Trở ngại trong hoạt động cứu trợ nhân đạo

Trong thông điệp nhân Ngày Nhân đạo thế giới (19/8), Liên hợp quốc thông báo: Năm 2023 ghi nhận số nhân viên cứu trợ nhân đạo thiệt mạng cao nhất từ trước đến nay, thậm chí có thể năm 2024 còn đáng lo ngại hơn, Liên hợp quốc và nhiều tổ chức nhân đạo kêu gọi các nước nỗ lực bảo vệ dân thường, cũng như nhân viên cứu trợ, nhất là trong bối cảnh điểm nóng xung đột ở nhiều nơi vẫn chưa hạ nhiệt.
Ảnh minh họa. Nguồn: Reuters
Ảnh minh họa. Nguồn: Reuters

Theo Văn phòng điều phối các vấn đề nhân đạo của Liên hợp quốc (OCHA), 280 nhân viên cứu trợ tại 33 quốc gia đã thiệt mạng trong năm 2023. Hơn một nửa trong số này thiệt mạng chỉ tính trong ba tháng cuối năm qua do xung đột giữa Israel và lực lượng Hamas. Bạo lực nghiêm trọng tại Sudan và Nam Sudan cũng cướp đi sinh mạng của nhiều người làm công tác nhân đạo.

Khi mà các cuộc xung đột vẫn tiếp diễn, OCHA lo ngại rằng, con số này của năm 2024 có thể còn cao hơn. Ước tính từ đầu năm đến nay đã có hơn 170 nhân viên cứu trợ thiệt mạng và hơn 150 người bị tấn công hoặc bắt cóc.

Khi nhân viên cứu trợ phải đối mặt nhiều rủi ro cũng đồng nghĩa với việc công tác hỗ trợ nhân đạo bị cản trở; hàng viện trợ thiết yếu không thể đến tay người dân ở các khu vực xung đột kịp thời sẽ làm gia tăng tình trạng mất an ninh lương thực; sự lây lan của các bệnh truyền nhiễm... Những mối đe dọa này không chỉ giới hạn ở các khu vực xung đột mà còn có nguy cơ lan rộng. Có thể thấy, thiếu đi sự giúp đỡ của lực lượng cứu trợ thì nỗ lực giải quyết các cuộc khủng hoảng sẽ càng thêm khó, nhất là trong bối cảnh nhu cầu viện trợ ở nhiều nơi ngày một cấp bách.

Trước thực trạng nêu trên, hơn 400 tổ chức nhân đạo trên thế giới bày tỏ lo ngại về tính mạng, sức khỏe của những người thực hiện nhiệm vụ ở tuyến đầu. Trong bức thư gửi các quốc gia thành viên Liên hợp quốc nhân Ngày Nhân đạo thế giới (19/8), các tổ chức này nêu rõ: Năm 2023, hàng chục nghìn dân thường đã chết hoặc bị thương do các cuộc xung đột và số nhân viên cứu trợ bị giết hại cao hơn gấp hai lần so với năm 2022. Sức khỏe tâm thần của người dân và nhân viên cứu trợ ở những nơi đầy rẫy hiểm nguy cũng bị ảnh hưởng ở mức chưa từng có.

Bất chấp việc bị dư luận quốc tế lên án, các bên tham gia xung đột vẫn phớt lờ tình trạng đáng báo động nêu trên. Rõ ràng những hành động này vi phạm Luật Nhân đạo quốc tế, các tổ chức nhân đạo kêu gọi các bên chấm dứt những cuộc tấn công nhằm vào dân thường, cũng như phải chịu trách nhiệm cho những hậu quả tàn khốc đã gây ra. Các tổ chức này nhấn mạnh, việc tuân thủ Luật Nhân đạo quốc tế không có ngoại lệ. Qua bức thư, các tổ chức nhân đạo mong muốn cộng đồng quốc tế thúc đẩy nỗ lực bảo vệ dân thường, nhân viên và tình nguyện viên cứu trợ, cũng như những cơ sở hạ tầng, vật tư thiết yếu mà họ đang dựa vào, như đã được nêu trong nghị quyết được Hội đồng Bảo an Liên hợp quốc thông qua tháng 5 vừa qua. Bức thư cũng đề cập việc tạo điều kiện thuận lợi để các nhân viên cứu trợ thực hiện nhiệm vụ.

