nhận bởi những thế mạnh riêng và tìm thấy vị trí của mình trong tập thể.

Có một ngôi trường nhân văn mang tên Hy Vọng

Giáo dục nhân văn ngoài truyền đạt kiến thức, còn cần môi trường để những đứa trẻ có xuất phát điểm khác nhau vẫn được học tập, trưởng thành và xây dựng tương lai. Ở Đà Nẵng có một ngôi trường như vậy - Trường Hy Vọng.

Tham quan Viện nghiên cứu hạt nhân Đà Lạt. (Ảnh: Viện nghiên cứu hạt nhân Đà Lạt)

Điện hạt nhân: Xây nhà máy chỉ là điểm khởi đầu

Việt Nam có thể nhập khẩu thiết bị và lựa chọn công nghệ, nhưng không thể nhập khẩu năng lực quốc gia để vận hành điện hạt nhân an toàn trong hàng chục năm. Bài toán thực sự không chỉ là xây dựng nhà máy, mà là chuẩn bị con người, hệ thống pháp quy và một hệ sinh thái đủ sức tiếp nhận, kiểm soát, từng bước làm chủ công nghệ.

Sở Khoa học-Công nghệ Hà Nội tổ chức diễn tập ứng phó y tế trong sự cố bức xạ và hạt nhân. (Ảnh: Thu Hằng)

Quản lý an toàn bức xạ trước yêu cầu mới

Ứng dụng bức xạ, đồng vị phóng xạ ngày càng mở rộng, trong khi Việt Nam chuẩn bị bước vào giai đoạn phát triển mới của năng lượng nguyên tử. Thực tế này đòi hỏi phương thức quản lý phải chuyển mạnh từ xử lý hồ sơ hành chính sang kiểm soát theo mức độ rủi ro, tăng cường phân cấp và ứng dụng dữ liệu số.

Tổ chức, cá nhân có trách nhiệm áp dụng quy chuẩn kỹ thuật có liên quan. (Ảnh: Tô Hội)

Quy chuẩn kỹ thuật: “Hàng rào” bắt buộc bảo vệ người tiêu dùng

Quy chuẩn kỹ thuật không đơn thuần là những giới hạn, yêu cầu kỹ thuật đối với sản phẩm, hàng hóa. Đây là công cụ pháp lý bắt buộc giúp Nhà nước kiểm soát các nguy cơ ảnh hưởng đến sức khỏe, môi trường, an ninh quốc gia và quyền lợi người tiêu dùng, đồng thời bảo đảm hoạt động sản xuất, kinh doanh diễn ra minh bạch, công bằng.

Đà Nẵng mở không gian tầm thấp: Từ thí điểm dịch vụ đến hạ tầng kinh tế mới.

Đà Nẵng mở không gian tầm thấp: Từ thí điểm dịch vụ đến hạ tầng kinh tế mới

Không chỉ dừng lại ở câu chuyện ứng dụng thiết bị bay không người lái (UAV) cho giao hàng hay cứu hộ, việc Ủy ban nhân dân thành phố Đà Nẵng khởi động Đề án “Thí điểm phát triển kinh tế không gian tầm thấp” cho thấy một bước đi mang tính chiến lược: Biến tầng không lưu thấp thành một lớp hạ tầng kinh tế kỹ thuật mới.

Nhiều doanh nghiệp đã đầu tư hệ thống điện mặt trời mái nhà để phục vụ sản xuất, góp phần giảm chi phí tiền điện. (Ảnh: LÊ CHI)

Bài toán sử dụng năng lượng tiết kiệm, hiệu quả

Nhu cầu năng lượng ngày càng lớn đang đặt ra yêu cầu không chỉ bảo đảm đủ nguồn cung mà còn phải sử dụng hiệu quả từng đơn vị năng lượng. Trong bối cảnh đó, khoa học-công nghệ và đổi mới sáng tạo đang mở ra cách tiếp cận mới: Đo lường chính xác mức tiêu thụ, nhận diện điểm lãng phí, tối ưu vận hành.

Hình ảnh hạt tiêu xanh, hạt tiêu đen, hạt tiêu trắng Tiên Phước. (Ảnh minh họa: Cục Sở hữu trí tuệ)

Những gốc tiêu 40 năm tuổi và “tấm căn cước” của vị cay xứ Tiên

Trên vùng đất gò đồi nhiều sỏi đá, những dây tiêu bản địa vẫn bám vào thân cây sống, len rễ sâu vào lòng đất và cho ra loại hạt nhỏ nhưng thơm, cay nồng. Chỉ dẫn địa lý “Tiên Phước” được bảo hộ mở ra cơ hội để sản vật lâu đời này vượt khỏi những phiên chợ địa phương, tiến đến thị trường rộng lớn hơn.

Dạy và học thế nào để người học thực sự "làm chủ" công nghệ trí tuệ nhân tạo. (Ảnh minh họa có sử dụng AI )

Giáo dục trong kỷ nguyên AI, từ sử dụng đến làm chủ công nghệ

Việc đưa trí tuệ nhân tạo (AI) vào trường học đã được thí điểm trong năm học 2025-2026 và định hướng triển khai đại trà từ năm học 2026–2027. Nhìn lại hành trình này, câu hỏi lớn nhất của ngành giáo dục đặt ra lúc này không còn là "có nên dạy AI hay không", mà là dạy và học thế nào để người học thực sự "làm chủ" công nghệ.

Người Viettel ở Natcom không rời đi khi thị trường khó khăn nhất. Ảnh: Viettel Global.

15 năm Viettel tại Haiti: Hành trình vượt qua nghịch cảnh để phát triển

Giữa một thị trường liên tục đối mặt với thiên tai, bất ổn và thiếu thốn, Natcom không chỉ vươn lên dẫn đầu viễn thông mà còn đang đưa kết nối trở thành nền tảng cho tài chính số và đời sống. Đó là câu chuyện về những “đóa hoa nở trong đá” - không sinh ra từ phép màu, mà từ sự bền bỉ ở lại và lớn lên trong nghịch cảnh.

Các sản phẩm chè Tủa Chùa ngày càng được chuẩn hóa bao bì, mở rộng thị trường tiêu thụ và nâng tầm giá trị. (Ảnh: Mỹ Linh)

Để sáng chế y dược không dừng lại trong phòng thí nghiệm

Nhiều kết quả nghiên cứu trong lĩnh vực y dược có tiềm năng ứng dụng nhưng để đi từ phòng thí nghiệm đến thị trường, các nhà khoa học còn phải vượt qua khoảng cách lớn về bảo hộ, định giá, đàm phán và thương mại hóa quyền sở hữu trí tuệ.

Pháp và Việt Nam có tiềm năng hợp tác trong lĩnh vực công nghệ phục vụ chuyển đổi xanh. (Ảnh: Đại sứ quán Pháp tại Việt Nam)

Tăng cường kết nối khoa học-công nghệ Việt Nam-Pháp

Mối quan hệ Việt Nam-Pháp có bề dày lịch sử hơn 50 năm, đã vượt qua những thách thức của khoảng cách địa lý và biến động tình hình khu vực, thế giới, ngày càng phát triển mạnh mẽ và mang lại lợi ích thiết thực cho nhân dân hai nước.