Mở rộng cánh cửa hợp tác Đức-châu Phi

Các nhà lãnh đạo từ hơn 10 quốc gia châu Phi đang có mặt tại Đức để tham dự một hội nghị nhằm thúc đẩy đầu tư tư nhân vào Lục địa Đen. Châu Phi đóng vai trò quan trọng trong việc giúp Đức đa dạng hóa tốt hơn chuỗi cung ứng, bảo đảm nguồn lao động có tay nghề, giảm tình trạng di cư bất hợp pháp và đạt được quá trình chuyển đổi xanh. Mở rộng quan hệ với châu Phi là một phần trong chính sách đối ngoại được Chính phủ Đức đang đẩy mạnh triển khai thực hiện nhằm củng cố vai trò và vị trí của “đầu tàu” kinh tế châu Âu tại Lục địa Đen.
Thủ tướng Ethiopia Abiy Ahmed Ali được Thủ tướng Đức Olaf Scholz chào đón trước hội nghị thượng đỉnh "Thỏa thuận với châu Phi" ở Berlin, Đức, ngày 19/11/2023. (Ảnh: REUTERS)
Thủ tướng Ethiopia Abiy Ahmed Ali được Thủ tướng Đức Olaf Scholz chào đón trước hội nghị thượng đỉnh "Thỏa thuận với châu Phi" ở Berlin, Đức, ngày 19/11/2023. (Ảnh: REUTERS)

Hội nghị nêu trên được triển khai thường niên trong khuôn khổ sáng kiến Nhóm các nền kinh tế phát triển và mới nổi (G20) gắn kết với châu Phi (G20 Compact with Africa), với kỳ vọng thu hút mạnh mẽ các nhà đầu tư đến với thị trường châu Phi. Đức khởi động sáng kiến này năm 2017 khi Berlin giữ vai trò Chủ tịch G20 và Thủ tướng Đức khi đó là bà Angela Merkel đã chọn châu Phi là một phần quan trọng trong chương trình nghị sự của G20.

Hội nghị năm nay được tổ chức tại Phủ Thủ tướng Đức, dưới sự chủ trì của Thủ tướng Olaf Scholz. Theo các quan chức Chính phủ Đức, để nhấn mạnh sự quan tâm đối với châu Phi, trong số những lãnh đạo châu Âu tham dự hội nghị năm nay có Chủ tịch Ủy ban châu Âu Ursula von der Leyen, Tổng thống Pháp Emmanuel Macron và Thủ tướng Hà Lan Mark Rutte.

Đây là cơ hội để Thủ tướng Scholz, người đã thăm châu Phi nhiều lần kể từ khi nhậm chức cuối năm 2021, tiến hành các cuộc thảo luận song phương với lãnh đạo một số quốc gia châu Phi nhằm thúc đẩy các cơ hội hợp tác. Mới đây, Thủ tướng Scholz đã có chuyến công du tới khu vực miền Nam sa mạc Sahara.

Trong chuyến thăm Ghana, Thủ tướng Đức Olaf Scholz cho biết, nước này và Liên minh châu Âu (EU) đều cam kết tăng cường an ninh ở khu vực Tây Phi, đồng thời có thể cung cấp trang thiết bị và huấn luyện nhằm hỗ trợ việc chống lại hoạt động các phần tử thánh chiến Hồi giáo đang lan rộng ở khu vực này.

Thủ tướng Scholz nhấn mạnh, Đức sẵn sàng hỗ trợ hợp tác xuyên biên giới và phái đoàn của EU sắp tới Vịnh Guinea có thể cung cấp trang thiết bị và huấn luyện nhằm tăng cường hơn nữa sự hợp tác chặt chẽ giữa hai bên trong chống khủng bố.

Trong khi đó, nhiều công ty Đức đang muốn đẩy mạnh hoạt động kinh doanh tại châu Phi, đặc biệt trong các lĩnh vực như hydro xanh và khí tự nhiên hóa lỏng. Theo người đứng đầu Hiệp hội doanh nghiệp Đức-châu Phi Christoph Kannegiesser, trong bối cảnh Đức đang tìm cách giảm phụ thuộc vào khí đốt của Nga, ông đã nhìn thấy những cơ hội lớn trong lĩnh vực năng lượng ở châu Phi.

