Bình luận quốc tế

Nam Sudan đối mặt khó khăn chồng chất

Ít nhất 76% trong tổng số 12,4 triệu dân của Nam Sudan đang sống dưới mức nghèo khổ quốc gia, với thu nhập 358.724 bảng Nam Sudan (khoảng 105 USD)/người/năm.
Người dân xếp hàng chờ nhận hàng cứu trợ tại Gedaref, Sudan. (Ảnh: AFP/TTXVN)
Người dân xếp hàng chờ nhận hàng cứu trợ tại Gedaref, Sudan. (Ảnh: AFP/TTXVN)

Suy thoái kinh tế, biến đổi khí hậu, giá lương thực cao cùng xung đột kéo dài ở nước láng giềng Sudan được ví như “lửa đổ thêm dầu” khiến khó khăn càng chồng chất khó khăn ở quốc gia non trẻ nhất thế giới này.

Báo cáo Đánh giá nghèo đói và công bằng của Ngân hàng Thế giới (WB), được thực hiện dựa trên kết quả Khảo sát ngân sách gia đình Nam Sudan mới nhất, cho thấy quốc gia này đắm chìm trong 10 năm suy thoái kinh tế, cộng thêm các tác động tiêu cực của biến đổi khí hậu, giá lương thực cao và xung đột ở nước láng giềng đã làm gia tăng tình trạng nghèo đói cùng cực cho người dân. Giám đốc Văn phòng đại diện WB tại Nam Sudan Charles Undeland nhấn mạnh, tình trạng quản lý yếu kém, nhiều cú sốc kinh tế đan xen, giá lương thực cao và xung đột đã làm bùng phát tình trạng nghèo đói và gây tổn thương sâu sắc cho người dân Nam Sudan.

Liên hợp quốc đưa ra cảnh báo, có tới hơn 62% dân số Nam Sudan sẽ bị mất an ninh lương thực nghiêm trọng trong năm 2025, trong đó dòng người tị nạn hồi hương và trẻ nhỏ là đối tượng có nguy cơ cao nhất rơi vào nghèo đói và suy dinh dưỡng.

Chương trình Lương thực thế giới (WFP), Tổ chức Lương thực và Nông nghiệp Liên hợp quốc (FAO) và Quỹ Nhi đồng Liên hợp quốc (UNICEF) đã công bố phân loại giai đoạn an ninh lương thực tích hợp (IPC) mới nhất, trong đó dự báo, tổng số người ở Nam Sudan phải đối mặt tình trạng mất an ninh lương thực cấp tính sẽ tăng lên 7,7 triệu người bắt đầu từ tháng 4/2025, so với con số 7,1 triệu người trong năm nay.

Đáng chú ý, có tới một nửa trong số này là người tị nạn hồi hương, chiếm 85% tổng số người tị nạn hồi hương do tránh cuộc xung đột ở Sudan. Ngoài ra, số trẻ em có nguy cơ suy dinh dưỡng cũng tăng từ 1,65 triệu lên 2,1 triệu vào năm 2025.

Chuyên gia kinh tế cấp cao của WB phụ trách Nam Sudan, ông Frank Adoho cho biết, tình trạng mất an ninh lương thực đang trở thành một vấn đề nghiêm trọng, và càng trở nên tồi tệ hơn do lạm phát tăng đột biến. Giá lương thực cao gây khó khăn cho việc tiếp cận thực phẩm của người dân nghèo và dễ bị tổn thương ở Nam Sudan. Thậm chí tình trạng này cũng xảy ra ở các vùng nông thôn, vốn trước đây có thể tự cung, tự cấp lương thực.

Ngoài ra, báo cáo cũng chỉ ra tình trạng mất an ninh, di cư và chưa chú trọng đầu tư vào nông nghiệp càng khiến sản lượng lương thực giảm sút. WB khuyến nghị chính quyền Nam Sudan cần đầu tư mạnh vào các dịch vụ cơ bản và cơ sở hạ tầng để cải thiện tình trạng dễ bị tổn thương của người dân.

Hệ thống thống kê yếu kém của quốc gia cũng cần được cải thiện, vì vấn đề này đang làm phức tạp thêm việc hoạch định và thực hiện các chính sách phát triển bền vững. Đại diện FAO tại Nam Sudan, ông Meshack Malo cho biết, khủng hoảng kinh tế và giá lương thực cao là nguyên nhân chính gây mất an ninh lương thực.

Ông nhấn mạnh đã đến lúc phải cùng nhau tăng cường đầu tư để hỗ trợ cho người dân Nam Sudan tự sản xuất lương thực, điều này không chỉ làm giảm chi phí mua thực phẩm của các gia đình mà còn tạo ra nhiều cơ hội việc làm trong lĩnh vực nông nghiệp, giúp các gia đình tự chủ hơn về kinh tế.

