Nguy cơ bùng nổ vòng xoáy xung đột mới

Xung đột bùng phát trên một số vùng lãnh thổ của Syria mới đây có nguy cơ cuốn quốc gia Trung Đông này vào vòng xoáy bạo lực mới sau thời gian dài ngọn lửa mâu thuẫn, căng thẳng vẫn âm ỉ cháy. Cộng đồng quốc tế kêu gọi tìm biện pháp khẩn cấp nhằm ngăn chặn xung đột lan rộng ở Syria đang làm gia tăng nguy cơ tổ chức tự xưng Nhà nước Hồi giáo (IS) trỗi dậy trở lại.
Xe tăng của nhóm phiến quân Hayat Tahrir al-Sham di chuyển ở al-Rashideen, tỉnh Aleppo (Syria) ngày 29/11/2024. (Ảnh: Reuters/TTXVN)
Xe tăng của nhóm phiến quân Hayat Tahrir al-Sham di chuyển ở al-Rashideen, tỉnh Aleppo (Syria) ngày 29/11/2024. (Ảnh: Reuters/TTXVN)

Dù không có sự chấm dứt hoàn toàn, cuộc xung đột tại Syria nổ ra từ năm 2011, khiến hàng trăm nghìn người thiệt mạng và hàng triệu người phải di dời, đã yên tĩnh trong nhiều năm qua sau khi Iran và Nga giúp chính quyền của Tổng thống al-Assad giành quyền kiểm soát hầu hết đất đai và tất cả các thành phố lớn. Tuy nhiên, lực lượng phiến quân Hồi giáo Hayat Tahrir al-Sham (HTS), trước đây được gọi là Mặt trận Nusra, đã phát động cuộc tấn công quy mô lớn vào hơn 50 thị trấn và làng mạc trên đường tiến về tỉnh Aleppo phía Bắc Syria kể từ ngày 27/11 vừa qua, đánh dấu việc lần đầu tiên Aleppo bị tấn công kể từ năm 2016, thời điểm quân chính phủ giành lại quyền kiểm soát từ tay phiến quân.

Tổ chức Giám sát nhân quyền Syria (SOHR), có trụ sở tại London (Anh), cho biết, phiến quân đã kiểm soát sân bay Aleppo và hàng chục thị trấn lân cận sau khi chiếm được hầu hết thành phố Aleppo. Ngoài ra, phiến quân cũng chiếm được thành phố Maraat al Numan ở tỉnh Idlib. Các tay súng đã sử dụng thiết bị bay không người lái (UAV) trong các đợt tấn công. Chỉ trong vài ngày, các cuộc giao tranh giữa quân đội Syria và lực lượng nổi dậy đã khiến hơn 1.000 người thiệt mạng.

Trước tình hình nêu trên, lần đầu tiên kể từ năm 2016, Nga đã tiến hành các cuộc không kích ở một số khu vực. Trung tâm Hòa giải các bên thù địch của Nga tại Syria cho biết, các cuộc tấn công bằng tên lửa và bom đã nhắm vào các điểm tập trung phiến quân, sở chỉ huy, kho vũ khí và vị trí pháo binh ở các tỉnh Aleppo và Idlib.

Trong khi đó, tại miền Bắc Syria, giáp giới Thổ Nhĩ Kỳ, theo hãng thông tấn nhà nước Anadolu của Thổ Nhĩ Kỳ, ông Yasar Cekik - một trong những chỉ huy địa phương quan trọng của Đơn vị Bảo vệ nhân dân người Kurd ở Syria (YPG) - mà chính quyền Ankara coi là một nhánh của đảng Công nhân người Kurd (PKK), đã thiệt mạng trong cuộc tấn công do Tổ chức Tình báo quốc gia (MIT) Thổ Nhĩ Kỳ tiến hành ở Syria.

