Sản xuất nông sản sạch, thân thiện môi trường

Ngành nông nghiệp tỉnh Vĩnh Long đang chuyển đổi theo hướng xanh, minh bạch và bền vững. Tỉnh quyết liệt đẩy nhanh tái cơ cấu kinh tế nông nghiệp theo hướng phát triển nông nghiệp sinh thái, hữu cơ, tuần hoàn; khuyến khích áp dụng VietGAP, GlobalGAP, mở rộng mã số vùng trồng, vùng nuôi và truy xuất nguồn gốc sản phẩm.

Nhờ nuôi tôm sú ứng dụng công nghệ cao, kinh tế gia đình của nhiều nông dân vùng ven biển tỉnh Vĩnh Long ổn định.
Nhờ nuôi tôm sú ứng dụng công nghệ cao, kinh tế gia đình của nhiều nông dân vùng ven biển tỉnh Vĩnh Long ổn định.

Đáp ứng đủ các tiêu chí

Thực hiện kế hoạch chuyển đổi cơ cấu cây trồng gắn với liên kết sản xuất và tiêu thụ sản phẩm, năm 2024 ngành nông nghiệp tỉnh phối hợp Ủy ban nhân dân hai xã đảo Long Hòa, Hòa Minh triển khai mô hình trồng lúa hữu cơ, gắn liên kết đầu ra hàng hóa nông sản với diện tích 36 ha, sử dụng giống lúa ST25, với 46 nông dân tham gia.

Nông dân thực hành mô hình trên nền đất ruộng nhiều năm liền không sử dụng phân hóa học, thuốc bảo vệ thực vật, năng suất lúa đạt 5 tấn/ha, giá bán 14.960 đồng/kg, lợi nhuận đạt 51,6 triệu đồng/ha, cao hơn so với ruộng lúa bên ngoài.

Cục Sở hữu trí tuệ, Bộ Khoa học và Công nghệ cũng đã chấp nhận đơn hợp lệ về chứng nhận nhãn hiệu lúa, gạo hữu cơ Trà Vinh. Sản phẩm lúa, gạo hữu cơ Trà Vinh bao gồm lúa, gạo được sản xuất tại hai xã Long Hòa, Hòa Minh và một phần ở xã Hưng Mỹ, tỉnh Vĩnh Long.

Bên cạnh đó, sản phẩm lúa, gạo hữu cơ Long Hòa, Hòa Minh được cấp chứng nhận EU Organic Bio, JAS và đóng gói với trọng lượng 2 kg, 5 kg, 10 kg có dán tem chống giả kết hợp truy xuất nguồn gốc.

Theo ông La Quốc Yên, Giám đốc Hợp tác xã nông nghiệp, thương mại và sản xuất dịch vụ Châu Hưng, xã Hưng Mỹ, hằng năm hợp tác xã đều hỗ trợ vật tư nông nghiệp đầu vào, bao tiêu đầu ra lúa, gạo hữu cơ cho nông dân hai xã Long Hòa, Hòa Minh với diện tích 20 ha lúa hữu cơ.

Với lợi thế địa hình bằng phẳng, đất đai màu mỡ, khí hậu mát mẻ, các xã, phường trong tỉnh đã hình thành các vùng sản xuất cây ăn trái đặc sản như dừa sáp, quýt đường, thanh long, xoài, bưởi, nhãn, măng cụt. Tỉnh đã xây dựng được vùng chuyên canh cây thanh long ruột đỏ khoảng 500 ha tại các xã Bình Phú, Nhị Long, phường Nguyệt Hóa.

Trái thanh long ruột đỏ tỉnh Vĩnh Long với đặc điểm nổi bật có vị thơm, ngọt đậm, vỏ mỏng, trái to, được xuất khẩu sang các thị trường Trung Quốc, Mỹ.

Anh Nguyễn Văn Tiền, hội viên Hợp tác xã nông nghiệp Nguyệt Trường, xã Bình Phú cho biết: “Thanh long ruột đỏ dễ trồng, cho trái quanh năm, năng suất trung bình đạt khoảng 40-45 tấn/ha.

Gia đình tôi trồng thanh long đạt chuẩn VietGAP, sản phẩm sạch, an toàn cho xuất khẩu và sức khỏe cộng đồng. 100% thành viên, hộ liên kết của hợp tác xã đáp ứng các tiêu chí về chất lượng sản phẩm, nguồn gốc, xuất xứ, quy trình kỹ thuật”.

