Sóc Trăng ứng phó xâm nhập mặn

Xâm nhập mặn mùa khô năm 2023-2024 tại tỉnh Sóng Trăng đang ở mức cao hơn trung bình năm trước, cao hơn cùng kỳ mùa khô 2022-2023. Theo dự báo, xâm nhập mặn có khả năng nghiêm trọng như mùa khô năm 2015-2016 và năm 2019-2020.
Trạm bơm và hệ thống ngăn mặn cống Bà Xẩm đang phát huy hiệu quả ngăn mặn và bổ sung nước ngọt.
Trạm bơm và hệ thống ngăn mặn cống Bà Xẩm đang phát huy hiệu quả ngăn mặn và bổ sung nước ngọt.

Từ trước Tết Nguyên đán Giáp Thìn 2024 đến trung tuần tháng 3, xâm nhập mặn vào sâu trong nội đồng trên tuyến sông Hậu có xu hướng ngày càng tăng và ảnh hưởng trực tiếp đến cung cấp nước sản xuất cho địa bàn Long Phú-Tiếp Nhật và Kế Sách. Ranh mặn 4g/lít dịch chuyển thường xuyên trên địa bàn xã Nhơn Mỹ-Song Phụng đã gây khó khăn cho việc cung cấp nước trong khu vực.

Theo quan trắc và dự báo của cơ quan khí tượng thủy văn, các đợt xâm nhập mặn cao nhất năm trên tuyến sông Hậu tập trung trong tháng 2 và tháng 3/2024, độ mặn tại thị trấn Đại Ngãi, huyện Long Phú; xã Nhơn Mỹ, huyện Kế Sách, tỉnh Sóc Trăng thường xuyên ở mức hơn 8g/lít gây khó khăn trong việc vận hành công trình thủy lợi lấy nước phục vụ sản xuất vùng Long Phú-Tiếp Nhựt.

Tại huyện Long Phú, ở vụ đông xuân muộn, nông dân sản xuất ngoài kế hoạch của ngành nông nghiệp khoảng 6.000 ha. Đến cuối tháng 3/2024, đã có khoảng 1.000 ha lúa bị ảnh hưởng do thiếu nước kết hợp ngộ độc phèn. Hiện nay, tuy nước vẫn còn trong hệ thống thủy lợi Long Phú-Tiếp Nhựt nhưng xâm nhập mặn rất gay gắt nên nguy cơ thiếu nước cho diện tích lúa sản xuất là rất cao.

Tương tự, tại huyện Trần Đề, lúa vụ đông-xuân muộn 2023-2024 xuống giống diện tích 512 ha. Diện tích sản xuất nông nghiệp của huyện thuộc vùng dự án thủy lợi Long Phú-Tiếp Nhựt. Đây là vùng dự án kín, có công trình ngăn mặn bảo đảm và nguồn lấy nước ngọt cho sản xuất nông nghiệp là từ hệ thống cống Bà Xẩm, Cái Quanh, Cái Xe thuộc huyện Long Phú. Tuy nhiên, thời gian qua, độ mặn đo được ở các cống trên lên đến hơn 2,5‰, nên việc cung cấp nguồn nước cho vùng sản xuất lúa đông-xuân muộn của địa phương gặp rất nhiều khó khăn.

Trước tình hình thời tiết cực đoan và diễn biến khó lường, Sóc Trăng đã tích cực triển khai các biện pháp ứng phó. Tỉnh đưa các công trình thủy lợi mới vào hoạt động để tham gia chống hạn mặn; nạo vét các tuyến kênh trục, sửa chữa hệ thống công trình thủy lợi để chủ động tích trữ nguồn nước ngọt phục vụ sản xuất. Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn đang đẩy nhanh tiến độ thi công âu thuyền Rạch Mọp thuộc dự án phân ranh mặn ngọt nhằm kiểm soát xâm nhập mặn ở địa bàn Kế Sách.

Song song giải pháp công trình, Sóc Trăng tăng cường tuyên truyền để người dân chủ động ứng phó xâm nhập mặn, phối hợp Đài khí tượng thủy văn Sóc Trăng quan trắc độ mặn trên sông, kênh, rạch, nhất là các điểm xung yếu, các cống đầu nguồn lấy nước phục vụ sản xuất; điều tiết hợp lý hệ thống công trình cung cấp nước sử dụng trong sản xuất và sinh hoạt.

Ngành chức năng cũng thường xuyên cập nhật và thông tin kịp thời về tình hình nguồn nước, diễn biến xâm nhập mặn, lịch vận hành các cống trên phương tiện thông tin đại chúng để người dân biết và chủ động kiểm tra, đo độ mặn trước khi bơm lấy nước trữ và bơm tưới.

