Mở rộng cánh cửa hợp tác Đức-châu Phi

Các nhà lãnh đạo từ hơn 10 quốc gia châu Phi đang có mặt tại Đức để tham dự một hội nghị nhằm thúc đẩy đầu tư tư nhân vào Lục địa Đen. Châu Phi đóng vai trò quan trọng trong việc giúp Đức đa dạng hóa tốt hơn chuỗi cung ứng, bảo đảm nguồn lao động có tay nghề, giảm tình trạng di cư bất hợp pháp và đạt được quá trình chuyển đổi xanh. Mở rộng quan hệ với châu Phi là một phần trong chính sách đối ngoại được Chính phủ Đức đang đẩy mạnh triển khai thực hiện nhằm củng cố vai trò và vị trí của “đầu tàu” kinh tế châu Âu tại Lục địa Đen.
Thủ tướng Ethiopia Abiy Ahmed Ali được Thủ tướng Đức Olaf Scholz chào đón trước hội nghị thượng đỉnh "Thỏa thuận với châu Phi" ở Berlin, Đức, ngày 19/11/2023. (Ảnh: REUTERS)
Thủ tướng Ethiopia Abiy Ahmed Ali được Thủ tướng Đức Olaf Scholz chào đón trước hội nghị thượng đỉnh "Thỏa thuận với châu Phi" ở Berlin, Đức, ngày 19/11/2023. (Ảnh: REUTERS)

Hội nghị nêu trên được triển khai thường niên trong khuôn khổ sáng kiến Nhóm các nền kinh tế phát triển và mới nổi (G20) gắn kết với châu Phi (G20 Compact with Africa), với kỳ vọng thu hút mạnh mẽ các nhà đầu tư đến với thị trường châu Phi. Đức khởi động sáng kiến này năm 2017 khi Berlin giữ vai trò Chủ tịch G20 và Thủ tướng Đức khi đó là bà Angela Merkel đã chọn châu Phi là một phần quan trọng trong chương trình nghị sự của G20.

Hội nghị năm nay được tổ chức tại Phủ Thủ tướng Đức, dưới sự chủ trì của Thủ tướng Olaf Scholz. Theo các quan chức Chính phủ Đức, để nhấn mạnh sự quan tâm đối với châu Phi, trong số những lãnh đạo châu Âu tham dự hội nghị năm nay có Chủ tịch Ủy ban châu Âu Ursula von der Leyen, Tổng thống Pháp Emmanuel Macron và Thủ tướng Hà Lan Mark Rutte.

Đây là cơ hội để Thủ tướng Scholz, người đã thăm châu Phi nhiều lần kể từ khi nhậm chức cuối năm 2021, tiến hành các cuộc thảo luận song phương với lãnh đạo một số quốc gia châu Phi nhằm thúc đẩy các cơ hội hợp tác. Mới đây, Thủ tướng Scholz đã có chuyến công du tới khu vực miền Nam sa mạc Sahara.

Trong chuyến thăm Ghana, Thủ tướng Đức Olaf Scholz cho biết, nước này và Liên minh châu Âu (EU) đều cam kết tăng cường an ninh ở khu vực Tây Phi, đồng thời có thể cung cấp trang thiết bị và huấn luyện nhằm hỗ trợ việc chống lại hoạt động các phần tử thánh chiến Hồi giáo đang lan rộng ở khu vực này.

Thủ tướng Scholz nhấn mạnh, Đức sẵn sàng hỗ trợ hợp tác xuyên biên giới và phái đoàn của EU sắp tới Vịnh Guinea có thể cung cấp trang thiết bị và huấn luyện nhằm tăng cường hơn nữa sự hợp tác chặt chẽ giữa hai bên trong chống khủng bố.

Trong khi đó, nhiều công ty Đức đang muốn đẩy mạnh hoạt động kinh doanh tại châu Phi, đặc biệt trong các lĩnh vực như hydro xanh và khí tự nhiên hóa lỏng. Theo người đứng đầu Hiệp hội doanh nghiệp Đức-châu Phi Christoph Kannegiesser, trong bối cảnh Đức đang tìm cách giảm phụ thuộc vào khí đốt của Nga, ông đã nhìn thấy những cơ hội lớn trong lĩnh vực năng lượng ở châu Phi.