Hình thành liên kết bốn nhà

Thực tế cho thấy, quá trình chuyển đổi từ sản xuất truyền thống sang nông nghiệp sinh thái, tuần hoàn, ứng dụng công nghệ cao cần phải tổ chức lại toàn bộ hệ thống sản xuất, củng cố kinh tế tập thể, phát triển hợp tác xã kiểu mới gắn với liên kết chuỗi giá trị sẽ tạo ra giá trị gia tăng bền vững.

Mô hình trồng chanh không hạt của Hợp tác xã nông nghiệp Thành Chí, xã Tân An bước đầu đã hình thành được mối liên kết 4 nhà trong sản xuất nông nghiệp (Nhà nước, nông dân, nhà khoa học và doanh nghiệp).

Giám đốc hợp tác xã Phan Đức Tài cho biết, sau hơn 4 năm hoạt động, hợp tác xã tiếp tục liên kết với hơn 200 nông dân tại các xã Càng Long, Song Lộc, Châu Thành để trồng khoảng 180 ha chanh không hạt xuất khẩu.

Hằng tháng, hợp tác xã thu mua hàng trăm tấn chanh từ các thành viên, hộ nông dân liên kết để cung ứng cho Công ty The Fruit Republic tại thành phố Cần Thơ, xuất khẩu trực tiếp sang thị trường châu Âu. Đến nay, tỉnh hỗ trợ hợp tác xã xây dựng nhà sơ chế, bảo quản nông sản, quy hoạch vùng nguyên liệu chanh phục vụ thị trường xuất khẩu với diện tích 500 ha.

Nhờ áp dụng đúng quy trình kỹ thuật, từ khâu chọn giống, xử lý bông, làm trái, phòng trị dịch bệnh theo chỉ dẫn của kỹ thuật viên Công ty The Fruit Republic, diện tích trồng chanh không hạt của hộ nông dân Lưu Văn Tài, xã Song Lộc đạt chuẩn VietGAP, GlobalGAP và đáp ứng nhu cầu thị trường xuất khẩu.

Hằng tháng, ông Tài thu hoạch hơn 1,5 tấn chanh. Chanh không hạt được Hợp tác xã nông nghiệp Thành Chí thu mua giá dao động từ 18.000 - 25.000 đồng/kg.

Trong khi đó, từ năm 2019 đến nay, nhờ mô hình nuôi tôm công nghiệp ứng dụng công nghệ cao, các thành viên của Hợp tác xã nông nghiệp Long Khánh, xã Long Thành có nguồn thu nhập kinh tế ổn định.

Ông Trịnh Văn Thật, thành viên hợp tác xã thông tin, nhờ Nhà nước đã đầu tư hạ tầng thủy lợi, điện, gia đình ông mạnh dạn đầu tư nuôi tôm công nghiệp mật độ cao. Mô hình này giúp hộ nuôi kiểm soát được khâu chọn giống, xử lý môi trường nước, quản lý dịch bệnh. Với diện tích 1 ha nuôi, gia đình thu lợi nhuận khoảng 1,5 tỷ đồng/năm.

Đến nay, 100% thành viên Hợp tác xã nông nghiệp Long Khánh nuôi tôm công nghệ cao tái sử dụng nước, giúp giảm thiểu ô nhiễm môi trường và ứng dụng công nghệ IoT. Nhờ đó, tôm nuôi đạt tiêu chuẩn GlobalGAP, BAP, ASC, gắn với mã số vùng nuôi, truy xuất nguồn gốc sản phẩm, đáp ứng yêu cầu thị trường xuất khẩu.

Theo Tiến sĩ Lê Văn Đông, Phó Giám đốc Sở Nông nghiệp và Môi trường tỉnh Vĩnh Long, các mô hình sản xuất nông nghiệp, thủy sản đạt chuẩn hữu cơ, VietGAP, GlobalGAP, gắn với chuỗi liên kết giá trị, áp dụng quy trình kỹ thuật tiên tiến đã góp phần nâng cao năng suất và sức cạnh tranh cho các sản phẩm nông sản chủ lực của tỉnh.

Tỉnh hiện đã được cấp 937 mã số vùng trồng với diện tích hơn 33.400 ha, trong đó có 735 mã số vùng trồng xuất khẩu sang các thị trường Trung Quốc, Hoa Kỳ, New Zealand, EU, Hàn Quốc,..

Phát triển nông nghiệp sinh thái, thông minh không chỉ là giải pháp ứng phó với biến đổi khí hậu mà còn là hướng đi tất yếu để xây dựng nền nông nghiệp hiện đại, xanh và phát thải thấp trong giai đoạn tới.