Theo SOHR, ngày 1/12, nhóm nổi dậy được Thổ Nhĩ Kỳ hậu thuẫn đã chiếm giữ thị trấn Tal Rifaat - vốn do các lực lượng người Kurd kiểm soát. Kể từ năm 2016, Thổ Nhĩ Kỳ đã tiến hành các chiến dịch ở miền Bắc Syria nhằm truy quét các lực lượng người Kurd và đã chiếm giữ nhiều khu vực rộng lớn tại đây. SOHR cảnh báo, khoảng 2.000 người Kurd ở Syria hiện đang bị các nhóm được Thổ Nhĩ Kỳ hậu thuẫn bao vây ở tỉnh Aleppo.

Lo ngại tình trạng bạo lực leo thang ở Syria, Tổng Thư ký Liên hợp quốc Antonio Guterres kêu gọi chấm dứt giao tranh ngay lập tức và bảo vệ dân thường, đồng thời hối thúc các bên liên quan tiến hành đối thoại. Nga và Trung Quốc bày tỏ sự ủng hộ đối với Tổng thống Syria Bashar al-Assad nhằm duy trì an ninh và ổn định quốc gia.

Theo người phát ngôn Bộ Ngoại giao Trung Quốc Lâm Kiếm, Bắc Kinh sẵn sàng nỗ lực nhằm ngăn chặn tình hình xấu đi tại Syria. Nga thông báo nước này đang hỗ trợ quân đội Syria đẩy lùi lực lượng phiến quân ở ba tỉnh phía Bắc, khi Moskva tìm cách hỗ trợ Chính phủ của Tổng thống Bashar al-Assad. Trong một tuyên bố chung, Mỹ cùng các đồng minh là Pháp, Đức và Anh đã kêu gọi giảm căng thẳng tại Syria, bảo vệ dân thường và cơ sở hạ tầng quốc gia Trung Đông. Tuyên bố chung nêu rõ, căng thẳng leo thang hiện tại nhấn mạnh đến vấn đề cấp bách cần có một giải pháp chính trị tại Syria phù hợp Nghị quyết 2254 của Hội đồng Bảo an Liên hợp quốc về hòa bình tại nước này.

Cũng trong nỗ lực tìm giải pháp ngăn chặn căng thẳng leo thang tại Syria, Tổng thống Các Tiểu vương quốc Arab thống nhất (UAE) đã gặp Thái tử Saudi Arabia để thảo luận về các chiến lược nhằm ngăn chặn những cuộc khủng hoảng tiếp theo ở Trung Đông, đặc biệt trong bối cảnh căng thẳng leo thang ở Syria. Hai bên nhấn mạnh tầm quan trọng của việc thúc đẩy hợp tác giữa các nước Arab nhằm đối phó những thách thức phức tạp mà khu vực đang phải đối diện.

Trong khi đó, phát biểu với báo giới sau cuộc gặp người đồng cấp Iran Abbas Araqchi tại Ankara, Bộ trưởng Ngoại giao Thổ Nhĩ Kỳ Hakan Fidan nhấn mạnh tầm quan trọng của việc đạt được ổn định ở Syria, theo đó cần mở ra kênh đối thoại giữa Chính phủ Syria và lực lượng đối lập. Thổ Nhĩ Kỳ sẵn sàng đóng vai trò đối với cuộc đối thoại như vậy nếu cần.

Tình trạng bạo lực tại Syria đã gây nhiều thương vong cho dân thường, gây thiệt hại nghiêm trọng cho cơ sở hạ tầng dân sự và làm gián đoạn các dịch vụ thiết yếu. Hơn 10 năm trước, Syria đã phải trải qua thảm kịch tồi tệ bởi cuộc chiến “huynh đệ tương tàn”, trở thành vùng đất màu mỡ cho tổ chức khủng bố IS hoành hành. Tình hình Syria hiện nay nếu không thể kiểm soát sẽ tạo “lỗ hổng an ninh” cho IS thừa cơ trỗi dậy, nhất là trong bối cảnh khu vực Trung Đông đang bị tàn phá bởi nhiều cuộc xung đột và bất ổn an ninh nghiêm trọng.

