“Trên vai các em là những bon chen, sân si của người lớn”
- Chào nhạc sĩ Dương Trường Giang. Ý tưởng về MV đặc biệt này được bắt nguồn ra sao?
- Dự án được bắt đầu từ ý tưởng của thạc sĩ Đinh Lan Hương, giảng viên thanh nhạc cũ của tôi. Cô đang làm giám đốc một trung tâm âm nhạc dành cho các em nhỏ. Cô rất yêu quý các em và nhạy cảm trước nhiều vấn đề của xã hội. Một hôm, cô đến gặp và nói với Giang, câu chuyện trẻ em bị lạm dụng nhức nhối quá, cô muốn Giang làm một điều gì đó. Khi viết xong ca khúc, tôi dẫn cô đi gặp ca sĩ Minh Quân - vốn là một nghệ sĩ chuyên làm thiện nguyện và làm nhiều chương trình cộng đồng có sức lan tỏa. Đây là những bước đầu tiên để hình thành ê-kíp của Dương Trường Giang.
- Và câu chuyện đó là “đừng để tuổi thơ của những đứa trẻ kia không có tiếng hát”?
- Cái tứ để viết ra bài hát này rất nhiều. Đó là những câu chuyện nhỏ trên báo, những MV, những vi-đê-ô clíp nói về nạn bạo hành, lạm dụng trẻ em trong thời gian qua. Đó là những lần chứng kiến những mảnh đời bất hạnh, những em bé theo mẹ đi ăn xin từ rất nhỏ mặc dù theo quan sát của tôi, người mẹ đó không có vấn đề về sức khỏe, hoàn toàn có thể cho con mình một khoảng trời tuổi thơ đẹp hơn. Những em bé đó thì lấy đâu ra tuổi thơ? Những em bé như vậy thì lấy đâu ra “tiếng hát”? Trên vai các em là những bon chen, sân si của người lớn. Những điều này gây ám ảnh không chỉ cho Dương Trường Giang mà còn cả ê-kíp của mình, để thực hiện cho bằng được sản phẩm này.
- Tôi tò mò, liệu có câu chuyện nào cụ thể, tác động trực tiếp không?
- Ngày xưa, tôi có thói quen thường cho tiền những người ăn xin bế theo đứa trẻ con, bất kể họ là ai, hoàn cảnh như thế nào. Cho tới một ngày, một người chị nói rằng Dương Trường Giang làm như vậy là hại đứa nhỏ. Bởi khi mình cho tiền, những người lớn (mang danh) cha mẹ đó vẫn tiếp tục xâm phạm khoảng trời tuổi thơ của các em, tôi mới thức tỉnh. Sau cuộc nói chuyện dài của ngày hôm đó, tôi đã có những ý đầu tiên cho ca khúc Giữ lấy tuổi thơ của mình.
MV Giữ lấy tuổi thơ có sự góp mặt của nhiều nghệ sĩ nổi tiếng.
- Tại sao, anh và ê-kíp của mình không chọn thời điểm ra mắt khi mà những câu chuyện lạm dụng, bạo hành, ấu dâm nhức nhối hơn bao giờ hết?
- Quả thật, khi làm những bộ sản phẩm về thiện nguyện, chúng tôi không thể làm việc theo kiểu “chớp thời cơ” được. Phải đủ chín mới ra được. Kể cả dịp này không phải Tết Trung thu, chúng tôi vẫn công bố sản phẩm này. Tôi nghĩ, làm thiện nguyện không chờ được, những em bé bị lạm dụng không chờ được, những người có tiếng nói cũng không chờ được. Dương Trường Giang muốn phát đi thông điệp: Nếu bạn muốn làm một điều gì đó thì làm ngay, những người cần chúng ta giúp đỡ, họ không có thời gian đâu.
- Đây có phải là dự án đầu tiên mà anh tham gia?
- Trước đây, tôi từng tham gia một số dự án cộng đồng khác nhưng tất cả những dự án đó, tôi xuất hiện với tư cách người đồng hành. Đây là dự án đầu tiên mà tôi trực tiếp làm.
- Trải nghiệm lần đầu đó đối với nhạc sĩ Dương Trường Giang ra sao?
