Tuy nhiên, trong bối cảnh khu vực và thế giới biến động mạnh mẽ, các nền kinh tế đang cạnh tranh quyết liệt, vùng đang đối mặt với những thách thức mới.
Cụ thể, vùng đang đứng trước các thách thức về xu hướng sản xuất xanh, yêu cầu tuân thủ tiêu chuẩn quốc tế trong chuỗi cung ứng toàn cầu, áp lực chuyển dịch sang các ngành công nghệ cao, nhất là sự gia tăng cạnh tranh từ các nước trong khu vực như Thái Lan, Indonesia,Malaysia..., điều này khiến Đông Nam Bộ buộc phải tái định vị chiến lược phát triển, đổi mới toàn diện để nâng cao năng lực cạnh tranh nhằm thu hút vốn FDI thế hệ mới.
Trong đó, thu hút các dự án có thế mạnh về đổi mới sáng tạo, khoa học-công nghệ, các dự án có hàm lượng chất xám cao... được xác định là các động lực chiến lược giúp Đông Nam Bộ bứt phá.
Trước những thách thức và cơ hội mới của cách mạng công nghiệp 4.0, việc đẩy mạnh thu hút đầu tư các dự án có thế mạnh về đổi mới sáng tạo, có hàm lượng khoa học-công nghệ cao không chỉ là yêu cầu trước mắt mà còn là định hướng phát triển có ý nghĩa chiến lược cho vùng Đông Nam Bộ.
Đây là con đường giúp vùng tiếp tục duy trì vai trò đầu tàu kinh tế, tạo ra bứt phá về mô hình tăng trưởng bền vững, hội nhập sâu rộng vào chuỗi cung ứng toàn cầu.
Đồng thời, là động lực quan trọng để tái cấu trúc mô hình tăng trưởng theo hướng từ đơn thuần “gia công, lắp ráp, nhân công giá rẻ” sang “thiết kế, chế tạo, đổi mới công nghệ, sản xuất sản phẩm giá trị gia tăng cao, dịch vụ có giá trị cao”.
Việc này không chỉ giúp các doanh nghiệp đổi mới phương thức sản xuất, mà còn giúp cả khu vực nâng cao năng lực cạnh tranh, định vị trên chuỗi giá trị toàn cầu.
Tuy nhiên, để thực hiện được điều này, vùng Đông Nam Bộ cần giải quyết đồng bộ các rào cản về nâng cao năng lực quản trị địa phương, hoàn thiện hạ tầng giao thông và logistics, đẩy mạnh chuyển đổi số, cải thiện môi trường đầu tư, phát triển nguồn nhân lực chất lượng cao.
Đồng thời, Đông Nam Bộ cần triển khai đồng bộ các giải pháp và có tầm nhìn dài hạn, cũng như chú trọng hoàn thiện thể chế và môi trường kinh doanh; phát triển hạ tầng số và hệ sinh thái đổi mới sáng tạo; nâng cao chất lượng nguồn nhân lực, thúc đẩy chuyển đổi số doanh nghiệp và liên kết vùng.
Trong đó, giải pháp quan trọng nhất là nâng cao chất lượng thể chế, cải cách thủ tục hành chính và xây dựng chính quyền số đồng bộ. Trong bối cảnh dòng vốn FDI toàn cầu có sự cạnh tranh gay gắt, nhà đầu tư đặc biệt quan tâm đến tính minh bạch, sự ổn định của chính sách và năng lực thực thi của chính quyền địa phương.
Vì vậy, Đông Nam Bộ cần đẩy mạnh cải cách thể chế theo hướng “lấy doanh nghiệp làm trung tâm”, bảo đảm môi trường kinh doanh thông thoáng, cạnh tranh và có sức bật.
Ngoài ra, vùng Đông Nam Bộ cần đầu tư mạnh mẽ vào hạ tầng, đây là yếu tố quyết định năng lực cạnh tranh để thu hút vốn FDI.
Cụ thể, vùng cần đầu tư mạnh mẽ vào hạ tầng số-nền tảng của nền kinh tế thông minh theo hướng mở rộng mạng 5G, bảo đảm phủ rộng tại các khu công nghiệp, khu công nghệ cao và trung tâm logistics; phát triển trung tâm dữ liệu (Data Center) và hạ tầng điện toán đám mây đáp ứng tiêu chuẩn quốc tế; đầu tư nền tảng dữ liệu dùng chung cấp vùng, thúc đẩy kết nối và chia sẻ dữ liệu giữa các địa phương; xây dựng các giải pháp an ninh mạng, bảo vệ dữ liệu doanh nghiệp và công dân.
Đồng thời với hạ tầng số, vùng cần ưu tiên nâng cấp hạ tầng giao thông chiến lược, mở rộng mạng lưới logistics tích hợp, đẩy mạnh liên kết vùng...
Những giải pháp này không chỉ giúp tăng sức hấp dẫn đối với dòng vốn đầu tư thế hệ mới mà còn tạo nền tảng cho tăng trưởng bền vững, giúp Đông Nam Bộ tiếp tục duy trì vị thế dẫn dắt trong cuộc cách mạng công nghệ 4.0.
