Giải pháp toàn diện và lâu dài cho Sudan

Thỏa thuận ngừng bắn trong bảy ngày giữa Lực lượng Vũ trang Sudan (SAF) và nhóm bán quân sự Các lực lượng Hỗ trợ nhanh (RSF) nhận được sự đánh giá tích cực, song mới chỉ là biện pháp chữa cháy tạm thời, bởi khủng hoảng nhân đạo tại Sudan đang lan rộng. Cộng đồng quốc tế nhấn mạnh: Đã đến lúc ngưng tiếng súng và tìm giải pháp toàn diện, lâu dài cho Sudan.
Khói bốc lên từ các tòa nhà sau các cuộc giao tranh ở Khartoum, Sudan, ngày 15/4/2023. (Ảnh: AFP/TTXVN)
Khói bốc lên từ các tòa nhà sau các cuộc giao tranh ở Khartoum, Sudan, ngày 15/4/2023. (Ảnh: AFP/TTXVN)

Theo tuyên bố chung của Mỹ và Saudi Arabia, tại thành phố Jeddah của Saudi Arabia, các phe đối đầu tại Sudan đã ký một thỏa thuận ngừng bắn nhân đạo, có hiệu lực từ ngày 22/5 và kéo dài trong bảy ngày. Trong bối cảnh nhiều thỏa thuận ngừng bắn trước đó đã bị vi phạm, một cơ chế với sự tham gia của Mỹ, Saudi Arabia và cộng đồng quốc tế sẽ giám sát việc tuân thủ thỏa thuận lần này.

Tình hình nhân đạo tại Sudan đang trong tình trạng đặc biệt nghiêm trọng. Theo báo cáo của Tổ chức Y tế Thế giới (WHO), hơn 700 người đã thiệt mạng và hàng nghìn người bị thương trong bối cảnh cuộc xung đột đã bước sang tuần thứ 6 tại Sudan. Cao ủy Liên hợp quốc về người tị nạn (UNHCR) cho biết, hơn một triệu người đã phải rời nhà cửa để lánh nạn, trong đó hơn 200.000 người di tản sang các nước láng giềng.

Tình hình nhân đạo tại Sudan đang trong tình trạng đặc biệt nghiêm trọng. Theo báo cáo của Tổ chức Y tế Thế giới (WHO), hơn 700 người đã thiệt mạng và hàng nghìn người bị thương trong bối cảnh cuộc xung đột đã bước sang tuần thứ 6 tại Sudan.

Liên hợp quốc đã kêu gọi gần 2,6 tỷ USD để hỗ trợ những người bị ảnh hưởng bởi cuộc giao tranh tại Sudan, trong bối cảnh khoảng 25 triệu người, hơn một nửa dân số tại quốc gia này đang cần trợ giúp nhân đạo và được bảo vệ.

Đây là số người cần trợ giúp nhiều nhất từng ghi nhận tại Sudan và con số gần 2,6 tỷ USD cũng là khoản tiền lớn nhất được kêu gọi để hỗ trợ nhân đạo cho Sudan. Liên hợp quốc ước tính cần thêm hơn 470 triệu USD để hỗ trợ những người Sudan đã rời khỏi đất nước để lánh nạn.

Tình hình những tuần qua nghiêm trọng hơn khi các tổ chức cứu trợ không thể cung cấp hỗ trợ tại thủ đô Khartoum, do không có sự bảo đảm an ninh và di chuyển an toàn cho nhân viên. Các vụ cướp phá xảy ra tại các kho của Chương trình Lương thực Thế giới (WFP), các ngân hàng, đại sứ quán, cơ quan hỗ trợ và cả các nhà thờ.

Hôm 20/5, Hội đồng Hợp tác vùng Vịnh (GCC) đã lên án vụ tấn công và phá hoại Đại sứ quán Qatar ở Khartoum. Trước đó, đại sứ quán các nước Jordan, Saudi Arabia, Kuwait, Oman và Thổ Nhĩ Kỳ cũng đã bị tấn công.

Nhằm tìm kiếm một giải pháp hòa bình cho cuộc xung đột ở Sudan, Liên đoàn Arab (AL) đã thành lập một Ủy ban tiếp xúc về Sudan. AL liên tục kêu gọi các bên đối đầu tôn trọng các nguyên tắc nhân đạo trong xung đột; nhấn mạnh tầm quan trọng của việc giải quyết khủng hoảng như một vấn đề nội bộ và phản đối bất kỳ sự can thiệp nào từ bên ngoài.

Liên hợp quốc đã báo cáo về một số lượng đáng kể các đối tượng có vũ trang tràn vào Sudan từ các nước trong khu vực Sahel. Trong khi đó, Tư lệnh quân đội Sudan cáo buộc lực lượng đối địch tuyển mộ chiến binh từ các quốc gia chung quanh như Chad, Cộng hòa Trung Phi và Niger.

