Đề nghị bổ sung cơ chế miễn trừ trách nhiệm trong một số hoạt động khoa học, công nghệ

Đại biểu Quốc hội đề nghị bổ sung cơ chế miễn trừ trách nhiệm của các tập thể, cá nhân quyết định việc đầu tư, quản lý, sử dụng kết cấu hạ tầng phục vụ cho khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đối số khi xảy ra thất thoát, lãng phí mà không có nguyên nhân từ tham nhũng, tiêu cực.

Sáng 17/2, tiếp tục chương trình Kỳ họp bất thường lần thứ 9, Quốc hội thảo luận ở hội trường về dự thảo Nghị quyết thí điểm một số chính sách để tháo gỡ vướng mắc trong hoạt động khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo.

Nêu ý kiến tại phiên thảo luận, đại biểu Nguyễn Duy Minh (đoàn Đà Nẵng) đề nghị bổ sung cơ chế miễn trừ trách nhiệm của các tập thể, cá nhân quyết định việc đầu tư, quản lý, sử dụng kết cấu hạ tầng phục vụ cho khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đối số khi xảy ra thất thoát, lãng phí mà không có nguyên nhân từ tham nhũng, tiêu cực.

Đại biểu Nguyễn Duy Minh (đoàn Đà Nẵng). (Ảnh: DUY LINH)

Đại biểu Nguyễn Duy Minh (đoàn Đà Nẵng). (Ảnh: DUY LINH)

Bên cạnh đó, đại biểu cho biết, theo quy định tại Điều 17 của dự thảo Nghị quyết, mặc dù thời điểm nhà máy chế tạo bán dẫn đi vào sản xuất trước ngày 31/12/2028 thì chính sách hỗ trợ 30% tổng mức đầu tư mới được áp dụng nhằm tạo áp lực và động lực cho doanh nghiệp về đích sớm 2 năm là một ý tưởng tốt. Tuy nhiên, đối với việc xây dựng nhà máy chế tạo bán dẫn đầu tiên của Việt Nam với thời hạn như thế này, đại biểu cho rằng khá khó thực hiện, mức hỗ trợ 30% chưa đủ hấp dẫn.

Do đó, đại biểu đề nghị quy định doanh nghiệp Việt Nam được chọn một trong hai trường hợp: Một là, doanh nghiệp sử dụng vốn đầu tư để đầu tư dự án sẽ cho phép kéo dài thời gian hỗ trợ đến hết ngày 31/12/2030 và được hỗ trợ theo các mốc thời gian: 30% vào năm 2030, tăng lên 10% nếu rút ngắn được 1 năm, hỗ trợ 40% vào năm 2029, hỗ trợ 50% vào năm 2028.

Hai là, doanh nghiệp được phép sử dụng Quỹ phát triển khoa học công nghệ của doanh nghiệp để đầu tư dự án và cho phép Doanh nghiệp được phép trích quỹ cao hơn 10% (theo quy định hiện hành) trong một số năm để đầu tư nhà máy với thời hạn nhà máy đi vào sản xuất trước ngày 31/12/2030.

Xem xét bổ sung một hoặc một số điều luật

Tại phiên thảo luận, nhiều đại biểu nêu thực tiễn từ địa phương cho thấy, để thúc đẩy phát triển nhanh khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số quốc gia trong tình hình hiện nay, nhất là thu hút nguồn nhân lực chất lượng cao đến làm việc, đón đầu các công nghệ mới, các công nghệ tương lai, điều quan trọng nhất hiện nay là phải có các cơ chế để đầu tư nhanh kết cấu hạ tầng phục vụ cho khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số.

Cụ thể, cần có các phòng nghiên cứu công nghệ sinh học; địa điểm thử nghiệm công nghệ mới cùng với các hạ tầng về năng lượng, nước sạch, hạ tầng số, trung tâm dữ liệu, cáp quang, các trạm thu phát sóng 5G, 6G; các phòng trưng bày, triển lãm hiện đại; phòng thí nghiệm (Lab); Phòng thí nghiệm kết hợp sản xuất thử nghiệm (Lab- Fab)… đạt tiêu chuẩn quốc tế để phục vụ công tác thiết kế, đào tạo tiến tới xây dựng các nhà máy kiểm thử, đóng gói trong lĩnh vực bán dẫn, AI.

