Hiện thực hóa “giấc mơ năng lượng xanh”

Báo cáo Đánh giá điện năng toàn cầu của tổ chức nghiên cứu Ember cho thấy, việc phát triển điện mặt trời và điện gió đã giúp nâng tỷ lệ năng lượng tái tạo lên mức cao kỷ lục, đóng góp tới hơn 30% sản lượng điện toàn cầu trong năm 2023, đưa thế giới tiến gần hơn mục tiêu tăng gấp ba công suất năng lượng tái tạo vào năm 2030. Đây là tín hiệu tích cực trong tiến trình chuyển đổi nhằm hiện thực hóa “giấc mơ năng lượng xanh” của nhân loại.
Các turbine gió ngoài khơi bờ biển Nysted, Đan Mạch. (Ảnh: Reuters)
Các turbine gió ngoài khơi bờ biển Nysted, Đan Mạch. (Ảnh: Reuters)

Theo Ember, các nguồn năng lượng tái tạo đã cung cấp 30,3% điện năng toàn cầu trong năm 2023, cao hơn so với mức 29,4% của năm 2022. Kết quả này là do sự mở rộng nhanh chóng các dự án năng lượng mặt trời và năng lượng gió.

Công suất điện mặt trời gia tăng mở ra cơ hội để thế giới đạt mục tiêu tăng gấp 3 công suất năng lượng tái tạo vào năm 2030 đã được hơn 100 nước nhất trí tại Hội nghị lần thứ 28 Các bên tham gia Công ước khung của Liên hợp quốc về biến đổi khí hậu (COP28), diễn ra hồi năm ngoái ở Dubai.

Các nguồn năng lượng tái tạo đã cung cấp 30,3% điện năng toàn cầu trong năm 2023, cao hơn so với mức 29,4% của năm 2022. Kết quả này là do sự mở rộng nhanh chóng các dự án năng lượng mặt trời và năng lượng gió.

Trong “bức tranh năng lượng xanh” năm 2023, Trung Quốc nổi bật, đóng góp hơn 50% lượng điện mặt trời và điện gió trên toàn cầu. Các cường quốc khác cũng đẩy nhanh tiến trình chuyển đổi năng lượng và đạt kết quả tích cực.

Tại Đức, hơn một nửa lượng điện tiêu thụ của nền kinh tế đầu tàu châu Âu là từ năng lượng tái tạo, điện gió, điện mặt trời. Theo Bộ Kinh tế và Bảo vệ khí hậu Đức, trong quý I/2024, sản lượng điện từ các nguồn năng lượng tái tạo tăng đáng kể, đạt gần 77 TWh, tăng khoảng 11% so với mức cùng kỳ năm trước.

Tỷ trọng năng lượng tái tạo chiếm khoảng 56% lượng điện tiêu thụ. Các dự án lắp đặt hệ thống quang điện và năng lượng gió được phê duyệt gia tăng. Năng lượng gió trên bờ là nguồn cung cấp điện quan trọng nhất, đóng góp 22% sản lượng điện. Số lượng hệ thống năng lượng mặt trời được lắp đặt đạt mức kỷ lục...

Bỉ cũng đang xây dựng đảo năng lượng ngoài khơi đầu tiên trên thế giới mang tên Princesse Elisabeth nhằm kết nối các trang trại điện gió ở Biển Bắc với đất liền. Đây là thí dụ điển hình về sự đổi mới và cam kết của Bỉ về năng lượng tái tạo. Đảo năng lượng Princesse Elisabeth là một bước tiến quan trọng về chuyển đổi sang năng lượng tái tạo ở Bỉ và châu Âu, giúp giảm phụ thuộc vào nhiên liệu hóa thạch và chống biến đổi khí hậu.

Theo Ember, sự tăng trưởng liên tục của năng lượng tái tạo có thể giúp giảm 2% sản lượng điện sử dụng nhiên liệu hóa thạch vào năm 2024, qua đó đẩy tỷ trọng điện sản xuất từ nhiên liệu hóa thạch trong tổng lượng điện toàn cầu lần đầu tiên xuống dưới 60%.

Việc cắt giảm sử dụng nhiên liệu hóa thạch và phát thải trong ngành điện là yếu tố quan trọng để đáp ứng các mục tiêu về khí hậu toàn cầu. Sự phụ thuộc của ngành điện toàn cầu vào nhiên liệu hóa thạch đang giảm dần, góp phần làm giảm lượng phát thải của ngành. Sự thay đổi này là dấu mốc lớn trong tiến trình chuyển đổi toàn cầu sang các nguồn năng lượng sạch và bền vững hơn.

Cam kết đi đầu trong cuộc chiến chống biến đổi khí hậu, Mỹ đã hoàn tất bộ quy tắc giải quyết tình trạng ô nhiễm không khí và nước do khí thải từ các nhà máy điện, qua đó sẽ giúp Mỹ cắt giảm hơn 1 tỷ tấn khí thải vào năm 2047 ngay cả khi nhu cầu điện tăng cao.

