Vi mạch, bán dẫn là lĩnh vực công nghệ cao và đã trở thành cốt lõi của cuộc cách mạng công nghiệp 4.0, là một trong những lĩnh vực quan trọng nhất để phát triển các sản phẩm kỹ thuật số, máy tính, thiết bị IoT, công nghệ thông minh…
Đến năm 2030, Thành phố đặt ra mục tiêu trở thành đô thị thông minh, đầu tàu về kinh tế số, xã hội số, trung tâm kinh tế, tài chính, khoa học-công nghệ và có vị thế nổi trội trong khu vực Đông Nam Á. Cho nên, vi mạch, bán dẫn trở thành ngành nghề ưu tiên thu hút nhà đầu tư chiến lược của thành phố.
Trước đó, Thành phố Hồ Chí Minh đã chú trọng đến phát triển vi mạch, bán dẫn. Thành phố đã ban hành, triển khai các Chương trình Phát triển công nghiệp vi mạch, bán dẫn, đặt nền móng cho việc dần hình thành hệ sinh thái vi mạch, bán dẫn của thành phố.
Một trong những trọng tâm của các chương trình này là đào tạo nguồn nhân lực chất lượng cao thông qua các chương trình hợp tác với các trường đại học. Qua đó, đã đào tạo đội ngũ kỹ sư liên quan đến lĩnh vực vi mạch, bán dẫn một cách bài bản, đáp ứng nguồn nhân lực chất lượng cao cho các tập đoàn công nghệ lớn đến đầu tư tại thành phố và cả nước.
Để thúc đẩy phát triển ngành vi mạch, bán dẫn trong giai đoạn mới, Thành phố Hồ Chí Minh đã ban hành kế hoạch triển khai “Chương trình phát triển công nghiệp vi mạch Thành phố Hồ Chí Minh tại Khu Công nghệ cao (SHTP) giai đoạn 2025-2030”.
Mục tiêu của chương trình là phát triển công nghiệp vi mạch, bán dẫn của thành phố với hạt nhân là Khu Công nghệ cao có đủ năng lực tham gia vào các khâu có giá trị gia tăng cao trong chuỗi giá trị ngành vi mạch, bán dẫn toàn cầu. Đến năm 2030, Khu Công nghệ cao trở thành trung tâm nghiên cứu, phát triển ngành công nghiệp vi mạch, bán dẫn của cả nước, có hệ sinh thái vi mạch, bán dẫn mạnh.
Triển khai mục tiêu này, thành phố tập trung thực hiện các nhiệm vụ, giải pháp trọng tâm: Hoàn thiện thể chế, thí điểm cơ chế, chính sách hỗ trợ phát triển ngành vi mạch, bán dẫn tại Khu Công nghệ cao; đào tạo, phát triển nguồn nhân lực ngành công nghiệp vi mạch, bán dẫn; nghiên cứu phát triển công nghệ vi mạch, bán dẫn và vi cơ điện tử MEMS (vi cơ điện tử tích hợp); ươm tạo doanh nghiệp, phát triển hệ sinh thái khởi nghiệp, đổi mới sáng tạo trong lĩnh vực vi mạch bán dẫn; nâng cấp hạ tầng khoa học-công nghệ; thu hút dự án đầu tư trong lĩnh vực vi mạch, bán dẫn; tăng cường hợp tác quốc tế; nâng cấp Phòng thí nghiệm Công nghệ bán dẫn thành Trung tâm Vi mạch, bán dẫn, cảm biến-MEMS vận hành theo mô hình Trung tâm nghiên cứu đạt chuẩn quốc tế (CoE)…
Mặc dù đạt được những bước tiến ấn tượng, ngành vi mạch, bán dẫn thành phố cũng đang đối diện không ít khó khăn. Cụ thể, vi mạch, bán dẫn có tính cạnh tranh cao mang tính toàn cầu, đòi hỏi sự đầu tư liên tục và dài hạn; chưa thu hút được các nhà đầu tư vi mạch, bán dẫn quy mô lớn, nhất là các đơn vị sản xuất, khiến cho các thiết kế vi mạch phải gửi ra nước ngoài để sản xuất, làm tăng thời gian và chi phí; số lượng kỹ sư giỏi, nhất là các chuyên gia có kinh nghiệm sâu về vi mạch vẫn rất thiếu so với nhu cầu thực tiễn.
Để biến “khát vọng” thành hiện thực, thành phố cần có chiến lược bài bản, dài hạn phù hợp với tình hình thực tế để phát triển công nghiệp vi mạch, bán dẫn; cần bắt đầu từ những phân khúc giá trị gia tăng cao và phù hợp với thế mạnh sẵn có như tập trung vào khâu thiết kế.
Theo đó, thành phố nên tập trung đào tạo nguồn nhân lực, thu hút các công ty thiết kế vi mạch; phát triển các trung tâm nghiên cứu và phát triển (R&D), đồng thời phát triển các ngành công nghiệp phụ trợ, lắp ráp, đóng gói và kiểm định chíp. Khi “xây” được nền tảng vững chắc về nguồn nhân lực, cơ sở hạ tầng, thiết kế vi mạch,… thành phố mới tiến đến tập trung đầu tư các nhà máy sản xuất chíp để hình thành hệ sinh thái vi mạch, bán dẫn.