Các đại biểu dự phiên thảo luận ở hội trường sáng 17/2. (Ảnh: DUY LINH)

Các đại biểu dự phiên thảo luận ở hội trường sáng 17/2. (Ảnh: DUY LINH)

Tuy nhiên, theo đại biểu Nguyễn Thị Kim Thúy (đoàn TP Đà Nẵng), hiện nay, quy định pháp luật Việt Nam chưa có hoặc mới đề cập chung chung, đặc biệt là các trình tự, thủ tục để đầu tư, xây dựng rườm rà, chưa có các quy chuẩn kỹ thuật cụ thể và không đáp ứng với yêu cầu của Nghị quyết 57.

Do đó, đại biểu đề xuất Quốc hội xem xét bổ sung một hoặc một số điều luật, cụ thể: Về trình tự, thủ tục đặc biệt trong đầu tư kết cấu hạ tầng khoa học, công nghệ bằng nguồn ngân sách Nhà nước và cơ chế đầu tư kết hợp giữa ngân sách Nhà nước với vốn ngoài Nhà nước cùng các nguồn vốn hợp pháp khác (đầu tư bằng tiền, giá trị tài sản, trang thiết bị máy móc; chi phí quản lý vận hành, bảo trì; tài trợ bằng sản phẩm khoa học công nghệ mua từ nước ngoài, mua của doanh nghiệp trong và ngoài nước; hỗ trợ bằng tiền đối với Phòng Lab, Lab-Fab, nhà máy sản xuất quy mô theo yêu cầu của nhà nước…).

Trong đó có quy định: Giao đất đã giải phóng mặt bằng (đất sạch) bằng hình thức giao đất trực tiếp không qua đấu giá, đấu thầu dự án có sử dụng đất và không thu tiền sử dụng đất trong thời gian 10 năm trở lên, sau đó miễn giảm 50% tiền sử dụng đất cho thời gian tiếp theo (nếu dự án có hiệu quả).

Đồng thời, có các hình thức giao thầu chìa khóa trao tay, chỉ định thầu hoặc đấu thầu rút gọn… như các quy định trong dự thảo Nghị quyết về đầu tư dự án Điện hạt nhân Ninh Thuận; thủ tục chấp thuận chủ trương đầu tư, chấp thuận nhà đầu tư áp dụng như quy định tại khoản 8 Điều 2 Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Quy hoạch, Luật Đầu tư, Luật Đầu tư theo phương thức đối tác công tư và Luật Đấu thầu (Điều 36a Luật Đầu tư) vừa có hiệu lực từ ngày 15/1/2025.

Đại biểu Nguyễn Thị Kim Thúy (đoàn TP Đà Nẵng). (Ảnh: DUY LINH)

Đại biểu Nguyễn Thị Kim Thúy (đoàn TP Đà Nẵng). (Ảnh: DUY LINH)

Về trình tự, thủ tục quản lý, khai thác, sử dụng kết cấu hạ tầng đã đầu tư, đại biểu đề nghị, với tài sản do Nhà nước đầu tư toàn bộ được cho tập thể, cá nhân nghiên cứu phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số thuê không qua đấu giá quyền khai thác sử dụng; miễn giảm tiền cho thuê hoặc cho sử dụng chung phục vụ nghiên cứu, đào tạo…

Với tài sản kết hợp giữa nguồn vốn Nhà nước và vốn ngoài ngân sách thì cơ quan Nhà nước thực hiện quyền quản lý, chỉ định cho doanh nghiệp khởi nghiệp, doanh nghiệp, nhà khoa học, nhóm chuyên gia… quyền khai thác sử dụng và chịu chi phí vận hành (Nhà nước có thể hỗ trợ một phần chi phí quản lý, vận hành).