Ông khẳng định: “Lĩnh vực hydro xanh và khí đốt hóa lỏng sẽ tạo ra động lực mới cho nhiều quốc gia”. Điển hình như Senegal, Nigeria và Mauritania là những quốc gia có tiềm năng đầu tư, trong khi Namibia có thể thu lợi lớn từ việc sản xuất hydro xanh. Namibia có những lợi thế rất lớn về vị trí địa lý so với châu Âu.

Bờ biển Skeleton của Namibia ở Đại Tây Dương là nơi lý tưởng để sản xuất hydro xanh do có nhiều nắng và gió. Theo số liệu thống kê của Bộ Kinh tế Đức, các công ty của nước này đã đầu tư khoảng 1,6 tỷ euro vào châu Phi trong năm 2021, trong đó khoảng 1,1 tỷ euro tại khu vực Nam sa mạc Sahara.

Thăm Nigeria vào cuối tháng 10 vừa qua, Thủ tướng Đức bày tỏ mong muốn đầu tư vào lĩnh vực khí đốt và các khoáng sản quan trọng ở Nigeria. Chuyến thăm tới nền kinh tế hàng đầu châu Phi này của Thủ tướng Đức nhằm giúp Đức đa dạng hóa các đối tác thương mại và mở rộng quan hệ hợp tác trong lĩnh vực năng lượng.

Năm 2022, kim ngạch thương mại giữa Đức và Nigeria đã tăng lên tới 50%, từ 2 tỷ lên 3 tỷ euro. Thủ tướng Đức Olaf Scholz cho biết, các doanh nghiệp đi cùng ông trong chuyến thăm quan tâm đến việc ký kết và xúc tiến các thỏa thuận mới ở Nigeria.

Theo Thủ tướng Đức, Nigeria là một thị trường và đồng thời là đối tác quan trọng đối với nền kinh tế Đức. Thủ tướng Đức hoan nghênh việc Nigeria đang nỗ lực mở rộng công suất khai thác khí thiên nhiên hóa lỏng (LNG), đồng thời cho rằng hợp tác về năng lượng là một lĩnh vực quan trọng trong quan hệ đối tác giữa hai nước.

Nhà lãnh đạo Đức bày tỏ Berlin muốn đạt được tiến bộ toàn diện trong việc mở rộng hợp tác trong lĩnh vực năng lượng tái tạo. Mặc dù không công bố thông tin chi tiết nhưng Thủ tướng Scholz tiết lộ các công ty Đức cũng sẵn sàng tham gia vào các dự án xây dựng đường sắt ở Nigeria.

Kim ngạch thương mại song phương giữa Đức và châu Phi năm 2022 đạt 60 tỷ euro, tăng 21,7% so với năm 2021. Theo nghiên cứu của công ty kiểm toán KPMG và Hiệp hội doanh nghiệp Đức-châu Phi, gần 67% số công ty của Đức muốn mở rộng kinh doanh ở châu Phi.

Đức nói riêng và châu Âu nói chung đang ngày càng quan tâm đến cơ hội kinh tế mới ở lục địa đông dân thứ hai thế giới, nhất là cơ hội hợp tác phát triển hydro xanh - nguồn năng lượng có thể giúp châu Âu chuyển đổi sang nền kinh tế trung hòa các-bon.

Ngoài ra, việc các nước châu Âu giúp huấn luyện lực lượng chống khủng bố ở Tây Phi sẽ góp phần duy trì sự ổn định và thịnh vượng của Lục địa Đen. Đây cũng là chìa khóa để giúp giảm tình trạng di cư bất hợp pháp vào châu Âu.

Có thể bạn quan tâm

Trụ sở NATO ở Brussels, Bỉ (tháng 11/2023). (Ảnh: Xinhua)

Trật tự và sức ép mới với NATO

Lợi ích chiến lược khó có thể dung hòa trong nhiều vấn đề là nguyên nhân dẫn đến mối chia rẽ ngày càng lớn trong nội bộ Tổ chức Hiệp ước Bắc Đại Tây Dương (NATO).