Tỉnh khuyến cáo người dân sử dụng nước tiết kiệm, dịch chuyển lịch thời vụ để né mặn. Hiện nay, phần lớn diện tích sản xuất trong vùng nguy cơ cao đã thu hoạch xong nên tỉnh hướng dẫn người dân tích nước, chuẩn bị các phương tiện lấy nước phục vụ sản xuất khi có điều kiện.

Giám đốc Sở Nông nghiệp và Phát triển nông thôn tỉnh Sóc Trăng Huỳnh Ngọc Nhã cho biết, ngay từ đầu mùa khô, ngành nông nghiệp Sóc Trăng đã chủ động mọi điều kiện để nông dân vùng có nguy cơ nhiễm mặn sản xuất thắng lợi vụ đông xuân 2023-2024. Tuy nhiên, do giá lúa đang tăng cao, một bộ phận nông dân tiếp tục sản xuất vụ đông xuân muộn vào thời gian cao điểm diễn ra xâm nhập mặn nên nguy cơ rủi ro cao.

Để ứng phó hiệu quả xâm nhập mặn, Chủ tịch Ủy ban nhân dân tỉnh Sóc Trăng Trần Văn Lâu yêu cầu ngành nông nghiệp và các địa phương tiếp tục quan tâm đến nguồn nước dành cho sản xuất nông nghiệp của người dân, nhất là nguồn nước dành cho cây ăn trái; tăng cường tuyên truyền đến hộ dân về tình hình độ mặn để người dân chủ động trữ nước dành cho sản xuất, tránh bị ảnh hưởng cây trồng, vật nuôi.

Có thể bạn quan tâm

Diêm dân vùng ven biển xã Vĩnh Hậu (Cà Mau) đang vào cao điểm vụ sản xuất muối. (Ảnh THANH CƯỜNG)

Khát vọng làm giàu, đi lên từ biển

Những ngày đầu năm 2026, chúng tôi trở lại vùng ven biển thuộc các xã Vĩnh Hậu, Long Điền, Đông Hải, Gành Hào (tỉnh Bạc Liêu trước đây), nay thuộc tỉnh Cà Mau.

Khi thương mại hóa được tín chỉ carbon, Cà Mau sẽ có thêm nguồn thu khoảng hơn 3.500 tỷ đồng nhờ “kho báu xanh” ở đại ngàn rừng ngập mặn.

Đánh thức “kho báu xanh” giữa rừng đước Cà Mau

Bao đời nay, người dân vùng Đất Mũi-Cà Mau vẫn xem những cánh rừng ngập mặn là “mái nhà” che chắn bão dông. Tuy nhiên, ít ai biết rằng, ẩn sâu dưới những tán rừng bạt ngàn ấy là một “cỗ máy” vĩ đại đang ngày đêm thực hiện sứ mệnh “khóa chặt” khí thải nhà kính cho hành tinh.

Cơ giới hóa trong trồng lúa chất lượng cao ở Hợp tác xã Tiến Thuận, thành phố Cần Thơ.

Chuyển đổi sản xuất theo hướng xanh, tuần hoàn

Sau sáp nhập, thành phố Cần Thơ có hơn 640 hợp tác xã nông nghiệp. Nhiều hợp tác xã hoạt động hiệu quả nhờ đa dạng hóa sản phẩm, mở rộng thị trường, liên kết với doanh nghiệp để tiêu thụ, tăng thu nhập cho xã viên.

Nông dân xã Long Bình, tỉnh Đồng Tháp thu hoạch lúa hè thu 2025.

Trồng lúa chất lượng cao, giảm phát thải

Trong những năm qua, nông dân tỉnh Đồng Tháp đã tích cực tham gia trồng lúa chất lượng cao, giảm phát thải. Nhờ sản xuất theo quy trình tiên tiến, thân thiện với môi trường, liên kết đầu vào, đầu ra chặt chẽ cho nên chi phí giảm, lợi nhuận tăng…, nông dân rất phấn khởi.

Màu xanh của các loại cây rau, trong đó có lục bình bên dòng sông Cái Lớn, đoạn qua TP Cần Thơ.

Sinh kế từ lục bình

Cái Lớn, Cái Bé (tỉnh An Giang) là dòng sông cặp đôi duy nhất ở Đồng bằng sông Cửu Long. Nơi đây, người dân bền bỉ bám đất, bám sông để mưu sinh đầy sáng tạo, trong đó có nghề đan lục bình đem lại thu nhập ổn định và cuộc sống bình yên.

Sạt lở nhấn chìm nhiều nhà dân xuống sông Hậu.