Ông khẳng định: “Lĩnh vực hydro xanh và khí đốt hóa lỏng sẽ tạo ra động lực mới cho nhiều quốc gia”. Điển hình như Senegal, Nigeria và Mauritania là những quốc gia có tiềm năng đầu tư, trong khi Namibia có thể thu lợi lớn từ việc sản xuất hydro xanh. Namibia có những lợi thế rất lớn về vị trí địa lý so với châu Âu.

Bờ biển Skeleton của Namibia ở Đại Tây Dương là nơi lý tưởng để sản xuất hydro xanh do có nhiều nắng và gió. Theo số liệu thống kê của Bộ Kinh tế Đức, các công ty của nước này đã đầu tư khoảng 1,6 tỷ euro vào châu Phi trong năm 2021, trong đó khoảng 1,1 tỷ euro tại khu vực Nam sa mạc Sahara.

Thăm Nigeria vào cuối tháng 10 vừa qua, Thủ tướng Đức bày tỏ mong muốn đầu tư vào lĩnh vực khí đốt và các khoáng sản quan trọng ở Nigeria. Chuyến thăm tới nền kinh tế hàng đầu châu Phi này của Thủ tướng Đức nhằm giúp Đức đa dạng hóa các đối tác thương mại và mở rộng quan hệ hợp tác trong lĩnh vực năng lượng.

Năm 2022, kim ngạch thương mại giữa Đức và Nigeria đã tăng lên tới 50%, từ 2 tỷ lên 3 tỷ euro. Thủ tướng Đức Olaf Scholz cho biết, các doanh nghiệp đi cùng ông trong chuyến thăm quan tâm đến việc ký kết và xúc tiến các thỏa thuận mới ở Nigeria.

Theo Thủ tướng Đức, Nigeria là một thị trường và đồng thời là đối tác quan trọng đối với nền kinh tế Đức. Thủ tướng Đức hoan nghênh việc Nigeria đang nỗ lực mở rộng công suất khai thác khí thiên nhiên hóa lỏng (LNG), đồng thời cho rằng hợp tác về năng lượng là một lĩnh vực quan trọng trong quan hệ đối tác giữa hai nước.

Nhà lãnh đạo Đức bày tỏ Berlin muốn đạt được tiến bộ toàn diện trong việc mở rộng hợp tác trong lĩnh vực năng lượng tái tạo. Mặc dù không công bố thông tin chi tiết nhưng Thủ tướng Scholz tiết lộ các công ty Đức cũng sẵn sàng tham gia vào các dự án xây dựng đường sắt ở Nigeria.

Kim ngạch thương mại song phương giữa Đức và châu Phi năm 2022 đạt 60 tỷ euro, tăng 21,7% so với năm 2021. Theo nghiên cứu của công ty kiểm toán KPMG và Hiệp hội doanh nghiệp Đức-châu Phi, gần 67% số công ty của Đức muốn mở rộng kinh doanh ở châu Phi.

Đức nói riêng và châu Âu nói chung đang ngày càng quan tâm đến cơ hội kinh tế mới ở lục địa đông dân thứ hai thế giới, nhất là cơ hội hợp tác phát triển hydro xanh - nguồn năng lượng có thể giúp châu Âu chuyển đổi sang nền kinh tế trung hòa các-bon.

Ngoài ra, việc các nước châu Âu giúp huấn luyện lực lượng chống khủng bố ở Tây Phi sẽ góp phần duy trì sự ổn định và thịnh vượng của Lục địa Đen. Đây cũng là chìa khóa để giúp giảm tình trạng di cư bất hợp pháp vào châu Âu.

Có thể bạn quan tâm

Người dân Cộng hòa Trung Phi chờ phân phát lương thực từ FAO. (Ảnh minh họa: Xinhua)

Thách thức an ninh lương thực toàn cầu

Chỉ số giá lương thực thế giới vừa chạm mốc cao nhất trong gần bốn năm qua, đặt ra thách thức lớn khi thời hạn chót để hiện thực hóa mục tiêu xóa bỏ nạn đói toàn cầu vào năm 2030 đang đến gần. 

