Bình luận quốc tế

Nam Sudan đối mặt khó khăn chồng chất

Ít nhất 76% trong tổng số 12,4 triệu dân của Nam Sudan đang sống dưới mức nghèo khổ quốc gia, với thu nhập 358.724 bảng Nam Sudan (khoảng 105 USD)/người/năm.
Người dân xếp hàng chờ nhận hàng cứu trợ tại Gedaref, Sudan. (Ảnh: AFP/TTXVN)
Người dân xếp hàng chờ nhận hàng cứu trợ tại Gedaref, Sudan. (Ảnh: AFP/TTXVN)

Suy thoái kinh tế, biến đổi khí hậu, giá lương thực cao cùng xung đột kéo dài ở nước láng giềng Sudan được ví như “lửa đổ thêm dầu” khiến khó khăn càng chồng chất khó khăn ở quốc gia non trẻ nhất thế giới này.

Báo cáo Đánh giá nghèo đói và công bằng của Ngân hàng Thế giới (WB), được thực hiện dựa trên kết quả Khảo sát ngân sách gia đình Nam Sudan mới nhất, cho thấy quốc gia này đắm chìm trong 10 năm suy thoái kinh tế, cộng thêm các tác động tiêu cực của biến đổi khí hậu, giá lương thực cao và xung đột ở nước láng giềng đã làm gia tăng tình trạng nghèo đói cùng cực cho người dân. Giám đốc Văn phòng đại diện WB tại Nam Sudan Charles Undeland nhấn mạnh, tình trạng quản lý yếu kém, nhiều cú sốc kinh tế đan xen, giá lương thực cao và xung đột đã làm bùng phát tình trạng nghèo đói và gây tổn thương sâu sắc cho người dân Nam Sudan.

Liên hợp quốc đưa ra cảnh báo, có tới hơn 62% dân số Nam Sudan sẽ bị mất an ninh lương thực nghiêm trọng trong năm 2025, trong đó dòng người tị nạn hồi hương và trẻ nhỏ là đối tượng có nguy cơ cao nhất rơi vào nghèo đói và suy dinh dưỡng.

Chương trình Lương thực thế giới (WFP), Tổ chức Lương thực và Nông nghiệp Liên hợp quốc (FAO) và Quỹ Nhi đồng Liên hợp quốc (UNICEF) đã công bố phân loại giai đoạn an ninh lương thực tích hợp (IPC) mới nhất, trong đó dự báo, tổng số người ở Nam Sudan phải đối mặt tình trạng mất an ninh lương thực cấp tính sẽ tăng lên 7,7 triệu người bắt đầu từ tháng 4/2025, so với con số 7,1 triệu người trong năm nay.

Đáng chú ý, có tới một nửa trong số này là người tị nạn hồi hương, chiếm 85% tổng số người tị nạn hồi hương do tránh cuộc xung đột ở Sudan. Ngoài ra, số trẻ em có nguy cơ suy dinh dưỡng cũng tăng từ 1,65 triệu lên 2,1 triệu vào năm 2025.

Chuyên gia kinh tế cấp cao của WB phụ trách Nam Sudan, ông Frank Adoho cho biết, tình trạng mất an ninh lương thực đang trở thành một vấn đề nghiêm trọng, và càng trở nên tồi tệ hơn do lạm phát tăng đột biến. Giá lương thực cao gây khó khăn cho việc tiếp cận thực phẩm của người dân nghèo và dễ bị tổn thương ở Nam Sudan. Thậm chí tình trạng này cũng xảy ra ở các vùng nông thôn, vốn trước đây có thể tự cung, tự cấp lương thực.

Ngoài ra, báo cáo cũng chỉ ra tình trạng mất an ninh, di cư và chưa chú trọng đầu tư vào nông nghiệp càng khiến sản lượng lương thực giảm sút. WB khuyến nghị chính quyền Nam Sudan cần đầu tư mạnh vào các dịch vụ cơ bản và cơ sở hạ tầng để cải thiện tình trạng dễ bị tổn thương của người dân.

