Triển vọng tích cực của nền kinh tế Mỹ

Bộ trưởng Tài chính Mỹ Janet Yellen khẳng định nền kinh tế số một thế giới đang chuyển từ phục hồi nhanh sang tăng trưởng ổn định, mặc dù vẫn còn nhiều thách thức tiềm tàng. Các chính sách kinh tế của chính quyền Tổng thống Joe Biden đã và đang thúc đẩy sự bùng nổ đầu tư của khu vực tư nhân, đồng thời là động lực giúp việc làm ở Xứ cờ hoa tăng trưởng kỷ lục.
Bộ trưởng Tài chính Hoa Kỳ Janet Yellen tại Trung tâm Nghiên cứu chiến lược và quốc tế (CSIS) ở Washington, Hoa Kỳ, ngày 9/2/2023. (Ảnh: Reuters)
Bộ trưởng Tài chính Hoa Kỳ Janet Yellen tại Trung tâm Nghiên cứu chiến lược và quốc tế (CSIS) ở Washington, Hoa Kỳ, ngày 9/2/2023. (Ảnh: Reuters)

Ðạo luật Giảm lạm phát (IRA) tập trung vào khí hậu được đánh giá là hành động táo bạo nhất của Chính phủ Mỹ trong việc khởi động sự phục hưng kinh tế trong các cộng đồng từng bị bỏ lại phía sau.

Kể từ khi Tổng thống Biden nhậm chức, nước Mỹ có thêm hơn 13 triệu việc làm với tỷ lệ người lao động ở độ tuổi trưởng thành (25-45 tuổi) đạt mức cao nhất trong hơn 20 năm. Trong đó, tỷ lệ lao động nữ trong độ tuổi trưởng thành có việc làm đang ở mức cao nhất từ trước đến nay; tỷ lệ thất nghiệp của người da màu và người gốc Latin cũng ở mức thấp nhất trong lịch sử.

Ðạo luật IRA trị giá 430 tỷ USD được Quốc hội Mỹ thông qua cách đây một năm, mang nhiều nội dung nhằm thúc đẩy sử dụng năng lượng sạch, bao gồm miễn trừ thuế đối với xe điện được sản xuất ở Bắc Mỹ; hỗ trợ chuỗi cung ứng pin của Mỹ; trợ cấp cho các công ty và người tiêu dùng để chuyển đổi sang công nghệ xanh và bảo vệ môi trường. Những nỗ lực của Mỹ nhằm xây dựng chuỗi cung ứng năng lượng sạch đa dạng giúp bảo vệ an ninh kinh tế Mỹ trước những rủi ro.

Kể từ khi Tổng thống Biden nhậm chức, nước Mỹ có thêm hơn 13 triệu việc làm với tỷ lệ người lao động ở độ tuổi trưởng thành (25-45 tuổi) đạt mức cao nhất trong hơn 20 năm. Trong đó, tỷ lệ lao động nữ trong độ tuổi trưởng thành có việc làm đang ở mức cao nhất từ trước đến nay; tỷ lệ thất nghiệp của người da màu và người gốc Latin cũng ở mức thấp nhất trong lịch sử.

Nền kinh tế Mỹ đang duy trì khả năng chống chịu tốt, với tỷ lệ lạm phát nói chung và tỷ lệ thất nghiệp đều đã giảm xuống dưới 4%.

Theo thống kê của Bộ Lao động Mỹ, lạm phát giá tiêu dùng, một thước đo lạm phát chính của Mỹ, tăng 3,2% trong tháng 7 vừa qua, song ở mức vừa phải. Lạm phát ở Mỹ được cho là sẽ tiếp tục hạ nhiệt cho đến năm 2025, trong khi chỉ số giá tiêu dùng ước tăng 3,3% trong quý IV/2023 so với cùng kỳ năm trước. Dự báo, năm 2024, lạm phát sẽ ở mức vừa phải là 2,6% trước khi tiến gần hơn đến mục tiêu 2% của Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (FED) vào cuối năm 2025.

