Hành động khẩn cấp để bảo vệ trẻ em

Trong thông điệp nhân Ngày Quốc tế bảo vệ giáo dục khỏi bị tấn công (9/9), Tổng Thư ký Liên hợp quốc Antonio Guterres kêu gọi các quốc gia tăng nỗ lực bảo vệ trường học, trẻ em và giáo viên.
Xung đột và bạo lực đã gây nạn đói nhiều nơi trên toàn cầu, và trẻ em là đối tượng bị tổn thương nhất. (Ảnh: AFP)
Xung đột và bạo lực đã gây nạn đói nhiều nơi trên toàn cầu, và trẻ em là đối tượng bị tổn thương nhất. (Ảnh: AFP)

Các cuộc xung đột trên thế giới đã đẩy nhiều trẻ em vào cảnh mồ côi, bị bắt đi lính, bị lạm dụng. Trong làn sóng di cư chạy trốn xung đột, trẻ em cũng là những đối tượng bị ảnh hưởng nhiều nhất.

Trong hành trình này, trẻ em đối mặt với bệnh tật, thương tích, chia ly với gia đình và bị lạm dụng. Ngay cả khi đến được đích, tương lai của các em vẫn tiềm ẩn nhiều rủi ro. Thế giới chưa quên hình ảnh em bé Syria chết bên bờ biển Thổ Nhĩ Kỳ trên đường chạy trốn khỏi cuộc xung đột cách đây nhiều năm và nhiều em nhỏ thiệt mạng trên đường vượt Địa Trung Hải.

Báo cáo mới đây của Quỹ Nhi đồng Liên hợp quốc (UNICEF) đưa ra con số đáng báo động về số trẻ em ở khu vực Mỹ Latin và Caribe rời bỏ đất nước để tìm kiếm một cuộc sống tốt đẹp hơn.

Theo UNICEF, do bạo lực, cuộc sống cơ cực và thời tiết khắc nghiệt trong nước, trong năm 2022, khoảng 40.000 trẻ em đã vượt rừng Darien đầy nguy hiểm, ngăn cách giữa Trung và Nam Mỹ. Con số này tăng vọt so với mức 29.000 ghi nhận trong năm 2021.

Đáng chú ý, chỉ trong 6 tháng đầu năm 2023, hơn 40.000 trẻ em đã rời bỏ đất nước trên hành trình xuyên rừng, trong đó 600 trẻ không có người lớn đi cùng.

Trong khi đó, theo Liên hợp quốc, hơn một nửa trong tổng số 14,8 triệu trẻ em tị nạn trong độ tuổi đến trường trên thế giới không được học hành chính quy.

Đến cuối năm 2022, số trẻ em tị nạn đã tăng gần 50% so với con số 10 triệu người một năm trước đó. Với một phần năm số người tị nạn sống ở 46 quốc gia kém phát triển nhất thế giới và hơn ba phần tư sống ở các quốc gia có thu nhập thấp và trung bình, chi phí giáo dục đang trở thành gánh nặng cho những người nghèo nhất.

Trên thế giới hiện có tới 224 triệu trẻ em và thanh thiếu niên cần được hỗ trợ giáo dục khẩn cấp vì khủng hoảng, xung đột. Trong đó, 72 triệu em, chiếm gần một phần ba, phải nghỉ học.

Liên hợp quốc cũng cảnh báo về tình trạng bạo lực ngày càng tăng đối với trẻ em ở các quốc gia có xung đột.

Tại CHDC Congo, phiến quân từng đeo đai thuốc nổ vào người hai bé gái song sinh để gài bẫy lực lượng an ninh, may mắn là các chuyên gia rà phá bom mìn đã vô hiệu hóa thành công khối thuốc nổ.

Hơn 2,8 triệu trẻ em ở CHDC Congo bị cuốn vào vòng xoáy bạo lực, trở thành nạn nhân của các vụ cưỡng hiếp, bắt cóc, ép buộc đi lính và thậm chí bị sát hại.

Tại Niger, UNICEF ước tính có hơn 2 triệu trẻ em đang chịu ảnh hưởng của khủng hoảng và cần hỗ trợ nhân đạo khẩn cấp. Hơn 2 triệu trẻ em ở Sudan cũng buộc phải rời nhà do xung đột và gần 14 triệu em cần hỗ trợ nhân đạo khẩn cấp.

Sự kết hợp các yếu tố như xung đột vũ trang kéo dài, tình trạng di tản trong nước và ra nước ngoài, cùng khả năng tiếp cận nhân đạo hạn chế đã dẫn đến tình trạng ngày càng nhiều trẻ bị suy dinh dưỡng.

Gần 5 triệu trẻ em Mali đang cần được hỗ trợ khẩn cấp về y tế, dinh dưỡng, giáo dục, an ninh và nước sạch. Gần một triệu trẻ em dưới 5 tuổi ở Mali sẽ đối mặt với tình trạng suy dinh dưỡng cấp tính vào cuối năm nay nếu không nhận được viện trợ kịp thời.