Hệ thống thống kê yếu kém của quốc gia cũng cần được cải thiện, vì vấn đề này đang làm phức tạp thêm việc hoạch định và thực hiện các chính sách phát triển bền vững. Đại diện FAO tại Nam Sudan, ông Meshack Malo cho biết, khủng hoảng kinh tế và giá lương thực cao là nguyên nhân chính gây mất an ninh lương thực.

Ông nhấn mạnh đã đến lúc phải cùng nhau tăng cường đầu tư để hỗ trợ cho người dân Nam Sudan tự sản xuất lương thực, điều này không chỉ làm giảm chi phí mua thực phẩm của các gia đình mà còn tạo ra nhiều cơ hội việc làm trong lĩnh vực nông nghiệp, giúp các gia đình tự chủ hơn về kinh tế.

Một tin vui không chỉ được người dân Sudan mong chờ bấy lâu mà còn được người dân Nam Sudan đón nhận là việc Chủ tịch Hội đồng Chủ quyền Sudan kiêm Tổng Tư lệnh Các lực lượng vũ trang Abdel Fattah Al-Burhan mới đây tuyên bố sẵn sàng tìm giải pháp chấm dứt xung đột, bảo đảm cung cấp viện trợ nhân đạo cho người dân và thúc đẩy tiến trình chính trị tại Sudan.

Nếu tuyên bố nêu trên sớm trở thành hiện thực, xung đột dai dẳng ở Sudan được chấm dứt, cuộc sống của người dân Sudan trở lại bình thường, an ninh, ổn định trong khu vực được khôi phục, bức tranh nghèo đói của người dân Nam Sudan cũng sẽ phần nào bớt gam màu xám.

Có thể bạn quan tâm

Những người di cư tại một Trung tâm tiếp nhận người di cư trên đảo Lampedusa, hòn đảo cực nam của Italia. (Ảnh: Xinhua)

“Đê chắn sóng” di cư

Kiểm soát dòng người di cư từ lâu đã là chủ đề nhạy cảm, gây nhiều tranh cãi trên chính trường và luôn giữ vị trí quan trọng trong các chiến dịch tranh cử tại châu Âu. 

Công nhân làm việc tại một nhà máy lọc dầu. (Ảnh: THX/TTXVN)

Hạ nhiệt cơn sốt dầu mỏ

Xung đột leo thang ở Trung Đông đẩy thị trường năng lượng toàn cầu vào giai đoạn bất ổn nghiêm trọng, giá dầu tăng không ngừng còn nguồn cung bị co hẹp. Trong bối cảnh đó, nhiều quốc gia gấp rút xả kho dự trữ chiến lược nhằm hạ nhiệt cơn sốt “vàng đen”.

(Ảnh minh họa: Xinhua)

Cánh cửa khó mở

Thượng viện Mỹ lại vừa tiến hành bỏ phiếu về dự luật ngân sách cho Bộ An ninh nội địa (DHS), nhưng kết quả cũng chẳng khác những lần trước. Sự phản đối của phe Dân chủ tại Thượng viện khiến đảng Cộng hòa khó lòng mở cánh cửa ngân sách để giúp DHS nối lại hoạt động sau ba tuần tê liệt vì cạn kiệt ngân khố.

Hiện trường một vụ tấn công nhà tù ở Abuja, Nigeria. (Ảnh: Xinhua)

ECOWAS và nhiệm vụ không dễ hoàn tất trong triển khai lực lượng dự bị khu vực

Cộng đồng Kinh tế các quốc gia Tây Phi (ECOWAS) vừa nhất trí huy động lực lượng dự bị khu vực, với kế hoạch triển khai đợt đầu khoảng 2.000 binh sĩ trong năm 2026. Quyết định không mấy dễ dàng và cũng khá tốn kém của ECOWAS được kỳ vọng sẽ giúp ngăn ngừa làn sóng bạo lực và xung đột lan rộng ở Lục địa đen.

