BÌNH LUẬN QUỐC TẾ

Tiến triển tích cực trong tiến trình đàm phán hòa bình Ukraine

Trong thời gian gần đây, hàng loạt diễn biến quan trọng xảy ra liên quan đến cuộc xung đột giữa Nga và Ukraine, như điện đàm thượng đỉnh Nga-Mỹ hay đợt trao đổi tù nhân lớn nhất giữa hai nước. Tuy nhiên, việc thuyết phục các bên liên quan nhượng bộ nhằm đạt được thỏa thuận hướng tới nền hòa bình bền vững, lâu dài vẫn còn nhiều thách thức.

Tổng thống Nga Vladimir Putin (phải) và Tổng thống Mỹ Donald Trump. (Ảnh: Sputnik/Getty Images/TTXVN)
Tổng thống Nga Vladimir Putin (phải) và Tổng thống Mỹ Donald Trump. (Ảnh: Sputnik/Getty Images/TTXVN)

Cuộc điện đàm kéo dài gần hai giờ đồng hồ giữa Tổng thống Nga Vladimir Putin và Tổng thống Mỹ Donald Trump, được đánh giá là đặt nền móng quan trọng cho tiến trình tìm kiếm hòa bình tại Ukraine. Cuộc trao đổi diễn ra trong bầu không khí tích cực, với việc hai nhà lãnh đạo đạt được sự đồng thuận về nhiều vấn đề quan trọng.

Hai bên nhất trí sẽ khởi động ngay đàm phán giải quyết xung đột tại Ukraine và ngừng bắn vào các cơ sở năng lượng, hạ tầng. Tổng thống Nga cũng phản hồi tích cực đối với đề xuất của Tổng thống Donald Trump về việc thực hiện sáng kiến bảo đảm an toàn vận chuyển ở Biển Đen.

Ngay sau cuộc điện đàm, Nga đã tiến hành đợt trao đổi tù binh lớn nhất với Ukraine, cụ thể: 175 binh sĩ Ukraine được trao đổi với 175 binh sĩ Nga. Moskva còn trao trả thêm 22 tù nhân Ukraine bị thương nặng cần được chăm sóc y tế khẩn cấp nhằm thể hiện thiện chí.

Trợ lý của Tổng thống Nga thông báo, vòng đàm phán tiếp theo giữa Nga và Mỹ sẽ diễn ra vào ngày 24/3 tại cấp chuyên gia. Trong thời gian qua, Nga đã có những nhượng bộ nhất định, thể hiện sẵn sàng sử dụng đối thoại để tiến tới giải quyết xung đột. Theo truyền thông Nga, ông Evgeny Minchenko, Giám đốc Viện Chính trị Quốc tế (IIPE) nhận định, những “cử chỉ thiện chí” của Moskva như trao đổi tù nhân, lệnh ngừng bắn 30 ngày đối với cơ sở hạ tầng năng lượng của Ukraine… đã phá vỡ nhận thức về “sự cứng nhắc của Nga”.

Ông Minchenko nêu rõ, phía Nga đã thể hiện thiện chí sẵn sàng đàm phán hòa bình, với điều kiện phương Tây phải ngừng cung cấp vũ khí và hỗ trợ tình báo cho Ukraine. Trong khi đó, ông Vadim Kozyulin, nhà nghiên cứu cao cấp tại Học viện Ngoại giao Nga đánh giá cao việc trao đổi tù binh, đồng thời nhấn mạnh rằng, những động thái này là tín hiệu tích cực cho cuộc đối thoại tiếp theo.

Mặc dù giới chuyên gia đều hoan nghênh kết quả điện đàm, cho rằng các diễn biến vừa qua đã mang đến “ánh sáng cuối đường hầm” cho cuộc xung đột dai dẳng tại Ukraine, nhưng họ cũng nhận định hành trình đi đến hòa bình, ổn định còn nhiều chông gai. Nhiều ý kiến cho rằng, các điều kiện then chốt mà phía Moskva đưa ra từ khi cuộc chiến bắt đầu nổ ra cho đến nay vẫn không thay đổi, đó là chấm dứt hoàn toàn sự hỗ trợ quân sự và dừng cung cấp thông tin tình báo cho Kiev.