Trong thông điệp nhân Ngày Nhân đạo thế giới, Tổng Thư ký Liên hợp quốc Antonio Guterres đánh giá cao những thành quả mà các cơ quan, tổ chức nhân đạo đạt được dù phải đối mặt với tình trạng thiếu kinh phí trầm trọng. Trong năm 2023, 140 triệu người đã nhận được sự trợ giúp từ các hoạt động nhân đạo do Liên hợp quốc điều phối. Với lòng dũng cảm và sự tận tâm, các nhân viên cứu trợ kiên trì vượt qua nhiều trở ngại, góp phần giảm bớt những đau khổ mà người dân vùng xung đột phải chịu đựng.

Việc tôn vinh người làm công tác nhân đạo là chưa đủ mà cần sự chung tay của cộng đồng quốc tế để bảo đảm an toàn cho dân thường và nhân viên cứu trợ trước xung đột, bạo lực.

Tổng Thư ký Liên hợp quốc Antonio Guterres

Tuy nhiên, thông điệp của Tổng Thư ký Liên hợp quốc cũng đồng tình với các tổ chức nhân đạo rằng, Luật Nhân đạo quốc tế đang bị phớt lờ và thậm chí là bị chà đạp. Ông Guterres nhấn mạnh, việc tôn vinh người làm công tác nhân đạo là chưa đủ mà cần sự chung tay của cộng đồng quốc tế để bảo đảm an toàn cho dân thường và nhân viên cứu trợ trước xung đột, bạo lực.

Theo OCHA, gần 300 triệu người trên thế giới đang cần được hỗ trợ nhân đạo. Rõ ràng, việc thực hiện nhiệm vụ đầy khó khăn này không chỉ cần các cam kết mà đòi hỏi phải có những hành động thiết thực. Dù có nhận được hồi đáp từ các bên liên quan hay không, các tổ chức nhân đạo vẫn khẳng định sẽ không rời đi và tiếp tục nỗ lực giải quyết các cuộc khủng hoảng nhân đạo trên thế giới.

Có thể bạn quan tâm

Cá thể chà vá chân xám tại rừng phòng hộ Ba Tơ (Quảng Ngãi). (Ảnh: Trung tâm GreenViet)

Cam kết và hành động về đa dạng sinh học đến năm 2030

Theo đánh giá của Liên hợp quốc, gần như toàn bộ 23 mục tiêu về đa dạng sinh học đến năm 2030 đang phải đối diện những thách thức lớn. Thực tế cho thấy, thế giới không thiếu những mục tiêu hay cam kết về bảo vệ hành tinh xanh, nhưng lại thiếu hành động đủ quyết liệt để thu hẹp khoảng cách giữa thực tế và kỳ vọng.

Khói bốc lên sau các cuộc không kích xuống Sanaa, Yemen. (Ảnh: THX/TTXVN)

Hướng tiếp cận cần thiết cho xung đột tại Yemen

Xung đột tại Yemen đang diễn biến ngày càng phức tạp. Cuộc đối đầu giữa lực lượng nổi dậy Houthi và Chính phủ Yemen được quốc tế công nhận, cũng chính là điểm nóng có nguy cơ gây bất ổn cho các tuyến vận tải biển chiến lược, làm gia tăng cạnh tranh giữa các cường quốc và đẩy an ninh Trung Đông vào vòng xoáy đối đầu mới. 