- Rất nhiều sự trân trọng dành cho các bạn đồng nghiệp cũng như những bạn hỗ trợ trong ê-kíp của mình. Có những câu chuyện rất xúc động trong quá trình thực hiện MV này. Dương Trường Giang bay vào TP Hồ Chí Minh để thực hiện MV ở đầu cầu trong đó, thật sự nguồn nhân lực của tôi không có nhiều. Nhưng khi đi tới phòng thu của Phúc Bồ, nơi tập kết mọi người để làm, có 30 con người không hề quen biết nhau, không ai biết Dương Trường Giang cả, nghe tới chương trình nên đồng ý đến hỗ trợ từ sáng tới khuya, mọi thứ tươm tất rồi mới về. Tôi nghĩ, chỉ có lòng nhân ái mới kết nối con người lại với nhau theo một cách đặc biệt như thế.
- Anh nghĩ gì về trách nhiệm công dân của người nghệ sĩ?
- Trách nhiệm công dân không phải là câu chuyện của riêng một người nào. Đến một độ tuổi, đủ kinh nghiệm lẫn trải nghiệm trong cuộc sống, chúng ta sẽ hiểu hơn về điều đó. Có nhiều người hỏi tại sao Giang và cộng đồng những người nghệ sĩ lại lên tiếng vào thời điểm này? Tôi trả lời rằng, nếu như mình và cộng đồng của mình không lên tiếng thì ai lên tiếng cho các em nhỏ đây? Giang nghĩ, đó là một tiếng nói rất cần thiết. Nghệ sĩ có giá trị của riêng mình, có sự lan tỏa của riêng mình, nên đóng góp một chút tâm sức cho cộng đồng, cho xã hội, bởi xã hội, cộng đồng chính là những thứ tác động tốt nhất lên con người của chúng ta. Chỉ khi được sống trong một cộng đồng, xã hội tốt đẹp, chúng ta mới có một không gian đẹp, môi trường đẹp để làm nghệ thuật, con em chúng ta phát triển. Tham gia những chương trình dạng này, cũng tác động ngược lại, làm cho cái nhìn của nghệ sĩ về con người, về cuộc đời sâu sắc thêm.
“Tuổi thơ không thắm lại lần hai”
- Thời gian qua, có khá nhiều dự án, chương trình vì trẻ em nhưng đa số đều là những sản phẩm lẻ. Anh có nghĩ tới đường dài cho dự án này không?
- Hiện tại, với nhân lực của mình, Dương Trường Giang chỉ có thể làm được đến vậy. Tuy nhiên, sau khi MV này công bố, đã có nhiều người ngỏ lời với tôi. Giang sẽ đi gặp từng người một để xem có thể làm được những gì.
- Dương Trường Giang vốn được biết đến là một nhạc sĩ viết tình ca. Giờ anh chuyển sang đề tài xã hội, liệu có sự biến chuyển nào trong quá trình sáng tác của anh không?
- Nhạc sĩ sáng tác dựa trên kinh nghiệm sống của mình, có con quả là cú huých không nhỏ đối với quá trình sáng tác của tôi. Trước đây, bên cạnh tình ca, Giang cũng thử sức ở đề tài xã hội như một số tác phẩm Nhìn lại mình đi, Chuyện của chúng ta…; nhưng đấy là những đề tài liên quan tới thanh niên, hoặc cuộc sống. Đây là lần đầu, tôi sáng tác ca khúc liên quan tới các em nhỏ, trách nhiệm xã hội của người lớn đến các em nhỏ. Sau khi làm cha, tôi mới nghĩ đến những chuyện này.
- Điều tuyệt vời nhất với anh khi trở thành một người cha là gì?
- Tôi nhìn nhận từ cả hai phía: Mình “đẻ” ra con mình nhưng con mình, nhất là đứa đầu lòng, đã dạy mình biết làm cha thì cần phải làm gì, định nghĩa chữ “cha” như thế nào. Đó là tương tác giữa cha và con, làm sâu sắc hơn cái nhìn của mình về cuộc đời, vạn vật. Điều đó rất thú vị. Làm cha là trải nghiệm tuyệt vời nhất của tôi.
- Xin hỏi, còn điều gì mà Dương Trường Giang muốn nói qua MV này?
- Tuổi thơ không thắm lại lần thứ hai. Ai cũng có tuổi thơ, ai cũng có một khoảng trời mơ ước của riêng mình. Chúng tôi mong, thông điệp của dự án này được lan tỏa, để chung tay đưa ra một tiếng nói cảnh tỉnh, giữ một khoảng trời thật đẹp cho các em thơ được lớn lên.
- Cảm ơn nhạc sĩ Dương Trường Giang!