Một tin vui không chỉ được người dân Sudan mong chờ bấy lâu mà còn được người dân Nam Sudan đón nhận là việc Chủ tịch Hội đồng Chủ quyền Sudan kiêm Tổng Tư lệnh Các lực lượng vũ trang Abdel Fattah Al-Burhan mới đây tuyên bố sẵn sàng tìm giải pháp chấm dứt xung đột, bảo đảm cung cấp viện trợ nhân đạo cho người dân và thúc đẩy tiến trình chính trị tại Sudan.

Nếu tuyên bố nêu trên sớm trở thành hiện thực, xung đột dai dẳng ở Sudan được chấm dứt, cuộc sống của người dân Sudan trở lại bình thường, an ninh, ổn định trong khu vực được khôi phục, bức tranh nghèo đói của người dân Nam Sudan cũng sẽ phần nào bớt gam màu xám.

Có thể bạn quan tâm

Tiêm vaccine phòng ngừa Covid-19. (Ảnh: Báo Nhân Dân)

“Mảnh ghép cuối” của hiệp ước toàn cầu về đại dịch

Vòng đàm phán cuối cùng về hiệp ước toàn cầu ứng phó đại dịch đã khai mạc tại Thụy Sĩ. Đại diện hơn 190 quốc gia thành viên Tổ chức Y tế Thế giới bước vào giai đoạn nước rút, hướng tới trình Đại hội đồng Y tế Thế giới thông qua vào tháng 5. Tuy vậy, bất đồng về chia sẻ nguồn lực vẫn là nút thắt khó gỡ.

Một trạm xăng ở Dar es Salaam, Tanzania. (Ảnh: TÂN HOA XÃ)

Vòng xoáy của bão giá năng lượng

Xung đột tại Trung Đông và tắc nghẽn Eo biển Hormuz khiến ngành hàng không thế giới chao đảo trong vòng xoáy của cơn bão giá nhiên liệu leo thang và nhu cầu đi lại suy giảm, thậm chí được dự báo sẽ còn kéo dài kể cả sau khi xung đột chấm dứt.

Quang cảnh một phiên họp Đại hội đồng Liên hợp quốc ở New York (Mỹ), ngày 23/9/2025. (Ảnh: Tân Hoa xã)

Bước khởi đầu cho một hành trình dài

Trong lịch sử hơn 80 năm phát triển, Liên hợp quốc đã không ngừng khẳng định sức sống bền bỉ của chủ nghĩa đa phương, cùng vai trò là “ngọn hải đăng” soi lối cho nhân loại hướng tới hòa bình và hợp tác qua những giai đoạn sóng gió.

Tòa nhà Quốc hội Mỹ ở Washington, D.C. (Ảnh: THX/TTXVN)

Ngân sách dành cho ICE vượt qua trở ngại lớn tại Mỹ

Thượng viện Mỹ vừa thông qua dự luật ngân sách nhằm cấp kinh phí cho Cơ quan Thực thi di trú và Hải quan (ICE) cùng Lực lượng tuần tra biên giới trong 3 năm. Việc dự luật ngân sách dành cho ICE vượt qua cửa ải khó nhằn này khiến chính quyền Xứ Cờ hoa thở phào nhẹ nhõm trước sức ép lâu nay của đảng Dân chủ.

Những người di cư được giải cứu chờ lên bờ tại Marsaxlokk, Malta, tháng 4/2023. (Ảnh: Jonathan Borg/Xinhua)

Di cư toàn cầu: Cuộc khủng hoảng thầm lặng

Cuộc khủng hoảng nhân đạo âm thầm nhưng khốc liệt đang diễn ra trên các nẻo đường di cư. Theo báo cáo mới nhất từ Tổ chức Di cư quốc tế (IOM), khoảng 8.000 người đã thiệt mạng hoặc mất tích trên các tuyến đường di cư toàn cầu năm 2025.

Quang cảnh làng Kumzar ở miền bắc Oman, gần eo biển Hormuz. (Ảnh: THX/TTXVN)

Giải pháp toàn diện chấm dứt xung đột

Sau khi Iran tuyên bố Eo biển Hormuz hoàn toàn mở cửa trở lại, trong bối cảnh thỏa thuận ngừng bắn giữa Israel và Liban được công bố, thị trường dầu mỏ đã có những diễn biến tích cực. Tuy nhiên, dòng chảy thương mại toàn cầu hoàn toàn có thể gián đoạn nếu lệnh ngừng bắn mất hiệu lực. Cần có một giải pháp bền vững cho vấn đề này.

Mới đây, Tổ chức Hiệp ước Bắc Đại Tây Dương (NATO) đã tổ chức cuộc diễn tập an ninh mạng quy mô lớn mang tên "Locked Shields" năm 2026. (Ảnh: VNA Media)

Mặt trận không tiếng súng của kỷ nguyên số

Trước đây, các cuộc tập trận thường gắn liền với hình ảnh lực lượng quân đội hùng hậu được triển khai cùng hàng loạt vũ khí tối tân, song hiện nay, ngày càng nhiều cuộc tập trận được thực hiện trước màn hình máy tính.