Nỗi lo lắng sạt lở ở cù lao

Trên địa bàn xã Mỹ Hòa Hưng, tỉnh An Giang gần đây xảy ra nhiều vụ sạt lở, sụp lún đất ven bờ sông Hậu với diễn biến nhanh và phức tạp, ảnh hưởng đời sống, tài sản và sinh hoạt của nhiều hộ dân.

Chính quyền và nhân dân khắc phục sự cố vỡ một đoạn cồn Sơn của thành phố Cần Thơ.

Bảo vệ mùa màng trước triều cường lịch sử

Mùa nước nổi năm nay kết hợp triều cường và mưa lớn gây thiệt hại lớn đến đời sống cũng như sản xuất của người dân Đồng bằng sông Cửu Long. Tại nhiều nơi, chính quyền địa phương và nhân dân đã cùng nhau đồng tâm, hợp sức chống chọi với mực nước dâng cao, bảo vệ thành công mùa màng và sinh kế.

Mô hình trồng sen mùa nước nổi tại xã Tân Hòa, thành phố Cần Thơ.

Lan tỏa mô hình sản xuất “thuận thiên”

Sau khi Nghị quyết 120 của Chính phủ về phát triển bền vững Đồng bằng sông Cửu Long thích ứng với biến đổi khí hậu được triển khai, nhiều nông dân ở thành phố Cần Thơ đã thay đổi cách nghĩ, cách làm. Thay vì chống lại tự nhiên, họ chọn cách thuận theo quy luật đất - nước - mùa vụ để canh tác hiệu quả, tiết kiệm chi phí.

Vườn rau đọt choại nhìn từ trên cao.

Đặc sản độc đáo đất miền Tây

Rau choại từ một loại dây hoang dại ở rừng tràm, rừng dừa nước nay trở thành đặc sản được săn tìm, giúp nhiều hộ dân vùng Đồng bằng sông Cửu Long nói chung và thành phố Cần Thơ nói riêng thoát nghèo, ổn định cuộc sống. Theo nhiều nông dân, dây choại có sức sống dẻo dai, thích ứng với mọi điều kiện thời tiết.

Tuyến đê biển quốc gia đoạn đi qua ấp Giồng Bàn, xã Long Vĩnh bị sạt lở chân đê, dài 70m.

Khắc phục sạt lở ven sông, bờ biển

Thời gian qua, tình trạng sạt lở trên địa bàn tỉnh Vĩnh Long diễn biến phức tạp, gây thiệt hại sản xuất nông nghiệp, ảnh hưởng đến sinh kế của nhân dân.

Ông Nguyễn Văn Đời, Giám đốc Hợp tác xã Trầu Vàng Vị Thủy chăm sóc vườn trầu của gia đình.

Nét đẹp hồn quê làng trầu Vị Thủy

Giữa nhịp sống hiện đại, nơi phố thị đang đổi thay từng ngày, vẫn còn đó làng trầu Vị Thủy (xã Vĩnh Thuận Đông, thành phố Cần Thơ) yên bình, mộc mạc với sắc xanh mướt mắt của những giàn trầu trải dài.

Nhiều ngôi nhà ở Đồng Tháp bị đổ sụp xuống sông do sạt lở.

Chủ động, linh hoạt ứng phó với biến đổi khí hậu

Đồng bằng sông Cửu Long là vùng kinh tế trọng điểm của cả nước. Tuy nhiên, nơi đây luôn phải đối mặt nhiều thách thức do tác động của biến đổi khí hậu gây ra. Trước thực trạng này, các địa phương trong vùng có nhiều giải pháp nhằm hạn chế thiệt hại, thích ứng với điều kiện cực đoan của thiên nhiên.

Dự án Hạ tầng thiết yếu hỗ trợ phát triển vùng cây ăn trái hoa kiểng khu vực Mỏ Cày Bắc và Chợ Lách vừa hoàn thành đưa vào sử dụng.

Hoàn thiện hệ thống thủy lợi, thúc đẩy phát triển kinh tế

Những năm gần đây, hệ thống thủy lợi tại khu vực các cù lao Minh, Bảo và An Hóa (Vĩnh Long) được đầu tư nhằm ngăn mặn, trữ ngọt phục vụ nhu cầu sản xuất, sinh hoạt của người dân. Nhờ vậy, nhiều “túi nước ngọt” được hình thành giúp tưới tiêu vườn cây ăn quả, ruộng lúa, hoa màu.

Nông dân Vĩnh Bình, tỉnh An Giang thu hoạch tôm càng xanh bán cho thương lái.