Việc Nga và Mỹ tiến hành các cuộc trao đổi, đàm phán về cuộc xung đột tại Ukraine mà không có sự tham gia của đại diện Kiev đã khiến Ukraine lo ngại về việc không có tiếng nói quyết định tương lai, vận mệnh của chính mình. Phía Ukraine tuyên bố sẽ tìm hiểu chi tiết về những nội dung Mỹ và Nga đã đề xuất. Về phần Liên minh châu Âu (EU), khối này đang nỗ lực tìm cách để đóng vai trò chủ động hơn trong cấu trúc an ninh khu vực.

Tại một cuộc họp của giới chức quân sự châu Âu mới đây, Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelensky nhấn mạnh, châu Âu nên là một phần trong các nỗ lực ngoại giao nhằm chấm dứt xung đột. Sự can dự của Tổng thống Mỹ Donald Trump với hàng loạt chuyển động ngoại giao liên quan tình hình Ukraine thời gian qua đã gây hoang mang cho Ukraine và châu Âu.

Tuy vậy, dư luận thừa nhận, các cuộc đối thoại, đàm phán là điểm sáng hiếm hoi trong nỗ lực tìm kiếm hòa bình, vốn đã “giậm chân tại chỗ” trong những năm qua. Mặc dù tiến trình đàm phán sắp tới còn nhiều khó khăn khi mỗi bên đều có những toan tính, lợi ích riêng nhưng “cánh cửa hòa bình” cho Ukraine cuối cùng cũng đã “hé mở”.

Có thể bạn quan tâm

(Ảnh minh họa: Xinhua)

Cánh cửa khó mở

Thượng viện Mỹ lại vừa tiến hành bỏ phiếu về dự luật ngân sách cho Bộ An ninh nội địa (DHS), nhưng kết quả cũng chẳng khác những lần trước. Sự phản đối của phe Dân chủ tại Thượng viện khiến đảng Cộng hòa khó lòng mở cánh cửa ngân sách để giúp DHS nối lại hoạt động sau ba tuần tê liệt vì cạn kiệt ngân khố.

Hiện trường một vụ tấn công nhà tù ở Abuja, Nigeria. (Ảnh: Xinhua)

ECOWAS và nhiệm vụ không dễ hoàn tất trong triển khai lực lượng dự bị khu vực

Cộng đồng Kinh tế các quốc gia Tây Phi (ECOWAS) vừa nhất trí huy động lực lượng dự bị khu vực, với kế hoạch triển khai đợt đầu khoảng 2.000 binh sĩ trong năm 2026. Quyết định không mấy dễ dàng và cũng khá tốn kém của ECOWAS được kỳ vọng sẽ giúp ngăn ngừa làn sóng bạo lực và xung đột lan rộng ở Lục địa đen.

Những ngôi nhà tại tỉnh Nangarhar, Afghanistan bị phá hủy sau cuộc không kích của Pakistan, ngày 22/2. (Ảnh: THX/TTXVN)

Bước ngoặt nguy hiểm

Những tháng đầu năm 2026, những đốm lửa căng thẳng âm ỉ giữa các nước bất ngờ bùng phát thành ngọn lửa xung đột, có nguy cơ lan rộng . Khi những “lằn ranh đỏ” căng thẳng liên tục bị vượt qua, các tính toán lợi ích chiến lược lấn át lòng tin và thế giới đối mặt nhiều cuộc khủng hoảng, giải pháp ngoại giao càng trở nên cấp bách.