Có thể bạn quan tâm

Ông Abelardo de la Espriella phát biểu nhậm chức ngày 7/8. (Ảnh: Trang X chính thức của ông Abelardo De La Espriella)

Nhiệm kỳ nhiều thách thức

Chính trị gia cánh hữu Abelardo de la Espriella đã tuyên thệ nhậm chức Tổng thống Colombia hôm 7/8, đánh dấu diễn biến mang tính bước ngoặt trên chính trường quốc gia Nam Mỹ. Chính quyền mới của Colombia được nhận định sẽ gặp không ít trở ngại trên hành trình xây dựng đất nước đoàn kết và ổn định về an ninh.

(Ảnh minh họa: Tân hoa xã)

Mỹ và châu Âu xúc tiến điều chỉnh mối quan hệ theo hướng san sẻ trách nhiệm

Sau hàng loạt cảnh báo về việc điều chỉnh “chiếc ô an ninh”, Mỹ chính thức xúc tiến rà soát hiện diện quân sự tại châu Âu. Bước đi này vừa phản ánh thay đổi về ưu tiên chiến lược của Washington, vừa mở ra một giai đoạn mới cho NATO, khi Mỹ và châu Âu chuyển sang mối quan hệ đối tác thực chất và san sẻ trách nhiệm.

Chiến dịch Serengeti 2.0 thu giữ thiết bị tội phạm mạng. (Ảnh: INTERPOL)

Mặt trận an ninh mới ở châu Phi

Tổ chức Cảnh sát hình sự quốc tế (Interpol) vừa công bố Báo cáo đánh giá mối đe dọa an ninh mạng châu Phi năm 2026 cho thấy, có tới 55% các vụ tấn công mạng tại châu Phi có sự “tiếp tay” của AI.

Người dân tưởng niệm các nạn nhân vụ ném bom nguyên tử tại Công viên Tưởng niệm Hòa bình Hiroshima, thành phố Hiroshima (Nhật Bản) ngày 6/8/2024. (Ảnh: THX)

Tiếp nối nỗ lực kiến tạo hòa bình

Vào những ngày đầu tháng 8 cách đây hơn 80 năm, hai quả bom nguyên tử dội xuống thành phố Hiroshima và Nagasaki của Nhật Bản, cướp đi sinh mạng của hàng chục nghìn người dân vô tội, để lại những vết thương hằn sâu lên nhiều thế hệ tại Nhật Bản.

Tổng thống Mỹ Donald Trump. (Ảnh: THX/TTXVN)

Lại thêm cơ hội đàm phán giữa Mỹ và Iran

Tổng thống Mỹ Donald Trump thông báo hoãn cuộc tấn công “cực mạnh” với “mức độ quân sự khủng khiếp” nhằm vào Iran để tạo điều kiện cho các cuộc đàm phán với Tehran. Đây được cho là động thái cần thiết nhằm tránh cho khu vực này bị cuốn vào vòng xoáy xung đột mới tàn khốc.

Cảnh đổ nát sau cuộc tấn công của Israel tại trại tị nạn Al-Shati, phía tây Gaza, ngày 9/5/2026. (Ảnh: THX/TTXVN)

Trở ngại cho lộ trình hòa bình tại Dải Gaza

Tiến trình đàm phán về tương lai Dải Gaza đạt bước tiến mới khi Israel và Phong trào Hồi giáo Hamas nhất trí về lộ trình giải giáp. Nếu trở thành hiện thực, đây sẽ được coi là “thỏa thuận lịch sử”, bởi bấy lâu nay vấn đề giải giáp Hamas luôn là trở ngại lớn trong các cuộc đàm phán.