Có cơ chế đột phá về quyền sở hữu trí tuệ đối với các sản phẩm từ nghiên cứu khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo trên cơ sở hạ tầng có nguồn vốn Nhà nước hoặc vốn kết hợp nguồn vốn giữa Nhà nước với vốn tư nhân theo hướng: “Người nghiên cứu được hưởng trọn vẹn quyền sở hữu trí tuệ các sản phẩm này hoặc có sự thỏa thuận giữa người làm ra sản phẩm với cơ quan quản lý Nhà nước”.

Đồng thời, được áp dụng quy định tại Điều 4 của dự thảo Nghị quyết về cơ chế thương mại hóa các sản phẩm khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo từ hạ tầng do nhà nước đầu tư…

Có thể bạn quan tâm

Đồn Biên phòng Pa Tần (tỉnh Lai Châu) phối hợp Công an và Đoàn Thanh niên xã cài đặt VNeID cho người dân.

Đồng hành chuyển đổi số nơi biên giới

Mô hình “Bộ đội Biên phòng đồng hành chuyển đổi số nơi biên giới” ra đời không chỉ thể hiện trách nhiệm, tình cảm sâu nặng cùng tinh thần chủ động, sáng tạo của người lính quân hàm xanh trên khắp nẻo biên cương mà còn đánh dấu bước phát triển có ý nghĩa chiến lược trong xây dựng thế trận biên phòng toàn dân trong tình hình mới.

(Từ phải qua): ông Nguyễn Ngọc Định, ông Piyush Shah, TS Trương Thị Thu Hà và ông Nguyễn Thế Bảo tham gia thảo luận về nhu cầu nghề nghiệp trong lĩnh vực Blockchain và tài sản mã hóa. (Ảnh: PV)

An ninh mạng dẫn đầu xu hướng tuyển dụng ngành blockchain

Với vai trò là công nghệ hạ tầng nền tảng cho các hoạt động tài chính, kinh doanh, truy xuất nguồn gốc, chuỗi cung ứng đa quốc gia,... blockchain đang mở ra kỷ nguyên quản lý phi tập trung toàn cầu. Điều này kéo theo nhu cầu nhân lực ngành blockchain liên tục gia tăng, đặc biệt ở nhóm nhân sự an ninh mạng.

Nghi thức khai mạc diễn đàn.

Diễn đàn Data và AI: Kiến tạo những giá trị bứt phá

Diễn đàn Data & AI mùa hè năm 2026 mang đến một hệ sinh thái kết nối đa tầng, quy tụ khoảng 500 đại biểu tham dự từ các cơ quan quản lý nhà nước, các tổ chức, hiệp hội, các tập đoàn, trường đại học, viện nghiên cứu, nhà khoa học… nhằm kết nối chuỗi giá trị Data (dữ liệu) và AI (trí tuệ nhân tạo).

Nghiên cứu tại Trường đại học Khoa học và Công nghệ Hà Nội (USTH). (Ảnh minh họa: TL)

Lan tỏa vai trò động lực của khoa học công nghệ

Ngày 18/5 hằng năm được xác định là Ngày Khoa học, Công nghệ và Đổi mới sáng tạo Việt Nam theo quy định tại Điều 7 của Luật Khoa học, Công nghệ và Đổi mới sáng tạo năm 2025. Năm 2026 là năm đầu triển khai các hoạt động hưởng ứng sau khi quy định này được luật hóa.

[Infographic] Số liệu về sáng chế, giải pháp hữu ích giai đoạn 2021-2025

[Infographic] Số liệu về sáng chế, giải pháp hữu ích giai đoạn 2021-2025

Trong giai đoạn 2021-2025, đơn đăng ký sáng chế và giải pháp hữu ích của các tổ chức, cá nhân Việt Nam đạt 8.933 (tăng 65,8% so với giai đoạn 2016-2020), trung bình mỗi năm tăng 12,6%; bằng độc quyền sáng chế và giải pháp hữu ích được cấp đạt 3.155 (tăng 91% so với giai đoạn 2016-2020), trung bình mỗi năm tăng 37,2%.