Tại Sudan, hơn 9,4 triệu trẻ em không được tiếp cận với nước uống an toàn và 3,4 triệu trẻ dưới 5 tuổi có nguy cơ cao mắc các bệnh tiêu chảy và dịch tả...

Nhiều trẻ em trên thế giới đang phải đối mặt các mối đe dọa và trải qua nỗi kinh hoàng mỗi ngày do xung đột và bạo lực. Liên hợp quốc hối thúc cộng đồng quốc tế hành động khẩn cấp, chấm dứt xung đột, hỗ trợ nhân đạo mạnh mẽ hơn, đồng thời mở rộng các tuyến di cư an toàn cho trẻ em cùng gia đình để giúp bảo vệ quyền lợi và tương lai của các em.

Có thể bạn quan tâm

Tiêm vaccine phòng ngừa Covid-19. (Ảnh: Báo Nhân Dân)

“Mảnh ghép cuối” của hiệp ước toàn cầu về đại dịch

Vòng đàm phán cuối cùng về hiệp ước toàn cầu ứng phó đại dịch đã khai mạc tại Thụy Sĩ. Đại diện hơn 190 quốc gia thành viên Tổ chức Y tế Thế giới bước vào giai đoạn nước rút, hướng tới trình Đại hội đồng Y tế Thế giới thông qua vào tháng 5. Tuy vậy, bất đồng về chia sẻ nguồn lực vẫn là nút thắt khó gỡ.

Một trạm xăng ở Dar es Salaam, Tanzania. (Ảnh: TÂN HOA XÃ)

Vòng xoáy của bão giá năng lượng

Xung đột tại Trung Đông và tắc nghẽn Eo biển Hormuz khiến ngành hàng không thế giới chao đảo trong vòng xoáy của cơn bão giá nhiên liệu leo thang và nhu cầu đi lại suy giảm, thậm chí được dự báo sẽ còn kéo dài kể cả sau khi xung đột chấm dứt.

Quang cảnh một phiên họp Đại hội đồng Liên hợp quốc ở New York (Mỹ), ngày 23/9/2025. (Ảnh: Tân Hoa xã)

Bước khởi đầu cho một hành trình dài

Trong lịch sử hơn 80 năm phát triển, Liên hợp quốc đã không ngừng khẳng định sức sống bền bỉ của chủ nghĩa đa phương, cùng vai trò là “ngọn hải đăng” soi lối cho nhân loại hướng tới hòa bình và hợp tác qua những giai đoạn sóng gió.

Tòa nhà Quốc hội Mỹ ở Washington, D.C. (Ảnh: THX/TTXVN)

Ngân sách dành cho ICE vượt qua trở ngại lớn tại Mỹ

Thượng viện Mỹ vừa thông qua dự luật ngân sách nhằm cấp kinh phí cho Cơ quan Thực thi di trú và Hải quan (ICE) cùng Lực lượng tuần tra biên giới trong 3 năm. Việc dự luật ngân sách dành cho ICE vượt qua cửa ải khó nhằn này khiến chính quyền Xứ Cờ hoa thở phào nhẹ nhõm trước sức ép lâu nay của đảng Dân chủ.

Những người di cư được giải cứu chờ lên bờ tại Marsaxlokk, Malta, tháng 4/2023. (Ảnh: Jonathan Borg/Xinhua)

Di cư toàn cầu: Cuộc khủng hoảng thầm lặng

Cuộc khủng hoảng nhân đạo âm thầm nhưng khốc liệt đang diễn ra trên các nẻo đường di cư. Theo báo cáo mới nhất từ Tổ chức Di cư quốc tế (IOM), khoảng 8.000 người đã thiệt mạng hoặc mất tích trên các tuyến đường di cư toàn cầu năm 2025.

Quang cảnh làng Kumzar ở miền bắc Oman, gần eo biển Hormuz. (Ảnh: THX/TTXVN)

Giải pháp toàn diện chấm dứt xung đột

Sau khi Iran tuyên bố Eo biển Hormuz hoàn toàn mở cửa trở lại, trong bối cảnh thỏa thuận ngừng bắn giữa Israel và Liban được công bố, thị trường dầu mỏ đã có những diễn biến tích cực. Tuy nhiên, dòng chảy thương mại toàn cầu hoàn toàn có thể gián đoạn nếu lệnh ngừng bắn mất hiệu lực. Cần có một giải pháp bền vững cho vấn đề này.

Mới đây, Tổ chức Hiệp ước Bắc Đại Tây Dương (NATO) đã tổ chức cuộc diễn tập an ninh mạng quy mô lớn mang tên "Locked Shields" năm 2026. (Ảnh: VNA Media)

Mặt trận không tiếng súng của kỷ nguyên số

Trước đây, các cuộc tập trận thường gắn liền với hình ảnh lực lượng quân đội hùng hậu được triển khai cùng hàng loạt vũ khí tối tân, song hiện nay, ngày càng nhiều cuộc tập trận được thực hiện trước màn hình máy tính.