Người di cư tại Ras Ajdir, khu vực biên giới giữa Libya và Tunisia. (Ảnh: THX)

EU giằng co trước các lựa chọn về vấn đề dân di cư

Di cư luôn là chủ đề gây nhiều tranh cãi và là “cuộc thử lửa” về tinh thần gắn kết, sự sẻ chia trách nhiệm và tương trợ vượt khó của châu Âu. Để nhiều quốc gia thống nhất cách tiếp cận trước thách thức là điều không dễ dàng, nhất là khi lợi ích an ninh của từng nước va chạm mạnh với giá trị cốt lõi và mục tiêu chung của khối.

Căn cứ không quân Al-Harir của Mỹ tại khu vực người Kurd ở Iraq. (Ảnh: IRNA/TTXVN phát)

Bước chuyển ở “trái tim” Trung Đông

Mỹ vừa hoàn tất quá trình rút lực lượng khỏi Iraq, chính thức kết thúc hoạt động của liên minh quốc tế chống tổ chức tự xưng Nhà nước Hồi giáo (IS) do Mỹ dẫn đầu tại quốc gia Trung Đông. Sự kiện này đánh dấu bước chuyển của cuộc chiến chống khủng bố tại Iraq, mở ra giai đoạn mới trong quan hệ giữa Washington và Baghdad.

Quang cảnh thủ đô Damascus của Syria. (Ảnh: THX/TTXVN)

Ưu tiên quan trọng của Mỹ tại Syria

Tại cuộc trao đổi với các quan chức Syria nhân chuyến thăm của phái đoàn Bộ Ngoại giao Mỹ tới Damascus mới đây, hai bên đã thảo luận các biện pháp tăng cường quan hệ song phương, với sáng kiến “Syria không còn trại tị nạn” là một trong những ưu tiên trong giai đoạn hiện nay.

Cảnh đổ nát sau cuộc tấn công của Israel tại trại tị nạn Al-Shati, phía tây Gaza, ngày 9/5/2026. (Ảnh: THX/TTXVN)

Hành trình tái thiết Dải Gaza nhiều chông gai

Gần ba năm kể từ khi xung đột giữa Israel và phong trào Hamas bùng phát vào tháng 10/2023, Dải Gaza đang hứng chịu cuộc khủng hoảng kinh tế tồi tệ nhất mà thế giới từng ghi nhận, xóa sổ hàng thập niên phát triển.

Công tác giám sát y tế được thúc đẩy để ngăn dịch Ebola lây lan ở CHDC Congo. (Ảnh: Tân Hoa Xã)

Không chủ quan, lơ là với dịch bệnh

Một chương trình thử nghiệm vaccine phòng dịch bệnh Ebola quy mô lớn đang được khẩn trương triển khai tại Cộng hòa Dân chủ (CHDC) Congo. Đây là nỗ lực không mệt mỏi của Tổ chức Y tế thế giới (WHO) nhằm sớm dập dịch đang diễn biến phức tạp ở quốc gia Trung Phi vốn có tiếng nghèo đói và xung đột kéo dài.

Thiết lập cơ chế kiểm soát AI

Thiết lập cơ chế kiểm soát AI

Cuộc tranh luận về kiểm soát trí tuệ nhân tạo (AI) đang nóng lên trong bối cảnh các diễn đàn công nghệ quốc tế, trong đó có sự kiện GovTech 2026 vừa diễn ra tại Nam Phi, đưa ra cảnh báo về rủi ro từ AI vượt qua mọi biên giới và không một quốc gia nào có thể tự mình giải quyết.

Lực lượng M23 tuần tra tại Goma, Cộng hòa Dân chủ Congo. (Ảnh: THX)

Mở ra quỹ đạo tăng trưởng mới

Sở hữu tiềm năng lớn về tài nguyên thiên nhiên, dân số trẻ cùng thị trường rộng lớn, châu Phi đang đứng trước cơ hội mở ra quỹ đạo tăng trưởng mới. Tuy nhiên, để nền kinh tế phát triển bền vững, Lục địa Đen còn nhiều thách thức cần giải quyết.

