Nâng cao vai trò của các nước đang phát triển

Trong bối cảnh tình hình quốc tế bất ổn và chuyển biến khó lường, các vấn đề toàn cầu đặt ra những bài toán mà chỉ có sự chung tay của các quốc gia mới có thể giải được. Việc tham gia sâu rộng hơn vào các diễn đàn, tổ chức khu vực và quốc tế là cơ hội để các quốc gia đang phát triển tiếp tục đề cao chủ nghĩa đa phương, nâng cao tiếng nói đóng góp cho hòa bình, ổn định, hợp tác và phát triển của thế giới.
Ảnh: https://brics-russia2024.ru.
Ảnh: https://brics-russia2024.ru.

Nỗ lực nâng cao vai trò của các nước đang phát triển trong hệ thống quản trị toàn cầu được thấy rõ tại Hội nghị thượng đỉnh lần thứ 16 Nhóm các nền kinh tế mới nổi hàng đầu thế giới (BRICS) vừa diễn ra tại thành phố Kazan, Liên bang Nga.

Trên cương vị Chủ tịch BRICS năm 2024, Nga lựa chọn chủ đề của Hội nghị là “Tăng cường chủ nghĩa đa phương vì phát triển và an ninh toàn cầu công bằng”. Tăng cường chủ nghĩa đa phương vì một trật tự thế giới đa cực công bằng, dân chủ hơn là chủ đề được thảo luận xuyên suốt các cuộc họp và hoạt động trong khuôn khổ hội nghị.

Các nhà phân tích nhận định, khi mà vị thế và tầm ảnh hưởng của BRICS ngày càng được nâng cao, các nền kinh tế mới nổi và các nước đang phát triển xem đây là nền tảng để cân bằng chiến lược, đa dạng hóa quan hệ kinh tế và nâng cao tiếng nói trong quản trị toàn cầu.

Các nhà lãnh đạo BRICS nhận định, nỗ lực cải cách các thể chế đa phương và hệ thống tài chính quốc tế hiện bị trì hoãn. Đề cao vai trò trung tâm của Liên hợp quốc trong duy trì hòa bình, an ninh và thúc đẩy phát triển bền vững, song BRICS cho rằng, tổ chức đa phương lớn nhất hành tinh cần được cải tổ để bảo đảm hiệu quả hoạt động, trong đó mở rộng sự đại diện của các quốc gia châu Á, châu Phi và khu vực Mỹ Latin.

BRICS cũng nhấn mạnh tầm quan trọng của tiến trình cải cách các hệ thống tài chính quốc tế trở nên toàn diện và công bằng hơn. Tuyên bố Kazan được đưa ra tại hội nghị khẳng định lại sự ủng hộ đối với hệ thống thương mại đa phương dựa trên luật lệ, cởi mở, minh bạch, công bằng, toàn diện, với Tổ chức Thương mại Thế giới (WTO) là cốt lõi, cùng các quy chế đối xử đặc thù với những nước đang phát triển và nước kém phát triển nhất.

Những nội dung nêu trên được nêu bật tại Hội nghị các Nhà lãnh đạo Nhóm BRICS mở rộng, được tổ chức trong khuôn khổ Hội nghị Thượng đỉnh BRICS lần thứ 16. Hơn 30 nhà lãnh đạo, đại diện cấp cao các thành viên BRICS và khách mời, trong đó có các nước châu Á, châu Phi và khu vực Mỹ Latin, tham dự hội nghị theo hình thức mở rộng này, khẳng định sức hút ngày càng lớn của BRICS.

Đầu năm 2024, Ai Cập, Ethiopia, Iran và Các Tiểu vương quốc Arab thống nhất (UAE) chính thức tham gia BRICS. Qua đó, BRICS hiện chiếm gần một nửa dân số thế giới và hơn một phần ba GDP toàn cầu.

Các nhà phân tích nhận định, khi mà vị thế và tầm ảnh hưởng của BRICS ngày càng được nâng cao, các nền kinh tế mới nổi và các nước đang phát triển xem đây là nền tảng để cân bằng chiến lược, đa dạng hóa quan hệ kinh tế và nâng cao tiếng nói trong quản trị toàn cầu.

Không chỉ cho thấy sức hấp dẫn của nhóm “những viên gạch vàng”, Hội nghị các Nhà lãnh đạo Nhóm BRICS mở rộng thể hiện sự coi trọng của BRICS với các quốc gia đang phát triển.

Chủ đề “BRICS và Nam bán cầu: Cùng xây dựng một thế giới tốt đẹp hơn” của Hội nghị cho thấy mong muốn tìm tiếng nói chung về một loạt vấn đề cấp bách hiện nay, như phát triển bền vững, xóa đói, giảm nghèo, thích ứng biến đổi khí hậu, chống khủng bố và tội phạm xuyên biên giới… Nước Chủ tịch BRICS năm 2024 nêu rõ, BRICS sẵn sàng hợp tác với các quốc gia ở Nam bán cầu để thúc đẩy phát triển toàn diện, bền vững, hướng tới xây dựng một thế giới tốt đẹp hơn, nơi mà chủ quyền, lập trường và lợi ích của mỗi quốc gia đều được tôn trọng.