Mặc dù lệnh ngừng bắn lần này tại Sudan chỉ kéo dài trong vòng một tuần, nhưng được đánh giá đặc biệt quan trọng trong việc tạo điều kiện thuận lợi cho hoạt động cứu trợ nhân đạo, khôi phục dịch vụ thiết yếu, sơ tán dân thường khỏi các khu vực giao tranh. Cộng đồng quốc tế bày tỏ hy vọng lệnh ngừng bắn này sẽ được các bên đối đầu tuân thủ và xem xét gia hạn trong bối cảnh tình hình nhân đạo nghiêm trọng hiện nay.

Tổng Thư ký Liên hợp quốc Antonio Guterres (A.Gu-tê-rét) cảnh báo, cuộc chiến quy mô lớn và kéo dài tại Sudan nếu tiếp diễn có thể châm “ngòi nổ” xuyên biên giới, bởi tất cả bảy quốc gia giáp Sudan đều từng trải qua xung đột hoặc tình trạng bất ổn nghiêm trọng trong 10 năm qua. Ông Guterres nhấn mạnh, rõ ràng cuộc xung đột tại Sudan không thể được giải quyết trên chiến trường và bằng mạng sống của những người vô tội.

Do đó, ba ưu tiên trước mắt của Liên hợp quốc và các đối tác là thúc đẩy một lệnh ngừng bắn bền vững với một cơ chế giám sát chặt chẽ, đưa các bên trở lại đàm phán chính trị, và nỗ lực hỗ trợ người dân vượt qua khó khăn. Ông Guterres khẳng định: Liên hợp quốc sẽ làm việc không mệt mỏi để chấm dứt bạo lực và khôi phục hy vọng về một tương lai tốt đẹp hơn ở Sudan.

Có thể bạn quan tâm

Người dân Cộng hòa Trung Phi chờ phân phát lương thực từ FAO. (Ảnh minh họa: Xinhua)

Thách thức an ninh lương thực toàn cầu

Chỉ số giá lương thực thế giới vừa chạm mốc cao nhất trong gần bốn năm qua, đặt ra thách thức lớn khi thời hạn chót để hiện thực hóa mục tiêu xóa bỏ nạn đói toàn cầu vào năm 2030 đang đến gần. 

Người di cư tại Ras Ajdir, khu vực biên giới giữa Libya và Tunisia. (Ảnh: THX)

EU giằng co trước các lựa chọn về vấn đề dân di cư

Di cư luôn là chủ đề gây nhiều tranh cãi và là “cuộc thử lửa” về tinh thần gắn kết, sự sẻ chia trách nhiệm và tương trợ vượt khó của châu Âu. Để nhiều quốc gia thống nhất cách tiếp cận trước thách thức là điều không dễ dàng, nhất là khi lợi ích an ninh của từng nước va chạm mạnh với giá trị cốt lõi và mục tiêu chung của khối.

Căn cứ không quân Al-Harir của Mỹ tại khu vực người Kurd ở Iraq. (Ảnh: IRNA/TTXVN phát)

Bước chuyển ở “trái tim” Trung Đông

Mỹ vừa hoàn tất quá trình rút lực lượng khỏi Iraq, chính thức kết thúc hoạt động của liên minh quốc tế chống tổ chức tự xưng Nhà nước Hồi giáo (IS) do Mỹ dẫn đầu tại quốc gia Trung Đông. Sự kiện này đánh dấu bước chuyển của cuộc chiến chống khủng bố tại Iraq, mở ra giai đoạn mới trong quan hệ giữa Washington và Baghdad.

Quang cảnh thủ đô Damascus của Syria. (Ảnh: THX/TTXVN)

Ưu tiên quan trọng của Mỹ tại Syria

Tại cuộc trao đổi với các quan chức Syria nhân chuyến thăm của phái đoàn Bộ Ngoại giao Mỹ tới Damascus mới đây, hai bên đã thảo luận các biện pháp tăng cường quan hệ song phương, với sáng kiến “Syria không còn trại tị nạn” là một trong những ưu tiên trong giai đoạn hiện nay.

Cảnh đổ nát sau cuộc tấn công của Israel tại trại tị nạn Al-Shati, phía tây Gaza, ngày 9/5/2026. (Ảnh: THX/TTXVN)

Hành trình tái thiết Dải Gaza nhiều chông gai

Gần ba năm kể từ khi xung đột giữa Israel và phong trào Hamas bùng phát vào tháng 10/2023, Dải Gaza đang hứng chịu cuộc khủng hoảng kinh tế tồi tệ nhất mà thế giới từng ghi nhận, xóa sổ hàng thập niên phát triển.

Công tác giám sát y tế được thúc đẩy để ngăn dịch Ebola lây lan ở CHDC Congo. (Ảnh: Tân Hoa Xã)

Không chủ quan, lơ là với dịch bệnh

Một chương trình thử nghiệm vaccine phòng dịch bệnh Ebola quy mô lớn đang được khẩn trương triển khai tại Cộng hòa Dân chủ (CHDC) Congo. Đây là nỗ lực không mệt mỏi của Tổ chức Y tế thế giới (WHO) nhằm sớm dập dịch đang diễn biến phức tạp ở quốc gia Trung Phi vốn có tiếng nghèo đói và xung đột kéo dài.