(Ảnh minh họa)

Dịch Ebola: Không thể chủ quan

Dịch Ebola ở châu Phi đang diễn biến phức tạp và khó lường, số ca nhiễm không ngừng tăng cao. Các chuyên gia y tế cảnh báo không thể chủ quan, bởi chủng Bundibugyo gây ra dịch Ebola lần này chưa có vắc-xin đặc trị và phương pháp điều trị đặc hiệu. Trong khi đó, xung đột và nghèo đói đang cản trở công tác phòng, chống dịch bệnh.

Quang cảnh đường phố ở Bissau, Guinea-Bissau ngày 26/11/2025. (Ảnh: THX/TTXVN)

Phép thử về năng lực tự chủ

Cộng đồng Kinh tế Tây Phi (ECOWAS) đang xúc tiến kế hoạch thành lập một lực lượng chống khủng bố khu vực nhằm đối phó các mối đe dọa an ninh, các nhóm thánh chiến, cực đoan không ngừng mở rộng phạm vi hoạt động, trong khi các nguồn tài trợ quốc tế ngày càng eo hẹp.

Cờ của Liên minh châu Âu tại trụ sở Ủy ban châu Âu ở Brussels, Bỉ. (Ảnh: Tân Hoa Xã)

Khôi phục vị thế giữa biến động

Chương trình nghị sự dày đặc của Hội nghị thượng đỉnh Liên minh châu Âu (EU) phản ánh hàng loạt thách thức đang phải đối mặt, từ các cuộc khủng hoảng địa chính trị, kinh tế, an ninh cho đến áp lực nâng cao năng lực quốc phòng. 

Thủ tướng Israel Benjamin Netanyahu (trái) trong cuộc họp báo chung với Tổng thống Mỹ Donald Trump tại Nhà trắng. (Ảnh: THX/TTXVN)

Bước tiến quan trọng hướng tới hòa bình ở Trung Đông

Sau hơn ba tháng chiến tranh và trải qua quá trình đàm phán cam go, Mỹ và Iran đã đạt thỏa thuận chấm dứt xung đột. Đây được coi là bước tiến quan trọng hướng tới hòa bình ở Trung Đông, tạo động lực mạnh mẽ để giải quyết những vấn đề liên quan “hồ sơ hạt nhân” Iran.

Cờ của Liên minh châu Âu tại trụ sở Ủy ban châu Âu ở Brussels, Bỉ. (Ảnh: Tân Hoa Xã)

Đối phó tấn công mạng

Liên minh châu Âu (EU) vừa tiến hành cuộc diễn tập an ninh mạng mang tên Cyber Europe 2026, với sự tham gia của khoảng 5.000 chuyên gia. Sự cẩn thận của Liên minh Cờ xanh là không thừa, bởi nhiều vụ tấn công mạng quy mô lớn từng xảy ra trong quá khứ, gây thiệt hại rất lớn.

Tàu thuyền vận chuyển trên eo biển Hormuz. (Ảnh: THX/TTXVN)

“Bóng mây” bao phủ kinh tế toàn cầu

Cuộc xung đột tại Trung Đông đã giáng một đòn mạnh vào kinh tế thế giới. Lệnh ngừng bắn bấp bênh, trạng thái “lúc nóng, lúc lạnh” của cuộc đàm phán Mỹ-Iran tác động mạnh tới tâm lý thị trường. Mới đây, Ngân hàng Thế giới (WB) đã hạ dự báo tăng trưởng kinh tế toàn cầu xuống mức thấp nhất kể từ đại dịch Covid-19.

Vệt khói trên bầu trời Jerusalem khi hệ thống phòng thủ Israel đánh chặn tên lửa tấn công từ Iran, ngày 8/6/2026. (Ảnh: THX/TTXVN)

Rào cản nỗ lực tìm kiếm giải pháp hòa bình ở Trung Đông

Dù cả Israel và Iran tuyên bố dừng tấn công lẫn nhau, song những bất đồng sâu sắc giữa hai bên liên quan vấn đề Liban khiến nguy cơ đối đầu căng thẳng tiếp diễn. Đàm phán Mỹ-Iran vẫn bế tắc khi Washington tiếp tục theo đuổi chính sách "cây gậy" đối với Tehran, gây trở ngại lớn cho các nỗ lực chấm dứt cuộc xung đột ở Trung Đông.