Xứ sở tôm càng xanh chuyển mình

Vĩnh Bình từng được ví như “rốn phèn” của vùng Miệt Thứ, tỉnh An Giang, với muôn vàn khó khăn. Ngày nay, địa phương này đã vươn lên mạnh mẽ, trở thành một “xứ sở tôm càng xanh”.

Thành viên Hợp tác xã Sản xuất nông nghiệp sinh thái Quyết Tiến kiểm tra lưới bao quanh vùng nuôi trữ cá.

Nuôi trữ cá kết hợp du lịch sinh thái mùa nước nổi

Khi nước lũ (mùa nước nổi) tràn đồng cũng là lúc bà con nông dân đầu nguồn của tỉnh Đồng Tháp triển khai thực hiện mô hình nuôi trữ cá trên đồng ruộng. Mô hình này vừa góp phần bảo vệ nguồn lợi thủy sản, tránh kiểu đánh bắt tận diệt, vừa có lợi thế khai thác du lịch theo mùa.

Chế biến các sản phẩm từ dừa tại tỉnh Vĩnh Long đã tạo nhiều việc làm cho lao động nông thôn.

Vĩnh Long phát triển bền vững ngành dừa

Sau sáp nhập, tỉnh Vĩnh Long có diện tích dừa lớn nhất khu vực và cả nước với khoảng 120 nghìn ha, chiếm gần 50% diện tích của cả nước. Địa phương đang tập trung xây dựng vùng sản xuất tập trung có mã số vùng trồng để phục vụ chế biến và xuất khẩu dừa bền vững.

Hệ thống tưới nhỏ giọt do Viện Nghiên cứu phát triển Đồng bằng sông Cửu Long chuyển giao tại phường Vĩnh Châu.

Giải pháp hiệu quả giảm nguy cơ cạn kiệt nguồn nước ngầm

Vĩnh Châu, thành phố Cần Thơ là nơi chuyên canh trồng hành tím lớn nhất cả nước, với diện tích gần 7.000 ha. Nguồn nước tưới tiêu phục vụ sản xuất ở đây chủ yếu khai thác từ mạch nước ngầm. Tuy nhiên, trước tác động của biến đổi khí hậu và việc khai thác quá mức, nguồn nước ngầm ngày càng suy giảm nghiêm trọng.

Hoạt động thả cá về tự nhiên nhằm đa dạng nguồn lợi thủy sản được tổ chức tại thành phố Cần Thơ.

Bảo vệ, phát triển nguồn lợi thủy sản

Thành phố Cần Thơ có nhiều ao, hồ, sông, rạch,... mang đến những lợi ích không nhỏ về nguồn lợi thủy sản. Tuy nhiên, trước những ảnh hưởng do biến đổi khí hậu, nạn đánh bắt trái phép,… nguồn thủy sản tại địa phương ít nhiều bị ảnh hưởng. Bảo vệ nguồn lợi, phát triển nuôi trồng thủy sản đang là việc được địa phương chú trọng.

Ông Lê Văn Sấm bên ao nuôi tôm ứng dụng công nghệ cao

Hiệu quả từ ứng dụng nuôi tôm công nghệ cao

Gần 20 năm theo nghề nuôi tôm, ông Lê Văn Sấm, (sinh năm 1958, ngụ xã Thạnh Hải, tỉnh Vĩnh Long) chuyển dần từ cách nuôi truyền thống sang ứng dụng công nghệ cao thu lợi nhuận hàng chục tỷ đồng mỗi năm. Ông đã hỗ trợ, giúp giải quyết việc làm cho nhiều lao động địa phương.

Ao Bà Om, phường Nguyệt Hóa, tỉnh Vĩnh Long rợp bóng cây cổ thụ.

Trải nghiệm du lịch xanh, thân thiện môi trường

Những năm gần đây, tỉnh Vĩnh Long không ngừng phát huy vai trò của cộng đồng dân cư trong phát triển du lịch xanh, thân thiện môi trường. Nhiều sản phẩm mới lạ, hấp dẫn du khách trong nước và nước ngoài được hình thành, góp phần tạo động lực thúc đẩy kinh tế-xã hội địa phương.

Lối vào khu dân cư khóm Sa Phô nằm dọc tuyến sông Cửa Lớn (thị trấn Năm Căn, huyện Năm Căn, tỉnh Cà Mau) bị sạt lở làm hư hỏng.

Cà Mau ứng phó tình trạng sạt lở đất ven sông

Vào mùa mưa hằng năm, tình trạng sạt lở đất ven sông lại trở nên “nóng” tại nhiều địa phương vùng sông nước Cà Mau, gây bất an cho người dân, đe dọa đời sống, sản xuất và làm hư hỏng nhiều công trình hạ tầng.