Thị trường lao động bền vững và khu vực dịch vụ đã cho phép nền kinh tế Mỹ tiếp tục mở rộng, vì vậy, ngày càng có nhiều nhà kinh tế rút lại dự báo về suy thoái kinh tế của nền kinh tế lớn nhất thế giới. Theo kết quả khảo sát của Hiệp hội kinh doanh quốc gia, tỷ lệ các nhà kinh tế hiện nay cho rằng khả năng Mỹ rơi vào suy thoái trong 12 tháng tới là 50%.

Theo thống kê của Bộ Lao động Mỹ, lạm phát giá tiêu dùng, một thước đo lạm phát chính của Mỹ, tăng 3,2% trong tháng 7 vừa qua, song ở mức vừa phải. Lạm phát ở Mỹ được cho là sẽ tiếp tục hạ nhiệt cho đến năm 2025, trong khi chỉ số giá tiêu dùng ước tăng 3,3% trong quý IV/2023 so với cùng kỳ năm trước. Dự báo, năm 2024, lạm phát sẽ ở mức vừa phải là 2,6% trước khi tiến gần hơn đến mục tiêu 2% của Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (FED) vào cuối năm 2025.

Trong khi đó, theo đánh giá của Văn phòng Ngân sách Quốc hội Mỹ (CBO), nền kinh tế lớn nhất thế giới sẽ đủ mạnh để tránh rơi vào suy thoái, ngay cả khi lãi suất cao hơn và tỷ lệ thất nghiệp gia tăng đè nặng lên người tiêu dùng. Số liệu do Bộ Thương mại Mỹ công bố cho thấy, nền kinh tế Mỹ đã tăng trưởng nhanh hơn dự kiến trong quý II năm nay.

So với cùng kỳ năm ngoái, Tổng sản phẩm quốc nội (GDP) của Mỹ đã tăng 2,4% trong quý II, cao hơn mức tăng trưởng 2% của quý I cũng như mức dự báo được các nhà kinh tế đưa ra trước đó là 1,8%. GDP của Mỹ dự kiến sẽ tăng trưởng 0,4% trong nửa cuối năm nay, trước khi tiến triển đều đặn trong giai đoạn 2024-2025.

Quỹ Tiền tệ quốc tế (IMF) cũng nâng dự báo tăng trưởng kinh tế Mỹ năm 2023 lên 1,8%, tăng 0,2 điểm phần trăm so với mức dự kiến đưa ra hồi tháng 4, nhờ lĩnh vực tiêu dùng tăng trưởng tốt trong quý I năm nay.

Theo IMF, thị trường lao động vẫn mạnh tại nền kinh tế lớn nhất thế giới góp phần tăng thu nhập thực tế và hoạt động mua bán phương tiện. Ngoài thị trường nhà đất và lĩnh vực sản xuất, phần lớn nền kinh tế Mỹ đang vượt qua được những khó khăn do chính sách tăng lãi suất mạnh của FED gây ra.

Tốc độ tuyển dụng của các công ty Mỹ đang giảm bớt và thị trường lao động đang hạ nhiệt cũng như chi phí mua nhà ở và giá phương tiện là những yếu tố quan trọng đang giúp nước Mỹ làm chậm lại tốc độ gia tăng lạm phát.

Cùng với sự thay đổi của thị trường lao động, Bộ trưởng Tài chính Mỹ cho rằng, chi phí mua nhà ở và giá phương tiện là những yếu tố có thể tiếp tục giúp giảm áp lực về giá cả. Từ đầu năm 2022, FED đã nhanh chóng nâng lãi suất cho vay nhằm kiềm chế lạm phát. Ðợt tăng vào tháng trước đã đưa lãi suất của Mỹ lên mức cao nhất kể từ năm 2001. Trong bối cảnh nền kinh tế lớn nhất thế giới có dấu hiệu hạ nhiệt, các quan chức Mỹ cho biết sẽ tùy thuộc vào dữ liệu cụ thể khi cân nhắc đưa ra các quyết định về lãi suất tiếp theo, nhằm bảo đảm cân bằng giữa việc giảm lạm phát và tránh đẩy nền kinh tế vào suy thoái.

Kể từ cuối năm 2022, các nhà kinh tế đã dự báo về cuộc suy thoái, song với việc áp lực giá cả đang hạ nhiệt, một số chuyên gia cho rằng kịch bản "hạ cánh mềm" đối với nền kinh tế Mỹ mà FED dự tính là khả thi. Các chính sách được chính quyền của Tổng thống Biden đưa ra đã giúp nền kinh tế Mỹ vượt qua giai đoạn khó khăn và bắt đầu chứng kiến triển vọng tăng trưởng ổn định.