Thiết lập cơ chế kiểm soát AI

Thiết lập cơ chế kiểm soát AI

Cuộc tranh luận về kiểm soát trí tuệ nhân tạo (AI) đang nóng lên trong bối cảnh các diễn đàn công nghệ quốc tế, trong đó có sự kiện GovTech 2026 vừa diễn ra tại Nam Phi, đưa ra cảnh báo về rủi ro từ AI vượt qua mọi biên giới và không một quốc gia nào có thể tự mình giải quyết.

Lực lượng M23 tuần tra tại Goma, Cộng hòa Dân chủ Congo. (Ảnh: THX)

Mở ra quỹ đạo tăng trưởng mới

Sở hữu tiềm năng lớn về tài nguyên thiên nhiên, dân số trẻ cùng thị trường rộng lớn, châu Phi đang đứng trước cơ hội mở ra quỹ đạo tăng trưởng mới. Tuy nhiên, để nền kinh tế phát triển bền vững, Lục địa Đen còn nhiều thách thức cần giải quyết.

Luật Trí tuệ nhân tạo: Chỉ điều chỉnh đầu ra và hành vi sử dụng trí tuệ nhân tạo, không cản trở đổi mới sáng tạo. (Ảnh minh họa)

Phát triển AI: Kỳ vọng và rủi ro

Những bước tiến nhanh chóng của AI mang đến nhiều cơ hội cho phát triển, nhưng cũng đặt ra câu hỏi làm sao để việc hoạch định, hoàn thiện thể chế, chính sách theo kịp tốc độ phát triển của công nghệ, khi mà kỳ vọng lớn thường đi kèm rủi ro cao.

Nhà máy lọc dầu tại tỉnh Wasit, Iraq. (Ảnh minh họa: THX/TTXVN)

Châu Âu trước sức ép từ giá dầu

Cuộc xung đột tại Trung Đông đẩy chi phí năng lượng tăng cao, gián đoạn nguồn cung, khiến châu Âu, vốn phụ thuộc vào nhiên liệu hóa thạch nhập khẩu, phải chật vật ứng phó.

Các nhà lãnh đạo chụp ảnh chung tại Hội nghị Cấp cao Nhóm BRICS ở Kazan, Nga, ngày 23/10/2024. (Ảnh: IRNA/TTXVN)

BRICS - Cơ chế hợp tác quan trọng

Với chủ đề “Xây dựng khả năng phục hồi, đổi mới, hợp tác và phát triển bền vững”, chương trình nghị sự của Hội nghị thượng đỉnh Nhóm các nền kinh tế mới nổi hàng đầu thế giới (BRICS) lần thứ 18 dự kiến diễn ra tại New Delhi (Ấn Độ) vượt ra ngoài sự phối hợp chính trị truyền thống, hướng tới hợp tác thực tiễn ở nhiều lĩnh vực.

Trụ sở Ủy ban châu Âu (EC) ở Brussels, Bỉ. (Ảnh: THX/TTXVN)

Kiểm soát chặt hàng vào EU

Hội đồng Liên minh châu Âu (EU) vừa thông qua gói cải cách toàn diện khung pháp lý hải quan của khối. Đây được đánh giá là cuộc cải tổ sâu rộng nhất trong hơn 50 năm qua của ngành hải quan châu Âu nhằm hiện đại hóa hệ thống kiểm soát thương mại, siết chặt quản lý hàng hóa.

Nhân viên y tế tiêm vaccine phòng dịch Ebola tại khu vực y tế Bulape, miền trung Cộng hòa dân chủ Congo, tháng 9/2025. (Ảnh: WHO/XINHUA)

Nỗ lực tự chủ y tế tại châu Phi

Hành trình hướng đến tự chủ chiến lược trong sản xuất các loại vaccine, bảo đảm an ninh y tế của châu Phi đang là nhu cầu cấp bách, xuất phát từ những bài học rút ra trong giai đoạn dịch Covid-19 hoành hành.

Cờ EU tung bay bên ngoài Trụ sở Ủy ban châu Âu ở Brussels, Bỉ. (Ảnh: Xinhua)

Tham vọng chiến lược và năng lực thực tế trong kế hoạch ngân sách của EU

Ngân sách là vấn đề thường dấy lên tranh cãi trong Liên minh châu Âu, khi các nước thành viên duy trì những quan điểm khác biệt về quy mô đóng góp và phân bổ tài chính. Hiện Liên minh Cờ xanh đang đứng trước bài toán cân bằng giữa tham vọng chiến lược và năng lực thực tế của các nước liên quan đến kế hoạch ngân sách dài hạn...

Hiện trường vụ tấn công tại một khu chợ ở Omdurman, Sudan. (Ảnh: THX/TTXVN)

Sudan chưa yên bình

Giao tranh tại Sudan đang gia tăng trên nhiều mặt trận, làm thay đổi cục diện kiểm soát giữa Quân đội Sudan (SAF) với phe đối lập là Lực lượng Hỗ trợ nhanh (RSF) và Phong trào Giải phóng nhân dân Sudan-Bắc (SPLM-N). Xung đột gia tăng đẩy dân thường vào thế mắc kẹt giữa hai làn đạn.