[Hỏi đáp] Con người có thể làm gì để giảm thiểu rủi ro từ biến đổi khí hậu?

Việt Nam có nhiều ngành kinh tế chịu sự tác động trực tiếp của khí hậu. Vì vậy, việc xây dựng những kịch bản biến đổi khí hậu không phải để dự đoán hay dự báo, mà là cách chủ động ứng phó trước những diễn biến khó lường của thời tiết và tác động có thể xảy ra đối với hệ sinh thái, con người và nền kinh tế.

Ngày 30/10, Sở Khoa học và Công nghệ thành phố Hải Phòng tổ chức vòng chung kết và trao giải Cuộc thi tìm kiếm tài năng khởi nghiệp sáng tạo thành phố năm 2026, với chủ đề “Smart City Operations-Vận hành thành phố thông minh”.

Muốn tham gia sâu hơn vào chuỗi cung ứng toàn cầu, doanh nghiệp Việt Nam không thể chỉ dựa vào lợi thế chi phí. Năng lực quản trị, tính ổn định, chất lượng, khả năng truy xuất dữ liệu và trách nhiệm với môi trường, xã hội đang trở thành những yếu tố quan trọng để xây dựng niềm tin với đối tác quốc tế.

Trong xu thế chuyển dịch năng lượng sạch, xe điện góp phần giảm phát thải khí nhà kính. Tuy nhiên, quá trình khai thác nguyên liệu, sản xuất pin và xử lý pin sau sử dụng vẫn tiêu tốn nhiều năng lượng, tài nguyên và gây phát thải đáng kể. 

Trong bài phát biểu mới đây tại Hội nghị thượng đỉnh về khí hậu năm 2026, Tổng Thư ký Liên hợp quốc Antonio Guterres nhấn mạnh: “Chúng ta là thế hệ đầu tiên có những công cụ để chấm dứt kỷ nguyên nhiên liệu hóa thạch, và cũng là thế hệ cuối cùng có thể ngăn chặn thảm họa khí hậu”.

Ngày 6/10, tại xã Ea Hiao, tỉnh Đắk Lắk, ngày hội cộng đồng với nhiều hoạt động tương tác nhằm thúc đẩy nhận thức và những thực hành thiết thực về bảo vệ môi trường, phân loại và xử lý rác thải, sản xuất nông nghiệp bền vững và lối sống có trách nhiệm đã được tổ chức.

Phục hồi rừng sau khai thác khoáng sản cần được thực hiện theo hướng dựa vào tự nhiên, gắn với quản lý tài nguyên theo cảnh quan và bảo đảm duy trì các chức năng sinh thái lâu dài. Cùng với đó, phát triển các dự án tín chỉ carbon rừng phù hợp có thể tạo thêm nguồn lực cho công tác phục hồi và quản lý rừng bền vững.

Ngày 25/9, Báo Xây dựng phối hợp Đại học Bách khoa Hà Nội tổ chức Festival tân sinh viên chuyển đổi xanh với thông điệp "Bắt đầu xanh - Bước tới tương lai".

Ngày 24/9, Liên hợp quốc đã thông qua một nghị quyết nhất trí yêu cầu hành động mạnh mẽ hơn đối với mực nước biển dâng cao, mối đe dọa hiện hữu đối với các quốc đảo thấp do sự ấm lên của đại dương và sự tan chảy của các tảng băng và sông băng.

Thông qua chương trình NESCAFÉ Plan, Nestlé góp phần hỗ trợ ngành cà-phê Việt Nam thích ứng với EUDR, đồng thời nâng cao thu nhập cho nông dân.

Phát triển hạ tầng logistics đồng bộ, đẩy mạnh chuyển đổi số, ứng dụng trí tuệ nhân tạo và chuyển đổi xanh đang mở ra yêu cầu mới đối với ngành công thương, hướng tới xây dựng chuỗi cung ứng hiệu quả, giảm chi phí và phục vụ xuất nhập khẩu bền vững.

Trước yêu cầu giảm phát thải và nâng cao sức cạnh tranh, nhiều doanh nghiệp ngành công thương đang từng bước thay đổi phương thức sản xuất, từ tiết kiệm năng lượng, sử dụng năng lượng tái tạo đến tối ưu nguyên liệu và tuần hoàn chất thải. 

Không chỉ cạnh tranh bằng chất lượng, giá thành và năng lực sản xuất, doanh nghiệp điện tử Việt Nam ngày càng phải đáp ứng các yêu cầu về ESG, phát thải carbon, truy xuất nguồn gốc, năng lượng sạch và bao bì bền vững để duy trì vị trí trong chuỗi cung ứng toàn cầu.

Ngày 16/9, tại Hà Nội, JICA Việt Nam và Học viện Nông nghiệp Việt Nam (VNUA) tổ chức hội nghị chia sẻ kết quả và sản phẩm của dự án “Khảo sát tiềm năng phát triển kinh doanh bền vững đối với doanh nghiệp tư nhân trong sản xuất điện và phân bón hữu cơ bằng công nghệ lên men tạo khí mê-tan từ các loại rác thải rắn ở Việt Nam”.

Theo Phó Giáo sư, Tiến sĩ Nghiêm Thị Thà, Phó Chủ tịch kiêm Tổng thư ký Hiệp hội Tư vấn Tài chính Việt Nam (VFCA), bất động sản xanh phát triển theo các tiêu chuẩn ESG (Môi trường-Xã hội-Quản trị) không còn là lựa chọn mang tính tự nguyện mà đang trở thành xu hướng tất yếu của thị trường.