Phó Tổng thống JD Vance (giữa, phía trước) dẫn đầu phái đoàn Mỹ tới Pakistan để tham gia cuộc đàm phán với phía Iran, ngày 11/4/2026. (Ảnh: THX/TTXVN)

“Mồi lửa” nguy hiểm

Trong lúc cuộc đàm phán giữa Mỹ và Iran rơi vào bế tắc, xung đột leo thang giữa Israel và lực lượng Hezbollah ở Liban có nguy cơ thổi bùng ngọn lửa chiến tranh lan rộng ở khu vực. Israel và Mỹ không thể thương lượng ngừng bắn với Iran khi mặt trận của Israel ở Liban tiếp tục đỏ lửa.

Thủ tướng Ba Lan Donald Tusk trong một cuộc họp báo ở Warsaw. (Ảnh: PAP/TTXVN)

Mở rộng không gian hợp tác

Chuyến công du Đông Bắc Á của Thủ tướng Ba Lan Donald Tusk phản ánh một bước chuyển đáng chú ý trong tư duy chiến lược của Warsaw, giữa bối cảnh thế giới liên tục “trở gió”. Từ điểm dừng tại Hàn Quốc đến chặng tiếp theo ở Nhật Bản, Ba Lan cho thấy sự chủ động mở rộng không gian hợp tác vượt ra ngoài châu Âu.

Quang cảnh thủ đô Tehran, Iran ngày 8/4/2026. Ảnh: (THX/TTXVN)

Đoàn kết, hợp tác vượt qua vòng xoáy

Xung đột tại Trung Đông đang khiến thế giới chao đảo, trong đó nền kinh tế toàn cầu sẽ quay đầu giảm tốc mạnh nếu cuộc chiến kéo dài. Những dự báo có phần ảm đạm này tô vẽ nên bức tranh kinh tế thế giới kém tươi sáng.

Người dân Palestine tại Dải Gaza. (Ảnh: THX/TTXVN)

Tình hình Gaza: Cánh cửa hòa bình còn xa vời

Giải giáp phong trào Hồi giáo Hamas, Israel chấm dứt hoạt động quân sự và rút quân là những điều kiện tiên quyết trong kế hoạch hòa bình cho Dải Gaza. Tuy vậy, việc các bên không tuân thủ lộ trình khiến bài toán hóc búa về khôi phục hòa bình cho dải đất hẹp ven Địa Trung Hải vẫn chưa có lời giải.

Lực lượng an ninh Iran tuần tra cạnh một tàu hàng ở Eo biển Hormuz. (Ảnh: GETTYIMAGES)

Thách thức duy trì dòng chảy năng lượng

Gián đoạn tại eo biển Hormuz, tuyến vận tải năng lượng chủ chốt của thế giới, đang khiến dòng chảy dầu mỏ toàn cầu suy giảm mạnh. Các “đại gia” dầu mỏ ở vùng Vịnh phải tính toán chuyển hướng xuất khẩu qua các tuyến vận tải khác ngoài eo biển Hormuz...

Ảnh minh họa: Xinhua/Reuters

Quan hệ Nga-Mỹ: Một bước tiến quan trọng

Trong bối cảnh cạnh tranh chiến lược và xung đột quốc tế như “nước sôi lửa bỏng”, quan hệ Nga-Mỹ vừa lóe lên những tín hiệu đáng chú ý. Các diễn biến gần đây không chỉ hé lộ xu hướng vận động mới, mà còn mở ra những kịch bản đối thoại giữa hai quốc gia thời gian tới.

Tổng thống Mỹ Donald Trump. (Ảnh: THX/TTXVN)

Phép thử với NATO

Tổ chức Hiệp ước Bắc Đại Tây Dương (NATO) đang đứng trước nhiều thử thách do cách tiếp cận khác nhau giữa các thành viên trong xử lý một số “điểm nóng” quốc tế. Tuyên bố mới đây của Tổng thống Donald Trump về khả năng Mỹ rời đi càng bộc lộ rõ tình trạng rạn nứt nội bộ NATO.

Bức ảnh này được chụp vào ngày 3/3/2026, cho thấy các tòa nhà bị hư hại và đống đổ nát sau các cuộc không kích của Mỹ và Israel tại Tehran, Iran. (Ảnh: XINHUA)

Những khoảng lặng cần thiết

Thế giới đang trong trạng thái dễ tổn thương, nơi bất kỳ một “lằn ranh đỏ” nào trong các cuộc đột nếu bị phá vỡ đều có thể làm lan đám lửa bất ổn trên toàn cầu. 

Tổng thống Pháp Emmanuel Macron. (Ảnh: Tân Hoa xã)

Củng cố lòng tin chiến lược

Tổng thống Pháp Emmanuel Macron đang có chuyến thăm Nhật Bản và Hàn Quốc. Cùng với mục tiêu tăng cường khoáng sản thiết yếu, công nghệ hạt nhân, trí tuệ nhân tạo (AI), chuyến công du còn phản ánh tính toán chiến lược dài hạn của Pháp, nhằm khẳng định vai trò tại khu vực địa chính trị quan trọng này.