Luật Trí tuệ nhân tạo: Chỉ điều chỉnh đầu ra và hành vi sử dụng trí tuệ nhân tạo, không cản trở đổi mới sáng tạo. (Ảnh minh họa)

Phát triển AI: Kỳ vọng và rủi ro

Những bước tiến nhanh chóng của AI mang đến nhiều cơ hội cho phát triển, nhưng cũng đặt ra câu hỏi làm sao để việc hoạch định, hoàn thiện thể chế, chính sách theo kịp tốc độ phát triển của công nghệ, khi mà kỳ vọng lớn thường đi kèm rủi ro cao.

Nhà máy lọc dầu tại tỉnh Wasit, Iraq. (Ảnh minh họa: THX/TTXVN)

Châu Âu trước sức ép từ giá dầu

Cuộc xung đột tại Trung Đông đẩy chi phí năng lượng tăng cao, gián đoạn nguồn cung, khiến châu Âu, vốn phụ thuộc vào nhiên liệu hóa thạch nhập khẩu, phải chật vật ứng phó.

Các nhà lãnh đạo chụp ảnh chung tại Hội nghị Cấp cao Nhóm BRICS ở Kazan, Nga, ngày 23/10/2024. (Ảnh: IRNA/TTXVN)

BRICS - Cơ chế hợp tác quan trọng

Với chủ đề “Xây dựng khả năng phục hồi, đổi mới, hợp tác và phát triển bền vững”, chương trình nghị sự của Hội nghị thượng đỉnh Nhóm các nền kinh tế mới nổi hàng đầu thế giới (BRICS) lần thứ 18 dự kiến diễn ra tại New Delhi (Ấn Độ) vượt ra ngoài sự phối hợp chính trị truyền thống, hướng tới hợp tác thực tiễn ở nhiều lĩnh vực.

Trụ sở Ủy ban châu Âu (EC) ở Brussels, Bỉ. (Ảnh: THX/TTXVN)

Kiểm soát chặt hàng vào EU

Hội đồng Liên minh châu Âu (EU) vừa thông qua gói cải cách toàn diện khung pháp lý hải quan của khối. Đây được đánh giá là cuộc cải tổ sâu rộng nhất trong hơn 50 năm qua của ngành hải quan châu Âu nhằm hiện đại hóa hệ thống kiểm soát thương mại, siết chặt quản lý hàng hóa.

Nhân viên y tế tiêm vaccine phòng dịch Ebola tại khu vực y tế Bulape, miền trung Cộng hòa dân chủ Congo, tháng 9/2025. (Ảnh: WHO/XINHUA)

Nỗ lực tự chủ y tế tại châu Phi

Hành trình hướng đến tự chủ chiến lược trong sản xuất các loại vaccine, bảo đảm an ninh y tế của châu Phi đang là nhu cầu cấp bách, xuất phát từ những bài học rút ra trong giai đoạn dịch Covid-19 hoành hành.

Cờ EU tung bay bên ngoài Trụ sở Ủy ban châu Âu ở Brussels, Bỉ. (Ảnh: Xinhua)

Tham vọng chiến lược và năng lực thực tế trong kế hoạch ngân sách của EU

Ngân sách là vấn đề thường dấy lên tranh cãi trong Liên minh châu Âu, khi các nước thành viên duy trì những quan điểm khác biệt về quy mô đóng góp và phân bổ tài chính. Hiện Liên minh Cờ xanh đang đứng trước bài toán cân bằng giữa tham vọng chiến lược và năng lực thực tế của các nước liên quan đến kế hoạch ngân sách dài hạn...

Hiện trường vụ tấn công tại một khu chợ ở Omdurman, Sudan. (Ảnh: THX/TTXVN)

Sudan chưa yên bình

Giao tranh tại Sudan đang gia tăng trên nhiều mặt trận, làm thay đổi cục diện kiểm soát giữa Quân đội Sudan (SAF) với phe đối lập là Lực lượng Hỗ trợ nhanh (RSF) và Phong trào Giải phóng nhân dân Sudan-Bắc (SPLM-N). Xung đột gia tăng đẩy dân thường vào thế mắc kẹt giữa hai làn đạn.