Một nhân viên y tế mặc bộ đồ bảo hộ tại trung tâm điều trị Ebola ở Bunia, thủ phủ tỉnh Ituri, CHDC Congo. (Ảnh: Tân Hoa xã)

Dịch Ebola: Phép thử tinh thần đoàn kết

Sau đại dịch Covid-19, một lần nữa thế giới đứng trước phép thử về tinh thần đoàn kết, hợp tác để ứng phó thách thức y tế, khi dịch Ebola diễn biến ngày càng nghiêm trọng.

Công an tỉnh Đắk Lắk bàn giao nhà cho gia đình bà Rơ Âu H'Hra, xã Ea H'leo. (Ảnh: NGUYỄN HOÀI BÃO)

Nền tảng của cuộc chiến chống đói nghèo

Ngày Quốc tế xóa đói giảm nghèo (17/10) năm nay được Liên hợp quốc lấy chủ đề “Nhà ở an toàn cho tất cả mọi người” (Safe homes for all) nhằm gửi đi thông điệp sâu sắc rằng một mái nhà không chỉ là điều kiện sinh hoạt cơ bản, mà còn là nền tảng để con người thoát nghèo và cải thiện chất lượng cuộc sống. 

Ảnh minh họa. (Nguồn: un.org)

Cuộc đua tìm người đứng đầu Liên hợp quốc nhiệm kỳ tới

Cuộc đua vào vị trí Tổng Thư ký Liên hợp quốc nhiệm kỳ tiếp theo đang trong giai đoạn quyết liệt. Cộng đồng quốc tế kỳ vọng sẽ tìm ra một “vị thuyền trưởng” có khả năng tập hợp sự đồng thuận, xây dựng lòng tin giữa các nước đang có lợi ích chiến lược khác biệt...

Khách hàng trải nghiệm kính thông minh ở một cửa hàng tại thành phố Thâm Quyến, tỉnh Quảng Đông, Trung Quốc. (Ảnh: Tân Hoa xã)

Những nguy cơ tiềm ẩn về "bong bóng AI"

Trong bối cảnh nền kinh tế thế giới bị bủa vây bởi hàng loạt thách thức, sự bùng nổ đầu tư vào trí tuệ nhân tạo (AI) trở thành “điểm sáng” hiếm hoi, tạo cú huých mạnh mẽ cho thương mại toàn cầu. Tuy nhiên, khi “cơn sốt” AI ngày càng tăng nhiệt, các nền kinh tế cũng đứng trước nhiều câu hỏi lớn.

Ảnh minh họa. (nguồn: TÂN HOA XÃ)

Mở rộng EU - “Khoản đầu tư địa chiến lược”

Mở rộng Liên minh châu Âu (EU) là vấn đề gắn với lợi ích chiến lược của khối, giúp EU có vị thế và mức độ ảnh hưởng lớn hơn trên trường quốc tế. Tuy nhiên, hành trình này còn nhiều trắc trở do sự khác biệt quan điểm và chênh lệch về mức độ phát triển giữa các nước.

Ảnh minh họa: Một góc vịnh Kola trên biển Barents. (Ảnh: TTXVN)

EU với chiến lược mới về Bắc Cực

Ủy ban châu Âu (EC) chuẩn bị công bố chiến lược mới về Bắc Cực, đánh dấu nỗ lực của Liên minh châu Âu (EU) nhằm tăng cường sự hiện diện tại khu vực có vị thế quan trọng đối với kinh tế, an ninh và năng lượng của Lục địa già.

Khu liên hợp công nghiệp hóa dầu ở Anzoategui, Venezuela. (Ảnh: Tân Hoa Xã)

Áp lực kép với thị trường dầu mỏ

Trong lúc cuộc xung đột tại Trung Đông tiếp tục làm gián đoạn dòng chảy dầu mỏ, đẩy giá diesel lên mức cao kỷ lục, thị trường toàn cầu có những động thái đáng chú ý: Các nước xuất khẩu dầu mỏ lớn lại chưa muốn mở thêm “van sản lượng".