Bộ quy tắc mới nhằm cắt giảm lượng phát thải các-bon từ các nhà máy điện chạy bằng khí đốt và than hiện nay, đồng thời cập nhật và hoàn thiện những quy định để giảm thủy ngân và các chất gây ô nhiễm không khí, cũng như làm sạch nước thải và ngăn tro than phát tán ra môi trường. Đây được xem là một phần trong nỗ lực của chính quyền Tổng thống Joe Biden trong việc ứng phó biến đổi khí hậu.

Tuy nhiên, báo cáo của Ember cũng chỉ ra những thách thức, đặc biệt là việc kết nối lưới điện và xin cấp phép cho các dự án năng lượng tái tạo mới. Giới chuyên gia nhấn mạnh tầm quan trọng của việc vượt qua những rào cản này để đạt được các mục tiêu vào năm 2030. Thêm vào đó, tài chính cho chuyển đổi năng lượng cũng là vấn đề quan trọng. Thế giới cần huy động nhiều nguồn lực hơn nữa để có thể thực hiện các mục tiêu về chống biến đổi khí hậu và phát triển bền vững.

Có thể bạn quan tâm

Khách hàng trải nghiệm kính thông minh ở một cửa hàng tại thành phố Thâm Quyến, tỉnh Quảng Đông, Trung Quốc. (Ảnh: Tân Hoa xã)

Những nguy cơ tiềm ẩn về "bong bóng AI"

Trong bối cảnh nền kinh tế thế giới bị bủa vây bởi hàng loạt thách thức, sự bùng nổ đầu tư vào trí tuệ nhân tạo (AI) trở thành “điểm sáng” hiếm hoi, tạo cú huých mạnh mẽ cho thương mại toàn cầu. Tuy nhiên, khi “cơn sốt” AI ngày càng tăng nhiệt, các nền kinh tế cũng đứng trước nhiều câu hỏi lớn.

Ảnh minh họa. (nguồn: TÂN HOA XÃ)

Mở rộng EU - “Khoản đầu tư địa chiến lược”

Mở rộng Liên minh châu Âu (EU) là vấn đề gắn với lợi ích chiến lược của khối, giúp EU có vị thế và mức độ ảnh hưởng lớn hơn trên trường quốc tế. Tuy nhiên, hành trình này còn nhiều trắc trở do sự khác biệt quan điểm và chênh lệch về mức độ phát triển giữa các nước.

Ảnh minh họa. (Ảnh: XUÂN PHÚ)

Cuộc cạnh tranh quyền lực mới

Nhiều quốc gia mới nổi và đang phát triển chọn con đường bứt phá mới để tiến thẳng lên kỷ nguyên điện sạch. Theo đó, làn sóng phát triển năng lượng mặt trời không chỉ nhằm giải quyết bài toán thiếu điện, mà đang trở thành động lực mới tái định hình bản đồ kinh tế và công nghiệp toàn cầu.

Ảnh minh họa: Một góc vịnh Kola trên biển Barents. (Ảnh: TTXVN)

EU với chiến lược mới về Bắc Cực

Ủy ban châu Âu (EC) chuẩn bị công bố chiến lược mới về Bắc Cực, đánh dấu nỗ lực của Liên minh châu Âu (EU) nhằm tăng cường sự hiện diện tại khu vực có vị thế quan trọng đối với kinh tế, an ninh và năng lượng của Lục địa già.

Khu liên hợp công nghiệp hóa dầu ở Anzoategui, Venezuela. (Ảnh: Tân Hoa Xã)

Áp lực kép với thị trường dầu mỏ

Trong lúc cuộc xung đột tại Trung Đông tiếp tục làm gián đoạn dòng chảy dầu mỏ, đẩy giá diesel lên mức cao kỷ lục, thị trường toàn cầu có những động thái đáng chú ý: Các nước xuất khẩu dầu mỏ lớn lại chưa muốn mở thêm “van sản lượng".

Người dân Cộng hòa Trung Phi chờ phân phát lương thực từ FAO. (Ảnh minh họa: Xinhua)

Thách thức an ninh lương thực toàn cầu

Chỉ số giá lương thực thế giới vừa chạm mốc cao nhất trong gần bốn năm qua, đặt ra thách thức lớn khi thời hạn chót để hiện thực hóa mục tiêu xóa bỏ nạn đói toàn cầu vào năm 2030 đang đến gần. 

Người di cư tại Ras Ajdir, khu vực biên giới giữa Libya và Tunisia. (Ảnh: THX)

EU giằng co trước các lựa chọn về vấn đề dân di cư

Di cư luôn là chủ đề gây nhiều tranh cãi và là “cuộc thử lửa” về tinh thần gắn kết, sự sẻ chia trách nhiệm và tương trợ vượt khó của châu Âu. Để nhiều quốc gia thống nhất cách tiếp cận trước thách thức là điều không dễ dàng, nhất là khi lợi ích an ninh của từng nước va chạm mạnh với giá trị cốt lõi và mục tiêu chung của khối.