Có thể bạn quan tâm

Thi công kè phòng chống sạt lở khu vực sông Cái Côn ở đô thị Ngã Bảy.

Quyết tâm đưa Ngã Bảy trở thành đô thị xanh

Sau gần một năm khởi công, dự án phát triển đô thị xanh, thích ứng với biến đổi khí hậu tại Ngã Bảy (thành phố Cần Thơ) đang tập trung nguồn lực tài chính và đẩy nhanh thi công để sớm về đích đúng tiến độ.

Người dân mang pin cũ đến cân đổi quà tại “Ngày hội sống xanh An Giang 2026”.

Lan tỏa “sống xanh” trong cộng đồng

Từ không gian mở đầy ắp tính tương tác của “Ngày hội sống xanh An Giang 2026”, đến các hoạt động tình nguyện trong nhà trường hay dọc các tuyến đường ven biển, thông điệp “Phân loại là khởi đầu-Tuần hoàn là tương lai” tại An Giang đang trở thành hành động thực tế, dần thấm sâu vào nếp sinh hoạt hằng ngày của người dân.

Cánh đồng lúa-tôm được giới chuyên gia đánh giá là mô hình canh tác sinh thái đặc thù tại đồng đất Cà Mau, cho ra những sản phẩm gạo hữu cơ đạt nhiều chứng nhận quốc tế và thân thiện với môi trường.

Liên kết bền vững, đưa gạo Cà Mau vươn xa

Sau hợp nhất tỉnh, diện tích đất canh tác tại Cà Mau tăng lên gần gấp đôi so với trước, trong đó, canh tác lúa có hơn 185.000 ha, gieo trồng 2 vụ mỗi năm, với tổng sản lượng khoảng 1,8 triệu tấn. Sản lượng này giúp Cà Mau không chỉ bảo đảm an ninh lương thực tại chỗ mà còn có điều kiện để xuất khẩu.

Hệ sinh thái rừng đước lâu năm tại xã Long Thành, tỉnh Vĩnh Long.

Vĩnh Long phục hồi hệ sinh thái rừng ven biển

Từ các dự án khôi phục và phát triển rừng, tỉnh Vĩnh Long đã thiết lập một vành đai xanh khu vực ven biển với gần 18.000 ha rừng ngập mặn, rừng chắn sóng, bảo vệ sản xuất nông nghiệp. Thời gian tới, tỉnh sẽ phát triển lâm nghiệp sinh thái, thích ứng biến đổi khí hậu và nước biển dâng, gắn với du lịch biển.

Nông dân xã Hòa Tú, thành phố Cần Thơ chăm sóc ruộng lúa kết hợp với nuôi tôm.

Cần quy hoạch cụ thể vùng sản xuất tôm-lúa

Trước đây, mô hình sản xuất tôm-lúa phát triển rất mạnh ở vùng ven biển Sóc Trăng (cũ) đã giúp hàng nghìn hộ dân nâng cao thu nhập, cải thiện đời sống và được đánh giá là bền vững về môi trường. Thế nhưng, do thiếu quy hoạch và chưa có chiến lược phát triển ổn định, những năm gần đây, mô hình sản xuất này phát sinh nhiều bất cập và có dấu hiệu bị chững lại…

Một đoạn kênh Xáng Cùng nhưng bờ bên trái thuộc tỉnh An Giang đã có nước kéo đến tận nhà, còn bờ bên ấp Thanh Tùng (xã Biển Bạch, tỉnh Cà Mau), người dân vẫn mỏi mòn chờ nước sinh hoạt.

Mỏi mòn cơn “khát” nước sạch

Xã Biển Bạch là vùng ngọt của tỉnh Cà Mau, nhưng bao đời nay vẫn phải "oằn mình" trong cơn khát mùa khô, mọi sinh hoạt của người dân đều phải trông chờ những cơn mưa. Hạn về, nguồn dự trữ vơi cạn, người dân lại chật vật tìm nước ngọt để giải cơn khát.

Nông dân xã Mỹ Thành, tỉnh Đồng Tháp sử dụng máy bay không người lái, để chăm sóc đồng ruộng.

Cơ hội và thách thức trong chuyển đổi số nông nghiệp

Chuyển đổi số đang trở thành xu thế tất yếu và nông nghiệp Việt Nam cũng không đứng ngoài cuộc. Tuy nhiên, giữa rất nhiều công nghệ và mô hình được giới thiệu, câu hỏi quan trọng vẫn là: Bắt đầu từ đâu để chuyển đổi số đi vào thực chất?