Phó Tổng thống JD Vance (giữa, phía trước) dẫn đầu phái đoàn Mỹ tới Pakistan để tham gia cuộc đàm phán với phía Iran, ngày 11/4/2026. (Ảnh: THX/TTXVN)

“Mồi lửa” nguy hiểm

Trong lúc cuộc đàm phán giữa Mỹ và Iran rơi vào bế tắc, xung đột leo thang giữa Israel và lực lượng Hezbollah ở Liban có nguy cơ thổi bùng ngọn lửa chiến tranh lan rộng ở khu vực. Israel và Mỹ không thể thương lượng ngừng bắn với Iran khi mặt trận của Israel ở Liban tiếp tục đỏ lửa.

Thủ tướng Ba Lan Donald Tusk trong một cuộc họp báo ở Warsaw. (Ảnh: PAP/TTXVN)

Mở rộng không gian hợp tác

Chuyến công du Đông Bắc Á của Thủ tướng Ba Lan Donald Tusk phản ánh một bước chuyển đáng chú ý trong tư duy chiến lược của Warsaw, giữa bối cảnh thế giới liên tục “trở gió”. Từ điểm dừng tại Hàn Quốc đến chặng tiếp theo ở Nhật Bản, Ba Lan cho thấy sự chủ động mở rộng không gian hợp tác vượt ra ngoài châu Âu.

Quang cảnh thủ đô Tehran, Iran ngày 8/4/2026. Ảnh: (THX/TTXVN)

Đoàn kết, hợp tác vượt qua vòng xoáy

Xung đột tại Trung Đông đang khiến thế giới chao đảo, trong đó nền kinh tế toàn cầu sẽ quay đầu giảm tốc mạnh nếu cuộc chiến kéo dài. Những dự báo có phần ảm đạm này tô vẽ nên bức tranh kinh tế thế giới kém tươi sáng.

Người dân Palestine tại Dải Gaza. (Ảnh: THX/TTXVN)

Tình hình Gaza: Cánh cửa hòa bình còn xa vời

Giải giáp phong trào Hồi giáo Hamas, Israel chấm dứt hoạt động quân sự và rút quân là những điều kiện tiên quyết trong kế hoạch hòa bình cho Dải Gaza. Tuy vậy, việc các bên không tuân thủ lộ trình khiến bài toán hóc búa về khôi phục hòa bình cho dải đất hẹp ven Địa Trung Hải vẫn chưa có lời giải.

Lực lượng an ninh Iran tuần tra cạnh một tàu hàng ở Eo biển Hormuz. (Ảnh: GETTYIMAGES)

Thách thức duy trì dòng chảy năng lượng

Gián đoạn tại eo biển Hormuz, tuyến vận tải năng lượng chủ chốt của thế giới, đang khiến dòng chảy dầu mỏ toàn cầu suy giảm mạnh. Các “đại gia” dầu mỏ ở vùng Vịnh phải tính toán chuyển hướng xuất khẩu qua các tuyến vận tải khác ngoài eo biển Hormuz...

Ảnh minh họa: Xinhua/Reuters

Quan hệ Nga-Mỹ: Một bước tiến quan trọng

Trong bối cảnh cạnh tranh chiến lược và xung đột quốc tế như “nước sôi lửa bỏng”, quan hệ Nga-Mỹ vừa lóe lên những tín hiệu đáng chú ý. Các diễn biến gần đây không chỉ hé lộ xu hướng vận động mới, mà còn mở ra những kịch bản đối thoại giữa hai quốc gia thời gian tới.

Tổng thống Mỹ Donald Trump. (Ảnh: THX/TTXVN)

Phép thử với NATO

Tổ chức Hiệp ước Bắc Đại Tây Dương (NATO) đang đứng trước nhiều thử thách do cách tiếp cận khác nhau giữa các thành viên trong xử lý một số “điểm nóng” quốc tế. Tuyên bố mới đây của Tổng thống Donald Trump về khả năng Mỹ rời đi càng bộc lộ rõ tình trạng rạn nứt nội bộ NATO.

Bức ảnh này được chụp vào ngày 3/3/2026, cho thấy các tòa nhà bị hư hại và đống đổ nát sau các cuộc không kích của Mỹ và Israel tại Tehran, Iran. (Ảnh: XINHUA)

Những khoảng lặng cần thiết

Thế giới đang trong trạng thái dễ tổn thương, nơi bất kỳ một “lằn ranh đỏ” nào trong các cuộc đột nếu bị phá vỡ đều có thể làm lan đám lửa bất ổn trên toàn cầu. 

Tổng thống Pháp Emmanuel Macron. (Ảnh: Tân Hoa xã)

Củng cố lòng tin chiến lược

Tổng thống Pháp Emmanuel Macron đang có chuyến thăm Nhật Bản và Hàn Quốc. Cùng với mục tiêu tăng cường khoáng sản thiết yếu, công nghệ hạt nhân, trí tuệ nhân tạo (AI), chuyến công du còn phản ánh tính toán chiến lược dài hạn của Pháp, nhằm khẳng định vai trò tại khu vực địa chính trị quan trọng này.