Những ngôi nhà tại tỉnh Nangarhar, Afghanistan bị phá hủy sau cuộc không kích của Pakistan, ngày 22/2. (Ảnh: THX/TTXVN)

Bước ngoặt nguy hiểm

Những tháng đầu năm 2026, những đốm lửa căng thẳng âm ỉ giữa các nước bất ngờ bùng phát thành ngọn lửa xung đột, có nguy cơ lan rộng . Khi những “lằn ranh đỏ” căng thẳng liên tục bị vượt qua, các tính toán lợi ích chiến lược lấn át lòng tin và thế giới đối mặt nhiều cuộc khủng hoảng, giải pháp ngoại giao càng trở nên cấp bách.

Chủ tịch Ủy ban châu Âu (EC) Ursula von der Leyen. (Ảnh: THX/TTXVN)

EU vừa phải nỗ lực cân bằng giữa tự do hóa thương mại, vừa phải bảo vệ lợi ích của người nông dân

Ủy ban châu Âu (EC) vừa quyết định triển khai tạm thời Hiệp định thương mại tự do (FTA) với Khối thị trường chung Nam Mỹ (MERCOSUR), bất chấp những thách thức pháp lý phải đối mặt. Động thái này cho thấy EU đang nỗ lực thực thi chiến lược đa dạng hóa đối tác, tăng cường tự chủ và củng cố chuỗi cung ứng.

Một bé gái đang lấy nước tại một trại người tị nạn nội địa (IDP) ở Mogadishu, thủ đô Somalia, năm 2017. (Ảnh: Xinhuanet)

Trách nhiệm nhân đạo

Liên minh châu Âu (EU) vừa công bố khoản viện trợ nhân đạo trị giá 63 triệu euro (hơn 74 triệu USD) cho Somalia. Gói tài chính dành cho những mảnh đời khốn khổ ở quốc gia Đông Phi nghèo đói thắp lên hy vọng cho người dân Somalia.

Tổng thống Mỹ Donald Trump trình bày Thông điệp liên bang tại Tòa nhà Quốc hội ở Washington DC., ngày 24/2/2026. (Ảnh: whitehouse.gov)

Củng cố niềm tin

Không đơn thuần là bản tổng hợp thành tích chèo lái đất nước trong hơn 1 năm qua, Thông điệp Liên bang năm 2026 mà Tổng thống Mỹ Donald Trump đưa ra được coi là chiến lược chính trị nhằm củng cố niềm tin của giới lãnh đạo và người dân vào các quyết sách của chính quyền, cũng như tái khẳng định các ưu tiên trong thời gian tới.

Cơ sở dự trữ khí đốt tự nhiên tại Zsana, Hungary. (Ảnh: THX/TTXVN)

Vết rạn và chiếc van ống dẫn dầu

Cuộc xung đột tại Ukraine đã bước sang năm thứ 5 và vẫn chưa thấy tia hy vọng nào để chấm dứt. Đại hội đồng Liên hợp quốc vừa thông qua nghị quyết kêu gọi ngừng bắn ngay lập tức và vô điều kiện, nhưng cuộc xung đột kéo dài này lại bộc lộ những vết rạn nứt ngay trong lòng châu Âu.

Các tay súng và người ủng hộ lực lượng Houthi tại Yemen tham gia một cuộc tuần hành vũ trang phản đối Israel ở huyện Arhab, phía bắc thủ đô Sanaa, Yemen, ngày 3/11/2025. (Ảnh: Tân Hoa xã)

Vòng xoáy bất ổn ở Yemen

Chính phủ mới của Yemen vừa tổ chức cuộc họp nội các đầu tiên tại Aden, dưới sự chủ trì của Thủ tướng kiêm Bộ trưởng Ngoại giao Shayea Al-Zindani. Việc các bộ trưởng trở về nước đảm nhiệm công việc được xem là bước đi nhằm củng cố an ninh, khôi phục dịch vụ công và thúc đẩy ổn định kinh tế với sự hỗ trợ từ Saudi Arabia.

