Nền kinh tế Mỹ giảm tín nhiệm

Hãng Fitch vừa hạ mức tín nhiệm của Mỹ xuống một bậc, từ AAA xuống AA+. Quyết định của hãng xếp hạng tín nhiệm này đã dội gáo nước lạnh vào triển vọng ổn định của kinh tế Mỹ, đồng thời khiến sắc đỏ bao trùm thị trường chứng khoán toàn cầu.
Phiên giao dịch tại Sở giao dịch chứng khoán New York (Mỹ). (Ảnh: Reuters)
Phiên giao dịch tại Sở giao dịch chứng khoán New York (Mỹ). (Ảnh: Reuters)

Fitch khẳng định việc hạ bậc xếp hạng phản ánh tình trạng suy thoái tài chính, gánh nặng chi tiêu công và sự xói mòn trong quản trị ở nền kinh tế số 1 thế giới. Theo Fitch, quyết định của hãng dựa trên triển vọng ổn định của kinh tế Mỹ còn khá bấp bênh. Ðây là lần đầu trong 12 năm qua, Mỹ bị một tổ chức xếp hạng lớn hạ tín nhiệm. Năm 2011, hãng S&P cũng đã hạ bậc xếp hạng của Mỹ từ AAA xuống AA+ do sự bế tắc về trần nợ công.

Tuyên bố của Fitch ngay lập tức vấp phải phản ứng dữ dội từ quan chức chính quyền Mỹ. Bộ trưởng Tài chính Janet Yellen lên tiếng phản đối mạnh mẽ quyết định của Fitch, cho rằng đây là “hành động tùy tiện”.

Theo bà Yellen, kinh tế Mỹ về cơ bản vẫn vững mạnh, cũng như việc Fitch không tính tới sự phục hồi của nền kinh tế lớn nhất thế giới, với tỷ lệ thất nghiệp thấp, lạm phát giảm, tăng trưởng trên đà phát triển với nhiều cải cách. Người đứng đầu ngành tài chính Mỹ cho rằng, quyết định của Fitch dựa trên những dữ liệu đã cũ và không phản ánh những cải thiện về quản trị mà Chính phủ Mỹ thực hiện trong hơn hai năm qua, kể từ khi Tổng thống Joe Biden lên nắm quyền.

Bộ trưởng Yellen nhấn mạnh, nền kinh tế Mỹ ghi nhận sự phục hồi ấn tượng sau khi suy thoái vì dịch Covid-19, có thêm hơn 13 triệu việc làm mới kể từ tháng 1/2021, tỷ lệ thất nghiệp giảm xuống gần mức thấp kỷ lục 3,6%. Bà khẳng định về tổng thể, trong năm 2022, lạm phát hằng năm đã giảm mỗi tháng và nền kinh tế Mỹ tiếp tục tăng trưởng. Về dài hạn, Mỹ vẫn là nền kinh tế lớn nhất, năng động nhất và mang tính đổi mới nhất với hệ thống tài chính vững mạnh nhất trên thế giới.

Ngay sau quyết định của Fitch hạ mức tín nhiệm đối với Mỹ, chứng khoán toàn cầu đồng loạt ngập tràn trong sắc đỏ. Tại phố Wall, chỉ số công nghiệp trung bình Dow Jones giảm 1%, còn 35.282 điểm, chỉ số S&P 500 mất 1,38%, còn 4.513 điểm và chỉ số ngành công nghệ Nasdaq Composite “bốc hơi” 2,17% xuống 13.973 điểm. Chứng khoán châu Âu giảm xuống mức gần thấp nhất trong hai tuần qua, trong đó cổ phiếu ngành công nghệ và ô-tô ghi nhận mức giảm sâu nhất. Chỉ số STOXX 600 của châu Âu giảm 1,1% xuống còn 461,06 điểm, chạm mức thấp nhất kể từ ngày 20/7 vừa qua. Chỉ số FTSE 100 của Anh giảm 0,9% xuống còn 7.598,26 điểm. Các chỉ số chứng khoán tại Frankfurt (Ðức) và Paris (Pháp) cũng đồng loạt giảm 1,3-1,4%.

Thị trường chứng khoán châu Á cũng chứng kiến xu hướng tương tự, với chứng khoán Hong Kong (Trung Quốc) giảm mạnh sau hơn một tuần duy trì đà tăng, trong đó các ông lớn công nghệ bị ảnh hưởng nhiều nhất. Chỉ số Hang Seng của Hong Kong giảm sâu 2,4% xuống còn 19.524,84, trong khi chỉ số Shanghai Composite của Thượng Hải giảm 0,9%, chốt phiên ở mức 3.261,69 điểm. Mở phiên sáng 3/8, tại Tokyo (Nhật Bản), chỉ số Nikkei-225 giảm 1,39% điểm, chỉ số Topix mất 1,21% điểm. Các sàn chứng khoán Singapore, Mumbai, Seoul, Sydney, Ðài Bắc (Trung Quốc), Manila, Bangkok và Jakarta cũng chìm trong sắc đỏ.