Nhà máy điện hạt nhân Kashiwazaki-Kariwa ở tỉnh Niigata của Nhật Bản. (Ảnh: Kyodo/TTXVN)

“Tuyến phòng thủ” cho nền kinh tế

Cuộc xung đột quân sự tại Trung Đông gây ra cú sốc năng lượng chưa từng có với phạm vi và mức độ ảnh hưởng sâu rộng trên toàn cầu, song cũng tạo động lực để các nước xây dựng tuyến phòng thủ năng lượng bền vững cho nền kinh tế. 

Ảnh minh họa. (Nguồn: Getty Images)

Chung tay giúp đỡ, đẩy lùi đói nghèo

“Cơn ác mộng” về hàng chục triệu người rơi vào cảnh thiếu đói vì xung đột tại Trung Đông đang có nguy cơ trở thành hiện thực khi số liệu thống kê của Liên hợp quốc cho thấy, số người bị mất an ninh lương thực gia tăng ở mức báo động.

Tổng Thư ký Liên hợp quốc Antonio Guterres phát biểu trong một cuộc họp báo tại New York, Mỹ. (Ảnh: THX/TTXVN)

Nâng cao vai trò của các nước đang phát triển

Giữa một thế giới đa cực đang dần hình thành, các nước đang phát triển trở thành nhân tố ngày càng quan trọng góp phần thúc đẩy chủ nghĩa đa phương, hòa giải xung đột và phát triển kinh tế. 

Ảnh chụp ngày 3/3/2026 cho thấy tình trạng hư hại của Cung điện Golestan tại Tehran, Iran. (Ảnh: THX)

Bài toán bảo vệ di sản trong bối cảnh xung đột liên tục bùng phát

Di sản văn hóa phản ánh bản sắc được tích lũy qua hàng nghìn năm lịch sử của một cộng đồng và rộng hơn là cả nhân loại. Tuy nhiên, hàng loạt cuộc xung đột liên tiếp nổ ra thời gian qua đã tàn phá, thậm chí xóa sổ nhiều di sản mà người dân trân trọng, gìn giữ và bảo vệ từ thế hệ này qua thế hệ khác.

Bảo vệ trẻ em trên không gian mạng là nhiệm vụ cấp bách của mọi quốc gia. (Ảnh minh họa: TTXVN)

Bảo vệ trẻ em trên không gian mạng là ưu tiên cấp bách toàn cầu

Môi trường số giúp trẻ em tiếp cận kiến thức, học tập, giao lưu và hội nhập cộng đồng một cách nhanh chóng, cũng như phát huy khả năng sáng tạo. Tuy nhiên, giữa “biển” thông tin đó, trẻ em cần được hướng dẫn và trang bị kiến thức để có thể chọn lọc những gì bổ ích, tránh xa những nhân tố độc hại.

Người dân Iran tuần hành sau khi có lệnh ngừng bắn tại Tehran. (Ảnh: THX/TTXVN)

Những “sứ giả hòa bình"

Khi thế giới chú tâm quan sát từng diễn biến trong quá trình đàm phán hòa bình giữa Mỹ và Iran với câu hỏi liệu một thỏa thuận có thể được ký hay không, thì một số quốc gia như Qatar và Pakistan lựa chọn không đứng ngoài cuộc.

Nhân viên y tế chuyển thi thể một bệnh nhân Ebola tại Mongbwalu, tỉnh Ituri, Cộng hòa dân chủ Congo, ngày 25/5/2026. (Ảnh: THX/TTXVN)

Cuộc chiến chống Ebola

Dịch Ebola đang bùng phát ở mức đáng báo động từ Cộng hòa dân chủ Congo và lan nhanh sang các nước láng giềng ở khu vực Trung Phi, gây lo ngại cho cộng đồng quốc tế về một đợt dịch bệnh nguy hiểm.

Lực lượng gìn giữ hòa bình Việt Nam tại Nam Sudan trao quà tặng người dân địa phương.

Hành trình “gieo hạt hòa bình”

Sau gần 80 năm hình thành và phát triển, Lực lượng gìn giữ hòa bình Liên hợp quốc ghi dấu ấn quan trọng trong nỗ lực xây dựng một thế giới tốt đẹp hơn. Tuy nhiên, tác động đa chiều từ tình trạng thiếu hụt tài chính, căng thẳng địa chính trị và sự suy giảm quân số đang đặt lực lượng này trước thách thức nghiêm trọng.