Các đại biểu chụp ảnh chung tại Hội nghị thượng đỉnh khẩn cấp Liên đoàn Arập (AL) và Tổ chức Hợp tác Hồi giáo (OIC) ở Doha, Qatar ngày 15/9/2025. Ảnh: AA/TTXVN

Tăng cường kết nối khu vực

Mới đây các Bộ trưởng Giao thông vận tải thuộc Tổ chức Hợp tác Hồi giáo (OIC) đã nhóm họp tại Thổ Nhĩ Kỳ để tìm biện pháp thúc đẩy hành lang đường sắt và đường bộ kết nối vùng Vịnh với châu Âu và châu Phi. Hội nghị đã phản ánh nỗ lực của OIC trong việc tăng cường kết nối khu vực, củng cố chuỗi cung ứng và logistics nhân đạo.

Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelensky phát biểu tại Hội nghị An ninh Munich 2026. (Ảnh: TÂN HOA XÃ)

“Mỏ neo” cho hòa bình tại Ukraine

Đề xuất từ phía Kiev tại Hội nghị An ninh Munich đã làm nóng trở lại câu hỏi cốt lõi về tương lai an ninh của Ukraine và cấu trúc ổn định tại châu Âu. Yêu cầu được bảo đảm an ninh tối thiểu 20 năm trước khi ký hòa ước không chỉ phản ánh nỗi lo của Kiev, mà còn là phép thử đối với mức độ cam kết dài hạn của phương Tây.

Hội nghị An ninh Munich 2024 khai mạc tại khách sạn Bayerischer Hof. (Nguồn: Mạng xã hội X)

Bài toán tự chủ chiến lược

Hội nghị An ninh Munich 2026, diễn ra từ ngày 13 đến 15/2, được dự báo là bị phủ bóng bởi mây đen căng thẳng do những chia rẽ, rạn nứt sâu sắc trong mối quan hệ đồng minh xuyên Đại Tây Dương giữa Mỹ và châu Âu. 

Thủ tướng Ấn Độ Narendra Modi. (Ảnh: Xinhua)

Bức tranh hợp tác nhiều màu sắc

Thủ tướng Ấn Độ Narendra Modi vừa có chuyến thăm ngắn ngày tới Malaysia. Dù chỉ gói gọn trong hai ngày nhưng chuyến công du của nhà lãnh đạo quốc gia Nam Á được đánh giá là thành công hơn mong đợi, thổi luồng gió mới cho quan hệ Ấn Độ-Malaysia, đồng thời tô điểm thêm vào bức tranh hợp tác đa dạng và nhiều màu sắc của New Delhi.

Tổng thống Mỹ Donald Trump và Thủ tướng Ấn Độ Narendra Modi tại cuộc gặp ở Nhà Trắng, Washington, DC, ngày 13/2/2025. (Ảnh: XINHUA)

Phép thử từ thỏa thuận thương mại Ấn Độ-Mỹ

Thỏa thuận thương mại mới đạt được giữa Ấn Độ và Mỹ thoạt nhìn là một thỏa thuận “đôi bên cùng thắng”, giúp thúc đẩy quan hệ thương mại song phương. Thế nhưng, phía sau đó là những câu hỏi còn bỏ ngỏ, nhất là về mức độ cắt giảm nhập khẩu dầu từ Nga mà New Delhi sẽ thực hiện. 

Lực lượng an ninh Somalia được triển khai tại Thủ đô Mogadishu. Ảnh (tư liệu): THX/TTXVN

Điểm nóng trên “bản đồ an ninh” của Mỹ

Tư lệnh Bộ Chỉ huy châu Phi của Mỹ (AFRICOM), Tướng Michael Anderson lên tiếng cảnh báo về nguy cơ gia tăng các mối đe dọa từ hai nhóm khủng bố là tổ chức tự xưng Nhà nước Hồi giáo (IS) và Al-Qaeda, đặc biệt tại khu vực Sahel và Tây Phi.