(Ảnh minh họa được tạo bằng công cụ AI ChatGPT)

Mô hình Australia và làn sóng buộc các "ông lớn" công nghệ trả tiền cho báo chí

Chính phủ Australia vừa đề xuất một phiên bản mới của cơ chế thương lượng sử dụng tin tức, nhằm buộc các nền tảng công nghệ chi trả cho nội dung báo chí. Đề xuất này được kỳ vọng sẽ tiếp thêm động lực cho nỗ lực toàn cầu trong việc bảo vệ sự bền vững của ngành báo chí trước sức ép từ các “ông lớn” công nghệ.

Bài 4: Trách nhiệm gọi tên mỗi cá nhân

Bài 4: Trách nhiệm gọi tên mỗi cá nhân

Không gian mạng là mặt trận tư tưởng đầy cam go và phức tạp, nơi đó ranh giới giữa cái đúng và cái sai, giữa sự thật và tin giả thường xuyên bị xóa nhòa bởi các thuật toán và ý đồ của những người đứng sau.

[Infographic] Xu hướng vi phạm và các phương thức, thủ đoạn mới trong lĩnh vực sở hữu trí tuệ

[Infographic] Xu hướng vi phạm và các phương thức, thủ đoạn mới trong lĩnh vực sở hữu trí tuệ

Trong bối cảnh chuyển đổi số diễn ra mạnh mẽ, các hành vi vi phạm quyền sở hữu trí tuệ đang có xu hướng gia tăng với nhiều phương thức, thủ đoạn ngày càng tinh vi, gây nhiều khó khăn cho công tác phát hiện, xử lý và bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng cũng như môi trường cạnh tranh lành mạnh.

Lãnh đạo Viện Hàn lâm Khoa học và Công nghệ Việt Nam cùng các nhà khoa học Liên bang Nga khảo sát, thu thập dữ liệu nghiên cứu về Biển Đông. (Ảnh: HIẾU LIÊN)

Tạo dữ liệu DNA, thúc đẩy công nghệ sinh học biển

Trong bối cảnh nhiều quốc gia đang đầu tư mạnh mẽ vào các cơ sở dữ liệu sinh học biển và nguồn gene bản địa, việc hình thành cơ sở dữ liệu DNA cho sinh vật biển Việt Nam là bước đi quan trọng nhằm nâng cao năng lực nghiên cứu khoa học cơ bản, đồng thời tạo nền tảng cho hướng nghiên cứu liên ngành.

[Video] Còn khoảng 34 triệu thuê bao chưa xác nhận chính chủ

[Video] Còn khoảng 34 triệu thuê bao chưa xác nhận chính chủ

Theo Bộ Khoa học và Công nghệ, việc triển khai Thông tư 08/2026 hướng dẫn việc xác thực thông tin thuê bao di động mặt đất trong tháng 4 vừa qua đã phát hiện có gần 900.000 thuê bao không chính chủ, 60 triệu thuê bao đã xác nhận sử dụng chính chủ và còn khoảng 34 triệu thuê bao vẫn chưa xác nhận.

Lựa chọn ngành nghề ban đầu với học sinh trung học phổ thông có thể đúng, nhưng không còn đủ để định hình một hành trình nghề nghiệp dài hạn.

Chọn nghề giữa làn sóng AI

Trí tuệ nhân tạo (AI) đã và đang tạo nên những đổi thay mạnh mẽ ở các ngành nghề, trong khi hệ thống giáo dục, đào tạo nghề ở nước ta cũng đang bước vào một giai đoạn cấu trúc lại. Hai “làn sóng” ấy ảnh hưởng không nhỏ đến cách vận hành của thị trường lao động, đặt người học trước nhiều lựa chọn mới và không ngừng biến đổi.

Bài 3: Phát huy sức mạnh tổng hợp, bảo vệ vùng “lãnh thổ thứ năm”

Bài 3: Phát huy sức mạnh tổng hợp, bảo vệ vùng “lãnh thổ thứ năm”

Nếu trước đây, chủ quyền quốc gia được xác lập trên bốn không gian truyền thống gồm đất liền, vùng nước-biển, vùng trời và không gian vũ trụ, thì ngày nay, không gian mạng đã thật sự trở thành “lãnh thổ thứ năm”, nơi diễn ra các hoạt động kinh tế, chính trị, văn hóa, xã hội với quy mô và cường độ chưa từng có.