Có thể bạn quan tâm

Lực lượng an ninh Syria tiến vào thành phố Sweida ở miền nam nước này. (Ảnh: THX/TTXVN)

Lộ trình cam go hướng tới hòa bình, an ninh và ổn định ở Syria

Trong những ngày qua, quân đội Syria mở hai hành lang nhân đạo, một dẫn vào Kobane và một tại tỉnh Hasakeh lân cận, nhằm tạo điều kiện đón hàng viện trợ. Giới quan sát đánh giá cao khi quyết định nêu trên đã giúp người dân nơi đây, chủ yếu là người Kurd, sống sót qua mùa đông lạnh giá.

Thủ tướng Ấn Độ Narendra Modi, Chủ tịch Ủy ban châu Âu Ursula von der Leyen và Chủ tịch Hội đồng châu Âu Antonio Costa tại cuộc họp báo ở New Delhi, ngày 27/1/2026. (Nguồn: ANI/TTXVN)

FTA giữa Ấn Độ và EU: Bước chuyển tích cực

Liên minh châu Âu (EU) và Ấn Độ vừa tổ chức thành công Hội nghị thượng đỉnh lần thứ 16 với dấu mốc đáng nhớ khi hai bên tuyên bố hoàn tất tiến trình đàm phán Hiệp định Thương mại tự do (FTA), mở ra cơ hội xây dựng một không gian thương mại rộng lớn với khoảng hai tỷ người tiêu dùng, chiếm gần 25% GDP toàn cầu. 

Một phương tiện quân sự gần thành phố Rawa, gần khu vực biên giới Iraq và Syria. (Ảnh: Xinhua)

Hiểm họa tiềm ẩn về an ninh ở Trung Đông

Lực lượng liên quân đã hoàn tất việc rút quân khỏi các căn cứ nằm trong lãnh thổ liên bang Iraq, đánh dấu sự kết thúc giai đoạn đầu của sứ mệnh quân sự do Mỹ đứng đầu chống tổ chức tự xưng Nhà nước Hồi giáo (IS) tại Iraq.

Tổng thống Mỹ Donald Trump (phải) và Tổng thống Nga Vladimir Putin trong cuộc họp báo chung tại Căn cứ Elmendorf-Richardson ở Anchorage, bang Alaska (Mỹ) ngày 15/8/2025. (Nguồn: THX/TTXVN)

Quan hệ Nga-Mỹ: Chưa tạo chuyển biến

Các cuộc gặp mới nhất giữa Nga và Mỹ, cũng như gặp ba bên với Ukraine cho thấy các kênh đối thoại được duy trì, song vẫn chưa đủ để tạo ra những chuyển biến thực chất. 

Tổng thống Mỹ Donald Trump (phải) và Thủ tướng Ấn Độ Narendra Modi tại cuộc họp báo chung ở Washington. (Ảnh tư liệu-minh họa: ANI/TTXVN)

Dấu ấn ngoại giao Ấn Độ

Những năm gần đây, Ấn Độ không chỉ nổi lên là một hình mẫu thành công trong phát triển kinh tế, mà còn từng bước nâng cao vị thế trên bàn cờ địa chính trị toàn cầu. Chính sách đối ngoại cân bằng, tự chủ được xem là một nhân tố quan trọng giúp đất nước sông Hằng đứng vững trong một thế giới phân mảnh, cạnh tranh và bất định.

Bộ trưởng Ngoại giao Nga Sergey Lavrov. (Ảnh: TTXVN)

Ưu tiên chiến lược của Nga

Không đơn thuần là báo cáo thường niên, phát biểu của Bộ trưởng Ngoại giao Nga Sergey Lavrov tại cuộc họp báo tổng kết đối ngoại năm 2025 được xem như tuyên bố về cách Moskva định vị mình trên bàn cờ quyền lực toàn cầu. 