Người dân Cộng hòa Trung Phi chờ phân phát lương thực từ FAO. (Ảnh minh họa: Xinhua)

Thách thức an ninh lương thực toàn cầu

Chỉ số giá lương thực thế giới vừa chạm mốc cao nhất trong gần bốn năm qua, đặt ra thách thức lớn khi thời hạn chót để hiện thực hóa mục tiêu xóa bỏ nạn đói toàn cầu vào năm 2030 đang đến gần. 

Người di cư tại Ras Ajdir, khu vực biên giới giữa Libya và Tunisia. (Ảnh: THX)

EU giằng co trước các lựa chọn về vấn đề dân di cư

Di cư luôn là chủ đề gây nhiều tranh cãi và là “cuộc thử lửa” về tinh thần gắn kết, sự sẻ chia trách nhiệm và tương trợ vượt khó của châu Âu. Để nhiều quốc gia thống nhất cách tiếp cận trước thách thức là điều không dễ dàng, nhất là khi lợi ích an ninh của từng nước va chạm mạnh với giá trị cốt lõi và mục tiêu chung của khối.

Căn cứ không quân Al-Harir của Mỹ tại khu vực người Kurd ở Iraq. (Ảnh: IRNA/TTXVN phát)

Bước chuyển ở “trái tim” Trung Đông

Mỹ vừa hoàn tất quá trình rút lực lượng khỏi Iraq, chính thức kết thúc hoạt động của liên minh quốc tế chống tổ chức tự xưng Nhà nước Hồi giáo (IS) do Mỹ dẫn đầu tại quốc gia Trung Đông. Sự kiện này đánh dấu bước chuyển của cuộc chiến chống khủng bố tại Iraq, mở ra giai đoạn mới trong quan hệ giữa Washington và Baghdad.

Quang cảnh thủ đô Damascus của Syria. (Ảnh: THX/TTXVN)

Ưu tiên quan trọng của Mỹ tại Syria

Tại cuộc trao đổi với các quan chức Syria nhân chuyến thăm của phái đoàn Bộ Ngoại giao Mỹ tới Damascus mới đây, hai bên đã thảo luận các biện pháp tăng cường quan hệ song phương, với sáng kiến “Syria không còn trại tị nạn” là một trong những ưu tiên trong giai đoạn hiện nay.

Cảnh đổ nát sau cuộc tấn công của Israel tại trại tị nạn Al-Shati, phía tây Gaza, ngày 9/5/2026. (Ảnh: THX/TTXVN)

Hành trình tái thiết Dải Gaza nhiều chông gai

Gần ba năm kể từ khi xung đột giữa Israel và phong trào Hamas bùng phát vào tháng 10/2023, Dải Gaza đang hứng chịu cuộc khủng hoảng kinh tế tồi tệ nhất mà thế giới từng ghi nhận, xóa sổ hàng thập niên phát triển.

Công tác giám sát y tế được thúc đẩy để ngăn dịch Ebola lây lan ở CHDC Congo. (Ảnh: Tân Hoa Xã)

Không chủ quan, lơ là với dịch bệnh

Một chương trình thử nghiệm vaccine phòng dịch bệnh Ebola quy mô lớn đang được khẩn trương triển khai tại Cộng hòa Dân chủ (CHDC) Congo. Đây là nỗ lực không mệt mỏi của Tổ chức Y tế thế giới (WHO) nhằm sớm dập dịch đang diễn biến phức tạp ở quốc gia Trung Phi vốn có tiếng nghèo đói và xung đột kéo dài.

Tàu thương mại tại eo biển Hormuz, ngày 20/6/2026. (Ảnh: THX/TTXVN)

Châu Âu giải bài toán thiếu hụt năng lượng

Nguồn cung và giá năng lượng tại châu Âu đang chịu sức ép ngày càng lớn trong bối cảnh hoạt động vận chuyển dầu khí qua Eo biển Hormuz vẫn tắc nghẽn. Kho dự trữ dầu chiến lược còn vơi khiến Lục địa già lo lắng khi mùa đông giá lạnh đang tới gần.