Tổng thống Nga Vladimir Putin tái khẳng định BRICS không phải là một nhóm khép kín, mà mở ra với những quốc gia cùng chia sẻ các giá trị chung. Hội nghị ở Kazan, các nhà lãnh đạo BRICS đã xác định các tiêu chí và quy định về “danh mục quốc gia đối tác”.

Tuyên bố Kazan khẳng định, BRICS tin tưởng rằng, việc mở rộng quan hệ đối tác với các nền kinh tế mới nổi và các nước đang phát triển góp phần tăng cường đoàn kết và hợp tác quốc tế, vì lợi ích của mọi người dân trên toàn cầu.

Có thể bạn quan tâm

Cờ của Liên minh châu Âu tại trụ sở Ủy ban châu Âu ở Brussels, Bỉ. (Ảnh: Tân Hoa Xã)

Khôi phục vị thế giữa biến động

Chương trình nghị sự dày đặc của Hội nghị thượng đỉnh Liên minh châu Âu (EU) phản ánh hàng loạt thách thức đang phải đối mặt, từ các cuộc khủng hoảng địa chính trị, kinh tế, an ninh cho đến áp lực nâng cao năng lực quốc phòng. 

Thủ tướng Israel Benjamin Netanyahu (trái) trong cuộc họp báo chung với Tổng thống Mỹ Donald Trump tại Nhà trắng. (Ảnh: THX/TTXVN)

Bước tiến quan trọng hướng tới hòa bình ở Trung Đông

Sau hơn ba tháng chiến tranh và trải qua quá trình đàm phán cam go, Mỹ và Iran đã đạt thỏa thuận chấm dứt xung đột. Đây được coi là bước tiến quan trọng hướng tới hòa bình ở Trung Đông, tạo động lực mạnh mẽ để giải quyết những vấn đề liên quan “hồ sơ hạt nhân” Iran.

Cờ của Liên minh châu Âu tại trụ sở Ủy ban châu Âu ở Brussels, Bỉ. (Ảnh: Tân Hoa Xã)

Đối phó tấn công mạng

Liên minh châu Âu (EU) vừa tiến hành cuộc diễn tập an ninh mạng mang tên Cyber Europe 2026, với sự tham gia của khoảng 5.000 chuyên gia. Sự cẩn thận của Liên minh Cờ xanh là không thừa, bởi nhiều vụ tấn công mạng quy mô lớn từng xảy ra trong quá khứ, gây thiệt hại rất lớn.

Tàu thuyền vận chuyển trên eo biển Hormuz. (Ảnh: THX/TTXVN)

“Bóng mây” bao phủ kinh tế toàn cầu

Cuộc xung đột tại Trung Đông đã giáng một đòn mạnh vào kinh tế thế giới. Lệnh ngừng bắn bấp bênh, trạng thái “lúc nóng, lúc lạnh” của cuộc đàm phán Mỹ-Iran tác động mạnh tới tâm lý thị trường. Mới đây, Ngân hàng Thế giới (WB) đã hạ dự báo tăng trưởng kinh tế toàn cầu xuống mức thấp nhất kể từ đại dịch Covid-19.

Vệt khói trên bầu trời Jerusalem khi hệ thống phòng thủ Israel đánh chặn tên lửa tấn công từ Iran, ngày 8/6/2026. (Ảnh: THX/TTXVN)

Rào cản nỗ lực tìm kiếm giải pháp hòa bình ở Trung Đông

Dù cả Israel và Iran tuyên bố dừng tấn công lẫn nhau, song những bất đồng sâu sắc giữa hai bên liên quan vấn đề Liban khiến nguy cơ đối đầu căng thẳng tiếp diễn. Đàm phán Mỹ-Iran vẫn bế tắc khi Washington tiếp tục theo đuổi chính sách "cây gậy" đối với Tehran, gây trở ngại lớn cho các nỗ lực chấm dứt cuộc xung đột ở Trung Đông.

Nhà máy điện hạt nhân Kashiwazaki-Kariwa ở tỉnh Niigata của Nhật Bản. (Ảnh: Kyodo/TTXVN)

“Tuyến phòng thủ” cho nền kinh tế

Cuộc xung đột quân sự tại Trung Đông gây ra cú sốc năng lượng chưa từng có với phạm vi và mức độ ảnh hưởng sâu rộng trên toàn cầu, song cũng tạo động lực để các nước xây dựng tuyến phòng thủ năng lượng bền vững cho nền kinh tế. 

