Hồi chuông báo động về mức độ nghiêm trọng của cuộc khủng hoảng khí hậu

Thiên nhiên đang dồn dập gióng hồi chuông báo động về mức độ nghiêm trọng của cuộc khủng hoảng khí hậu hiện nay. Khi các hiện tượng thời tiết khắc nghiệt, cực đoan dần trở thành điều “bình thường mới”, các hệ thống phòng ngừa, ứng phó cũng đứng trước yêu cầu cải tổ để trở nên hiệu quả hơn, nhằm bảo đảm an toàn cho cộng đồng.

Thiệt hại do lũ lụt tại hạt Kerr, bang Texas, ngày 5/7/2025. (Ảnh: The Texas Tribune)
Thiệt hại do lũ lụt tại hạt Kerr, bang Texas, ngày 5/7/2025. (Ảnh: The Texas Tribune)

Từ châu Á đến châu Âu, châu Mỹ, người dân các nước đang oằn mình chống chọi với các thảm họa thiên nhiên. Trận lũ quét kinh hoàng vừa qua ở bang Texas, Mỹ là một trong những trận lũ quét gây thiệt hại lớn nhất tại Xứ cờ hoa trong vòng 100 năm.

Các chuyên gia chỉ ra rằng, biến đổi khí hậu là thủ phạm chính khiến nền nhiệt tăng, dẫn tới sự xuất hiện nhiều hơn những cơn mưa có cường độ cao. Thậm chí, ông Gregory Pierce, đồng Giám đốc Trung tâm đổi mới Luskin thuộc Đại học California tại Los Angeles cảnh báo, số người chết do lũ lụt tại Mỹ sẽ tiếp tục tăng trong những năm tới do biến đổi khí hậu và việc thiếu đầu tư vào hệ thống cảnh báo thiên tai.

Trong khi đó, hàng triệu người dân sống tại châu Âu, châu Á và châu Phi đang gồng mình dưới nắng nóng như thiêu đốt. Tháng 6 năm nay đã phá vỡ mọi kỷ lục về sức nóng tại khắp các châu lục.

Tại Hàn Quốc, số người mắc các bệnh liên quan nắng nóng đã tăng hơn 83% so với cùng kỳ năm 2024, khi nắng nóng đến sớm hơn bình thường.

Tổ chức Khí tượng thế giới (WMO) khẳng định, thế giới sẽ phải học cách sống chung với các đợt nắng nóng kéo dài.

Nhiều cuộc họp về khí hậu đã được tổ chức; nhiều lời cam kết chung tay hành động được đưa ra. Nhận thức của cộng đồng về bảo vệ môi trường sống được nâng cao rõ rệt trong những năm gần đây, song trên thực tế, mức độ khốc liệt tăng dần của các hiện tượng thời tiết cực đoan cho thấy thế giới vẫn còn thiếu những hành động mạnh mẽ, quyết liệt chống biến đổi khí hậu.

Tại các cuộc họp, vấn đề “gai góc”, gây nhiều tranh cãi nhất luôn là tài chính khí hậu và Hội nghị lần thứ 30 Các bên tham gia Công ước khung của Liên hợp quốc về biến đổi khí hậu (COP30), dự kiến diễn ra ở Brazil vào tháng 11 tới, cũng không ngoại lệ.

Tại Hội nghị COP29, các nước phát triển cam kết nâng mức tài chính khí hậu lên 300 tỷ USD mỗi năm vào năm 2035, một con số bị cho là vẫn còn quá thấp so với nhu cầu thực tế.

Theo giới chuyên gia, các nước đang phát triển sẽ cần khoảng 1.300 tỷ USD mỗi năm vào năm 2035 để thực hiện chuyển đổi xanh và ứng phó thiên tai ngày càng nghiêm trọng.

Brazil, nước chủ nhà COP30, khẳng định quyết tâm đưa hội nghị lần này trở thành “di sản” trong đổi mới các cam kết về khí hậu. Chính phủ Brazil nêu rõ, khủng hoảng khí hậu đã lên tới đỉnh điểm và nếu tình trạng nóng lên toàn cầu không được kiểm soát, Trái đất sẽ phải chịu sự thay đổi tàn khốc, ảnh hưởng mọi mặt của xã hội, kinh tế, môi trường và mỗi gia đình.

Câu chuyện về phản ứng nhanh nhạy, hiệu quả hơn với các thảm họa thiên nhiên cũng đang được chú ý.

Chuyên gia Jess Neumann, Đại học Reading (Anh) cho biết, trận lũ quét ở Texas đặt ra câu hỏi quan trọng về hiệu quả của hệ thống cảnh báo sớm và kế hoạch phòng chống lũ lụt. Sự sẵn sàng ứng phó của cộng đồng, khả năng nhận biết rủi ro, kỹ năng sơ tán… cần phải được nêu cao. Hệ thống chăm sóc sức khỏe cũng cần được cải tổ.