Chuyên gia Quincy Krosby (Q.Crô-xbi) của công ty tài chính LPL cho rằng, việc Fitch hạ bậc xếp hạng của Mỹ là một lý do khiến các nhà đầu tư bán tháo cổ phiếu cũng như thận trọng hơn trong giao dịch, đồng thời khiến Chính phủ Mỹ sẽ phải trả chi phí vay nợ cao hơn. Tâm lý sợ rủi ro cũng khiến các nhà giao dịch chuyển hướng sang các tài sản an toàn hơn, như trái phiếu kho bạc hoặc đồng yên. Thị trường đang ngóng đợi Chính phủ Mỹ chính thức công bố số liệu việc làm, dự kiến vào hôm nay ngày 4/8, để có những phản ứng phù hợp.

Nhìn chung, giới chuyên gia vẫn lạc quan cho rằng “cơn gió ngược” này chỉ là tạm thời trước khi các nhà giao dịch trở lại với xu hướng đầu tư mạo hiểm, khi xét đến việc thị trường đã giữ được đà tăng trưởng ổn định thời gian qua và niềm tin Cục Dự trữ liên bang Mỹ (FED) sớm khép lại chu kỳ tăng lãi suất và thắt chặt tiền tệ.

Có thể bạn quan tâm

Người dân Cộng hòa Trung Phi chờ phân phát lương thực từ FAO. (Ảnh minh họa: Xinhua)

Thách thức an ninh lương thực toàn cầu

Chỉ số giá lương thực thế giới vừa chạm mốc cao nhất trong gần bốn năm qua, đặt ra thách thức lớn khi thời hạn chót để hiện thực hóa mục tiêu xóa bỏ nạn đói toàn cầu vào năm 2030 đang đến gần. 

Người di cư tại Ras Ajdir, khu vực biên giới giữa Libya và Tunisia. (Ảnh: THX)

EU giằng co trước các lựa chọn về vấn đề dân di cư

Di cư luôn là chủ đề gây nhiều tranh cãi và là “cuộc thử lửa” về tinh thần gắn kết, sự sẻ chia trách nhiệm và tương trợ vượt khó của châu Âu. Để nhiều quốc gia thống nhất cách tiếp cận trước thách thức là điều không dễ dàng, nhất là khi lợi ích an ninh của từng nước va chạm mạnh với giá trị cốt lõi và mục tiêu chung của khối.

Căn cứ không quân Al-Harir của Mỹ tại khu vực người Kurd ở Iraq. (Ảnh: IRNA/TTXVN phát)

Bước chuyển ở “trái tim” Trung Đông

Mỹ vừa hoàn tất quá trình rút lực lượng khỏi Iraq, chính thức kết thúc hoạt động của liên minh quốc tế chống tổ chức tự xưng Nhà nước Hồi giáo (IS) do Mỹ dẫn đầu tại quốc gia Trung Đông. Sự kiện này đánh dấu bước chuyển của cuộc chiến chống khủng bố tại Iraq, mở ra giai đoạn mới trong quan hệ giữa Washington và Baghdad.

Quang cảnh thủ đô Damascus của Syria. (Ảnh: THX/TTXVN)

Ưu tiên quan trọng của Mỹ tại Syria

Tại cuộc trao đổi với các quan chức Syria nhân chuyến thăm của phái đoàn Bộ Ngoại giao Mỹ tới Damascus mới đây, hai bên đã thảo luận các biện pháp tăng cường quan hệ song phương, với sáng kiến “Syria không còn trại tị nạn” là một trong những ưu tiên trong giai đoạn hiện nay.

Cảnh đổ nát sau cuộc tấn công của Israel tại trại tị nạn Al-Shati, phía tây Gaza, ngày 9/5/2026. (Ảnh: THX/TTXVN)

Hành trình tái thiết Dải Gaza nhiều chông gai

Gần ba năm kể từ khi xung đột giữa Israel và phong trào Hamas bùng phát vào tháng 10/2023, Dải Gaza đang hứng chịu cuộc khủng hoảng kinh tế tồi tệ nhất mà thế giới từng ghi nhận, xóa sổ hàng thập niên phát triển.

Công tác giám sát y tế được thúc đẩy để ngăn dịch Ebola lây lan ở CHDC Congo. (Ảnh: Tân Hoa Xã)

Không chủ quan, lơ là với dịch bệnh

Một chương trình thử nghiệm vaccine phòng dịch bệnh Ebola quy mô lớn đang được khẩn trương triển khai tại Cộng hòa Dân chủ (CHDC) Congo. Đây là nỗ lực không mệt mỏi của Tổ chức Y tế thế giới (WHO) nhằm sớm dập dịch đang diễn biến phức tạp ở quốc gia Trung Phi vốn có tiếng nghèo đói và xung đột kéo dài.