Ảnh minh họa. (Nguồn: Getty Images)

Chung tay giúp đỡ, đẩy lùi đói nghèo

“Cơn ác mộng” về hàng chục triệu người rơi vào cảnh thiếu đói vì xung đột tại Trung Đông đang có nguy cơ trở thành hiện thực khi số liệu thống kê của Liên hợp quốc cho thấy, số người bị mất an ninh lương thực gia tăng ở mức báo động.

Tổng Thư ký Liên hợp quốc Antonio Guterres phát biểu trong một cuộc họp báo tại New York, Mỹ. (Ảnh: THX/TTXVN)

Nâng cao vai trò của các nước đang phát triển

Giữa một thế giới đa cực đang dần hình thành, các nước đang phát triển trở thành nhân tố ngày càng quan trọng góp phần thúc đẩy chủ nghĩa đa phương, hòa giải xung đột và phát triển kinh tế. 

Ảnh chụp ngày 3/3/2026 cho thấy tình trạng hư hại của Cung điện Golestan tại Tehran, Iran. (Ảnh: THX)

Bài toán bảo vệ di sản trong bối cảnh xung đột liên tục bùng phát

Di sản văn hóa phản ánh bản sắc được tích lũy qua hàng nghìn năm lịch sử của một cộng đồng và rộng hơn là cả nhân loại. Tuy nhiên, hàng loạt cuộc xung đột liên tiếp nổ ra thời gian qua đã tàn phá, thậm chí xóa sổ nhiều di sản mà người dân trân trọng, gìn giữ và bảo vệ từ thế hệ này qua thế hệ khác.

Bảo vệ trẻ em trên không gian mạng là nhiệm vụ cấp bách của mọi quốc gia. (Ảnh minh họa: TTXVN)

Bảo vệ trẻ em trên không gian mạng là ưu tiên cấp bách toàn cầu

Môi trường số giúp trẻ em tiếp cận kiến thức, học tập, giao lưu và hội nhập cộng đồng một cách nhanh chóng, cũng như phát huy khả năng sáng tạo. Tuy nhiên, giữa “biển” thông tin đó, trẻ em cần được hướng dẫn và trang bị kiến thức để có thể chọn lọc những gì bổ ích, tránh xa những nhân tố độc hại.

Người dân Iran tuần hành sau khi có lệnh ngừng bắn tại Tehran. (Ảnh: THX/TTXVN)

Những “sứ giả hòa bình"

Khi thế giới chú tâm quan sát từng diễn biến trong quá trình đàm phán hòa bình giữa Mỹ và Iran với câu hỏi liệu một thỏa thuận có thể được ký hay không, thì một số quốc gia như Qatar và Pakistan lựa chọn không đứng ngoài cuộc.

Nhân viên y tế chuyển thi thể một bệnh nhân Ebola tại Mongbwalu, tỉnh Ituri, Cộng hòa dân chủ Congo, ngày 25/5/2026. (Ảnh: THX/TTXVN)

Cuộc chiến chống Ebola

Dịch Ebola đang bùng phát ở mức đáng báo động từ Cộng hòa dân chủ Congo và lan nhanh sang các nước láng giềng ở khu vực Trung Phi, gây lo ngại cho cộng đồng quốc tế về một đợt dịch bệnh nguy hiểm.

Lực lượng gìn giữ hòa bình Việt Nam tại Nam Sudan trao quà tặng người dân địa phương.

Hành trình “gieo hạt hòa bình”

Sau gần 80 năm hình thành và phát triển, Lực lượng gìn giữ hòa bình Liên hợp quốc ghi dấu ấn quan trọng trong nỗ lực xây dựng một thế giới tốt đẹp hơn. Tuy nhiên, tác động đa chiều từ tình trạng thiếu hụt tài chính, căng thẳng địa chính trị và sự suy giảm quân số đang đặt lực lượng này trước thách thức nghiêm trọng.

Thiệt hại sau các cuộc không kích của Mỹ và Israel tại Tehran, Iran. (Ảnh: THX/TTXVN)

Nhiều hệ lụy khó lường

Xung đột kéo dài tại Trung Đông tác động mạnh lên thị trường lao động, hàng không, du lịch, tài chính công và triển vọng tăng trưởng tại nhiều nền kinh tế lớn ở hai châu lục Á, Âu. Các chuyên gia nhận định rằng, kể cả khi xung đột chấm dứt, vết thương này phải mất nhiều năm mới có thể khép miệng.

Tàu thuyền vận chuyển trên eo biển Homuz. (Ảnh: THX/TTXVN)

Khủng hoảng tại Eo biển Hormuz: Kịch bản xấu

Khủng hoảng tại Eo biển Hormuz đang chuyển sang giai đoạn bị đánh giá là nguy hiểm nhất khi lượng dầu tồn kho toàn cầu suy giảm nhanh chóng, dòng vận chuyển dầu bằng tàu biển tiếp tục bị gián đoạn và áp lực lan rộng sang toàn bộ chuỗi cung ứng năng lượng...