Chủ tịch Ủy ban châu Âu (EC) Ursula von der Leyen. (Ảnh: THX/TTXVN)

EU vừa phải nỗ lực cân bằng giữa tự do hóa thương mại, vừa phải bảo vệ lợi ích của người nông dân

Ủy ban châu Âu (EC) vừa quyết định triển khai tạm thời Hiệp định thương mại tự do (FTA) với Khối thị trường chung Nam Mỹ (MERCOSUR), bất chấp những thách thức pháp lý phải đối mặt. Động thái này cho thấy EU đang nỗ lực thực thi chiến lược đa dạng hóa đối tác, tăng cường tự chủ và củng cố chuỗi cung ứng.

Một bé gái đang lấy nước tại một trại người tị nạn nội địa (IDP) ở Mogadishu, thủ đô Somalia, năm 2017. (Ảnh: Xinhuanet)

Trách nhiệm nhân đạo

Liên minh châu Âu (EU) vừa công bố khoản viện trợ nhân đạo trị giá 63 triệu euro (hơn 74 triệu USD) cho Somalia. Gói tài chính dành cho những mảnh đời khốn khổ ở quốc gia Đông Phi nghèo đói thắp lên hy vọng cho người dân Somalia.

Tổng thống Mỹ Donald Trump trình bày Thông điệp liên bang tại Tòa nhà Quốc hội ở Washington DC., ngày 24/2/2026. (Ảnh: whitehouse.gov)

Củng cố niềm tin

Không đơn thuần là bản tổng hợp thành tích chèo lái đất nước trong hơn 1 năm qua, Thông điệp Liên bang năm 2026 mà Tổng thống Mỹ Donald Trump đưa ra được coi là chiến lược chính trị nhằm củng cố niềm tin của giới lãnh đạo và người dân vào các quyết sách của chính quyền, cũng như tái khẳng định các ưu tiên trong thời gian tới.

Cơ sở dự trữ khí đốt tự nhiên tại Zsana, Hungary. (Ảnh: THX/TTXVN)

Vết rạn và chiếc van ống dẫn dầu

Cuộc xung đột tại Ukraine đã bước sang năm thứ 5 và vẫn chưa thấy tia hy vọng nào để chấm dứt. Đại hội đồng Liên hợp quốc vừa thông qua nghị quyết kêu gọi ngừng bắn ngay lập tức và vô điều kiện, nhưng cuộc xung đột kéo dài này lại bộc lộ những vết rạn nứt ngay trong lòng châu Âu.

Các tay súng và người ủng hộ lực lượng Houthi tại Yemen tham gia một cuộc tuần hành vũ trang phản đối Israel ở huyện Arhab, phía bắc thủ đô Sanaa, Yemen, ngày 3/11/2025. (Ảnh: Tân Hoa xã)

Vòng xoáy bất ổn ở Yemen

Chính phủ mới của Yemen vừa tổ chức cuộc họp nội các đầu tiên tại Aden, dưới sự chủ trì của Thủ tướng kiêm Bộ trưởng Ngoại giao Shayea Al-Zindani. Việc các bộ trưởng trở về nước đảm nhiệm công việc được xem là bước đi nhằm củng cố an ninh, khôi phục dịch vụ công và thúc đẩy ổn định kinh tế với sự hỗ trợ từ Saudi Arabia.

Các đại biểu chụp ảnh chung tại Hội nghị thượng đỉnh khẩn cấp Liên đoàn Arập (AL) và Tổ chức Hợp tác Hồi giáo (OIC) ở Doha, Qatar ngày 15/9/2025. Ảnh: AA/TTXVN

Tăng cường kết nối khu vực

Mới đây các Bộ trưởng Giao thông vận tải thuộc Tổ chức Hợp tác Hồi giáo (OIC) đã nhóm họp tại Thổ Nhĩ Kỳ để tìm biện pháp thúc đẩy hành lang đường sắt và đường bộ kết nối vùng Vịnh với châu Âu và châu Phi. Hội nghị đã phản ánh nỗ lực của OIC trong việc tăng cường kết nối khu vực, củng cố chuỗi cung ứng và logistics nhân đạo.

Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelensky phát biểu tại Hội nghị An ninh Munich 2026. (Ảnh: TÂN HOA XÃ)

“Mỏ neo” cho hòa bình tại Ukraine

Đề xuất từ phía Kiev tại Hội nghị An ninh Munich đã làm nóng trở lại câu hỏi cốt lõi về tương lai an ninh của Ukraine và cấu trúc ổn định tại châu Âu. Yêu cầu được bảo đảm an ninh tối thiểu 20 năm trước khi ký hòa ước không chỉ phản ánh nỗi lo của Kiev, mà còn là phép thử đối với mức độ cam kết dài hạn của phương Tây.

Hội nghị An ninh Munich 2024 khai mạc tại khách sạn Bayerischer Hof. (Nguồn: Mạng xã hội X)

Bài toán tự chủ chiến lược

Hội nghị An ninh Munich 2026, diễn ra từ ngày 13 đến 15/2, được dự báo là bị phủ bóng bởi mây đen căng thẳng do những chia rẽ, rạn nứt sâu sắc trong mối quan hệ đồng minh xuyên Đại Tây Dương giữa Mỹ và châu Âu. 

Thủ tướng Ấn Độ Narendra Modi. (Ảnh: Xinhua)

Bức tranh hợp tác nhiều màu sắc

Thủ tướng Ấn Độ Narendra Modi vừa có chuyến thăm ngắn ngày tới Malaysia. Dù chỉ gói gọn trong hai ngày nhưng chuyến công du của nhà lãnh đạo quốc gia Nam Á được đánh giá là thành công hơn mong đợi, thổi luồng gió mới cho quan hệ Ấn Độ-Malaysia, đồng thời tô điểm thêm vào bức tranh hợp tác đa dạng và nhiều màu sắc của New Delhi.

Tổng thống Mỹ Donald Trump và Thủ tướng Ấn Độ Narendra Modi tại cuộc gặp ở Nhà Trắng, Washington, DC, ngày 13/2/2025. (Ảnh: XINHUA)

Phép thử từ thỏa thuận thương mại Ấn Độ-Mỹ

Thỏa thuận thương mại mới đạt được giữa Ấn Độ và Mỹ thoạt nhìn là một thỏa thuận “đôi bên cùng thắng”, giúp thúc đẩy quan hệ thương mại song phương. Thế nhưng, phía sau đó là những câu hỏi còn bỏ ngỏ, nhất là về mức độ cắt giảm nhập khẩu dầu từ Nga mà New Delhi sẽ thực hiện. 

Lực lượng an ninh Somalia được triển khai tại Thủ đô Mogadishu. Ảnh (tư liệu): THX/TTXVN

Điểm nóng trên “bản đồ an ninh” của Mỹ

Tư lệnh Bộ Chỉ huy châu Phi của Mỹ (AFRICOM), Tướng Michael Anderson lên tiếng cảnh báo về nguy cơ gia tăng các mối đe dọa từ hai nhóm khủng bố là tổ chức tự xưng Nhà nước Hồi giáo (IS) và Al-Qaeda, đặc biệt tại khu vực Sahel và Tây Phi.

Người dân mua sắm tại siêu thị ở Vienna, Áo. Ảnh: THX/TTXVN

Kinh tế châu Âu phục hồi ấn tượng

Kinh tế Khu vực đồng euro (Eurozone) ghi nhận dấu hiệu phục hồi ấn tượng khi tăng trưởng vượt các dự báo. Với mức 1,5% trong năm 2025, đây là năm tăng trưởng thứ hai liên tiếp của Eurozone, bất chấp một năm đầy biến động với những thách thức từ tranh chấp thương mại và căng thẳng địa chính trị toàn cầu.