Tàu thương mại tại eo biển Hormuz, ngày 20/6/2026. (Ảnh: THX/TTXVN)

Châu Âu giải bài toán thiếu hụt năng lượng

Nguồn cung và giá năng lượng tại châu Âu đang chịu sức ép ngày càng lớn trong bối cảnh hoạt động vận chuyển dầu khí qua Eo biển Hormuz vẫn tắc nghẽn. Kho dự trữ dầu chiến lược còn vơi khiến Lục địa già lo lắng khi mùa đông giá lạnh đang tới gần.

Thiết lập cơ chế kiểm soát AI

Thiết lập cơ chế kiểm soát AI

Cuộc tranh luận về kiểm soát trí tuệ nhân tạo (AI) đang nóng lên trong bối cảnh các diễn đàn công nghệ quốc tế, trong đó có sự kiện GovTech 2026 vừa diễn ra tại Nam Phi, đưa ra cảnh báo về rủi ro từ AI vượt qua mọi biên giới và không một quốc gia nào có thể tự mình giải quyết.

Lực lượng M23 tuần tra tại Goma, Cộng hòa Dân chủ Congo. (Ảnh: THX)

Mở ra quỹ đạo tăng trưởng mới

Sở hữu tiềm năng lớn về tài nguyên thiên nhiên, dân số trẻ cùng thị trường rộng lớn, châu Phi đang đứng trước cơ hội mở ra quỹ đạo tăng trưởng mới. Tuy nhiên, để nền kinh tế phát triển bền vững, Lục địa Đen còn nhiều thách thức cần giải quyết.

Luật Trí tuệ nhân tạo: Chỉ điều chỉnh đầu ra và hành vi sử dụng trí tuệ nhân tạo, không cản trở đổi mới sáng tạo. (Ảnh minh họa)

Phát triển AI: Kỳ vọng và rủi ro

Những bước tiến nhanh chóng của AI mang đến nhiều cơ hội cho phát triển, nhưng cũng đặt ra câu hỏi làm sao để việc hoạch định, hoàn thiện thể chế, chính sách theo kịp tốc độ phát triển của công nghệ, khi mà kỳ vọng lớn thường đi kèm rủi ro cao.

Thủ tướng Canada Mark Carney. (Ảnh: THX/TTXVN)

Mỹ và Canada tìm cách hạ nhiệt căng thẳng

Thủ tướng Canada Mark Carney vừa có cuộc trao đổi thẳng thắn với Tổng thống Mỹ Donald Trump về những vấn đề còn khúc mắc trong quan hệ thương mại song phương. Động thái nêu trên cho thấy căng thẳng trong vấn đề thuế quan giữa hai quốc gia láng giềng Bắc Mỹ đã có dấu hiệu hạ nhiệt.

Nhà máy lọc dầu tại tỉnh Wasit, Iraq. (Ảnh minh họa: THX/TTXVN)

Châu Âu trước sức ép từ giá dầu

Cuộc xung đột tại Trung Đông đẩy chi phí năng lượng tăng cao, gián đoạn nguồn cung, khiến châu Âu, vốn phụ thuộc vào nhiên liệu hóa thạch nhập khẩu, phải chật vật ứng phó.

Các nhà lãnh đạo chụp ảnh chung tại Hội nghị Cấp cao Nhóm BRICS ở Kazan, Nga, ngày 23/10/2024. (Ảnh: IRNA/TTXVN)

BRICS - Cơ chế hợp tác quan trọng

Với chủ đề “Xây dựng khả năng phục hồi, đổi mới, hợp tác và phát triển bền vững”, chương trình nghị sự của Hội nghị thượng đỉnh Nhóm các nền kinh tế mới nổi hàng đầu thế giới (BRICS) lần thứ 18 dự kiến diễn ra tại New Delhi (Ấn Độ) vượt ra ngoài sự phối hợp chính trị truyền thống, hướng tới hợp tác thực tiễn ở nhiều lĩnh vực.

Trụ sở Ủy ban châu Âu (EC) ở Brussels, Bỉ. (Ảnh: THX/TTXVN)

Kiểm soát chặt hàng vào EU

Hội đồng Liên minh châu Âu (EU) vừa thông qua gói cải cách toàn diện khung pháp lý hải quan của khối. Đây được đánh giá là cuộc cải tổ sâu rộng nhất trong hơn 50 năm qua của ngành hải quan châu Âu nhằm hiện đại hóa hệ thống kiểm soát thương mại, siết chặt quản lý hàng hóa.

Nhân viên y tế tiêm vaccine phòng dịch Ebola tại khu vực y tế Bulape, miền trung Cộng hòa dân chủ Congo, tháng 9/2025. (Ảnh: WHO/XINHUA)

Nỗ lực tự chủ y tế tại châu Phi

Hành trình hướng đến tự chủ chiến lược trong sản xuất các loại vaccine, bảo đảm an ninh y tế của châu Phi đang là nhu cầu cấp bách, xuất phát từ những bài học rút ra trong giai đoạn dịch Covid-19 hoành hành.