Căn cứ không quân Al-Harir của Mỹ tại khu vực người Kurd ở Iraq. (Ảnh: IRNA/TTXVN phát)

Bước chuyển ở “trái tim” Trung Đông

Mỹ vừa hoàn tất quá trình rút lực lượng khỏi Iraq, chính thức kết thúc hoạt động của liên minh quốc tế chống tổ chức tự xưng Nhà nước Hồi giáo (IS) do Mỹ dẫn đầu tại quốc gia Trung Đông. Sự kiện này đánh dấu bước chuyển của cuộc chiến chống khủng bố tại Iraq, mở ra giai đoạn mới trong quan hệ giữa Washington và Baghdad.

Quang cảnh thủ đô Damascus của Syria. (Ảnh: THX/TTXVN)

Ưu tiên quan trọng của Mỹ tại Syria

Tại cuộc trao đổi với các quan chức Syria nhân chuyến thăm của phái đoàn Bộ Ngoại giao Mỹ tới Damascus mới đây, hai bên đã thảo luận các biện pháp tăng cường quan hệ song phương, với sáng kiến “Syria không còn trại tị nạn” là một trong những ưu tiên trong giai đoạn hiện nay.

Cảnh đổ nát sau cuộc tấn công của Israel tại trại tị nạn Al-Shati, phía tây Gaza, ngày 9/5/2026. (Ảnh: THX/TTXVN)

Hành trình tái thiết Dải Gaza nhiều chông gai

Gần ba năm kể từ khi xung đột giữa Israel và phong trào Hamas bùng phát vào tháng 10/2023, Dải Gaza đang hứng chịu cuộc khủng hoảng kinh tế tồi tệ nhất mà thế giới từng ghi nhận, xóa sổ hàng thập niên phát triển.

Công tác giám sát y tế được thúc đẩy để ngăn dịch Ebola lây lan ở CHDC Congo. (Ảnh: Tân Hoa Xã)

Không chủ quan, lơ là với dịch bệnh

Một chương trình thử nghiệm vaccine phòng dịch bệnh Ebola quy mô lớn đang được khẩn trương triển khai tại Cộng hòa Dân chủ (CHDC) Congo. Đây là nỗ lực không mệt mỏi của Tổ chức Y tế thế giới (WHO) nhằm sớm dập dịch đang diễn biến phức tạp ở quốc gia Trung Phi vốn có tiếng nghèo đói và xung đột kéo dài.

Tàu thương mại tại eo biển Hormuz, ngày 20/6/2026. (Ảnh: THX/TTXVN)

Châu Âu giải bài toán thiếu hụt năng lượng

Nguồn cung và giá năng lượng tại châu Âu đang chịu sức ép ngày càng lớn trong bối cảnh hoạt động vận chuyển dầu khí qua Eo biển Hormuz vẫn tắc nghẽn. Kho dự trữ dầu chiến lược còn vơi khiến Lục địa già lo lắng khi mùa đông giá lạnh đang tới gần.

Thiết lập cơ chế kiểm soát AI

Thiết lập cơ chế kiểm soát AI

Cuộc tranh luận về kiểm soát trí tuệ nhân tạo (AI) đang nóng lên trong bối cảnh các diễn đàn công nghệ quốc tế, trong đó có sự kiện GovTech 2026 vừa diễn ra tại Nam Phi, đưa ra cảnh báo về rủi ro từ AI vượt qua mọi biên giới và không một quốc gia nào có thể tự mình giải quyết.

Lực lượng M23 tuần tra tại Goma, Cộng hòa Dân chủ Congo. (Ảnh: THX)

Mở ra quỹ đạo tăng trưởng mới

Sở hữu tiềm năng lớn về tài nguyên thiên nhiên, dân số trẻ cùng thị trường rộng lớn, châu Phi đang đứng trước cơ hội mở ra quỹ đạo tăng trưởng mới. Tuy nhiên, để nền kinh tế phát triển bền vững, Lục địa Đen còn nhiều thách thức cần giải quyết.

Luật Trí tuệ nhân tạo: Chỉ điều chỉnh đầu ra và hành vi sử dụng trí tuệ nhân tạo, không cản trở đổi mới sáng tạo. (Ảnh minh họa)

Phát triển AI: Kỳ vọng và rủi ro

Những bước tiến nhanh chóng của AI mang đến nhiều cơ hội cho phát triển, nhưng cũng đặt ra câu hỏi làm sao để việc hoạch định, hoàn thiện thể chế, chính sách theo kịp tốc độ phát triển của công nghệ, khi mà kỳ vọng lớn thường đi kèm rủi ro cao.