Diễn đàn Kinh tế Thế giới (WEF) năm 2026 diễn ra tại Davos, Thụy Sĩ. (Ảnh: Tân Hoa xã)

Lan tỏa tinh thần đối thoại

Hàng nghìn nhân vật nổi tiếng nhất thế giới trong lĩnh vực kinh doanh, kinh tế và chính trị đang tập trung về Davos, một thị trấn nhỏ ở dãy núi Alps của Thụy Sĩ để thảo luận về hàng loạt vấn đề “nóng” toàn cầu.

Quang cảnh thành phố Nuuk, Greenland. (Ảnh: THX/TTXVN)

Vấn đề Greenland: Phép thử với NATO

Việc Mỹ và Liên minh châu Âu (EU) đe dọa áp thuế lẫn nhau xoay quanh tham vọng của Washington giành quyền kiểm soát Greenland đang phơi bày những rạn nứt mới trong nội bộ Tổ chức Hiệp ước Bắc Đại Tây Dương (NATO).

Tổng thống Mỹ Donald Trump (phải) và Tổng thống Nga Vladimir Putin trong cuộc họp báo chung tại Căn cứ Elmendorf-Richardson ở Anchorage, bang Alaska (Mỹ) ngày 15/8/2025. (Nguồn: THX/TTXVN)

Khe cửa hẹp cho hòa bình ở Ukraine

Khi căng thẳng gia tăng trên chiến trường ở Ukraine, một khe cửa hẹp cho hoạt động ngoại giao vẫn đang hé mở. Tuy vậy, sự mâu thuẫn, giằng co về lợi ích chiến lược giữa các bên tiếp tục là trở ngại lớn, khiến các nỗ lực tìm kiếm hòa bình chưa đạt bước tiến đột phá, thực chất nào.

Các tàu chở hàng chất đầy container tại Cảng Los Angeles, California, Mỹ. (Ảnh: Tân hoa xã)

Hiệp định thương mại tự do FTA: “Lá chắn” của kinh tế thế giới

Cục diện thương mại toàn cầu đang chứng kiến sự xáo trộn mạnh mẽ khi chủ nghĩa bảo hộ không ngừng lan rộng. Tuy nhiên, những xu hướng mới cũng dần hình thành và ngày càng rõ nét, trong đó nổi bật là việc các nước đẩy mạnh đàm phán, ký kết các hiệp định thương mại tự do (FTA), tạo “lá chắn” bảo vệ nền kinh tế.

Khung cảnh đổ nát do xung đột ở phía bắc Dải Gaza. (Ảnh: TÂN HOA XÃ)

Mong manh lộ trình hòa bình ở Gaza

Lộ trình hòa bình ở Dải Gaza ghi nhận tín hiệu tích cực, nhưng vẫn tồn tại nhiều mâu thuẫn khó dàn xếp trong một sớm một chiều. Giới quan sát đang theo dõi sát công tác chuẩn bị cho giai đoạn 2 của kế hoạch hòa bình, nhằm hướng tới một Gaza không còn xung đột và bạo lực, một Gaza với an ninh, hòa bình và ổn định.

Sự phát triển mạnh mẽ của AI tác động mạnh đến thị trường lao động toàn cầu. (Ảnh minh họa)

Bài toán nhân lực và việc làm toàn cầu

Diễn đàn Kinh tế thế giới (WEF) vừa ra báo cáo cho biết, thị trường lao động toàn cầu đã biến động mạnh trong nhiều năm qua và sẽ còn thay đổi nhanh hơn nữa. Dự báo trong 5 năm tới, 22% tổng số việc làm hiện nay sẽ thay đổi căn bản, biến mất hoặc được tái tạo, do sự phát triển mạnh mẽ của trí tuệ nhân tạo (AI).

Chủ tịch Ủy ban châu Âu (EC) Ursula von der Leyen (phải) và Chủ tịch Hội đồng châu Âu Antonio Costa. (Ảnh: TTXVN)

Những tính toán chiến lược ở Syria

Trong chuyến thăm Syria mới đây, các nhà lãnh đạo hàng đầu Liên minh châu Âu (EU) đã mang đến cho Damascus những ưu đãi đặc biệt, nhằm hỗ trợ đất nước từng nhiều năm chìm trong xung đột tái thiết và phát triển. Trao “cành ô liu” cho Syria, lợi ích EU nhận lại cũng không hề nhỏ.