Điện gió góp phần tăng trưởng kinh tế của tỉnh Vĩnh Long.

Khát vọng vươn mình từ năng lượng xanh

Vĩnh Long được thiên nhiên ưu ái ban tặng những điều kiện lý tưởng để phát triển năng lượng sạch. Địa phương này sở hữu chiều dài khoảng 130 km bờ biển, tổng diện tích mặt biển hơn 10.000 km², thuận lợi để triển khai các dự án điện gió.

Mô hình lúa hữu cơ, kết hợp nuôi tôm càng xanh xã Long Hòa, tỉnh Vĩnh Long.

Vĩnh Long trồng lúa sạch, thân thiện môi trường

Những mô hình sản xuất lúa, gạo hữu cơ Long Hòa-Hòa Minh, trồng lúa phát thải thấp, gắn với liên kết chuỗi giá trị của tỉnh Vĩnh Long đã góp phần nâng cao đời sống nhân dân, bảo vệ môi trường và thích ứng biến đổi khí hậu.

Hệ thống thủy lợi giúp ngăn mặn, trữ ngọt cho vùng trọng điểm sản xuất cây giống, cây ăn quả tại tỉnh Vĩnh Long.

Vùng sản xuất hoa, cây cảnh chủ động ứng phó hạn mặn

Những ngày đầu tháng ba, tình hình xâm nhập mặn trên các tuyến sông chính vào nội đồng tại tỉnh Vĩnh Long diễn biến phức tạp. Người dân cùng chính quyền địa phương, ngành nông nghiệp đang tập trung các giải pháp để trữ nước ngọt phục vụ sản xuất và bảo vệ vườn cây.

Dừa được trồng mới tại xã Phú Cần, tỉnh Vĩnh Long.

Trồng dừa phát thải thấp, giá trị cao

Trong bối cảnh biến đổi khí hậu ngày càng gia tăng, thị trường quốc tế đang siết chặt tiêu chuẩn môi trường, ngành dừa tỉnh Vĩnh Long đứng trước yêu cầu chuyển đổi theo hướng xanh, minh bạch và bền vững.

Diêm dân vùng ven biển xã Vĩnh Hậu (Cà Mau) đang vào cao điểm vụ sản xuất muối. (Ảnh THANH CƯỜNG)

Khát vọng làm giàu, đi lên từ biển

Những ngày đầu năm 2026, chúng tôi trở lại vùng ven biển thuộc các xã Vĩnh Hậu, Long Điền, Đông Hải, Gành Hào (tỉnh Bạc Liêu trước đây), nay thuộc tỉnh Cà Mau.

Khi thương mại hóa được tín chỉ carbon, Cà Mau sẽ có thêm nguồn thu khoảng hơn 3.500 tỷ đồng nhờ “kho báu xanh” ở đại ngàn rừng ngập mặn.

Đánh thức “kho báu xanh” giữa rừng đước Cà Mau

Bao đời nay, người dân vùng Đất Mũi-Cà Mau vẫn xem những cánh rừng ngập mặn là “mái nhà” che chắn bão dông. Tuy nhiên, ít ai biết rằng, ẩn sâu dưới những tán rừng bạt ngàn ấy là một “cỗ máy” vĩ đại đang ngày đêm thực hiện sứ mệnh “khóa chặt” khí thải nhà kính cho hành tinh.

Cơ giới hóa trong trồng lúa chất lượng cao ở Hợp tác xã Tiến Thuận, thành phố Cần Thơ.

Chuyển đổi sản xuất theo hướng xanh, tuần hoàn

Sau sáp nhập, thành phố Cần Thơ có hơn 640 hợp tác xã nông nghiệp. Nhiều hợp tác xã hoạt động hiệu quả nhờ đa dạng hóa sản phẩm, mở rộng thị trường, liên kết với doanh nghiệp để tiêu thụ, tăng thu nhập cho xã viên.

Nông dân xã Long Bình, tỉnh Đồng Tháp thu hoạch lúa hè thu 2025.

Trồng lúa chất lượng cao, giảm phát thải

Trong những năm qua, nông dân tỉnh Đồng Tháp đã tích cực tham gia trồng lúa chất lượng cao, giảm phát thải. Nhờ sản xuất theo quy trình tiên tiến, thân thiện với môi trường, liên kết đầu vào, đầu ra chặt chẽ cho nên chi phí giảm, lợi nhuận tăng…, nông dân rất phấn khởi.