Theo Tổ chức Y tế thế giới (WHO), dù các đợt nắng nóng cực đoan ngày càng diễn ra thường xuyên, mới chỉ có 21 trong số 57 quốc gia ở châu Âu có kế hoạch hành động quốc gia về ứng phó sóng nhiệt. Nhiều nước vẫn thiếu hệ thống làm mát cho cộng đồng hay chiến dịch tuyên truyền về nguy cơ sốc nhiệt đối với người dân.

Tổng Thư ký Liên hợp quốc Antonio Guterres nhấn mạnh, hành động vì khí hậu không phải là tùy chọn, mà là bắt buộc, bởi thời gian đang đếm ngược. Các hiện tượng thời tiết khắc nghiệt đồng thời diễn ra thời gian qua đã phơi bày thực tế: Biến đổi khí hậu đang xảy ra với tốc độ đáng báo động và thế giới không còn thời gian để trì hoãn hành động.

Có thể bạn quan tâm

Khách hàng trải nghiệm kính thông minh ở một cửa hàng tại thành phố Thâm Quyến, tỉnh Quảng Đông, Trung Quốc. (Ảnh: Tân Hoa xã)

Những nguy cơ tiềm ẩn về "bong bóng AI"

Trong bối cảnh nền kinh tế thế giới bị bủa vây bởi hàng loạt thách thức, sự bùng nổ đầu tư vào trí tuệ nhân tạo (AI) trở thành “điểm sáng” hiếm hoi, tạo cú huých mạnh mẽ cho thương mại toàn cầu. Tuy nhiên, khi “cơn sốt” AI ngày càng tăng nhiệt, các nền kinh tế cũng đứng trước nhiều câu hỏi lớn.

Ảnh minh họa. (nguồn: TÂN HOA XÃ)

Mở rộng EU - “Khoản đầu tư địa chiến lược”

Mở rộng Liên minh châu Âu (EU) là vấn đề gắn với lợi ích chiến lược của khối, giúp EU có vị thế và mức độ ảnh hưởng lớn hơn trên trường quốc tế. Tuy nhiên, hành trình này còn nhiều trắc trở do sự khác biệt quan điểm và chênh lệch về mức độ phát triển giữa các nước.

Ảnh minh họa: Một góc vịnh Kola trên biển Barents. (Ảnh: TTXVN)

EU với chiến lược mới về Bắc Cực

Ủy ban châu Âu (EC) chuẩn bị công bố chiến lược mới về Bắc Cực, đánh dấu nỗ lực của Liên minh châu Âu (EU) nhằm tăng cường sự hiện diện tại khu vực có vị thế quan trọng đối với kinh tế, an ninh và năng lượng của Lục địa già.

Khu liên hợp công nghiệp hóa dầu ở Anzoategui, Venezuela. (Ảnh: Tân Hoa Xã)

Áp lực kép với thị trường dầu mỏ

Trong lúc cuộc xung đột tại Trung Đông tiếp tục làm gián đoạn dòng chảy dầu mỏ, đẩy giá diesel lên mức cao kỷ lục, thị trường toàn cầu có những động thái đáng chú ý: Các nước xuất khẩu dầu mỏ lớn lại chưa muốn mở thêm “van sản lượng".

Người dân Cộng hòa Trung Phi chờ phân phát lương thực từ FAO. (Ảnh minh họa: Xinhua)

Thách thức an ninh lương thực toàn cầu

Chỉ số giá lương thực thế giới vừa chạm mốc cao nhất trong gần bốn năm qua, đặt ra thách thức lớn khi thời hạn chót để hiện thực hóa mục tiêu xóa bỏ nạn đói toàn cầu vào năm 2030 đang đến gần. 

Người di cư tại Ras Ajdir, khu vực biên giới giữa Libya và Tunisia. (Ảnh: THX)

EU giằng co trước các lựa chọn về vấn đề dân di cư

Di cư luôn là chủ đề gây nhiều tranh cãi và là “cuộc thử lửa” về tinh thần gắn kết, sự sẻ chia trách nhiệm và tương trợ vượt khó của châu Âu. Để nhiều quốc gia thống nhất cách tiếp cận trước thách thức là điều không dễ dàng, nhất là khi lợi ích an ninh của từng nước va chạm mạnh với giá trị cốt lõi và mục tiêu chung của khối.

Căn cứ không quân Al-Harir của Mỹ tại khu vực người Kurd ở Iraq. (Ảnh: IRNA/TTXVN phát)

Bước chuyển ở “trái tim” Trung Đông

Mỹ vừa hoàn tất quá trình rút lực lượng khỏi Iraq, chính thức kết thúc hoạt động của liên minh quốc tế chống tổ chức tự xưng Nhà nước Hồi giáo (IS) do Mỹ dẫn đầu tại quốc gia Trung Đông. Sự kiện này đánh dấu bước chuyển của cuộc chiến chống khủng bố tại Iraq, mở ra giai đoạn mới trong quan hệ giữa Washington và Baghdad.