Thủ tướng Đức Friedrich Merz. (Ảnh: Tân Hoa Xã)

Kỳ vọng hợp tác Đức-Ấn Độ

Thủ tướng Đức Friedrich Merz đầu tuần tới thực hiện chuyến thăm chính thức đầu tiên tới Ấn Độ kể từ khi nhậm chức. Chuyến công du không chỉ phát đi tín hiệu về sự điều chỉnh trong tư duy chiến lược của Berlin mà còn cho thấy vai trò ngày càng nổi bật của New Delhi trong các tính toán dài hạn của châu Âu.

Lãnh tụ tối cao Iran Ali Khamenei. (Nguồn: IRNA/TTXVN)

Lằn ranh đỏ của Iran

Tình hình Trung Đông tiếp tục “dậy sóng”, khi Iran liên tiếp đưa ra tuyên bố xác lập những lằn ranh đỏ không thể xâm phạm. Không chỉ mang tính cảnh báo, động thái này được cho là phản ánh sự điều chỉnh đáng chú ý trong lập trường của Tehran.

Thủ tướng Nhật Bản Takaichi Sanae. (Ảnh: TÂN HOA XÃ)

Nhật Bản kỳ vọng nhiều thay đổi

Với tình trạng suy giảm dân số, giá cả leo thang, ảnh hưởng từ các cuộc cạnh tranh chiến lược gay gắt…, năm 2026 được dự báo không phải là một năm có nhiều thuận lợi với Nhật Bản. Tuy vậy, nữ Thủ tướng Takaichi Sanae khẳng định, với sức mạnh nội tại và ý chí vươn lên của người dân, Nhật Bản sẽ đón chào một tương lai tươi sáng.

Quang cảnh một phiên bỏ phiếu của Đại hội đồng Liên hợp quốc. (Ảnh: AFP/TTXVN)

Khoản ngân sách khiêm tốn dự báo một năm hoạt động rất khó khăn của Liên hợp quốc

Đại hội đồng Liên hợp quốc vừa thông qua ngân sách thường niên năm 2026 trị giá 3,45 tỷ USD. Khoản ngân sách khiêm tốn này dự báo một năm hoạt động rất khó khăn của Liên hợp quốc, đòi hỏi tổ chức đa phương lớn nhất hành tinh phải hết sức vun vén, thậm chí là “giật gấu vá vai” mới mong đủ chi tiêu.

Ảnh chụp ngày 16/2/2025 cho thấy quang cảnh thành phố Addis Ababa, Ethiopia. (Ảnh minh họa: TÂN HOA XÃ)

Châu Phi: Một tương lai tươi sáng từ những nỗ lực không mệt mỏi

Quỹ Tiền tệ quốc tế (IMF) dự báo, năm 2026, châu Phi sẽ dẫn đầu thế giới về số lượng nền kinh tế tăng trưởng cao, nhiều quốc gia đạt mức tăng trưởng hơn 6%. Dự báo của IMF về một tương lai tươi sáng cho Lục địa đen, vốn luôn là vùng trũng của thế giới, tới từ những nỗ lực không mệt mỏi của các nước châu Phi.

Các đại biểu chụp ảnh tại Hội nghị Bộ trưởng Kinh tế ASEAN (AEM) lần thứ 57, diễn ra ngày 23/9 tại Malaysia. (Ảnh: ASEAN.ORG)

Con tàu ASEAN vững vàng vượt sóng gió

Năm 2025, một năm nhiều biến động, với những diễn biến phức tạp “phủ bóng” lên môi trường địa chính trị toàn cầu và khu vực Đông Nam Á. Bằng sức mạnh nội tại, con tàu ASEAN vững vàng vượt qua sóng cả, là hình mẫu thành công về hợp tác và liên kết khu vực.

Một tên lửa mang đầu đạn hạt nhân chiến thuật của quân đội Mỹ. (Ảnh: DEFENSE NEWS)

Đối thoại thay đối đầu

Những tranh cãi liên quan chương trình hạt nhân của Iran tiếp tục là “mớ bòng bong” khó gỡ khi cuộc họp của Hội đồng Bảo an về vấn đề không phổ biến vũ khí hạt nhân mới đây đã chứng kiến bất đồng sâu sắc giữa các thành viên cơ quan quyền lực Liên hợp quốc.