Nghị quyết Đại hội XIII của Đảng đã xác định rõ chủ trương phát triển kinh tế xanh, nông nghiệp sinh thái tuần hoàn gắn với mục tiêu phát triển bền vững. Đối với Đồng bằng sông Cửu Long, chuyển đổi mô hình tăng trưởng vừa là lựa chọn vừa là yêu cầu tất yếu khách quan trước tác động ngày càng gay gắt của biến đổi khí hậu.

Ngày 21/8, tại Cung hội nghị quốc tế Ariyana Đà Nẵng, Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch Đà Nẵng chủ trì, phối hợp Phòng Hợp tác, Đại sứ quán Thụy Sĩ tại Việt Nam tổ chức Lễ công bố Bộ tiêu chí Cơ sở lưu trú du lịch xanh Đà Nẵng - Da Nang Green Stay với thông điệp: "Thực hành xanh - Nâng tầm điểm đến".

Trong xu hướng toàn cầu về giảm phát thải, việc tìm kiếm và khai thác nguồn năng lượng thân thiện môi trường nhận được sự quan tâm của nhiều quốc gia. Một trong các giải pháp đó là năng lượng từ khí hydro (H2; hydrogen) đã được các nhà khoa học nghiên cứu và chứng minh hiệu quả.

Theo nhiều doanh nghiệp, để đáp ứng yêu cầu giảm phát thải và chuyển đổi mô hình sản xuất, rào cản lớn nhất hiện nay vẫn là nguồn lực tài chính để đầu tư công nghệ, đổi mới dây chuyền và xây dựng hệ thống quản trị đáp ứng các tiêu chuẩn quốc tế.

Cùng với các tiêu chuẩn về môi trường, xã hội và quản trị (ESG), cơ chế điều chỉnh biên giới carbon (CBAM) đang thiết lập "luật chơi" mới trong thương mại toàn cầu, buộc doanh nghiệp xuất khẩu phải thay đổi nếu muốn tiếp tục tham gia chuỗi cung ứng quốc tế.

Ngành xây dựng đang trải qua quá trình tái cấu trúc toàn diện hệ sinh thái theo hướng xanh và bền vững. Từ vật liệu, công nghệ, quy hoạch đến quản lý chất thải và chuyển đổi số, mỗi mắt xích đều đang thay đổi, góp phần hiện thực hóa mục tiêu phát thải ròng bằng "0" vào năm 2050.

Thảm cỏ biển tại Cù Lao Chàm - "bể chứa carbon" và sinh thái cốt lõi của đại dương đã suy giảm tới 70% sau hai thập kỷ. Nỗ lực phục hồi những "cánh rừng ngầm" này đang khẩn trương diễn ra, nhằm tái tạo đa dạng sinh học, bảo đảm sinh kế và mở đường thương mại hóa tín chỉ carbon xanh. 

Nhu cầu điện tăng trưởng hai con số, sự bùng nổ của trí tuệ nhân tạo (AI), trung tâm dữ liệu, điện toán đám mây cùng yêu cầu thực hiện cam kết phát thải ròng bằng 0 đang đặt ra những thách thức chưa từng có đối với ngành năng lượng Việt Nam.

Không chỉ tối ưu năng suất, tiết kiệm tài nguyên, các nền tảng số còn giúp doanh nghiệp và người nông dân quản lý phát thải khí nhà kính, minh bạch dữ liệu ESG, từng bước đáp ứng các yêu cầu của thị trường toàn cầu và hiện thực hóa mục tiêu phát thải ròng bằng "0" vào năm 2050.

Giai đoạn 2026-2030, Đề án phát triển bền vững 1 triệu ha chuyên canh lúa chất lượng cao và phát thải thấp vùng Đồng bằng sông Cửu Long sẽ tiếp tục mở rộng quy mô. Tuy nhiên, để Đề án mang lại hiệu quả kinh tế thực chất cho nông dân, cần sớm tháo gỡ vướng mắc trong quá trình thực hiện đo đạc, báo cáo và thẩm định phát thải.

Được vinh danh trong Top 10 Doanh nghiệp xanh-Net Zero tương lai 2026, Công ty cổ phần Nhựa Bình Minh Việt cho thấy chuyển đổi xanh không nhất thiết bắt đầu từ những dự án quy mô lớn mà có thể được hình thành từ chính những cải tiến trong hoạt động sản xuất hằng ngày.

Ngày 8/7, tại Hà Nội, Phó Thủ tướng Chính phủ Nguyễn Văn Thắng, Chủ tịch Hội đồng quốc gia về Phát triển bền vững dự và phát biểu chỉ đạo tại Diễn đàn "Năng lượng và môi trường thế giới-Việt Nam 2026" với chủ đề "Việt Nam cụ thể hóa con đường tới Net Zero".

Trong bối cảnh các thị trường nhập khẩu liên tục nâng cao tiêu chuẩn về phát triển bền vững, truy xuất nguồn gốc và giảm phát thải khí nhà kính, nông nghiệp tái sinh đang nổi lên như một hướng đi quan trọng, giúp ngành cà-phê Việt Nam nâng cao năng lực cạnh tranh, đồng thời gia tăng giá trị cho người sản xuất.