Quang cảnh thủ đô Damascus của Syria. (Ảnh: THX/TTXVN)

Ưu tiên quan trọng của Mỹ tại Syria

Tại cuộc trao đổi với các quan chức Syria nhân chuyến thăm của phái đoàn Bộ Ngoại giao Mỹ tới Damascus mới đây, hai bên đã thảo luận các biện pháp tăng cường quan hệ song phương, với sáng kiến “Syria không còn trại tị nạn” là một trong những ưu tiên trong giai đoạn hiện nay.

Công tác giám sát y tế được thúc đẩy để ngăn dịch Ebola lây lan ở CHDC Congo. (Ảnh: Tân Hoa Xã)

Không chủ quan, lơ là với dịch bệnh

Một chương trình thử nghiệm vaccine phòng dịch bệnh Ebola quy mô lớn đang được khẩn trương triển khai tại Cộng hòa Dân chủ (CHDC) Congo. Đây là nỗ lực không mệt mỏi của Tổ chức Y tế thế giới (WHO) nhằm sớm dập dịch đang diễn biến phức tạp ở quốc gia Trung Phi vốn có tiếng nghèo đói và xung đột kéo dài.

Thiết lập cơ chế kiểm soát AI

Thiết lập cơ chế kiểm soát AI

Cuộc tranh luận về kiểm soát trí tuệ nhân tạo (AI) đang nóng lên trong bối cảnh các diễn đàn công nghệ quốc tế, trong đó có sự kiện GovTech 2026 vừa diễn ra tại Nam Phi, đưa ra cảnh báo về rủi ro từ AI vượt qua mọi biên giới và không một quốc gia nào có thể tự mình giải quyết.

Lực lượng M23 tuần tra tại Goma, Cộng hòa Dân chủ Congo. (Ảnh: THX)

Mở ra quỹ đạo tăng trưởng mới

Sở hữu tiềm năng lớn về tài nguyên thiên nhiên, dân số trẻ cùng thị trường rộng lớn, châu Phi đang đứng trước cơ hội mở ra quỹ đạo tăng trưởng mới. Tuy nhiên, để nền kinh tế phát triển bền vững, Lục địa Đen còn nhiều thách thức cần giải quyết.

Luật Trí tuệ nhân tạo: Chỉ điều chỉnh đầu ra và hành vi sử dụng trí tuệ nhân tạo, không cản trở đổi mới sáng tạo. (Ảnh minh họa)

Phát triển AI: Kỳ vọng và rủi ro

Những bước tiến nhanh chóng của AI mang đến nhiều cơ hội cho phát triển, nhưng cũng đặt ra câu hỏi làm sao để việc hoạch định, hoàn thiện thể chế, chính sách theo kịp tốc độ phát triển của công nghệ, khi mà kỳ vọng lớn thường đi kèm rủi ro cao.

Thủ tướng Canada Mark Carney. (Ảnh: THX/TTXVN)

Mỹ và Canada tìm cách hạ nhiệt căng thẳng

Thủ tướng Canada Mark Carney vừa có cuộc trao đổi thẳng thắn với Tổng thống Mỹ Donald Trump về những vấn đề còn khúc mắc trong quan hệ thương mại song phương. Động thái nêu trên cho thấy căng thẳng trong vấn đề thuế quan giữa hai quốc gia láng giềng Bắc Mỹ đã có dấu hiệu hạ nhiệt.

Nhà máy lọc dầu tại tỉnh Wasit, Iraq. (Ảnh minh họa: THX/TTXVN)

Châu Âu trước sức ép từ giá dầu

Cuộc xung đột tại Trung Đông đẩy chi phí năng lượng tăng cao, gián đoạn nguồn cung, khiến châu Âu, vốn phụ thuộc vào nhiên liệu hóa thạch nhập khẩu, phải chật vật ứng phó.

Các nhà lãnh đạo chụp ảnh chung tại Hội nghị Cấp cao Nhóm BRICS ở Kazan, Nga, ngày 23/10/2024. (Ảnh: IRNA/TTXVN)

BRICS - Cơ chế hợp tác quan trọng

Với chủ đề “Xây dựng khả năng phục hồi, đổi mới, hợp tác và phát triển bền vững”, chương trình nghị sự của Hội nghị thượng đỉnh Nhóm các nền kinh tế mới nổi hàng đầu thế giới (BRICS) lần thứ 18 dự kiến diễn ra tại New Delhi (Ấn Độ) vượt ra ngoài sự phối hợp chính trị truyền thống, hướng tới hợp tác thực tiễn ở nhiều lĩnh vực.