Trụ sở Trung tâm Kiểm soát và Phòng ngừa Dịch bệnh (CDC) châu Phi tại Addis Ababa, Ethiopia. (Ảnh: Tân Hoa xã)

Bài toán khó về tiềm năng tự chủ

Ngân hàng Phát triển châu Phi (AfDB) vừa ký thỏa thuận hỗ trợ xây dựng cơ sở sản xuất vaccine mới tại Nam Phi. Dự án đánh dấu bước tiến mới nhất của Lục địa Đen trên hành trình giảm phụ thuộc vào nguồn vaccine nhập khẩu từ bên ngoài.

Thủ tướng Pháp Sebastien Lecornu. (Ảnh: THX/TTXVN)

Pháp và Maroc mở ra quỹ đạo phát triển mới

Thủ tướng Pháp Sebastien Lecornu vừa kết thúc tốt đẹp chuyến công du nước ngoài đầu tiên kể từ khi nhậm chức, với điểm đến là Maroc. Diễn ra trong bối cảnh hai nước đang nỗ lực hàn gắn mối quan hệ từng bị rạn nứt nghiêm trọng do bất đồng trong quá khứ, chuyến thăm góp phần mở ra quỹ đạo phát triển mới cho hợp tác song phương.

[Video] Tiêu điểm 18/7: Thay Thủ tướng sau 1 năm – Bước đi chiến lược của Tổng thống Ukraine V. Zelensky

[Video] Tiêu điểm 18/7: Thay Thủ tướng sau 1 năm – Bước đi chiến lược của Tổng thống Ukraine V. Zelensky

Chỉ sau một năm tại nhiệm, Thủ tướng Ukraine Yulia Svyrydenko bất ngờ rời ghế dù vẫn được Tổng thống Volodymyr Zelensky đánh giá hoàn thành tốt nhiệm vụ. Đằng sau quyết định tưởng như khó hiểu này không phải dấu hiệu của một cuộc khủng hoảng chính trị, mà có thể là bước đi chiến lược của chính quyền Kiev.

EU đang thúc đẩy các biện pháp tiết kiệm nhiên liệu. (Ảnh: TÂN HOA XÃ)

Phép thử nguồn cung năng lượng

Lượng dự trữ khí đốt của Liên minh châu Âu (EU) giảm xuống mức thấp kỷ lục trong bối cảnh nguồn cung gián đoạn và giá cả leo thang. Thực trạng này đang đe dọa làm đình trệ hoạt động sản xuất công nghiệp của EU.

Thủ tướng Canada Mark Carney. (Ảnh: TTXVN)

Tự chủ và kiên cường hơn

Nền kinh tế Canada vừa ghi nhận mức tăng trưởng thấp nhất trong năm cầm quyền đầu tiên của một thủ tướng, trong đó hai quý tăng trưởng âm liên tiếp - biểu hiện của suy thoái kỹ thuật, do bối cảnh bất ổn toàn cầu. Tuy nhiên, người dân vẫn ủng hộ mạnh mẽ cách tiếp cận của Thủ tướng Mark Carney trong quản lý kinh tế.

Nông dân thu hoạch vụ mùa ở Tanzania. (Ảnh: TÂN HOA XÃ)

Giải pháp tận gốc cho vấn đề mất an ninh lương thực

Các chính sách thương mại phù hợp cùng sự phối hợp quốc tế chặt chẽ sẽ đóng vai trò quyết định trong việc nâng cao khả năng chống chịu của thị trường lương thực toàn cầu trước các “cú sốc” ngày càng thường xuyên và nghiêm trọng. 

Ngoại trưởng Nga Sergey Lavrov. (Ảnh: Quang Vinh/TTXVN)

Quan hệ bình đẳng, cùng có lợi

Bộ trưởng Ngoại giao Nga Sergei Lavrov vừa thực hiện chuyến công du 4 nước châu Phi, gồm Ethiopia, Niger, Mozambique và Burundi, gửi đi thông điệp mạnh mẽ về việc Moskva tiếp tục hỗ trợ Lục địa Đen bảo đảm an ninh, phát triển kinh tế, tăng cường vị thế quốc tế.